- Tranh chấp gì? Đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về sức khỏe, tính mạng — án dân sự — "Huỳnh Văn L2-Văn Minh N"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn, chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình.
- Căn cứ chính? Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH CÀ MAU | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Bản án số: 261/2022/DS-PT Ngày 22/9/2022 V/v tranh chấp bồi thường thiệt hại sức khỏe, tính mạng. |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH CÀ MAU
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có :
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Bà Châu Minh Hoàng
Các thẩm phán: Ông Nguyễn Thành Lập.
Ông Dương Hùng Quang
- Thư ký ghi biên bản phiên tòa: Bà Dương Kim Yến là Thư ký Tòa án nhân dân tỉnh Cà Mau
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Cà Mau tham gia phiên tòa: Ông Phạm Văn Hùng – Kiểm sát viên.
Ngày 22 tháng 9 năm 2022 tại trụ sở Toà án nhân dân tỉnh Cà Mau xét xử phúc thẩm công khai vụ án thụ lý số: 153/2022/TLPT-DS ngày 29 tháng 6 năm 2022 về việc Tranh chấp bồi thường thiệt hại về sức khỏe, tính mạng.
Do bản án dân sự sơ thẩm số: 24/2022/DS-ST ngày 19 tháng 5 năm 2022 của Tòa án nhân dân huyện Thới Bình bị kháng cáo, kháng nghị.
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 132/2022/QĐ-PT ngày 07/7/2022, giữa các đương sự:
- Nguyên đơn: 1/ Ông HuỳnhVăn L2, sinh năm 1954
2/ Bà Huỳnh Thị X, sinh năm 1956
Cùng địa chỉ cư trú: Ấp B, xã C, huyện V, tỉnh B .. Người đại diện theo ủy
quyền: Ông Huỳnh Minh D, sinh năm 1983
Địa chỉ cư trú: Ấp B, xã C, huyện V, tỉnh B .. (có mặt)
- Bị đơn: 1/ Ông Văn Minh N, sinh năm 1959.
Địa chỉ cư trú: Số 990, Bùi Hữu Nghĩa, phường L, quận B, Tp C. (có mặt)
2/ Ông Phạm Huy L1, sinh năm 1960
Địa chỉ: ấp P, xã L, huyện V, tỉnh B (vắng mặt)
- Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan: Ông Phạm Trung P, sinh năm 1979.
Địa chỉ cư trú: Số 1, Ninh Bình, khóm 3, phường 2, thành phố B, tỉnh B (xin vắng mặt)
- Người kháng cáo: Ông Huỳnh Minh D là người đại diện hợp pháp của nguyên đơn.
- Người kháng nghị: Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
Theo đơn khởi kiện, lời trình bày của các đương sự trong quá trình giải quyết vụ án và được bổ sung tại phiên tòa thể hiện như sau:
Ông Huỳnh Minh D là người đại diện của nguyên đơn trình bày: Vào ngày 17/7/2020, đã xảy ra vụ tai nạn giao thông đường bộ giữa xe ô tô tải biển số 94C-035.65 do anh Huỳnh Minh Chiến là lái xe (anh Chiến là con của ông L2, bà X) đang điều khiển lưu thông trên tuyến lộ Xuyên Á thuộc khóm 7, TT Thới Bình, huyện Thới Bình, tỉnh Cà Mau va chạm với xe ô tô tải biển số 94C-006.09 do ông Văn Minh N là người lái xe đang đậu bên lề trái đường (đoạn đường có 4 làng xe, 2 làng bên trái và 2 làng bên phải). Tai nạn xảy ra làm cho anh Chiến chết. Sau khi tai nạn xảy ra, Công an huyện Thới Bình đã ra quyết định số 22 ngày 14/9/2020 về việc không khởi tố vụ án hình sự. Nội dung quyết định không khởi tố xác định lỗi thuộc về phía anh Chiến là điều khiển xe ô tô tải biển số 94C-035.65.
