Điều 6. Quản lý và phát huy giá trị công trình
1. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội thống nhất quản lý nhà nước đối với các công trình mỹ thuật trên địa bàn Thành phố; quyết định phân cấp quản lý và phê duyệt chủ trương bảo quản, tu bổ, sửa chữa, bảo quản định kỳ đối với các công trình thuộc thẩm quyền.
2. Sở Văn hóa và Thể thao là cơ quan chuyên môn chủ trì, tham mưu giúp Ủy ban nhân dân Thành phố thực hiện quản lý nhà nước về công trình mỹ thuật; trực tiếp quản lý các công trình sau:
a) Các công trình mỹ thuật có giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, nghệ thuật; công trình nằm trong khuôn viên di tích, công viên do Ủy ban nhân dân Thành phố quản lý;
b) Các công trình mỹ thuật nằm trên địa bàn từ 02 đơn vị hành chính cấp xã trở lên;
c) Tượng đài Vua Lý Thái Tổ; Tượng đài Vua Lê (thuộc Khu tưởng niệm Vua Lê, phường Hoàn Kiếm); Tượng đài Trần Phú (tại số 90 phố Thợ Nhuộm).
3. Ủy ban nhân dân cấp xã thực hiện quản lý nhà nước đối với các công trình mỹ thuật còn lại trên địa bàn theo phân cấp. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã chịu trách nhiệm trực tiếp quản lý, bảo vệ công trình; chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị có trụ sở tại địa phương để thực hiện công tác quản lý; tùy theo tình hình thực tế và số lượng công trình, quyết định thành lập Ban quản lý công trình mỹ thuật hoạt động theo chế độ kiêm nhiệm.
4. Đối với công trình mỹ thuật nằm trong khuôn viên hoặc do các cơ quan, sở, ban, ngành, trường học, bệnh viện trực tiếp quản lý, các đơn vị này có trách nhiệm bố trí nhân sự có chuyên môn phù hợp để trực tiếp quản lý, bảo vệ và phối hợp phát huy giá trị công trình.
5. Quản lý hồ sơ công trình:
a) Hồ sơ pháp lý: Văn bản phê duyệt chủ trương đầu tư; hồ sơ khảo sát, thiết kế, thi tuyển, phác thảo; hồ sơ dự án (hoặc báo cáo kinh tế kỹ thuật...) được cấp có thẩm quyền phê duyệt; giấy phép xây dựng và các văn bản liên quan.
b) Hồ sơ quản lý, vận hành: Nhật ký kiểm tra, giám sát; biên bản nghiệm thu, bàn giao đưa vào sử dụng, khánh thành; hồ sơ đánh giá vận hành; hồ sơ bảo trì, tu bổ, sửa chữa; hình ảnh và dữ liệu số hóa công trình.
c) Hồ sơ phải được cập nhật thường xuyên, lưu trữ đầy đủ theo quy định của pháp luật về lưu trữ.
6. Quản lý hiện trạng công trình:
a) Định kỳ kiểm tra tình trạng kết cấu, chất liệu, màu sắc và các chi tiết mỹ thuật của công trình.
b) Theo dõi, đánh giá các dấu hiệu xuống cấp (nứt, bong tróc, thấm, lún, nghiêng...) hoặc các tác động tiêu cực từ môi trường, thời tiết và con người để có biện pháp xử lý kịp thời.
7. Tu bổ, sửa chữa, bảo quản định kỳ công trình:
a) Việc tu bổ, sửa chữa, bảo quản định kỳ phải thực hiện khảo sát, đánh giá hiện trạng và lập phương án theo quy định.
b) Quá trình thi công phải bảo đảm giữ gìn yếu tố gốc, giá trị lịch sử, văn hóa, mỹ thuật của tác phẩm. Nghiêm cấm thay đổi hình thức, kiến trúc, màu sắc khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép.
8. Quản lý cảnh quan và môi trường:
a) Quản lý không gian, hạ tầng kỹ thuật và cảnh quan khu vực công trình; bảo đảm môi trường sạch đẹp, giữ vững tính tôn nghiêm.
b) Kiểm soát chặt chẽ các hoạt động tập trung đông người, kinh doanh, quảng cáo tại khu vực công trình theo đúng quy định.
