Điều 9. Tổ chức và xây dựng phương án PCCCR
1. Các biện pháp phòng ngừa cháy rừng
a) Xác định thời gian dễ xảy ra cháy rừng trên địa bàn, gồm: Xác định đặc điểm mùa cháy rừng; thời gian và thời điểm dễ xảy ra cháy rừng.
b) Xây dựng bản đồ phân vùng trọng điểm khu rừng dễ bị cháy, gồm: Căn cứ vào số liệu thống kê qua các năm về tình trạng cháy rừng, xác định được tần suất xuất hiện các vụ cháy phân bố trên thực địa và trạng thái rừng thường xảy ra cháy; căn cứ vào đặc điểm phân hoá theo không gian và thời gian của các nhân tố ảnh hưởng đến nguy cơ cháy rừng (điều kiện khí hậu, kiểu rừng, hoạt động kinh tế - xã hội); bản đồ phân vùng trọng điểm cháy rừng xác định được các khu vực có nguy cơ cháy cao để tập trung các nguồn lực phục vụ cho việc PCCCR.
c) Xây dựng và vận hành quy trình dự báo, cảnh báo nguy cơ cháy rừng, gồm: Xây dựng, tu bổ các Trạm quan trắc số liệu khí tượng phục vụ dự báo cháy rừng; xây dựng phân cấp dự báo cháy rừng; dự báo cấp cháy rừng thông qua phần mềm dự báo cháy rừng; xây dựng bản đồ cảnh báo nguy cơ cháy rừng; thông báo đến các cơ quan, đơn vị, chủ rừng và người dân chủ động PCCCR.
d) Tuyên truyền nâng cao nhận thức cho mọi người về công tác PCCCR, gồm: Việc sử dụng lửa an toàn và tác hại của việc mất rừng; xây dựng các bảng nội quy bảo vệ rừng và PCCCR, biển cấm lửa và biển báo hiệu cấp dự báo cháy rừng; xây dựng chương trình về bảo vệ rừng, PCCCR thông tin trên các phương tiện truyền thông đại chúng; ký cam kết đến từng hộ dân, chủ rừng; xây dựng và tổ chức triển khai thực hiện quy ước bảo vệ và phát triển rừng đến từng thôn, bản; phát hành các tài liệu tuyên truyền PCCCR; tổ chức các hình thức tuyên truyền lưu động, tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về PCCCR, tổ chức các lớp học ngoại khóa cho học sinh, sinh viên.
đ) Đào tạo, tập huấn và diễn tập chữa cháy rừng, gồm: Tổ chức các lớp tập huấn kiến thức về nghiệp vụ, kỹ thuật PCCCR cho cán bộ có liên quan các cấp; các tổ, đội quần chúng bảo vệ rừng và cộng đồng dân cư thôn; tổ chức diễn tập phối hợp các lực lượng tham gia chữa cháy rừng theo phương châm 4 tại chỗ (chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện tại chỗ và hậu cần tại chỗ).
e) Xây dựng và duy trì các công trình PCCCR, gồm: Quy hoạch và xây dựng hệ thống đường giao thông phục vụ công tác PCCCR và sản xuất lâm nghiệp; xây dựng hệ thống đường băng cản lửa; xây dựng hệ thống chòi canh lửa rừng; xây dựng hệ thống hồ đập, bể chứa nước, hệ thống dẫn nước; lập kế hoạch đầu tư phương tiện, máy móc thiết bị và dụng cụ PCCCR.
g) Xây dựng các giải pháp làm giảm nguồn vật liệu cháy rừng cho phù hợp, gồm: Vệ sinh rừng; đốt trước vật liệu cháy có kiểm soát; có thể áp dụng biện pháp Nông - Lâm kết hợp trong những năm đầu khi rừng chưa khép tán (đối với rừng trồng).
h) Quy hoạch vùng sản xuất nương rẫy, gồm: Quy hoạch vùng sản xuất nương rẫy mới; lập kế hoạch kiểm soát khu vực sản xuất nương rẫy đang hoạt động, xây dựng và hướng dẫn các biện pháp sản xuất nương rẫy đảm bảo không cháy lan vào rừng.
2. Xây dựng Phương án PCCCR
a) Phương án PCCCR cần huy động lực lượng, phương tiện chữa cháy của chủ rừng và lực lượng, phương tiện khác do cơ quan Kiểm lâm quản lý thì chủ rừng đề nghị cơ quan Kiểm lâm hướng dẫn xây dựng Phương án.
b) Phương án PCCCR cần huy động nhiều lực lượng, phương tiện của nhiều cơ quan, tổ chức và địa phương tham gia thì chủ rừng đề nghị Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH, Chi cục Kiểm lâm tỉnh hướng dẫn xây dựng Phương án.
c) Phương án PCCCR phải được bổ sung chỉnh lý kịp thời khi có những thay đổi về tính chất, đặc điểm nguy hiểm về cháy rừng và các điều kiện liên quan đến hoạt động chữa cháy.
3. Trách nhiệm lập Phương án PCCCR được thực hiện theo quy định tại khoản 1, 2 Điều 45 Nghị định số 156/2018/NĐ-CP, cụ thể:
a) Chủ rừng là hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư lập phương án PCCCR theo Mẫu số 01 Phụ lục III kèm theo Nghị định số 156/2018/NĐ-CP.
b) Chủ rừng là tổ chức lập phương án PCCCR theo Mẫu số 02 Phụ lục III kèm theo Nghị định số 156/2018/NĐ-CP.
c) Ủy ban nhân dân cấp xã được giao quản lý đối với diện tích rừng chưa giao, chưa cho thuê lập phương án PCCCR trên địa bàn theo Mẫu số 03 Phụ lục III kèm theo Nghị định số 156/2018/NĐ-CP.
Phương án PCCCR do tổ chức, Ủy ban nhân dân cấp xã lập theo quy định tại điểm b, điểm c khoản 1 Điều này phải gửi đến cơ quan Kiểm lâm, Cảnh sát PCCC và CNCH cấp huyện tham gia ý kiến.
4. Trách nhiệm diễn tập Phương án PCCCR
a) Chủ rừng chịu trách nhiệm về kinh phí để tổ chức diễn tập Phương án PCCCR. Tùy vào điều kiện của mỗi đơn vị, chủ rừng, Phương án PCCCR phải được diễn tập định kỳ ít nhất 02 năm một lần vào trước mùa khô và đột xuất khi cần thiết.
b) Lực lượng, phương tiện có trong Phương án PCCCR được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt khi được huy động phải tham gia đầy đủ.
c) Chi cục Kiểm lâm chịu trách nhiệm phối hợp với Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH hướng dẫn, kiểm tra việc diễn tập phương án PCCCR.
5. Hằng năm, ngay từ đầu mùa khô các địa phương, các đơn vị và chủ rừng căn cứ vào tình hình thực tế để xây dựng Phương án PCCCR cụ thể theo lâm phận quản lý của mình.