Bản án 23/2024/HNGĐ-PT — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo đơn khởi kiện và trong quá trình xét xử vụ án, nguyên đơn bà Trịnh Thị L trình bày: Bà và ông Trần Quang T kết hôn với nhau trên cơ sở tự nguyện, có đăng ký kết hôn tại Ủy ban nhân dân xã T, huyện N, tỉnh Hải Dương vào năm 1992. Sau khi kết hôn, vợ chồng chung sống hòa thuận khoảng đến năm 2017-2018 thì phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân là do bất đồng về quan điểm sống, vợ chồng không bảo ban được nhau làm ăn, ông T thường xuyên chửi bới, lăng mạ, xúc phạm làm mất danh dự nhân phẩm bà, ngoài ra, ông T còn đánh đập, đe dọa tính mạng và có những hành vi bạo lực tình dục với bà. Bà đã phải làm đơn gửi cơ quan có thẩm quyền để giải quyết về hành vi gây thương tích của ông T với bà. Hai bên sống ly thân từ năm 2020, nhưng vẫn ở chung nhà. Đến năm 2023, bà không ở đó mà về ở nhờ nhà anh trai mình. Bà nhận thấy mâu thuẫn vợ chồng đã sâu sắc, trầm trọng và kéo dài, hai bên không còn tình yêu thương, không đem lại hạnh phúc cho nhau nên đề nghị Tòa án cho bà được ly hôn ông T.

Về con chung: Bà và ông T có 02 con chung là Trần Quang K, sinh năm 1993 và Trần Thị Thùy L1, sinh năm 2000. Hiện hai con bà đã trưởng thành, có gia đình riêng, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Về tài sản chung: Bà L không yêu cầu giải quyết về tài sản chung. Sau khi ông T có đơn yêu cầu giải quyết về tài sản chung thì bà L xác định tài sản chung của vợ chồng chỉ có 01 ngôi nhà cấp 4, ngôi nhà này xây trên đất của con gái Trần Thị Thùy L1 tặng cho riêng cho bà tại thửa đất 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2, ở khu H, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương. Bà chỉ đồng ý chia ngôi nhà cấp 4, đề nghị được sử dụng nhà và trả giá trị chênh lệch cho ông T bằng tiền.

Bị đơn ông Trần Quang T trình bày: Điều kiện và thời gian kết hôn như bà L trình bày là đúng. Sau ngày cưới một thời gian, vợ chồng có xảy ra mâu thuẫn nhưng không trầm trọng, đến đầu năm 2023 thì phát sinh mâu thuẫn sâu sắc, nguyên nhân là do bà L đi làm tư vấn bảo hiểm bỏ bê gia đình, vợ chồng không bảo ban được nhau nên thường xuyên xảy ra đánh cãi chửi nhau, bà L còn nhắn tin yêu đương với người khác, sau đó bà L làm đơn ly hôn ông. Quan điểm của ông nhất trí ly hôn.

Về con chung: Ông và bà L có hai con chung như bà L trình bày là đúng, các con đã trưởng thành, có gia đình riêng nên ông không đề nghị Tòa án giải quyết.

Về tài sản chung: Ngày 21/8/2023, ông T có đơn yêu cầu chia tài sản chung của vợ chồng gồm thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 ở khu H, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương và 01 ngôi nhà cấp 4 khung sắt mái lợp tôn xây gạch 06 lỗ xây dựng năm 2019 trên thửa đất số 159. Mảnh đất này ông bà mua của xí nghiệp T4 vào năm 2016 với giá 1.250.000.000 đồng, nguồn tiền mua đất là do vợ chồng bán 02 mảnh đất và tiền tiết kiệm từ kinh doanh trang trại và lương. Ông T đề nghị được quản lý, sử dụng toàn bộ nhà đất và trả giá trị chênh lệch bằng tiền cho bà L.

Lời khai của người có quyền lợi liên quan, nghĩa vụ liên quan:

Chị Trần Thị Thùy L1 trình bày: Chị là con gái ông Trần Quang T và bà Trịnh Thị L. Chị có thửa đất số 159, tờ bản đồ 52, diện tích 100m2 mua của xí nghiệp T4, do mẹ chị đứng tên đặt cọc hộ năm 2016 vì lúc đó chị chưa đủ 18 tuổi. Sau đó, năm 2019 chị là người làm hợp đồng chuyển nhượng với anh T2 là con ông H (ông H là chủ đầu tư khu đô thị H), các khoản tiền chị mua đất là tiền của chị kinh doanh online như bán hàng quần áo, giầy dép…và mượn của người thân quen như bác Trịnh Đình T3 370.000.000đ, bác Ngô Văn S 650.000.000đ, chú Phạm Văn N 100.000.000đ. Chị được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2019. Đến năm 2021, chị làm thủ tục tặng cho mẹ chị là bà Trịnh Thị L thửa đất trên, hiện mảnh đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên bà L.

