Bản án 10/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Ngày 09/02/2022, tổ công tác do Ban quản lý Khu bảo tồn loài và sinh cảnh M phối hợp với Trạm Kiểm lâm địa bàn xã C và UBND xã C tiến hành tuần tra bảo vệ rừng tại lô 1, khoảnh 1, tiểu khu 363 Khu bảo tồn loài và sinh cảnh M thuộc bản Nả Háng, xã C phát hiện 03 đối tượng là anh em ruột gồm Thào A C - Sinh năm 1992, Thào A G - Sinh năm 1993 và Thào A S - Sinh năm 1999 cùng trú tại bản L, xã N, huyện M, tỉnh Yên Bái đã thực hiện hành vi dùng cưa xăng xẻ các thanh tấm gỗ có kích thước khác nhau tại 01 cây gỗ trong rừng đặc dụng. Tổ công tác tiến hành lập biên bản và thu giữ 01 máy cưa, 02 con dao cùng toàn bộ số gỗ.

Quá trình điều tra các bị cáo khai cụ thể như sau: Khoảng 08 giờ 00 phút ngày 08/02/2022, Thào A G đến nhà bố mẹ chơi, tại đây, khi chỉ còn Thào A G, Thào A C và Thào A S thì Thào A S rủ đi tìm cây gỗ để xẻ thành các tấm ván về làm quan tài khi bố mẹ chết theo phong tục nên Thào A C và Thào A G đồng ý. Thào A S đưa cho Giống 300.000đ và bảo Giống đi mua xăng. S nói với C, C gọi điện cho G và thống nhất ngày 09/02/2022 đi tìm và xẻ gỗ.

Khoảng 04 giờ 00 phút ngày 09/02/2022, cả 03 người chuẩn bị đi, lúc này C mang theo 01 thước dây dạng thước rút 05m, điều khiển 01 chiếc xe máy biển kiểm soát 21G1-168.28 của gia đình trở sau là G cầm theo cưa máy, 01 con dao và xăng, S điều khiển 01 xe máy của gia đình biển kiểm soát 21G1 - 090.37, cầm theo 01 con dao và cùng nhau đi vào khu vực rừng theo tiếng địa phương là “Tà Cáy Đằng” thuộc bản N, xã C, huyện M, tỉnh Yên Bái để tìm cây gỗ. Đi khoảng 03 km thì vào đến khu vực rừng và không đi xe được nữa nên 03 người giấu xe vào bụi cây ven đường và đi bộ khoảng 03 km thì đến khu Tà Cáy Đằng và chia nhau tìm cây gỗ khô, đổ để xẻ, 03 người tìm khoảng 30 phút nhưng không tìm thấy cây gỗ khô nào nên S bảo với C và G chọn một cây tươi, C và G đồng ý. Lúc này Sùng chỉ vào một cây gỗ Thiết sam (theo tiếng địa phương là cây “Trừ”) tại khu vực đó và bảo với C và G là chặt hạ cây này, G và C đồng ý, S đi bộ lại gần và cầm cưa máy cưa đổ cây. Do phần sát gốc bị nứt vỡ nên G cầm máy cưa cắt từ phần gốc 01 khúc có chiều dài khoảng 1,5 mét để bỏ đi. Sau khi cắt xong, C sử dụng thước dây đo tiếp lên phần ngọn ba khúc dài 2,7 mét rồi 03 người thay nhau cưa xẻ thành 18 thanh tấm và 03 lóng khúc gỗ có kích thước khác nhau thì bị lực lượng tuần tra bảo vệ rừng phát hiện.

Cơ quan điều tra đã xác định Lô 1, khoảnh 1 tiểu khu 363 nơi phát hiện 01 cây gỗ bị cưa đổ và cắt khúc, xẻ thành các thanh tấm nêu trên thuộc Khu bảo tồn Loài & Sinh cảnh M thuộc loại rừng đặc dụng là rừng tự nhiên theo Quyết định số 513/QĐ-UBND ngày 09/10/2006 của UBND tỉnh Yên Bái và chịu sự quản lý, bảo vệ của Ban quản lý Khu bảo tồn Loài & Sinh cảnh M.

