- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Phạm Ngọc Nam - Phạm Thị Giang"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận đơn yêu cầu của ông Phạm Ng N về việc “Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi”.
- Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 16 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 23 Bộ luật Dân sự
| TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 6 - ĐÀ NẴNG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 10/2026/QĐST-VDS | Đà Nẵng, ngày 19 tháng 01 năm 2026 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v “Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi”
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 6 - ĐÀ NẴNG
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: bà Đặng Thị Cẩm Nhung.
Thư ký phiên họp: ông Hồ Quốc Việt – Thư ký TAND khu vực 6 - Đà Nẵng.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng tham gia phiên họp: bà Lâm Thị Hà - Chức vụ: Kiểm sát viên.
Ngày 19 tháng 01 năm 2026, tại Trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng mở phiên họp giải quyết việc dân sự thụ lý số 203/2025/TLST-VDS ngày 28 tháng 11 năm 2025 về việc “Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 05/2025/QĐST-VDS ngày 05 tháng 01 năm 2025.
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: ông Phạm Ng N, sinh năm 1956.
Địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng.
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
- Bà Châu T Th, sinh năm 1955.
- Bà Phạm T G, sinh năm 1987.
Cùng địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng.
Ông Phạm Ng N có mặt tại phiên họp. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp (có đơn xin giải quyết vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
- Yêu cầu của ông Phạm Ng N: ông Phạm Ng N và bà Châu T Th là vợ chồng, có sinh được một người con là Phạm T G, sinh năm 1987, địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng.
Từ khi sinh ra chị Phạm T G đã bị bệnh tụt cam xi não do đó không phát triển về thể hình và trí tuệ, đến tuổi mẫu giáo đi học thì không tiếp thu được hay quậy phá trong lớp. Gia đình có đưa chi Giang điều trị tại Bệnh viện tâm thần Quảng Nam và nhiều nơi nhưng không khỏi. Từ đó cho đến nay chị Giang không nhận thức được như người bình thường, không làm chủ được năng lực hành vi, mọi sinh hoạt cá nhân đều phụ thuộc vào người thân trong gia đình. Hiện nay, chị Giang không có chồng con gì.
Nay ông Phạm Ng N yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Phạm T G, sinh năm 1987, địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo Kết luận giám định pháp y tâm thần của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung và chỉ định người giám hộ cho bà Phạm T G là ông Phạm Ng N theo quy định của Pháp luật.
- Ý kiến của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Châu T Th có trong hồ sơ vụ án: bà Châu T Th thống nhất với yêu cầu của ông Phạm Ng N, đề nghị Tòa án tuyên bố bà Phạm T G là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo Kết luận giám định pháp y tâm thần của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung và chỉ định người giám hộ cho bà Phạm T G là ông Phạm Ng N theo quy định của Pháp luật.
- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng: đề nghị áp dụng Điều 23 Bộ luật Dân sự và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự, tuyên bố bà Phạm T G là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và cử ông Phạm Ng N là người giám hộ trực tiếp cho bà Phạm T G theo quy định.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng nhận định:
. Về thẩm quyền giải quyết: ông Phạm Ng N yêu cầu Toà án tuyên bố bà Phạm T G, sinh năm 1987, địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu về dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án cấp khu vực. Bà Phạm T G có nơi cư trú tại thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng, căn cứ điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng.
. Về yêu cầu của ông Phạm Ng N: ông Phạm Ng N và bà Châu T Th là vợ chồng, có sinh được một người con là Phạm T G, sinh năm 1987, địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng. Từ khi sinh ra chị Phạm T G đã bị bệnh tụt cam xi não do đó không phát triển về thể hình và trí tuệ, đến tuổi mẫu giáo đi học thì không tiếp thu được hay quậy phá trong lớp. Gia đình có đưa chị Giang điều trị tại Bệnh viện tâm thần Quảng Nam và nhiều nơi nhưng không khỏi. Từ đó cho đến nay chị Giang không nhận thức được như người bình thường, không làm chủ được năng lực hành vi, mọi sinh hoạt cá nhân đều phụ thuộc vào người thân trong gia đình. Hiện nay, chị Giang không có chồng con gì.
Ngày 28/11/2025, Tòa án nhân dân khu vực 6 - Đà Nẵng đã thụ lý việc dân sự sơ thẩm về việc “yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực, hành vi dân sự” theo đơn yêu cầu của ông Phạm Ng N.
Ngày 01/12/2025, Tòa án ra Quyết định Trưng cầu giám định số 203/2025/QĐ-TCGĐ. Ngày 19/12/2025, Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung có Kết luận giám định pháp y tâm thần theo theo trưng cầu số 2391/KLGĐ, kết luận bà Phạm T G có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Ngày 29/12/2025, ông Phạm Ng N có đơn thay đổi yêu cầu, yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Phạm T G là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo kết luận của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền Trung và chỉ định người giám hộ là ông Phạm Ng N theo quy định của pháp luật.
Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần số: 2391/KLGĐ, ngày 19/12/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Miền Trung kết luận tình trạng sức khỏe tâm thần của bà Phạm T G như sau:
- Kết luận theo tiêu chuẩn y học: Chậm phát triển tâm thần vừa (F71-ICD-10) + Động kinh cơn lớn (G40-ICD-10).
- Kết luận về năng lực hành vi dân sự: có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Căn cứ kết quả giám định pháp y của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Miền Trung, lời trình bày của ông Phạm Ng N, bà Châu T Th và tình trạng hiện tại của bà Phạm T G. Xét thấy yêu cầu của ông Phạm Ng N về việc tuyên bố bà Phạm T G là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là có căn cứ nên được Toà án chấp nhận.
. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 16 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, ông Phạm Ng N thuộc trường hợp miễn nộp tiền lệ phí dân sự sơ thẩm.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ Điều 23 Bộ luật Dân sự, khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 367, 369, 370, 372, 376 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận đơn yêu cầu của ông Phạm Ng N về việc “Tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi”.
Tuyên bố bà Phạm T G, sinh năm 1987, địa chỉ: thôn Bình Trúc, xã Thăng Trường, thành phố Đà Nẵng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Chỉ định người giám hộ cho bà Phạm T G là ông Phạm Ng N. Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được thực hiện theo quy định của pháp luật.
3. Ông Phạm Ng N thuộc trường hợp được miễn nộp tiền lệ phí dân sự sơ thẩm theo điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 16 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
4. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Ông Phạm Ng N có quyền kháng cáo Quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Những người vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn đó được tính kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết.
Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kêt rừ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND TP Đà Nẵng; - THADS TP Đà Nẵng; - VKSND KV6; - Đương sự; - Lưu hồ sơ. | THẨM PHÁN Đặng Thị Cẩm Nhung |