Anh Nguyễn Bùi T2 trình bày: Năm 2016, anh là người hướng dẫn thực hiện các thủ tục mua thửa đất LH28-24 tại xã Đ (nay là thửa 159 tờ bản đồ số 52). Hợp đồng đặt cọc thửa đất trên là do bà L ký kết. Các lần giao dịch để mua thửa đất đều là bà L đứng ra giao dịch. Thửa đất số 159 (thửa LK28-24) là bán cho bà L với giá chuyển nhượng 12.500.000đ/m2. Khoảng năm 2018, bà L có thanh toán cho anh 01 lần nhưng do thời gian lâu nên anh không nhớ số tiền (chỉ nhớ bà L là người thanh toán giao dịch). Trong suốt quá trình từ khi đặt cọc đến khi thanh toán tiền mua đất, đều là do anh hướng dẫn và đều do bà L thực hiện giao dịch, chữ ký trên hóa đơn VAT mang tên chị L1 là do anh ký để thực hiện thủ tục. Từ hợp đồng đặt cọc đứng tên bà L nhưng hợp đồng chuyển nhượng là chị L1 là do bà L yêu cầu chứ không có văn bản gì thỏa thuận việc này.

Đại diện Xí nghiệp T4- ông Nguyễn Bùi H trình bày: Năm 2016, ông có ký hợp đồng đặt cọc bán thửa LK28- 24 với bà Trịnh Thị L, bà L là người đặt cọc mua thửa đất trên với giá 12.500.000đ/m2, tiền đặt cọc là 200.000.000đ. Bà Liên thanh t 1 lần cho anh T2, những lần còn lại bà L nộp cho kế toán xí nghiệp, số tiền cụ thể đến nay ông không nhớ rõ. Việc hợp đồng đặt cọc đứng tên bà L, còn hợp đồng mua bán đứng tên chị L1 là do anh T2 thực hiện và như anh T2 trình bày.

Lời khai của những người làm chứng:

Ông Ngô Văn S, ông Phạm Văn N trình bày: Các ông là bạn của bà L, các ông có cho chị L1 vay tiền (ông S cho vay 650.000.000 đồng vào năm 2019, ông N cho vay 100.000.000 đồng vào năm 2016 và 2018), các ông không biết chị L1 vay tiền làm gì, khi vay chỉ nói miệng, không viết giấy vay tiền và không có thế chấp, đến nay chị L1 đã thanh toán trả các ông tiền đầy đủ nhưng trả vào thời gian nào các ông không nhớ.

Ông Trịnh Đình T3 trình bày: Ông là anh ruột bà L (là bác chị L1), năm 2016 ông cho chị L1 vay 120.000.000 đồng, năm 2018 cho chị L1 vày 250.000.000 đồng để chị L1 mua đất, khi vay chỉ nói miệng, không lập văn bản, vay không lãi, đến nay chị L1 đã thanh toán trả ông đầy đủ nhưng trả vào thời gian nào ông không nhớ.

Anh Trần Quang K trình bày: Anh là con trai của ông T, bà L, là anh trai chị L1. Năm 2016, bố mẹ anh đặt cọc để mua mảnh đất số 159, tờ bản đồ số 52 tại khu H, xã Đ, huyện N, tổng số tiền mua đất là 1.250.000.000 đồng, nguồn tiền mua đất là do bố mẹ anh bán các thửa đất khác và do tích cóp, tiết kiệm; năm 2016 em gái anh là Trần Thị Thùy L1 mới 16 tuổi, đang học lớp 10, sống chung nhà với anh, mọi chi phí sinh hoạt, ăn uống, đóng học của chị L1 đều do bố mẹ anh lo liệu, chị L1 không có thu nhập, không có khả năng vay tiền để mua đất.

Kết quả định giá tài sản thể hiện: Giá đất ở 29.500.000 đồng/m2; 01 ngôi nhà cấp 4 khung sắt, mái lợp tôn, xây gạch 06 lỗ, nền gạch hoa, phía trong nhà cấp 4 có gác xép, trước cửa nhà có mái tôn trị giá thành tiền là: 300.000.000 đồng.

