Bản án 35/2026/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng: Trong quá trình điều tra, truy tố, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công N thành phố Cần Thơ, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 10 - Cần Thơ, Điều tra viên và Kiểm sát viên đã thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa sơ thẩm, các bị cáo và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Về hành vi phạm tội của các bị cáo: Tại phiên tòa sơ thẩm, các bị cáo thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình đúng như Bản Cáo trạng đã nêu. Xét thấy, lời nhận tội của các bị cáo là hoàn toàn tự nguyện và phù hợp với nhau, phù hợp với lời khai của các bị cáo tại Cơ quan điều tra, phù hợp với các kết luận giám định, cùng các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án mà Cơ quan điều tra đã thu thập được, từ đó có đầy đủ căn cứ để Hội đồng xét xử xác định: Vào ngày 25/11/2025, tại nhà của bị cáo L thuộc ấp A, xã B, thành phố Cần Thơ, các bị cáo H và L đã có hành vi tổ chức cho nhau sử dụng trái phép chất ma túy. Trong đó, bị cáo H là người khởi xướng, cung cấp tiền và phương tiện để chở L đi mua ma túy, bị cáo L là người cung cấp địa điểm và chuẩn bị công cụ sử dụng ma túy. Khi các bị cáo chưa kịp sử dụng ma túy thì bị lực lượng Công N phát hiện, bắt quả tang cùng tang vật là chất ma túy chứa trong nõ thủy tinh. Từ những căn cứ trên, Hội đồng xét xử kết luận các bị cáo phạm tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” theo quy định tại khoản 1 Điều 255 Bộ luật Hình sự.

[3] Từ đó, có đủ cơ sở khẳng định Bản Cáo trạng số 16/CT-VKSCTO-KV ngày 10/6/2026 của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 10 - Cần Thơ truy tố các bị cáo là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không oan sai và không bỏ lọt tội phạm. Vì vậy, Hội đồng xét xử chấp nhận Bản Cáo trạng.

[4] Hành vi phạm tội của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, không chỉ xâm phạm đến chế độ độc quyền của Nhà nước về quản lý các chất ma túy mà còn gây ảnh hưởng xấu về nhiều mặt, gây mất trật tự an toàn xã hội tại địa phương. Khi thực hiện tội phạm, các bị cáo biết rõ pháp luật nghiêm cấm việc sử dụng và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy, nhưng vẫn bất chấp tất cả để cùng tổ chức cho nhau sử dụng trái phép chất ma túy nhằm thỏa mãn nhu cầu sử dụng ma túy của bản thân. Do vậy, cần xử phạt các bị cáo một mức án nghiêm khắc, tương xứng với tính chất, mức độ hành vi phạm tội đã gây ra mới đủ tác dụng răn đe, giáo dục riêng đối với từng bị cáo và phòng ngừa chung cho xã hội.

[5] Hành vi phạm tội của các bị cáo mang tính chất là đồng phạm giản đơn, trong đó các bị cáo đều giữ vai trò là người thực hành. Khi thực hiện tội phạm, các bị cáo đã có sự thống nhất ý chí từ trước và cùng nhau thực hiện hành vi phạm tội, nên phải chịu chung trách nhiệm hình sự đối với hậu quả đã gây ra. Tuy nhiên, để cá thể hóa trách nhiệm hình sự khi quyết định hình phạt đối với từng bị cáo, cần xem xét vai trò, tính chất, mức độ hành vi phạm tội của từng người như sau:

[6] Bị cáo L là người thực hành trực tiếp và thể hiện vai trò tích cực hơn trong vụ án. Bị cáo L là người trực tiếp giao dịch mua chất ma túy, sau khi mang ma túy về, bị cáo L tiếp tục cung cấp địa điểm (nhà của mình), trực tiếp chuẩn bị, hoàn thiện bộ công cụ sử dụng, nạp ma túy vào nõ để tổ chức cho bị cáo H cùng sử dụng trái phép chất ma túy. Ngoài ra, bị cáo L có nhân thân xấu vì đã bị kết án 02 lần, bị xử phạt vi phạm hành chính 01 lần và có ít tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự hơn bị cáo H. Do đó, mức án áp dụng đối với bị cáo L phải nghiêm khắc hơn so với bị cáo H.

[7] Bị cáo H là người thực hành, giữ vai trò là người khởi xướng, rủ rê và cung cấp nguồn tiền, phương tiện để đi mua ma túy. Mặc dù hành vi của bị cáo H là nguyên nhân kích hoạt vụ án, nhưng xét về tính chất hành vi chuẩn bị công cụ và địa điểm để hiện thực hóa việc sử dụng ma túy thì có phần thứ yếu hơn so với bị cáo L. Đồng thời, bị cáo H có nhân thân tốt, không có tiền án, tiền sự và có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự hơn. Do vậy, mức án áp dụng đối với bị cáo H phải thấp hơn so với bị cáo L.