Tại Kết luận giám định số 220219/PTCNLS ngày 19/02/2022 của Trung tâm phát triển công nghệ lâm sản - Hội khoa học kỹ thuật lâm nghiệp Việt Nam kết luận:

1. Tên loại gỗ: Căn cứ vào đặc điểm cấu tạo thô đại và hiển vi của mẫu gỗ giám định, kiểm tra so sánh với mẫu tham chiếu, tài liệu, kết luận:

Tên Việt Nam: Thiết Sam (Thiết Nam Đông Bắc)

Tên khoa học : Tsuga chinensis (Franchet) Pritzel ex Diels

2. Nhóm gỗ: Loại gỗ Thiết sam (Tsuga chinensis) chưa được xếp nhóm trong “Bảng phân loại tạm thời các loại gỗ sử dụng thống nhất trong cả nước” ban hành kèm theo Quyết định số 2198-CNR ngày 26 tháng 11 năm 1977 của Bộ Lâm nghiệp

- nay là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Căn cứ vào các cấu tạo thô đại và cấu tạo hiển vi của loại gỗ này nhận định loại gỗ này tương đương với một số loại gỗ thuộc nhóm IV trong “Bảng phân loại tạm thời các loại gỗ sử dụng thông nhất trong cả nước”.

Loài cây gỗ Thiết sam (Tsuga chinensis) không có tên trong “Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm” ban hành kèm theo Nghị định số 06/2019/NĐ-CP ngày 22/01/2019 của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp,

Loài cây gỗ Thiết sam (Tsuga chinensis) không có tên trong “Nghị định số 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 06/2019/NĐ-CP ngày 22 tháng 01 năm 2019 của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp”.

Loài cây gỗ Thiết sam (Tsuga chinensis) không có tên trong “Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã quy định trong các phụ lục của Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cập (Cites)” ban hành kèm theo Thông báo số 296/TB-CTVN-HTQT ngày 27/11/2019 của Cơ quan quản lý CITES Việt Nam - Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

3. Tình trạng bảo tồn: Loài cây gỗ Thiết sam (Tsuga chinensis) không có tên trong "Danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ" ban hành kèm theo Nghị định số 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ về sửa đổi Điều 7 Nghị định số 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ về tiêu chí xác định loài và chế độ quản lý loài thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. (BL 57-59)

Tại bản Kết luận định giá số 04/KL-ĐG, ngày 09/3/2022 của Hội đồng định giá tài sản huyện M xác định: Tổng khối lượng 13,809 m³ gỗ Thiết sam có giá trị là: 61.478.000đ.

18 thanh tấm, 04 lóng khúc phát hiện tại hiện trường đã được trao trả cho Ban quản lý Khu bảo tồn Loài và Sinh cảnh M để quản lý, bảo quản theo quy định.

Cáo trạng số 13/CT-VKS-MCC ngày 16/6/2022 của Viện kiểm sát nhân dân huyện M truy tố các bị cáo Thào A S, Thào A C, Thào A G về tội “Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản” quy định tại điểm e khoản 2 Điều 232 Bộ luật Hình sự; Tại phiên tòa Kiểm sát viên trình bày lời luận tội giữ nguyên quyết định truy tố, đề nghị tuyên bố các bị cáo phạm tội “Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản” đề nghị xử phạt các bị cáo như sau:

Áp dụng điểm e khoản 2 Điều 232, điểm b, s khoản 1 Điều 51, Điều 65 của Bộ luật hình sự. Xử phạt các bị cáo:

- Thào A S, từ hai năm 06 tháng đến ba năm tù nhưng cho hưởng án treo thời gian thử thách là 05 năm.