Tại bản án hôn nhân và gia đình sơ thẩm số 03/2024/HNGĐ-ST ngày 02/5/2024, Tòa án nhân dân huyện Ninh Giang đã căn cứ các điều 51, 55, 59, 62 của Luật Hôn nhân và gia đình; các điều 213, 214 Bộ luật dân sự; Điều 20 Luật đất đai; các điều 157, 158, 165, 166, 147, 271, 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Về quan hệ vợ chồng: Công nhận sự thuận tình ly hôn giữa chị Trịnh Thị L và anh Trần Quang T.

1.Tuyên bố hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất giữa Xí nghiệp T4 và chị Trần Thị Thùy L1 vô hiệu.

2. Tuyên bố hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa chị Trần Thị Thùy L1 và chị Trịnh Thị L vô hiệu

3. Về tài sản: Xử xác nhận khối tài sản chung của anh Trần Quang T và chị Trịnh Thị L gồm: Đất ở thửa đất159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 ở đường K, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương với giá 29.500.000đ/m2 x 100m2, trị giá thành tiền: 2.950.000.000đ. Tài sản trên đất: 01 ngôi nhà cấp 4 được định giá: 300.000.000đ. Tổng cộng giá trị tài sản trên đất và đất ở trị giá là: 3.250.000.000đ ( Bằng chữ: Ba tỷ hai trăm năm mươi triệu đồng).

Xử: giao cho anh Trần Quang T Sở hữu, quản lý sử dụng các tài sản gồm:

* Về đất ở: Thửa đất 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 ở đường K, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương có các cạnh phía Đông giáp nhà chị B dài 20m, phía Tây giáp nhà chị L2 dài 20m. Phía Nam giáp đường K dài 5m, phía Bắc giáp mương kỹ thuật dài 5m (Có sơ đồ kèm theo), trị giá: 2.950.000.000đ.

* Tài sản trên đất: Giao anh T sở hữu các tài sản gồm: 01 ngôi nhà cấp 4 khung sắt, mái lợp tôn, xây gạch 06 lỗ, nền gạch hoa, phía trong nhà cấp 4 có gác xép, trước cửa nhà có mái tôn trị giá thành tiền là: 300.000.000đ.

Tổng cộng tài sản giao cho anh Trần Quang T trị giá là: 3.250.000.000đ (Bằng chữ: Ba tỷ hai trăm năm mươi triệu đồng). Anh T có trách nhiệm chi trả chênh lệch tài sản cho chị Trịnh Thị L là 1.625.000.000đ. (Bằng chữ: Một tỷ sáu trăm hai năm triệu đồng). Anh T có trách nhiệm liên hệ với cơ quan có thẩm quyền để làm thủ tục sang tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định.

Ngoài ra, bản án còn quyết định về lãi suất chậm trả, án phí và quyền kháng cáo của các đương sự.

Sau khi xét xử sơ thẩm, nguyên đơn bà Trịnh Thị L và người có quyền lợi - nghĩa vụ liên quan là chị Trần Thị Thùy L1 kháng cáo một phần bản án, theo đó bà L và chị L1 đề nghị Tòa án xác định thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 là tài sản riêng của bà L, được con gái là Trần Thị Thùy L1 tặng cho vào năm 2021, không phải tài sản chung của vợ chồng nên không chia thửa đất này; bà L còn kháng cáo đề nghị được quản lý, sử dụng ngôi nhà là tài sản chung của vợ chồng trên đất và có trách nhiệm trả giá trị chênh lệch bằng tiền cho ông T.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bà L và người đại diện theo ủy quyền của chị L1 giữ nguyên nội dung kháng cáo; ông T không đồng ý kháng cáo, đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bà L và chị L1 trình bày: Thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 ở khu H, thôn T, xã Đ, huyện N có nguồn gốc của chị L1 mua của xí nghiệp T4 vào năm 2016, nguồn tiền do chị L1 bán hàng online mà có và vay mượn của người quen là ông N, ông T3, ông S; việc bán hàng online được thanh toán qua ví điện tử momo nhưng do đã lâu nên chị L1 không sao kê được, còn việc vay tiền thì đã được những người cho vay tiền xác nhận tại Tòa án; đến năm 2021, chị L1 tặng cho riêng bà L nên đây là tài sản riêng của bà L; giả sử Tòa án có căn cứ xác định thửa đất là tài sản chung của bà L và ông T thì đề nghị giao nhà đất cho bà L quản lý, sử dụng vì hiện nay bà L không có chỗ ở nào khác, ông T đang sống cùng con trai tại khu chuyển đổi của gia đình; hơn nữa ngôi nhà trên đất vẫn được sử dụng làm văn phòng kinh doanh bảo hiểm của bà L, bà L ngoài làm giáo viên còn kinh doanh bảo hiểm, thu nhập thêm khoảng 30 triệu/tháng, ông T chỉ có lương hưu 8 triệu đồng/tháng nên bà L có khả năng thanh toán tiền chênh lệch cho ông T nhanh hơn.