[8] Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra và tại phiên tòa sơ thẩm, các bị cáo thành khẩn khai báo; bị cáo L không biết chữ nên nhận thức pháp luật hạn chế, bị cáo H học đến lớp 7/12 nên nhận thức pháp luật cũng có phần hạn chế. Ngoài ra, bị cáo H là người có nhân thân tốt (không có tiền án, tiền sự) và là người dân tộc thiểu số (người Khmer). Đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự cần được xem xét áp dụng để giảm nhẹ một phần hình phạt cho các bị cáo khi lượng hình. Bên cạnh đó, mặc dù bị cáo L có nhân thân xấu nhưng thực hiện hành vi phạm tội phần lớn do sự chủ động rủ rê, kích hoạt và cung cấp toàn bộ nguồn tài chính, phương tiện từ bị cáo H chứ bản thân bị cáo L không tự khởi xướng; bị cáo H có hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn khi đang sống cùng với mẹ già sinh năm 1957 không còn khả năng lao động, 01 người anh bị mắc bệnh tâm thần cùng 02 người cháu, bị cáo H phải đi làm thuê để lo cho gia đình. Các tình tiết này sẽ được Hội đồng xét xử cân nhắc khi quyết định hình phạt đối với các bị cáo.

[9] Về nhân thân: Bị cáo L có nhân thân xấu, đã từng bị kết án 02 lần về tội “Trộm cắp tài sản” (chưa được xóa án tích) và bị xử phạt vi phạm hành chính 01 lần về hành vi “Sử dụng trái phép chất ma túy” (chưa chấp hành xong). Đặc biệt, bị cáo phạm tội vào ngày 25/11/2025 tức chỉ cách ngày bị xử phạt vi phạm hành chính (ngày 12/11/2025) là 13 ngày. Điều này thể hiện ý thức chấp hành pháp luật của bị cáo L còn hạn chế, do không biết chữ và bị lệ thuộc vào chất ma túy, nên Hội đồng xét xử sẽ cân nhắc kỹ lưỡng khi quyết định hình phạt đối với bị cáo L.

[10] Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo L có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự là “Tái phạm” được quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. Bị cáo H không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự.

[11] Về hình phạt: Mức hình phạt của tội “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” được quy định tại khoản 1 Điều 255 Bộ luật Hình sự là phạt tù từ 03 năm đến 07 năm. Trên cơ sở cân nhắc tính chất, mức độ nguy hiểm, hậu quả của hành vi phạm tội gây ra cho xã hội; có xét đến tính chất đồng phạm, mức độ tham gia của từng bị cáo, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và đặc điểm nhân thân của các bị cáo, cũng như yêu cầu của công cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm về ma túy trên địa bàn hiện nay; Hội đồng xét xử thấy rằng cần phải xử phạt các bị cáo bằng hình phạt tù có thời hạn, cách ly các bị cáo ra khỏi đời sống xã hội một thời gian thì mới đủ tác dụng cải tạo, giáo dục các bị cáo trở thành công dân tốt, có ích cho xã hội, đồng thời góp phần đấu tranh phòng, chống tội phạm và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Hội đồng xét xử xét thấy mức đề nghị hình phạt của Đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa là phù hợp. Từ việc đánh giá vai trò thực hành mang tính tích cực hơn, nhân thân xấu, phải chịu tình tiết tăng nặng “Tái phạm” và có ít tình tiết giảm nhẹ hơn của bị cáo L; đối chiếu với vai trò có phần thứ yếu hơn, nhân thân tốt và có nhiều tình tiết giảm nhẹ hơn của bị cáo H, Hội đồng xét xử quyết định xử phạt bị cáo L mức án 03 năm 09 tháng tù mới đủ tác dụng răn đe, giáo dục riêng; xử phạt bị cáo H mức án 03 năm 03 tháng tù để thể hiện sự khoan hồng, tính nhân văn của pháp luật. Đối với việc bị cáo H xin được hưởng án treo, Hội đồng xét xử xét thấy không có căn cứ để chấp nhận.

[12] Về hình phạt bổ sung: Các bị cáo đều có nghề nghiệp nhưng thu nhập không ổn định và không có tài sản riêng có giá trị, nên Hội đồng xét xử quyết định không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với các bị cáo.

[13] Về xử lý vật chứng: Tịch thu và tiêu hủy tất cả các vật chứng là công cụ sử dụng trái phép chất ma túy còn đang bị tạm giữ vì đây là những công cụ được các bị cáo dùng vào việc tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

[14] Về các vấn đề khác: Đối với đối tượng đã bán ma túy cho bị cáo L, đề nghị Cơ quan điều tra tiếp tục xác minh, làm rõ, khi có căn cứ sẽ xử lý theo quy định của pháp luật.

[15] Về án phí: Buộc bị cáo L phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm. Đối với bị cáo H, do thuộc diện đồng bào dân tộc thiểu số ở xã có điều kiện kinh tế

[16] Đề nghị của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 10 - Cần Thơ tại phiên tòa sơ thẩm là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử chấp nhận. Đề nghị của người bào chữa của bị cáo H tại phiên tòa sơ thẩm là có căn cứ một phần nên Hội đồng xét xử chấp nhận một phần.