- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lục hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà DTH về việc tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà NTK.
- Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc | |
TÒA ÁN NHÂN DÂN CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
HUYỆN NÚI THÀNH
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
TỈNH QUẢNG NAM
Núi Thành, ngày 09 tháng 4 năm 2025 Số:03/2025/QĐST-VDS
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN NÚI THÀNH, TỈNH QUẢNG NAM
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Xuân Thùy.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thanh Thuý – Thư ký Tòa án nhân dân huyện Núi Thành.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Núi Thành tham gia phiên họp: Bà Phạm Thị Việt Hà, Kiểm sát viên.
Ngày 09 tháng 4 năm 2025, tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 02/2025/TLST-VDS ngày 24 tháng 02 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 02/2025/QĐST-VDS ngày 24 tháng 3 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà DTH, sinh năm: 1948, địa chỉ: Thôn N, xã T, huyện N, tỉnh Q.
- Người liên quan đến việc yêu cầu: Bà NTK, sinh năm: 1926, địa chỉ: Thôn L, xã T, huyện N, tỉnh Q.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà DTT, sinh năm: 1954, trú tại: Thôn L, xã T, huyện N, tỉnh Q.
Bà DTH và bà DTT có mặt tại phiên họp. Bà NTK vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Người yêu cầu bà DTH trình bày:
Cha mẹ bà DTH là ông DK và bà NTK. Ông DK là liệt sỹ. Cha mẹ bà có hai người con gồm bà là DTH và bà DTT. Hiện nay mẹ bà là NTK tuổi cao sức yếu, trí tuệ không còn minh mẫn, nằm một chỗ không tự vận động hay chăm sóc bản thân được. Do vậy, bà DTH có đơn yêu cầu Toà án tuyên bố bà NTK mất năng lực hành vi dân sự để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bà NTK. Ngoài ra bà DTH không có yêu cầu gì khác.
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà DTT trình bày:
Cha mẹ bà DTT là ông DK và bà NTK. Ông DK là liệt sỹ. Cha mẹ bà có hai người con là DTH và bà là DTT. Hiện nay mẹ bà là NTK tuổi cao sức yếu, trí tuệ không còn minh mẫn, nằm một chỗ không tự vận động hay chăm sóc bản thân được. Do vậy, chị bà là bà DTH có đơn yêu cầu Toà án tuyên bố bà NTK mất năng lực hành vi dân sự để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bà NTK. Bà DTT đồng ý với yêu cầu của bà DTH, yêu cầu Toà án giải quyết theo quy định của pháp luật. Ngoài ra bà DTT không có yêu cầu gì khác.
Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Núi Thành tham gia phiên họp: Tòa án nhân dân huyện Núi Thành thụ lý việc dân sự là đúng thẩm quyền. Thẩm phán, Thư ký được phân công giải quyết việc dân sự đã thực hiện đúng trình tự theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Những người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng các quy định của pháp luật tố tụng dân sự. Về nội dung, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Núi Thành đề nghị chấp nhận yêu cầu của bà DTH, tuyên bố bà NTK, sinh năm 1926, trú tại: Thôn L, xã T, huyện N, tỉnh Q là người mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam nhận định:
Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết:
Bà DTH có đơn yêu cầu tuyên bố bà NTK là người mất năng lực hành vi dân sự. Đây là việc dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Bà NTK cư trú tại Thôn L, xã T, huyện N, tỉnh Q nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam theo điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.
Xét yêu cầu của bà DTH: Bà NTK là mẹ của bà DTH và bà DTT. Theo đơn yêu cầu của bà DTH, ngày 26/02/2025, Tòa án nhân dân huyện Núi Thành ban hành Quyết định trưng cầu giám định số 02/2025/QĐ-TA, trưng cầu Trung tâm pháp y tâm thần – Khu vực Miền Trung xác định tình trạng sức khỏe, bệnh tật, tâm thần và năng lực hành vi dân sự của bà NTK. Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Miền Trung có Bản Kết luận giám định pháp y tâm thần số 344/KLGĐ ngày 18/3/2025, kết luận về đối tượng giám định là bà NTK tại thời điểm hiện tại: Về y học: Mất trí nhớ trong bệnh Alzheimer, khởi phát muộn, mức độ nặng (F00.1); Về năng lực hành vi dân sự: Mất năng lực hành vi dân sự.
Do đó, bà DTH yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam xem xét, giải quyết tuyên bố bà NTK là người mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, cần được chấp nhận theo quy định tại Điều 22 Bộ luật dân sự .
Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà DTH là người cao tuổi được miễn lệ phí việc dân sự theo quy định của pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 370; Điều 371; Điều 372 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015;
Căn cứ điểm đ, khoản 1 Điều 12; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của bà DTH về việc tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà NTK.
2. Tuyên bố bà NTK, sinh năm: 1926, địa chỉ: Thôn L, xã T, huyện N, tỉnh Q là người mất năng lực hành vi dân sự.
3. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà DTH được miễn theo quy định của pháp luật.
4. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Các đương sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày ban hành quyết định (09/4/2025).
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Quảng Nam; - VKSND huyện, tỉnh; - Chi cục THA dân sự; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ việc dân sự. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (đã ký) Nguyễn Thị Xuân Thùy |