Sau khi anh Chiến chết, gia đình ông Phạm Huy L1 (chủ xe biển số 94C-006.09) có đến dự đám tang và cúng điếu số tiền 2.000.000đ. Ngoài ra không ai bồi thường khoản tiền gì khác. Ông Chiến là người độc thân (không có vợ con), sống cùng với cha mẹ là ông L2, bà X. Ông L2, bà X là người đại diện theo pháp luật cho rằng xe ô tô tải biển số 94C-006.09 do ông Văn Minh N điều khiển có lỗi dẫn đến cái chết của anh Chiến nên khởi kiện yêu cầu ông N (là người lái xe biển số 94C-006.09), ông L1 (chủ xe) có trách nhiệm liên đới bồi thường các khoản chi phí điều trị, tính mạng, đám tang, mồ mã, tổn thất tinh thần và chi phí khác với số tiền 271.735.890đ. Cụ thể:
1. Chi phí cấp cứu tại bệnh viện đa khoa tỉnh Cà Mau là 4.198.290đ
2. Chi phí xe đưa thi thể anh Chiến về nhà là 1.500.000đ
3. Chi phí hàng gương là 20.280.000đ
4. Chi phí xây dựng mồ mã là 23.372.600đ (vật tư xây dựng 16.372.600đ và
công thợ 7.000.000đ)
5. Chi phí mái che nhà mồ, bia mộ là 29.890.000đ (bia mộ 500.000đ, vật tư
xây dựng 24.893.000đ, công thợ 4.500.000đ)
6. Chi phí thuê rạp 2.000.000đ
7. Chi phí Thầy tụng 2.000.000đ
8. Chi phí đạo tì, khiêng hàng 1.200.000đ
9. Chi phí đám, tiền chợ, công thợ nấu ăn 38.295.000đ
10. Bồi thường tổn thất tinh thần bằng 100 tháng lương cơ bản là
149.000.000đ.
Ngoài yêu cầu bồi thường khoản tiền trên, nguyên đơn không yêu cầu gì khác.
Đối với chiếc xe biển số 94C-035.65 do anh Chiến điều khiển, sau khi xảy ra tai nạn xe bị hư hỏng nặng, ông Phạm Trung P là chủ đã nhận lại xe, còn việc sửa chữa như thế nào thì nguyên đơn không rõ. Ngoài ra, ông P còn đưa cho gia đình của ông Chiến số tiền 70.000.000đ, nhưng không biết đây là số tiền gì. Phía nguyên đơn cũng không rõ là xe của ông P có mua bảo hiểm xe đầy đủ hay không, cũng không biết là được bảo hiểm có thanh toán cho người lái xe gây tai nạn hay không nên không đặt ra yêu cầu.
Ông Văn Minh N là bị đơn trình bày: Ông là lái xe cho ông Phạm Huy L1 theo hợp đồng thời vụ được ký kết ngày 16/5/2020. Vào ngày 17/7/2020, ông điều khiển xe ô tô biển số 94C-006.09 của ông L1 đi lấy hàng hóa là đầu tôm sấy từ huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu đến giao tại huyện Châu Thành (Tắc Cậu), tỉnh Kiên Giang. Khi đến khu vực gần cầu Láng Trâm (đường Xuyên Á, đoạn đường có 4 làng xe, có giải phân cách, 2 làng bên trái và 2 làng bên phải) thuộc khóm 7, TT Thới Bình, tỉnh Cà Mau thì phát hiện xe thiếu hơi nên dừng lại kiểm tra, có bật đèn cảnh báo, sau khi kiểm tra xong ông tiếp tục cho xe chạy thì xe biển số 94C-035.65 va chạm với xe của ông điều khiển từ phía sau. Tai nạn xảy ra anh Chiến chết. Chiếc xe ông điều khiển là của ông L1 đã nhận lại, còn việc sửa chữa thế nào thì ông không rõ.
Từ khi xảy ra tai nạn cho đến nay ông không liên lạc được ông L1. Ông không có đưa khoản tiền nào cho gia đình ông Chiến. Ông xác định vụ xảy ra tai nạn nêu trên ông không có lỗi nên ông không đồng ý bồi thường theo yêu cầu của nguyên đơn. Trường hợp Tòa án giải quyết và xác định ông là người có lỗi thì ông đồng ý bồi thường theo yêu cầu của nguyên đơn. Tuy nhiên, Công an huyện Thới Bình đã ra quyết định số 22 ngày 14/9/2020 về việc không khởi tố vụ án hình sự và xác định lỗi thuộc về phía anh Chiến là người điều khiển xe ô tô tải biển số 94C-035.65. Đối với yêu cầu bồi thường của nguyên đơn số tiền 271.735.890đ là quá cao, hiện gia đình đang gặp khó khăn, không có khả năng bồi thường hay hỗ trợ cho nguyên đơn. Đối với số tiền 2.000.000đ cúng điếu của ông L1 thì ông không rõ.
Ông Phạm Huy L1 là đồng bị đơn: Tòa án đã tống đạt các văn bản tố tụng đúng theo quy định, ông L1 vắng mặt và không có ý kiến bằng văn bản về việc khởi kiện của nguyên đơn.
