Điều 5. An toàn phòng cháy và chữa cháy đối với nhà ở riêng lẻ
Chủ hộ gia đình hoặc chủ sở hữu hoặc tổ chức, cá nhân sử dụng nhà ở hợp pháp phải bảo đảm duy trì điều kiện an toàn PCCC theo quy định tại khoản 1 và khoản 3 Điều 7 Nghị định số 136/2020/NĐ-CP ngày 24 tháng 11 năm 2020 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật PCCC và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật PCCC (viết gọn là Nghị định số 136/2020/NĐ-CP) và các quy định sau đây:
1. Bố trí mặt bằng công năng sử dụng
a) Khu vực để ở cần bố trí gần cầu thang, lối ra thoát nạn, ngăn cách với khu vực, gian phòng có bảo quản vật dụng, thiết bị dễ cháy, nổ và sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt. Không bố trí gian phòng bảo quản, tích trữ chất dễ cháy (như xăng, dầu, hóa chất) trong nhà.
b) Khu vực để ô tô, xe máy, máy phát điện dự phòng và phương tiện, thiết bị khác có sử dụng nhiên liệu là xăng, dầu phải được ngăn cách hoặc có khoảng cách an toàn (tối thiểu từ 0,8 mét) đến nơi đun nấu, nguồn lửa, nguồn nhiệt nhằm loại trừ nguyên nhân gây cháy, cháy lan. Không đậu, để ô tô, xe máy, máy phát điện dự phòng và phương tiện, thiết bị khác cản trở, che chắn lối thoát nạn, cầu thang để bảo đảm thoát nạn an toàn cho người và các gian phòng khác và tầng phía trên của nhà. Trường hợp các gian phòng, khu vực bố trí trong không gian kín phải duy trì thường xuyên giải pháp thông gió phù hợp với đặc điểm của nhà.
c) Nhà có tầng hầm, tầng bán hầm, cần có giải pháp ngăn cháy, ngăn khói lan lên tầng trên qua cầu thang bộ, giếng thang máy, trục kỹ thuật của nhà. Trong tầng hầm và tầng nửa hầm, không cho phép bố trí các gian phòng có sử dụng hoặc lưu giữ các chất khí, chất lỏng cháy được, các vật liệu dễ bắt cháy, trừ các trường hợp đã có quy định riêng.
d) Đối với nhà ở liên kế từ 02 tầng trở lên, không bố trí khung thép che kín gây cản trở lối thoát nạn ở cả mặt trước và mặt sau các tầng, không bố trí khung thép che kín gây cản trở lối thoát nạn qua ban công hoặc lô gia.
đ) Biển quảng cáo lắp đặt bên ngoài nhà phải đảm bảo yêu cầu về an toàn phòng cháy và chữa cháy, không cản trở lối ra thoát nạn và lối ra thứ hai của nhà qua ban công, lô gia (theo QCVN 17:2018/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xây dựng và lắp đặt phương tiện quảng cáo ngoài trời).
2. Đường, lối thoát nạn của nhà
a) Chiều rộng thông thủy của lối ra thoát nạn tối thiểu 0,8 mét, chiều cao thông thủy tối thiểu 1,9 mét.
b) Nhà có 01 lối ra thoát nạn, cần bố trí thêm 01 lối ra thứ hai qua ban công, lô gia, cửa sổ có mặt ngoài thông thoáng, lối lên mái hoặc bằng thang sắt, ống tụt, thang dây ngoài nhà... để thoát nạn khi cần thiết. Trường hợp lối thoát qua lồng sắt, lưới sắt cần có ô cửa có kích thước đủ rộng để cho người di chuyển thuận lợi.
c) Trên đường, lối đi, cầu thang thoát nạn không sử dụng vật liệu dễ cháy để thi công, lắp đặt, trang trí nội thất; không bố trí, lắp đặt vật dụng, thiết bị nhỏ ra khỏi mặt tường có độ cao dưới 02 mét; không lắp đặt gương soi trên đường, lối đi, cầu thang bộ thoát nạn. Chiều rộng của lối đi, bản thang thoát nạn phải đảm bảo cho người di chuyển thuận lợi (chiều rộng tối thiểu là 0,7 mét).
d) Lối ra tại tầng 1 cần thoát trực tiếp ra ngoài, trường hợp thoát qua gian phòng khác, phải duy trì chiều rộng lối đi và khoảng cách an toàn đến các vật dụng, thiết bị dễ cháy, nổ, nguồn lửa, nguồn nhiệt (ô tô, xe máy...); không bảo quản vật dụng, thiết bị dễ cháy, nổ, sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt trong gầm cầu thang, buồng thang bộ, trên hoặc liền kề với đường, lối thoát nạn. Cửa đi trên lối thoát nạn tại tầng 1 cần sử dụng cửa bản lề (cửa cánh) hạn chế sử dụng cửa cuốn, cửa trượt, trường hợp lắp đặt cửa cuốn, phải có bộ lưu điện và bộ tời bằng tay để mở khi mất điện hoặc động cơ bị hỏng.
