Quyết định 03/2026/QĐST-VDS: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định…

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "ông P tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của ông Châu Văn P, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”.
Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 11 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 03/2026/QĐST-VDS

TP.Hồ Chí Minh, ngày 03 tháng 3 năm 2026

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ VŨNG TÀU, TỈNH BÀ RỊA – VŨNG TÀU

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

- Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Mai Thu Trang

- Thư ký phiên họp: Bà Đinh Thị Phương Thảo

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Việt Chinh - Kiểm sát viên

Ngày 03 tháng 3 năm 2026, tại trụ sở Tòa án nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 486/2025/TLST-VDS ngày 15 tháng 12 năm 2025, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 01/2026/QĐST-VDS ngày 26 tháng 02 năm 2026, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

* Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Châu Văn P, sinh năm 1943

Địa chỉ: B đường C, phường R, thành phố Hồ Chí Minh. (Có mặt).

* Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:

1/ Ông Châu Thành D, sinh năm 1969

Địa chỉ: F Fannin Dr . A, T, Hoa Kỳ.

2/ Bà Châu Thị Thu T, sinh năm 1970

Địa chỉ: B Strother Dr . G, TX G, Hoa Kỳ.

3/ Bà Châu Thị Thu N, sinh năm 1976

Địa chỉ: B Centennial Dr . G, T, Hoa Kỳ.

(Ông D, bà T, bà N vắng mặt – có đơn xin giải quyết vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu ngày 12-12-2025, tại bản tự khai và tại phiên họp người yêu cầu – ông Châu Văn P trình bày:

Ông Châu Văn P và bà Nguyễn Thị S kết hôn năm 1964, đăng ký kết hôn tại UBHC xã N, quận N, tỉnh Khánh Hòa (cũ). Quá trình chung sống, ông P và bà S có 03 người con chung là: ông Châu Thành D, sinh năm 1969, bà Châu Thị Thu T, sinh năm 1970 và bà Châu Thị Thu N, sinh năm 1976.

Vào năm 2022, bà Nguyễn Thị S bị mắc bệnh Alzheimer dẫn đến gây suy giảm trí nhớ, khả năng tư duy, giao tiếp và không thể thực hiện các hoạt động hàng ngày. Quá trình thăm khám tại bệnh viện, theo Giấy xác nhận số 813/XN-BVTT ngày 12/11/2024 của Bệnh viện Chuyên khoa Tâm thần - Sở Y chuẩn đoán trường hợp bệnh của bà S là bị sa sút trí tuệ không biệt định (F03). Đến nay, bệnh tình của bà S đã chuyển biến nặng, mất trí nhớ nghiêm trọng, không thể giao tiếp và có các triệu chứng khác như trầm cảm, lo âu, kích động, ảo giác. Mọi sinh hoạt, vệ sinh cá nhân phải có người làm giúp hoàn toàn. Các con chung của ông bà hiện nay đều sinh sống và làm việc ở Mỹ. Ông P là người chăm sóc cho bà S.

Để thuận tiện trong các thủ tục hành chính sau này, ông P yêu cầu Tòa án nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh tuyên bố bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1944, địa chỉ: B đường C, phường R, thành phố Hồ Chí Minh bị “Mất năng lực hành vi dân sự”, đồng thời cử ông Châu Văn P là người giám hộ cho bà S vì trước giờ ông P là người chăm sóc bà S, các con đều sinh sống ở xa.

Tại phiên họp, ông Châu Văn P giữ nguyên yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị S bị “Mất năng lực hành vi dân sự” và cử ông P là người giám hộ cho bà S.

Theo lời khai có trong hồ sơ, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan là các ông bà: ông Châu Thành D, bà Châu Thị Thu T, bà Châu Thị Thu N trình bày:

Bố mẹ của các ông bà nói trên là ông Châu Văn P và bà Nguyễn Thị S kết hôn năm 1964, đăng ký kết hôn tại UBHC xã N, quận N, tỉnh Khánh Hòa (cũ). Vào năm 2022, bà Nguyễn Thị S bị mắc bệnh Alzheimer dẫn đến gây suy giảm trí nhớ, khả năng tư duy, giao tiếp và không thể thực hiện các hoạt động hàng ngày. Quá trình thăm khám tại bệnh viện, theo Giấy xác nhận số 813/XN-BVTT ngày 12/11/2024 của Bệnh viện Chuyên khoa Tâm thần - Sở Y chuẩn đoán trường hợp bệnh của bà S là bị sa sút trí tuệ không biệt định (F03). Đến nay, bệnh tình của bà S đã chuyền biến nặng, mất trí nhớ nghiêm trọng, không thể giao tiếp và có các triệu chứng khác như trầm cảm, lo âu, kích động, ảo giác. Nay ông Châu Văn P làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị S bị mất năng lực hành vi dân sự thì các ông bà đồng ý, đề nghị Tòa án căn cứ quy định pháp luật để giải quyết. Để thuận tiện các thủ tục giấy tờ sau này, các ông bà đồng ý cử ông Châu Văn P là người giám hộ cho bà Nguyễn Thị S. Tại phiên họp Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu quan điểm: Về trình tự, thủ tục tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm đã thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần số 904/KLGĐ ngày 04 tháng 02 năm 2026 của Trung tâm Pháp Y Tâm Thần Khu vực thành phố H và Điều 22, 47, 48, 53 Bộ luật Dân sự, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của ông Châu Văn P, tuyên bố: Bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1944 “Mất năng lực hành vi dân sự”, đồng thời cử ông P là người giám hộ cho bà S.

NHẬN ĐỊNH:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của người yêu cầu và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:

Về tố tụng:

Ông Châu Văn P có đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị S, bà Nguyễn Thị S có nơi cư trú tại B đường C, phường R, thành phố Hồ Chí Minh nên xác định đây là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 11 – Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại Điều 27, Điều 35, Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Xét sự vắng mặt của các ông bà: bà Châu Thị Thu T, bà Châu Thị Thu N, ông Châu Thành D tại phiên họp thì thấy: đương sự đã có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt nên căn cứ Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành phiên họp.

Về nội dung:

Xét yêu cầu của ông Châu Văn P thì thấy:

- Theo ông Châu Văn P trình bày: Vào năm 2022, bà Nguyễn Thị S bị mắc bệnh Alzheimer dẫn đến gây suy giảm trí nhớ, khả năng tư duy, giao tiếp và không thể thực hiện các hoạt động hàng ngày. Quá trình thăm khám tại bệnh viện, theo Giấy xác nhận số 813/XN-BVTT ngày 12/11/2024 của Bệnh viện Chuyên khoa Tâm thần - Sở Y chuẩn đoán trường hợp bệnh của bà S là bị sa sút trí tuệ không biệt định (F03). Đến nay, bệnh tình của bà S đã chuyển biến nặng, mất trí nhớ nghiêm trọng, không thể giao tiếp và có các triệu chứng khác như trầm cảm, lo âu, kích động, ảo giác. Mọi sinh hoạt, vệ sinh cá nhân phải có người làm giúp hoàn toàn.

- Theo Kết luận giám định pháp y tâm thần số 904/KLGĐ ngày 04 tháng 02 năm 2026 của Trung tâm Pháp Y Tâm Thần Khu vực thành phố H, kết luận đối với bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1944: Về y học: Đương sự có: Sa sút tâm thần trong bệnh Parkinson, mức độ nặng (F02.3-ICD 10); Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Như vậy, bà Nguyễn Thị S không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, không có khả năng bằng hành vi của mình xác lập, thực hiện quyền và nghĩa vụ dân sự cho bản thân. Nay, ông Châu Văn P yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị S mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở, phù hợp với quy định tại Điều 22 Bộ luật Dân sự, Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự nên cần chấp nhận.

Ông Châu Văn P là chồng của bà Nguyễn Thị S. Từ khi bà S bị bệnh, ông là người trực tiếp chăm sóc. Các con chung của ông P và bà S đều thống nhất về việc để ông P là người giám hộ cho bà S. Vì vậy, căn cứ theo Điều 47, 48, 53 Bộ luật Dân sự chấp nhận yêu cầu của ông P.

Về lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm: Ông Châu Văn P là người cao tuổi, thuộc trường hợp được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ: Điều 22, Điều 47, Điều 48, Điều 53 Bộ luật Dân sự; Điều 27, Điều 35, Điều 39, Điều 367, Điều 370, Điều 372 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Khoản 2 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

1. Chấp nhận yêu cầu của ông Châu Văn P, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”.

Tuyên bố:

- Bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1944, địa chỉ: B đường C, phường R, thành phố Hồ Chí Minh bị “Mất năng lực hành vi dân sự”.

- Ông Châu Văn P là người giám hộ cho bà Nguyễn Thị S. Ông P có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Bộ luật Dân sự.

2. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Châu Văn P được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.

3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị:

Đương sự có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 (mười) ngày kể từ ngày Tòa án ra Quyết định để yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Hồ Chí Minh giải quyết theo trình tự phúc thẩm.

Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.