- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định người giám hộ đối với bà Nguyễn Thị T"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Xuân T:
- Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 23 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5- ĐÀ NẴNG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 240/2025/QĐST-DS | Đà Nẵng, ngày 15 tháng 12 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
Về việc yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức,
làm chủ hành vi và chỉ định người giám hộ
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 – ĐÀ NẴNG
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Ông Ninh Minh Tân.
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Đức Hiệp – Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Trịnh Hồng Linh – Kiểm sát viên.
Ngày 15 tháng 12 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 192/2025/TLST-VDS ngày 25/11/2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định người giám hộ” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 26/2025/QĐST-DS ngày 01/12/2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Xuân T, sinh năm 1957; địa chỉ: Thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng. Có mặt.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
+ Bà Nguyễn Thị C, sinh năm 1949.
+ Bà Nguyễn Thị A, sinh năm 1953.
Cùng địa chỉ: Thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng.
+ Bà Nguyễn Thị L, sinh năm 1958; địa chỉ: Thôn Tân Phú, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng.
+ Ông Nguyễn Văn C, sinh năm 1964.
+ Ông Nguyễn M, sinh năm 1978.
Cùng địa chỉ: Thôn T, xã T, thành phố Đà Nẵng.
+ Ông Nguyễn Văn L, sinh năm 1965; địa chỉ: Thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng.
+ Bà Trần Thị T, sinh năm 1972; địa chỉ: Thôn P, xã T, thành phố Đà Nẵng.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có đơn xin vắng mặt tại phiên họp.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại phiên họp người yêu cầu ông Nguyễn Xuân T trình bày: Ông Nguyễn T và bà Ngô Thị T sinh thời được 09 người con gồm: Nguyễn Thị C, Nguyễn Thị A, Nguyễn Thị L, Nguyễn Văn C, Nguyễn Văn L, Nguyễn M, Nguyễn Thị T, Trần Thị T, Nguyễn Xuân T và có để lại thửa đất số 360, tờ bản đồ số 24 (đo mới là thửa đất số 5, tờ bản đồ số 29) diện tích 2.994,4m2 tại thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng hiện nay đang có tranh chấp với ông Nguyễn Quốc T và ông Nguyễn T tại Tòa án nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng.
Trong quá trình giải quyết tranh chấp, em gái tôi là bà Nguyễn Thị T, sinh năm 1970 hiện nay đang sinh sống cùng với gia đình tôi tại thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng có dấu hiệu khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi, hay bỏ nhà đi lang thang. Vì vậy, tôi đại diện cho các anh em trong gia đình yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và chỉ định tôi là người giám hộ cho bà Nguyễn Thị T để phục vụ việc giải quyết tranh chấp giữa anh em chúng tôi với ông Nguyễn Quốc T và Nguyễn T.
Tại văn bản nêu ý kiến ngày 28/11/2025 các ông, bà: Nguyễn Thị C, Nguyễn Thị A, Nguyễn Thị L, Nguyễn Văn C, Nguyễn Văn L, Nguyễn M, Trần Thị T thống nhất với các yêu cầu của ông Nguyễn Xuân T.
Kiểm sát viên phát biểu ý kiến về việc giải quyết việc dân sự: Thẩm phán, Thư ký đã tuân theo đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự về việc mở phiên họp sơ thẩm việc dân sự. Các đương sự đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Về nội dung: Căn cứ các Điều 23, 48, 49, 53 Bộ luật dân sự 2015 đề nghị chấp nhận đơn yêu cầu của ông Nguyễn Xuân T, tuyên bố bà Nguyễn Thị T là người có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi; chỉ định ông Nguyễn Xuân T làm người giám hộ cho bà Nguyễn Thị T theo quy định.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng nhận định:
Ông Nguyễn Xuân T yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, đồng thời yêu cầu chỉ định ông T là người giám hộ cho bà T. Ông T, bà T hiện nay đang cư trú tại thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng nên Tòa án nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng thụ lý, giải quyết là đúng thẩm quyền.
Xét yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi thì thấy: Bà T hiện nay đang điều trị tâm thần ngoại trú theo Sổ điều trị ngoại trú tâm thần do ông T cung cấp. Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 1630/KLGĐ ngày 12/9/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền Trung kết luận về tình trạng năng lực hành vi dân sự của bà T: Theo tiêu chuẩn y học: Động kinh cơn lớn có biến đổi trí năng, nhân cách, biến đổi nhân cách mức độ vừa (G40); về năng lực hành vi dân sự: Có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Do đó, có căn cứ cấp nhận yêu cầu của ông T, tuyên bố bà T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Đối với yêu cầu chỉ định người giám hộ cho bà T thì thấy: Bà T không có chồng, con. Từ trước đến nay bà T sinh sống cùng gia đình ông T tại thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng. Tại văn bản nêu ý kiến của các anh, chị em ruột trong gia đình ông T thống nhất để ông T là người giám hộ hợp pháp của bà T theo quy định của pháp luật. Xét thấy, ông T có đủ các điều kiện là người giám hộ cho bà T và chỉ định ông T làm người giám hộ cho bà T là phù hợp. Ông T thực hiện các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự.
Xét ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 – Đà Nẵng tại phiên họp là phù hợp với các nhận định nêu trên nên chấp nhận.
Ông T thuộc trường hợp được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ các Điều 23, 46, 54, 57, 58, 59 của Bộ luật dân sự; khoản 1 Điều 27, các Điều 35, 149, 376, 378 của Bộ luật tố tụng dân sự;
1. Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Xuân T:
Tuyên bố bà Nguyễn Thị T, sinh năm 1970; địa chỉ nơi cư trú: thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
2. Về giám hộ: Chỉ định ông Nguyễn Xuân T, sinh năm 1957; địa chỉ nơi cư trú: thôn P, phường Q, thành phố Đà Nẵng là người giám hộ của bà Nguyễn Thị T.
Ông Nguyễn Xuân T có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại các Điều 57, 58, 59 Bộ luật dân sự, cụ thể:
Người giám hộ có các quyền: Sử dụng tài sản của người được giám hộ để chăm sóc, chi dùng cho những nhu cầu thiết yếu của người được giám hộ; được thanh toán các chi phí hợp lý cho việc quản lý tài sản của người được giám hộ; đại diện cho người được giám hộ trong việc xác lập, thực hiện giao dịch dân sự và thực hiện các quyền khác theo quy định của pháp luật nhằm bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người được giám hộ.
Người giám hộ có các nghĩa vụ: Chăm sóc, bảo đảm việc điều trị bệnh cho người được giám hộ; đại diện cho người được giám hộ trong các giao dịch dân sự; quản lý tài sản của người được giám hộ; bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người được giám hộ.
- Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Căn cứ Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, ông Nguyễn Xuân T được miễn lệ phí theo quy định.
- Quyền kháng cáo, kháng nghị: Ông Nguyễn Xuân T có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định (ngày 15/12/2025). Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - Các đương sự; - TAND thành phố Đà Nẵng; - VKSND khu vực 5- Đà Nẵng; - THADS thành phố Đà Nẵng; - Lưu hồ sơ việc dân sự. | TM.HỘI ĐỒNG GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Ninh Minh Tân |