3. Sắp xếp vật dụng, thiết bị, quản lý, sử dụng nguồn lửa, nguồn nhiệt trong nhà
a) Tài sản, vật tư, chất cháy phải được bố trí, sắp xếp gọn gàng, không cản trở lối và đường thoát nạn; không để gần nguồn lửa, nguồn nhiệt, ổ cắm điện, aptomat, cầu dao, thiết bị tiêu thụ điện có sinh nhiệt (khoảng cách tối thiểu 0,5 mét).
b) Không bố trí, sử dụng các thiết bị có áp lực, dễ nổ (bình xịt diệt côn trùng, bình gas mini...) gần vị trí sử dụng ngọn lửa trần để đun nấu, thiết bị điện có sinh nhiệt...
c) Việc sử dụng nguồn lửa trong nhà phải bảo đảm các yêu cầu về an toàn phòng cháy và chữa cháy:
- Bếp sử dụng khí LPG (gas): Cần bố trí trên mặt sàn bằng phẳng, thông thoáng, cách xa thiết bị điện và lắp đặt thiết bị cảnh báo rò rỉ khí gas tại khu vực sử dụng khí gas; không sử dụng các bình gas mini đã qua sử dụng, bình gas, dây dẫn khí, bếp không rõ nguồn gốc, xuất xứ.
- Bếp điện: Cần lắp đặt, sử dụng dây dẫn, thiết bị bảo vệ phù hợp với công suất của bếp và có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
- Bếp dầu: Cần bố trí trên mặt sàn bằng phẳng, không dùng xăng hoặc xăng pha dầu để đun bếp dầu.
- Thắp nhang, thờ cúng, đốt vàng mã: Vách, trần, vật liệu trang trí khu thờ cúng là loại không cháy hoặc khó cháy. Khi đốt vàng mã, đun nấu cần có người trông coi và có biện pháp ngăn tàn lửa để chống cháy lan.
4. Lắp đặt, sử dụng hệ thống, thiết bị điện trong nhà
a) Hệ thống điện được lắp đặt bảo đảm đủ công suất tiêu thụ của các thiết bị điện; có thiết bị bảo vệ, đóng ngắt chung cho hệ thống, từng tầng, nhánh và thiết bị tiêu thụ điện có công suất tiêu thụ lớn. Khi lắp đặt thêm các thiết bị tiêu thụ cần tính toán công suất của hệ thống điện để tránh quá tải và không câu mắc dây dẫn điện cấp cho thiết bị, vị trí lắp đặt, bố trí thiết bị phải đảm bảo yêu cầu an toàn về phòng cháy và chữa cháy.
b) Dây dẫn điện trong nhà phải đảm bảo yêu cầu về an toàn phòng cháy và chữa cháy (đặt trong ống gen, máng cáp, tại các vị trí tiếp giáp với thiết bị, vật dụng dễ cháy, nổ phải ngăn cháy bằng vật liệu không cháy). Không sử dụng nhiều thiết bị tiêu thụ điện trong cùng một ổ cắm.
c) Thường xuyên tổ chức kiểm tra, sửa chữa, thay thế các thiết bị điện hư hỏng, không đảm bảo an toàn. Đường dây dẫn điện và các thiết bị điện hư hỏng phải được sửa chữa khắc phục ngay hoặc ngắt nguồn điện đến đường điện hoặc thiết bị không an toàn.
5. Trang bị phương tiện, thiết bị PCCC
Căn cứ theo điều kiện, quy mô của ngôi nhà, chủ hộ gia đình, chủ sở hữu hoặc các tổ chức, cá nhân sử dụng nhà ở hợp pháp cần trang bị tối thiểu 01 bình chữa cháy, dụng cụ phá dỡ thông thường (búa, rìu, xà beng, kim cộng lục...), vị trí đặt ở nơi dễ thấy, dễ lấy và thuận tiện cho việc sử dụng, kịp thời sử dụng để chữa cháy, mở cửa, thoát nạn an toàn khi xảy ra sự cố cháy, nổ. Đồng thời, có thể trang bị thêm hệ thống, thiết bị báo cháy tự động, hệ thống chữa cháy bằng nước, mặt nạ phòng độc, thang dây, ống tụt cứu người...
6. Khi hàn cắt trong sửa chữa, cải tạo nhà phải thực hiện đúng quy trình, quy định; có người giám sát, có biện pháp che chắn, không để vảy hàn tiếp xúc với chất dễ cháy và trang bị các bình chữa cháy để xử lý khi xảy ra cháy, nổ.