- Thào A C, từ hai năm 06 tháng đến ba năm tù nhưng cho hưởng án treo thời gian thử thách là 05 năm.

- Thào A G, từ hai năm 06 tháng đến ba năm tù nhưng cho hưởng án treo thời gian thử thách là 05 năm.

Về xử lý vật chứng

Áp dụng Điều 47 BLHS, Điều 106 BLTTHS

Tịch thu tiêu hủy 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 43,5 cm rộng 05 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ); 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 38,8 cm rộng 3,5 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ).

Tịch thu vào ngân sách Nhà nước 01 Máy cưa xăng nhãn hiệu: SPADA; màu sơn: cam, mã số: 365EPA HH1910012485; tình trạng đã qua sử dụng.

Về trách nhiệm dân sự

Buộc các bị cáo bồi thường theo đề nghị của nguyên đơn dân sự. Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với các bị cáo.

Đại diện người bào chữa trình bày lời bào chữa nhất trí với tội danh và điều khoản truy tố, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét các bị cáo dân tộc thiểu số; nhận thức pháp luật còn hạn chế; các bị cáo đều có nhân thân tốt, các bị cáo đã bồi thường một phần thiệt hại mà họ gây ra; quá trình điều tra và tại phiên tòa đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; gia đình các bị cáo có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, nguyên đơn dân sự xin giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo, nên Đề nghị Tòa án áp dụng điểm e khoản 2 Điều 232, điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51, Điều 65 của Bộ luật hình sự xử phạt:

- Thào A S hai năm tù nhưng cho hưởng án treo.

- Thào A C hai năm tù nhưng cho hưởng án treo.

- Thào A G hai năm tù nhưng cho hưởng án treo.

Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với các bị cáo. Miễn án phí hình sự sơ thẩm; án phí dân sự sơ thẩm cho các bị cáo theo quy định của pháp luật.

Các bị cáo không có ý kiến bổ sung. Khi được nói lời sau cùng đều đề nghị được hưởng mức án thấp nhất.

Đại diện Nguyên đơn dân sự trình bày: Ban quản lý khu bảo tồn loài và sinh cảnh M yêu cầu các bị cáo bồi thường cây gỗ trên theo kết luận của Hội đồng định giá tài sản huyện M và đề nghị Hội đồng xét xử giảm nhẹ hình phạt; áp dụng điểm b, s khoản 1 Điều 51, Điều 65 của Bộ luật hình sự xử phạt tù nhưng cho các bị cáo được hưởng án treo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Về tình tiết giảm nhẹ: Các bị cáo đều là người dân tộc Mông cư trú nơi có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn. Xuất phát từ nhu cầu mong muốn và tập quán xưa của người dân địa phương là lấy gỗ về để làm quan tài (áo quan) cho người thân nên các bị cáo đã suy nghĩ hết sức giản đơn rồi vi phạm pháp luật. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa đã thành khẩn khai báo, đã tự nguyện bồi thường và khắc phục một phần hậu quả với Ban quản lý Khu bảo tồn Loài & Sinh cảnh M. Do đó các bị cáo đều được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo điểm b, s khoản 1 điều 51 của Bộ luật hình sự.

- Tịch thu tiêu hủy 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 43,5 cm rộng 05 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ); 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 38,8 cm rộng 3,5 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ) không còn giá trị sử dụng.

- Tịch thu vào ngân sách Nhà nước 01 Máy cưa xăng nhãn hiệu: SPADA; màu sơn: cam, mã số: 365EPA HH1910012485; tình trạng đã qua sử dụng, các bị cáo sử dụng vào việc phạm tội.

- 02 chiếc xe máy biển kiểm soát 21G1-168.28 và 21G1-090.37 mà các bị cáo sử dụng để di chuyển vào khu vực rừng thực hiện hành vi cưa xẻ cây gỗ trên. Qúa trình điều tra xác định hai chiếc xe trên là các tài sản chung của gia đình các bị cáo, khi sử dụng để thực hiện hành vi, các bị cáo không nói cho gia đình biết là sẽ sử dụng vào việc thực hiện hành vi của xẻ các cây gỗ nên không đặt vấn đề thu giữ.

