Điều 20. Các biện pháp phát hiện sớm điểm cháy rừng
1. Biện pháp quan sát từ chòi canh lửa rừng:
Các khu rừng tập trung có diện tích từ 500 ha trở lên phải xây dựng hệ thống chòi canh đảm bảo kiểm soát được các điểm cháy xuất hiện trên toàn bộ diện tích khu rừng.
a) Chòi canh phát hiện cháy rừng phải được bố trí ở những nơi có tầm nhìn xa nhất (tối thiểu từ 5 - 10 km) để dễ dàng phát hiện các đám khói hoặc lửa rừng bốc lên, dự báo được mức độ lửa cháy to hay nhỏ để huy động kịp thời lực lượng và phương tiện đến dập tắt lửa ngay tại chỗ, không để lửa cháy lan.
b) Chòi canh phát hiện cháy rừng phải cao hơn chiều cao của cây rừng, chiều cao tối thiểu của chòi là từ 15 - 20 m; gồm có 2 loại:
- Chòi chính: đặt ở vị trí trung tâm của khu rừng, có tầm nhìn xa từ 10 - 15km. Chòi được làm bằng nguyên liệu bền, chắc như sắt, gỗ.
- Chòi phụ: số lượng chòi phụ nhiều hơn chòi chính, được bố trí trong toàn bộ hệ thống chòi canh, có tầm nhìn xa từ 5 - 10 km.
Chòi chính và chòi phụ được bố trí theo mạng lưới tam giác đều, chòi chính đặt ở trung tâm tam giác, chòi phụ đặt ở 3 đỉnh của tam giác.
c) Xây dựng chòi canh phải đảm bảo một số yêu cầu sau:
- Phải có thang lên xuống thuận tiện.
- Xung quanh chân chòi phải phát dọn sạch thực bì trong phạm vi bán kính từ 30 - 50 m để đề phòng cháy rừng, lửa lan đến chòi.
- Trên chòi là một gian nhà có 4 cửa để quan sát mọi phía, có trang bị dụng cụ chống sét, mái che mưa nắng.
- Có bản đồ toàn bộ khu vực rừng cần bảo vệ, địa bàn cầm tay, ống nhòm, kẻng báo động, cờ hiệu, có hệ thống thông tin về cháy rừng.
- Ở dưới chân chòi chính cần làm một gian nhà có giường nghỉ ngơi, bàn làm việc cho nhóm công tác từ 2 - 3 người.
d) Mỗi chòi canh phân công từ 2 đến 3 người thay phiên nhau làm nhiệm vụ trong suốt mùa cháy rừng từ tháng 02 đến tháng 8 hàng năm.
- Thời gian quan trắc từ chòi canh theo cấp dự báo cháy rừng:
+ Khi dự báo cháy rừng ở cấp II phải quan trắc từ 10 - 17 giờ hang ngày.
+ Khi dự báo cháy rừng ở cấp III phải quan trắc từ 9 - 18 giờ hàng ngày.
+ Khi dự báo cháy rừng ở cấp IV phải quan trắc từ 8 - 22 giờ hàng ngày.
+ Khi dự báo cháy rừng ở cấp V phải quan trắc liên tục 24 giờ hàng ngày.
- Thời gian giãn cách giữa 2 lần quan trắc kế tiếp tối đa như sau:
+ Dự báo cháy rừng ở cấp III khoảng giãn cách giữa 2 lần quan trắc là 30 phút.
+ Dự báo cháy rừng ở cấp IV khoảng giãn cách giữa 2 lần quan trắc là 20 phút.
+ Dự báo cháy rừng ở cấp V khoảng giãn cách giữa 2 lần quan trắc là 10 phút.
2. Tuần tra phát hiện lửa rừng:
Với những khu rừng có diện tích dưới 500 ha, không có chòi canh hoặc những khu rừng gần khu dân cư, khu du lịch,... phải tổ chức tuần tra phát hiện lửa rừng hoặc kết hợp phát hiện lửa rừng bằng tuần tra với quan sát tại chòi canh. Việc tuần tra phải đảm bảo phát hiện lửa rừng kịp thời khi đám cháy mới hình thành.
3. Kiểm soát ngăn chặn người vào rừng:
Vào mùa khô nóng phải bố trí lực lượng, tăng cường các điểm chốt chặn kiểm soát người ra vào rừng, nghiêm cấm các hoạt động trái phép gây phát sinh lửa trong rừng.
4. Báo động khi xảy ra cháy rừng:
Khi phát hiện có đám cháy rừng, người quan sát trên chòi canh hoặc người tuần tra phải xác định rõ tọa độ đám cháy ở lô, khoảnh nào, mức độ cháy và thông báo ngay cho chủ rừng hoặc Ban chỉ huy các vấn đề cấp bách trong bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng ở cơ sở nhanh chóng ra lệnh điều động lực lượng, phương tiện chữa cháy rừng tùy theo mức độ cháy.
Lực lượng trực chòi canh, tuần tra phát hiện lửa rừng và kiểm soát người ra vào rừng do chủ rừng chịu trách nhiệm bố trí và tổ chức hoạt động.