Quyết định 02/2025/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

[1] Về quan hệ pháp luật: Người yêu cầu anh Dương Hồ V yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Lương Thị K1 là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Do đó, xác định quan hệ pháp luật là “Yêu cầu tuyên bố một người là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi” theo quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về thẩm quyền giải quyết: Người bị yêu cầu có nơi cư trú tại huyện V, tỉnh Hậu Giang. Căn cứ vào khoản 3 Điều 26; điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự và quan hệ pháp luật xác định vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang.

[4] Về quyền yêu cầu: Theo Giấy chứng nhận kết hôn số 79 ngày 10/7/2014 của Ủy ban nhân dân xã V, huyện V, tỉnh Hậu Giang thì anh Dương Hồ V và chị Trần Thị Diểm K có mối quan hệ là vợ chồng. Do đó, anh V có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố chị K là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[5] Về nội dung yêu cầu: Căn cứ vào Kết luận giám định pháp y tâm thần số 48/2025/KLGĐ ngày 10/01/2025 của Trung tâm P đối với đối tượng giám định Trần Thị Diểm K; sinh năm: 1990; thường trú: Ấp V, xã V, huyện V, tỉnh Hậu Giang kết luận: “Hiện tại: Đương sự hạn chế khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi (có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi ở các vụ việc dân sự), do giai đoạn bệnh thuyên giảm”. Do đó, căn cứ vào khoản 1 Điều 23 của Bộ luật Dân sự năm 2015, yêu cầu của anh V là có căn cứ chấp nhận.

[6] Tại khoản 4 Điều 54 của Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Trừ trường hợp áp dụng quy định tại khoản 2 Điều 48 của Bộ luật này, người giám hộ của người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi do Tòa án chỉ định trong số những người giám hộ quy định tại Điều 53 của Bộ luật này. Trường hợp không có người giám hộ theo quy định trên, Tòa án chỉ định người giám hộ hoặc đề nghị một pháp nhân thực hiện việc giám hộ.”. Tại khoản 1 Điều 53 của Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Trường hợp vợ là người mất năng lực hành vi dân sự thì chồng là người giám hộ;”. Xét thấy, anh Dương Hồ V và chị Trần Thị Diểm K có mối quan hệ là vợ chồng và anh Dương Hồ Vũ đáp Ứ đủ các điều kiện của cá nhân làm người giám hộ theo quy định tại Điều 49 của Bộ luật Dân sự năm 2015. Do đó, Tòa án chỉ định anh Dương Hồ Vũ L người giám hộ cho chị Trần Thị Diểm K. Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được xác định theo quy định tại Điều 57, Điều 58 và Điều 59 của Bộ luật Dân sự năm 2015. Trường hợp anh Dương Hồ V có yêu cầu Tòa án giải quyết việc ly hôn với chị Trần Thị Diễm K2 thì việc chỉ định người đại diện trong tố tụng dân sự được thực hiện theo quy định tại Điều 87 và Điều 88 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[7] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Người yêu cầu phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 36 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

[8] Về quyền kháng cáo: Đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[9] Đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang tham gia phiên họp là có căn cứ và phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên Hội đồng xét xử chấp nhận.