- 01 thước dây dạng cuộn, loại 5m các bị cáo trong quá trình cưa xẻ cây gỗ, làm mất không tìm thấy, quá trình khám nghiệm hiện trường không phát hiện nên không thể thu giữ được.

- Đối với 18 thanh tấm, 04 lóng khúc phát hiện tại hiện trường, có tổng khối lượng 13,809 m³ là gỗ Thiết Sam. Quá trình điều tra xác định số gỗ này thuộc sự quản lý của Ban quản lý Khu bảo tồn loài và sinh cảnh M nên Cơ quan điều tra đã xử lý bằng cách trao trả số gỗ trên cho Ban quản lý Khu bảo tồn Loài và Sinh cảnh M để quản lý, bảo quản theo quy định là phù hợp.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ Điều 232 của Bộ luật Hình sự.

Tuyên bố các bị cáo Thào A S, Thào A C, Thào A G phạm tội: “Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản”.

Áp dụng điểm e khoản 2 Điều 232, điểm b, s khoản 1 Điều 51, Điều 65 của Bộ luật hình sự:

1. Xử phạt Thào A S 02 (Hai) năm 09 (Chín) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 05 (Năm) năm kể từ ngày tuyên án sơ thẩm.

2. Xử phạt Thào A C 02 (Hai) năm 06 (Sáu) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 05 (Năm) năm kể từ ngày tuyên án sơ thẩm.

3. Xử phạt Thào A G 02 (Hai) năm 06 (Sáu) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 05 (Năm) năm kể từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao các bị cáo cho Ủy ban nhân dân xã N, huyện M, tỉnh Yên Bái giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Gia đình các bị cáo có trách nhiệm phối hợp với chính quyền địa phương trong việc giám sát, giáo dục các bị cáo.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Trong trường hợp các bị cáo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 92 của Luật thi hành án Hình sự.

* Về trách nhiệm dân sự: Căn cứ các Điều 357, Điều 468, Điều 584, 585, 586 và Điều 589 của Bộ luật dân sự.

Các bị cáo phải liên đới bồi thường thiệt hại cho Ban quản lý khu bảo tồn loài và sinh cảnh M số tiền 52.478.000đ (Năm mươi hai triệu bốn trăm bảy mươi tám nghìn đồng).

Trong trường hợp bên có nghĩa vụ chậm trả tiền thì bên đó phải trả lãi đối với số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả theo quy định tại Điều 357 và Điều 468 Bộ luật dân sự.

* Áp dụng Điều 48 của Bộ luật hình sự: Trả lại cho Ban quản lý khu bảo tồn loài và sinh cảnh M số tiền các bị cáo đã tự nguyện bồi thường là 9.000.000đ (Chín triệu đồng), số tiền này đang tạm thu tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện M, tỉnh Yên Bái.

* Áp dụng Điều 47 Bộ luật hình sự; Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự.

- Tịch thu tiêu hủy 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 43,5 cm rộng 05 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ); 01 Dao nhọn tự chế, chiều dài 38,8 cm rộng 3,5 cm (kèm theo bao dao bằng gỗ), đều đã qua sử dụng.

- Tịch thu vào ngân sách Nhà nước 01 Máy cưa xăng nhãn hiệu: SPADA; màu sơn: cam, mã số: 365EPA HH1910012485; tình trạng đã qua sử dụng.

* Áp dụng điểm đ khoản 1 Điều 12; khoản 6 Điều 15 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016, của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án, miễn toàn bộ tiền án phí hình sự sơ thẩm, án phí dân sự sơ thẩm cho các bị cáo.

Các bị cáo, Nguyên đơn dân sự được quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự, thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yên cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7a và Điều 9 Luật Thi hành án dân sự; Thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.