Ông Phạm Trung P là người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan trình bày: Ông là chủ xe ô tô tải biển số 94C-035.65. Ngày 17/7/2020 ông Chiến là lái xe cho ông điều khiển xe trên gây tai nạn giao thông với xe biển số 94C-006.09 do ông N điều khiển, vụ tai nạn làm cho ông Chiến tử vong. Cơ quan Công an huyện Thới Bình, tỉnh Cà Mau không khởi tố vụ án. Việc gia đình ông Chiến khởi kiện yêu cầu ông L1, ông N có nghĩa vụ liên đới bồi thường thiệt hại số tiền 271.735.980đ, đây là quyền của gia đình ông Chiến không có liên quan đến ông. Ông P xác định xe ô tô tải biển số 94C-035.65 ông đã nhận lại, xe bị hư hỏng nặng hiện chưa được sửa chữa. Ông đang chờ kết quả giải quyết của Tòa án để xác định bên nào có lỗi để yêu cầu bồi thường. Trường hợp ông có yêu cầu bồi thường thì sẽ khởi kiện thành vụ án dân sự khác, không yêu cầu trong vụ án này.
Từ nội dung trên, bản án dân sự sơ thẩm số: 24/2022/DS-ST ngày 19/5/2022 của Toà án nhân dân huyện Thới Bình quyết định:
Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là ông Huỳnh Văn L2, bà Huỳnh Thị X về việc yêu cầu ông Văn Minh N, ông Phạm Huy L1 liên đối bồi thường thiệt hại về tính mạng của anh Huỳnh Minh Chiến bị xâm phạm do tai nạn giao thông gây ra với tổng số tiền 271.735.890đ (bao gồm các khoản chi phí điều trị, tính mạng, đám tang, xây mồ mã, tổn thất tinh thần và chi phí khác).
Ngoài ra bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo của các đương sự.
Ngày 01/6/2022, nguyên đơn có đơn kháng cáo với nội dung không đồng ý bản án sơ thẩm, yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm xem xét sửa bản án sơ thẩm theo hướng chấp nhận đơn khởi kiện của nguyên đơn.
Ngày 01/6/2022, Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình có kháng nghị số 127/QĐ-VKS đối với bản án sơ thẩm, đề nghị cấp phúc thẩm chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, buộc bị đơn liên đới bồi thường số tiền 60.615.267 đồng.
Tại phiên toà phúc thẩm, ông D thay đổi yêu cầu kháng cáo, chỉ yêu cầu bị đơn bồi thường số tiền theo kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Cà Mau phát biểu quan điểm: Về thủ tục tố tụng đã được tiến hành đúng theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự và các đương sự cũng chấp hành đúng với quyền và nghĩa vụ của các đương sự được pháp luật quy định. Về nội dung, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát huyện Thới Bình và một phần kháng cáo của nguyên đơn, sửa bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Thới Bình, buộc ông Văn Minh N và ông Phạm Huy L1 có trách nhiệm liên đới bồi thường thiệt hại về tính mạng cho nguyên đơn số tiền 60.953.000 đồng.
Căn cứ vào các chứng cứ, tài liệu đã được thẩm tra tại phiên tòa phúc thẩm; căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện chứng cứ, ý kiến của những người tham gia tố tụng.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Xét nội dung yêu cầu theo đơn kháng cáo của bị đơn, kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình, Hội đồng xét xử phúc thẩm thấy rằng:
Căn cứ vào bảng phân tích lỗi, quyết định không khởi tố vụ án hình sự của Công an huyện Thới Bình và Công văn số 03/CQĐT ngày 12/01/2022 của Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Thới Bình kết luận: Lỗi vi phạm trong vụ tai nạn giao thông đã xảy ra là do cả anh Chiến và ông N đều có lỗi. Trong đó ông N vi phạm điểm a khoản 4 Điều 18 Luật giao thông đường bộ năm 2008 (Người điều khiển phương tiện không được dừng xe, đỗ xe tại các vị trí sau đây: Bên trái đường một chiều; còn anh Chiến vi phạm khoản 1 Điều 12 Luật giao thông đường bộ và khoản 1 Điều 5 Thông tư 31 ngày 29/8/2019 của Bộ giao thông vận tải (Người lái xe, người điều khiển xe máy chuyên dùng phải tuân thủ quy định về tốc độ chạy xe trên đường; Người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ phải giảm tốc độ để có thể dừng lại một cách an toàn trong các trường hợp sau: ... có chướng ngại vật trên đường...).
