Điều 4. Bảo vệ khu vực di sản
1. Bảo vệ vùng lõi
Đây là những khu vực được khoanh vùng bảo vệ ở cấp độ cao nhất, bảo tồn tại chỗ và giữ gìn nguyên trạng các giá trị di sản của Công viên địa chất; nghiêm cấm mọi hoạt động làm thay đổi, phá vỡ cảnh quan và các yếu tố gốc cấu thành di sản.
Thực hiện nghiêm các quy định về bảo vệ và phát huy giá trị di sản đối với khoanh vùng khu vực bảo vệ I theo Luật số 45/2024/QH15 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 84/2025/QH15, Luật số 112/2025/QH15 đồng thời tuân thủ các quy định của pháp luật về quản lý, bảo vệ khu bảo tồn thiên nhiên trong các lĩnh vực đa dạng sinh học, lâm nghiệp, thủy sản, các quy hoạch có liên quan và các quy định pháp luật khác có liên quan.
2. Bảo vệ vùng đệm
Thực hiện nghiêm các quy định về bảo vệ và phát huy giá trị di sản đối với khoanh vùng khu vực bảo vệ II theo Luật số 45/2024/QH15 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 84/2025/QH15, Luật số 112/2025/QH15 đồng thời tuân thủ các quy định của pháp luật và các quy hoạch có liên quan.
a) Khu vực nghiêm cấm các hoạt động phá vỡ cảnh quan (vùng xanh)
Đây là khu vực có giá trị, được quản lý, bảo tồn và phát triển bền vững, nghiêm cấm các hoạt động làm thay đổi, phá vỡ cảnh quan di sản. Thực hiện bảo tồn tại chỗ, bảo vệ cảnh quan tự nhiên, phục hồi hệ sinh thái động vật, thực vật thông qua việc triển khai các hoạt động bảo tồn, tôn tạo cần thiết, hạn chế các hoạt động dân sinh, kinh tế có nguy cơ ảnh hưởng đến cảnh quan và giá trị di sản. Việc xây dựng trong khu vực phải được kiểm soát chặt chẽ, các dự án đầu tư xây dựng mới phải phù hợp với các quy hoạch có liên quan đã được phê duyệt, tuân thủ quy định của pháp luật hiện hành, bảo đảm không làm ảnh hưởng đến cảnh quan tự nhiên và kiến trúc truyền thống.
b) Khu vực di sản dưới sự kiểm soát của Ban quản lý Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn (vùng tím)
Đây là khu vực tiếp giáp, liền kề và bao quanh khu vực nghiêm cấm các hoạt động phá vỡ cảnh quan (vùng xanh). Trong khu vực này, các tổ chức, cá nhân được phép xây dựng công trình dân dụng, cơ sở nghiên cứu, thí nghiệm, cơ sở dịch vụ du lịch, thực hiện hoạt động tuyên truyền, quảng bá về Công viên địa chất, đầu tư, xây dựng, nâng cấp hạ tầng tại các điểm dân cư gắn với hoạt động sản xuất, du lịch sinh thái và phục vụ du lịch. Các hoạt động nêu trên phải bảo đảm không gây tác động tiêu cực đến môi trường tự nhiên, tuân thủ quy định của pháp luật và phù hợp với các quy hoạch có liên quan đã được phê duyệt. Việc triển khai phải được kiểm soát chặt chẽ, ưu tiên sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường, thiết kế kiến trúc mang bản sắc truyền thống của các dân tộc trong vùng Công viên địa chất, bảo đảm hài hòa với cảnh quan tự nhiên. Khuyến khích phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp theo hướng bền vững.
3. Bảo vệ vùng chuyển tiếp
Khu vực được phép triển khai các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội bền vững, gắn với bảo tồn phát huy các giá trị di sản, tôn trọng văn hóa bản địa và tạo sinh kế cho cộng đồng địa phương, đảm bảo hài hòa lợi ích kinh tế, xã hội và môi trường; tuân thủ nghiêm các quy định của pháp luật hiện hành, các quy hoạch, kế hoạch đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đáp ứng các tiêu chí, khuyến nghị và hướng dẫn của Mạng lưới Công viên địa chất toàn cầu UNESCO, phù hợp với nguyên tắc quy định tại Điều 2 của Quy chế này.
Việc đầu tư xây dựng khu vực vùng chuyển tiếp căn cứ vào Quy hoạch phát triển vùng được cấp có thẩm quyền phê duyệt; có thể xây dựng những công trình phục vụ cho việc phát huy giá trị di sản nhưng không làm ảnh hưởng tiêu cực đến giá trị di sản, kiến trúc, cảnh quan thiên nhiên và môi trường sinh thái của các khu vực tiếp giáp với Công viên địa chất.