Người đại diện theo ủy quyền của ông T trình bày: Thửa đất số 159 và tài sản trên đất là tài sản chung của ông T, bà L, nguồn tiền do ông bà bán đất và tiết kiệm, thu nhập từ trang trại; chị L1 cho rằng chị thanh toán tiền bán hàng online qua tài khoản điện tử momo từ năm 2018 nhưng không đưa ra được căn cứ chứng minh các khoản thu nhập này, trong khi đó ví điện tử momo từ năm 2021 mới đi vào hoạt động; lời khai của người làm chứng (ông N, ông T3, ông S) khai vay tiền nhưng không có giấy tờ chứng minh, số tiền khai mâu thuẫn; do đó đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bà L, chị L1, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm: Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Về việc giải quyết vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự, không chấp nhận kháng cáo của bà L và chị L1 về xác định thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52 là tài sản riêng của bà L (do chị L1 tặng cho); chấp nhận một phần kháng cáo của bà L, giao cho bà L sở hữu, quản lý, sử dụng thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2 và ngôi nhà trên đất, bà L có trách nhiệm trả chênh lệch ½ giá trị tài sản cho ông T là 1.625.000.000 đồng; các đương sự không phải chịu án phí phúc thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, được thẩm tra công khai tại phiên toà, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, Hội đồng xét xử (viết tắt là HĐXX) nhận định:

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ vào khoản 2 Điều 308, Điều 309, khoản 2 Điều 148 của Bộ luật tố tụng dân sự; khoản 2 Điều 29 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:

1. Không chấp nhận kháng cáo của chị Trần Thị Thùy L1;

2. Chấp nhận một phần kháng cáo của bà Trịnh Thị L, sửa bản án hôn nhân và gia đình sơ thẩm số 03/2024/HNGĐ-ST ngày 02/5/2024 của Tòa án nhân dân huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương về phần chia tài sản chung của vợ chồng:

Căn cứ vào Điều 59, Điều 62 Luật Hôn nhân và gia đình; Điều 213, Điều 219 Bộ luật dân sự; các điều 157, 158, 165, 166 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, xử:

2.1. Tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 11/3/2019 giữa xí nghiệp T4 và chị Trần Thị Thùy L1; hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất ngày 06/5/2021 giữa chị Trần Thị Thùy L1 và bà Trịnh Thị L vô hiệu.

2.2. Xác nhận thửa đất số 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2, địa chỉ đường K, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương và tài sản trên đất là 01 ngôi nhà cấp 4, tổng giá trị 3.250.000.000 đồng là tài sản chung của ông Trần Quang T và bà Trịnh Thị L.

2.3. Giao cho bà Trịnh Thị L được sở hữu, quản lý, sử dụng thửa đất 159, tờ bản đồ số 52, diện tích 100m2, địa chỉ đường K, thôn T, xã Đ, huyện N, tỉnh Hải Dương và ngôi nhà cấp 4 trên đất.

Buộc bà Trịnh Thị L phải trả ½ giá trị chênh lệch tài sản chung cho ông Trần Quang T bằng tiền là 1.625.000.000 đồng (Một tỷ, sáu trăm hai lăm triệu đồng).

Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật, người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án khoản tiền trên mà người phải thi hành án chậm thi hành thì phải trả lãi suất đối với số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả. Lãi suất phát sinh do chậm thi hành được xác định theo khoản 2 Điều 357, Điều 468 Bộ luật Dân sự.

3. Về án phí phúc thẩm: Bà Trịnh Thị L và chị Trần Thị Thùy L1 không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm. Trả lại bà Trịnh Thị L 300.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0003567 ngày 10/5/2024; trả lại chị Trần Thị Thùy L1 300.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0003568 ngày 10/5/2024 tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Ninh Giang.

4. Các nội dung khác của bản án không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.