Mặt khác, tại biên bản làm việc ngày 19/7/2020 của Cơ quan điều tra ông N thừa nhận: Việc dừng xe của ông như vậy là sai vì trong trường hợp này nếu ông lái tấp vào bên phải vẫn được nhưng do chủ quan nên dừng sai quy định.
Như vậy, trong vụ tai nạn này lỗi chính theo kết luận của Cơ quan điều tra thuộc về anh Chiến nên phần lớn thiệt hại phía anh Chiến phải tự chịu do hành vi sai phạm của anh gây ra. Thực tế lỗi của anh Chiến là nguyên nhân chính dẫn đến tai nạn nên không đủ căn cứ để khởi tố vụ án hình sự và phía nguyên đơn cũng đã nhận và đồng ý với quyết định. Tuy nhiên, như đã nhận định phân tích trên, vụ tai nạn xảy ra thì phía ông N cũng có một phần lỗi nên phía ông N phải chịu trách nhiệm tương đương mức độ lỗi mình đã gây ra. Do vậy, án sơ thẩm nhận định tai nạn xảy ra do lỗi của anh Chiến và không chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn là chưa phù hợp với diễn biến thực tế vụ việc.
Đối chiếu theo qui định pháp luật thì yêu cầu của nguyên đơn là cao nên cần điều chỉnh lại cụ thể: Chi phí xây nhà mồ yêu cầu 23.376.000 đồng cần chấp nhận là 15.000.000 đồng; chi phí mái che nhà mồ, chi phí che rạp, tiền chợ, nấu ăn, tổng số tiền không được chấp nhận là 68.557.600 đồng. Tổng chi phí hợp lý được chấp nhận là 203.178.290 đồng, tính trên mức độ lỗi ông N phải chịu 30% tương ứng số tiền 60.953.000 đồng theo phát biểu của Kiểm sát viên là phù hợp.
Về trách nhiệm bồi thường: Do ông N làm tài xế lái xe cho ông L1 có ký kết hợp đồng ngày 16/5/2020, nên theo quy định tại Điều 601 Bộ luật dân sự và Nghị quyết 03/2016 ngày 08/7/2016 thì ông L1 là chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ phải có trách nhiệm về dân sự đối với phần lỗi do tài xế là người làm thuê của mình gây ra. Tại biên bản hòa giải ngày 13/12/2021 ông N trình bày nếu xác định ông có lỗi thì ông sẽ bồi thường nên có căn cứ buộc ông N và ông L1 liên đới bồi thường dân sự cho nguyên đơn là phù hợp.
Từ nhận định trên, có cơ sở chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn và chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình, buộc ông N và ông L1 liên đới bồi thường dân sự cho nguyên đơn số tiền 60.953.000 đồng.
Đối với người có liên quan là ông Phạm Trung P và ông Phạm Huy L1 có thiệt hại về tài sản là xe bị hư hỏng nhưng không có yêu cầu xem xét bồi thường trong vụ án này nên không xem xét, khi nào có yêu cầu sẽ được giải quyết thành vụ kiện khác.
Án sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là chưa phù hợp, cần sửa bản án sơ thẩm, chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn buộc ông N và ông L1 liên đới bồi thường dân sự cho nguyên đơn số tiền 60.953.000 đồng.
Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Vì các lẽ trên;
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn, chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Thới Bình.
Sửa bản án dân sự sơ thẩm số: 24/2022/DS-ST ngày 19/5/2022 của Toà án nhân dân huyện Thới Bình.
Tuyên xử:
Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Văn L2 và bà Huỳnh Thị X. Buộc ông Phạm Huy L1 và ông Văn Minh N bồi thường cho ông L2 và bà X tổng số tiền 60.953.000 đồng.
Kể từ ngày người có đơn yêu cầu thi hành án, nếu người phải thi hành án không thi hành xong khoản tiền nêu trên thì còn phải chịu lãi suất theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật dân sự.
Án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch: Ông L1 và ông N mỗi người phải nộp số tiền là 1.524.000 đồng.
Án phí dân sự sơ thẩm, phúc thẩm: Nguyên đơn không phải nộp.
Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Trong trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo Điều 30 Luật thi hành án dân sự.
Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.
| Nơi nhận: - Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Cà Mau; - Tòa án nhân dân huyện Thới Bình; - Chi cục THADS huyện Thới Bình; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ; - Lưu án văn; - Lưu VT, (TM:TANDTCM). | TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA (Đã ký) Châu Minh Hoàng |