9. Công tác kiểm tra, báo cáo và tài chính:
a) Lập dự toán kinh phí quản lý, bảo dưỡng, sửa chữa hằng năm; quản lý và quyết toán kinh phí theo quy định pháp luật.
b) Thiết lập hệ thống dữ liệu quản lý; thực hiện chế độ kiểm tra định kỳ, đột xuất và báo cáo về hiện trạng công trình, kết quả bảo dưỡng, tình hình vi phạm (nếu có) cho cấp có thẩm quyền.
c) Xác định rõ trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc quản lý trực tiếp; xử lý nghiêm các trường hợp để xảy ra mất an toàn hoặc hư hỏng công trình do thiếu trách nhiệm.
10. Bảo vệ công trình:
a) Công trình mỹ thuật thuộc danh mục kiểm kê phải được tổ chức bảo vệ, giữ gìn nguyên trạng về mặt bằng, không gian kiến trúc và cảnh quan môi trường khu vực phụ cận. Các tổ chức, cá nhân và cộng đồng dân cư có trách nhiệm tham gia giữ gìn cảnh quan; phòng ngừa, kịp thời phát hiện và ngăn chặn các hành vi xâm hại, lấn chiếm hoặc sử dụng công trình không đúng mục đích.
b) Thực hiện vệ sinh công nghiệp, chăm sóc cảnh quan (cây xanh, hệ thống chiếu sáng...) và bảo dưỡng định kỳ các hạng mục kỹ thuật; lập và thực hiện kế hoạch bảo trì hằng năm, sửa chữa nhỏ để duy trì tình trạng hoạt động ổn định của công trình.
c) Việc tổ chức các sự kiện chính trị, văn hóa, đối ngoại tại khu vực có công trình mỹ thuật phải bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, không làm ảnh hưởng đến các yếu tố gốc cấu thành công trình và theo quy định của pháp luật.
11. Phát huy giá trị công trình: Cơ quan, đơn vị được giao trực tiếp quản lý công trình mỹ thuật thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Xây dựng nội quy quản lý và tài liệu giới thiệu giá trị đặc trưng của công trình phục vụ công chúng tham quan, nghiên cứu, học tập.
b) Tổ chức hoặc phối hợp tổ chức các hoạt động tuyên truyền, quảng bá, phổ biến giá trị lịch sử, văn hóa và thẩm mỹ của công trình ở trong nước và nước ngoài.
c) Tổ chức hoặc liên kết tổ chức các hoạt động dịch vụ văn hóa, du lịch, sinh hoạt cộng đồng phù hợp với tính chất, ý nghĩa của công trình; tạo điều kiện để cộng đồng dân cư địa phương tham gia hưởng lợi.
d) Quản lý các hoạt động sự kiện, chụp ảnh, ghi hình tại khu vực công trình bảo đảm an toàn, giữ vững tính tôn nghiêm và không làm ảnh hưởng đến giá trị công trình.
e) Chủ động huy động các nguồn lực xã hội hóa để bảo vệ và phát huy giá trị công trình theo quy định của pháp luật.
12. Số hóa và ứng dụng công nghệ trong quản lý:
a) Ủy ban nhân dân Thành phố giao Sở Văn hóa và Thể thao chủ trì xây dựng cơ sở dữ liệu số tập trung, thống nhất để quản lý các công trình mỹ thuật, mỗi công trình được cấp mã định danh điện tử.
b) Ứng dụng công nghệ để tư liệu hóa hồ sơ hiện trạng, theo dõi vòng đời vật liệu và cảnh báo chu kỳ bảo dưỡng, trùng tu.
c) Hằng năm, cơ quan quản lý trực tiếp cập nhật dữ liệu, đánh giá hiệu quả công trình sau đầu tư do Sở Văn hóa và Thể thao chủ trì thực hiện. Kết quả đánh giá (về mức độ tương tác cộng đồng, hiệu quả giáo dục truyền thống và hạ tầng phụ trợ) là căn cứ để Thành phố phân bổ nguồn lực duy tu, bảo dưỡng định kỳ.