- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Trần Thị Kim Lệ - Trần Chí Nhân"
- Tòa quyết gì? Tuyên: Chấp nhận yêu cầu của bà Trần Thị Kim Lệ.
- Căn cứ chính? Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 144 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 4 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 255/2025/QĐST-DS | Tp.Hồ Chí Minh, ngày 18 tháng 8 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v YÊU CẦU TUYÊN BỐ MỘT NGƯỜI
MẤT NĂNG LỰC HÀNH VI DÂN SỰ
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 4
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Trần Mỹ Phương.
Thư ký phiên họp: Bà Trần Quỳnh Mai.
Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Khu vực 4, Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Đỗ Lê Ngọc Phương - Kiểm sát viên.
Ngày 18 tháng 8 năm 2025 tại trụ sở Tòa án nhân dân Khu vực 4, địa chỉ số 27 Thành Thái, Phường Diên Hồng, Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 369/2024/TLST-DS ngày 06 tháng 6 năm 2025 về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số: 09/2025/QĐMPH-DS ngày 06 tháng 8 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:
Bà Trần Thị Kim Lệ, sinh năm 1965.
Địa chỉ: Số 338/2/46 Đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10 (nay là phường Vườn Lài), Tp. Hồ Chí Minh.
Người có bị yêu cầu:
Ông Trần Chí Nhân, sinh năm 1973.
Địa chỉ: Số 338/2/46 Đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10, (nay là phường Vườn Lài), Tp. Hồ Chí Minh.
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan:
1. Bà Trần Thị Nhàn, sinh năm 1958.
Địa chỉ: Số 578/14/18 Đường Lê Quang Định, Phường 1, Quận Gò Vấp (nay là phường phường Hạnh Thông), Tp. Hồ Chí Minh.
2. Ông Trần Quang Bình, sinh năm 1961.
Địa chỉ: Số 338/2/46 Đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10, (nay là phường Vườn Lài), Tp. Hồ Chí Minh.
3. Ông Trần Quang Thắng, sinh năm 1968.
Địa chỉ: Số 338/2/46 Đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10, (nay là phường Vườn Lài), Tp. Hồ Chí Minh.
4. Bà Trần Thị Thủy Tiên, sinh năm 1971.
Địa chỉ: Số 338/2/46 Đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10, (nay là phường Vườn Lài), Tp. Hồ Chí Minh. Các đương sự có đơn xin vắng mặt tại phiên họp.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự, lời trình bày của người
yêu cầu – bà Trần Thị Kim Lệ, thì nội dung việc dân sự như sau:
Cha mẹ bà Trần Thị Kim Lệ là ông Trần Văn Tỉnh (đã chết) và bà Nguyễn Thị Hảo (đã chết). Quá trình chung sống với nhau có 08 người con bao gồm: Bà Trần Kim Lệ, sinh năm 1965; ông Trần Quang Thanh (đã chết); bà Trần Thị Nhàn, sinh năm 1958; ông Trần Quang Bình, sinh năm 1961; ông Trần Quang Quốc (đã chết); ông Trần Quang Thắng, sinh năm 1968; bà Trần Thị Thủy Tiên, sinh năm 1971; ông Trần Chí Nhân, sinh năm 1973. Sau khi học hết lớp 9, năm 1988 ông Trần Chí Nhân phát bệnh tâm thần phải nghỉ học. Gia đình đã đưa ông Nhân đến khám ở Trạm Y tế Phường 11, Quận 10 điều trị. Tại đây, ông Nhân được điều trị tâm thần, được cấp thuốc định kỳ hàng tháng cho đến năm 2019. Hiện nay ông Trần Trí Nhân không có vợ con bà Trần Thị Kim Lệ là người là người trực tiếp chăm sóc vì ông Nhân bị bệnh tâm thần nên không thể tự nhận thức và làm chủ hành vi được của mình, không có khả năng lao động. Nay do cần thực hiện các thủ tục pháp lý liên quan đến quyền và nghĩa vụ của ông Trần Trí Nhân, bà Trần Thị Kim Lệ yêu cầu Tòa án nhân dân Khu vực 4 tuyên bố ông Trần Trí Nhân mất năng lực hành vi dân sự và bà đề nghị vắng mặt tại phiên họp.
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan - bà Trần Thị Nhàn, ông Trần Quang Bình, ông Trần Quang Thắng và bà Trần Thị Thủy Tiên trình bày: là anh chị em ruột đều đồng ý với yêu cầu của bà Trần Thị Kim Lệ về việc yêu cầu tuyên bố ông Trần Chí Nhân mất năng lực hành vi dân sự và đề nghị vắng mặt tại phiên họp.
Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 4 phát biểu: Về tố tụng, trong quá trình chuẩn bị xét đơn yêu cầu và tại phiên họp, Thẩm phán thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Đương sự thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ theo quy định của pháp luật. Về nội dung, căn cứ kết luận giám định Pháp y tâm thần số: 5394/KLGĐ ngày 16 tháng 7 năm 2025 của Trung Tâm Pháp Y Tâm Thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh và căn cứ vào Khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự 2015, đề nghị tuyên bố ông Trần Chí Nhân, sinh năm 1973 mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ, ý kiến của các đương sự có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của đương sự và ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Khu vực 4 nhận định:
Về tố tụng:
Về yêu cầu và thẩm quyền giải quyết: Bà Trần Thị Kim Lệ là chị ruột của ông Trần Chí Nhân, yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nhân mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 27 và ông Nhân cư trú tại địa chỉ số 338/2/46 đường Điện Biên Phủ, Phường 11, Quận 10 (nay là phường Vườn Lài), Thành phố Hồ Chí Minh nên căn cứ theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a Khoản 2 Điều 39 và Khoản 1 Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì việc dân sự trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 4, Thành phố Hồ Chí Minh.
Về thủ tục mở phiên họp vắng mặt đương sự: Người yêu cầu - bà Trần Thị Kim Lệ và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan - bà Trần Thị Nhàn, ông Trần Quang Bình, ông Trần Quang Thắng và bà Trần Thị Thủy Tiên có đơn đề nghị vắng mặt tại phiên họp nên căn cứ Khoản 2 và Khoản 3 Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự Tòa án tiến hành mở phiên họp vắng mặt các đương sự.
Về nội dung: Ngày 08/7/2025 Tòa án nhân dân Khu vực 4 ra Quyết định trưng cầu giám định số 02/2025/QĐ-TCGĐ đối với tình trạng tâm thần của ông Trần Chí Nhân. Căn cứ kết luận giám định Pháp y tâm thần số 5394/KLGĐ ngày 16 tháng 7 năm 2025 của Trung Tâm Pháp Y Tâm Thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh “Về y học: Đương sự bị tâm thần phân liệt thể di chứng, tiến triển từng giai đoạn với thiếu sót tăng dần (F20.51-ICD10). Về khả năng nhận thức, điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi” và căn cứ vào Điều 22 của Bộ luật dân sự năm 2015, xét thấy yêu cầu của bà Trần Thị Kim Lệ về việc tuyên bố ông Trần Chí Nhân bị mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở nên Tòa án chấp nhận.
Về lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm: 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng, bà Lệ chịu theo quy định tại khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 30/12/2016, được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp là 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng theo biên lai số 0075895 ngày 04/6/2025 của Chi cục Thi hành án dân sự Quận 10 (nay là Phòng Thi hành án Khu vực 4), Thành phố Hồ Chí Minh. Bà Lệ đã nộp đủ số tiền lệ phí dân sự sơ thẩm.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ Khoản 1 Điều 27; điểm a Khoản 2 Điều 35; Điều 144; Điều 145; Khoản 2 Điều 146; Khoản 1 Điều 149; Khoản 2, Khoản 3 Điều 367; Điều 371; Khoản 1 Điều 372; Khoản 1 Điều 376; Điều 377; Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
- Căn cứ khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 30/12/2016.
Tuyên: Chấp nhận yêu cầu của bà Trần Thị Kim Lệ.
1. Tuyên bố ông Trần Chí Nhân, sinh năm 1973 là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm: 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng, bà Trần Thị Kim Lệ chịu, được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp là 300.000 (Ba trăm nghìn) đồng theo biên lai số 0075895 ngày 04/6/2025 của Chi cục Thi hành án dân sự Quận 10 (nay là Phòng Thi hành án Khu vực 4), Thành phố Hồ Chí Minh. Bà Lệ đã nộp đủ số tiền lệ phí dân sự sơ thẩm.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Các đương sự có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 (mười) ngày kể từ ngày đương sự nhận được quyết định này. Viện kiểm sát có quyền kháng nghị Quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định này./.
| Nơi nhận: - TAND TP.HCM; - VKSND Khu vực 4; - PTHADS Khu vực 4; - Các đương sự; - Lưu VP, hồ sơ. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Trần Mỹ Phương |