Quyết định 03/2019/HC-GĐT — Hành chính

[1] Về tố tụng: Theo Đơn khởi kiện của ông Đ ngày 31-10-2016, ông Đ nhận được Quyết định số 2955/QĐ-UBND ngày 25-8-2015 của CT UBND tỉnh Bình Định vào ngày 25-8-2015. Tuy nhiên, tại Bản tự khai ngày 10-02-2017, bà K (là vợ của ông Đ) xác định vợ chồng bà có nhận được quyết định giải quyết khiếu nại của CT UBND tỉnh Bình Định nhưng không nhớ ngày, tháng, năm và tại Bản tự khai ngày 20-6-2017, bà K lại xác định ngày 27-10-2015 nhận được Quyết định số 2955/QĐ-UBND ngày 25-8-2015 nêu trên. Khi xem xét giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm không thu thập chứng cứ làm rõ ông Đ nhận được Quyết định số 2955/QĐ-UBND nêu trên chính xác vào ngày, tháng, năm nào để xác định thời hiệu khởi kiện còn hay đã hết mà đã thụ lý giải quyết là không đúng. Theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 116 Luật Tố tụng hành chính năm 2015 thì “Thời hiệu khởi kiện đối với từng trường hợp được quy định như sau: a) 01 năm kể từ ngày nhận được hoặc biết được quyết định hành chính, hành vi hành chính, quyết định buộc thôi việc”. Đối chiếu quy định trên, nếu ngày 25-8-2015 hoặc thậm chí là ngày 27-10-2015, ông Đ nhận được Quyết định số 2955/QĐ-UBND nêu trên mà đến ngày 31-10-2016 ông Đ mới khởi kiện thì cũng đã hết thời hiệu khởi kiện.

[2] Về nội dung: Căn cứ các tài liệu có trong hồ sơ vụ án thấy rằng thửa đất số 1025, Tờ bản đồ số 08, xã H, huyện H, tỉnh Bình Định mà ông Lữ Văn Đ đang quản lý, sử dụng có nguồn gốc do nhận chuyển nhượng của ông Huỳnh C theo Giấy sang nhượng ngày 19-8-1989. Theo Giấy sang nhượng đất của ông Huỳnh C năm 1989 có nội dung: “Nguyên tôi có một khoảnh đất số Thửa tờ 8… nay vì gia đình khó khăn vợ chồng tôi không đủ sức để sản xuất và tôi sang lại cho vợ chồng ông Lê Văn Đ, bà Cao Thị K”. Theo Sổ mục kê năm 1997, thửa đất trên là thửa số 11, Tờ bản đồ số 8 diện tích 120 m2, loại đất màu. Như vậy, giấy sang nhượng đất năm 1989, Sổ mục kê năm 1997 đều thể hiện thửa đất của ông Đ là đất màu. Nhưng tại Bản đồ và Sổ mục kê VN – 2000, Hồ sơ kỹ thuật của Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất ngày 20-9-2014 thể hiện thửa đất của ông Đ là đất ở nông thôn. Quá trình sử dụng ông Đ chưa được Nhà nước cho phép chuyển mục đích sử dụng đất ở, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Khi giải quyết vụ án Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm chưa thu thập đầy đủ chứng cứ, tài liệu làm rõ vì sao có sự mâu thuẫn nêu trên để xác định chính xác thửa đất của ông Đ là đất màu hay đất ở mà Tòa án cấp sơ thẩm đã không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đ về việc bồi thường theo đơn giá đất ở; còn Tòa án cấp phúc thẩm xác định thửa đất của ông Đ là đất ở cũng đều chưa có đủ căn cứ vững chắc.

[3] Theo quy định tại khoản 1 Điều 7 Nghị định số 203-HĐBT ngày 21-12-1982 của Hội đồng Bộ trưởng về việc ban hành điều lệ bảo vệ đường bộ thì hành lang bảo vệ các công trình giao thông đường bộ được quy định đối với đường quốc lộ tính từ mép đường trở ra hai bên là 20 m. Theo hồ sơ kỹ thuật thửa đất đo vẽ ngày 15-6-2014 phục vụ cho công tác bồi thường giải phóng mặt bằng thì toàn bộ diện tích đất của ông Đ bị thu hồi nằm trong chỉ giới hành lang bảo vệ công trình đường bộ theo quy định tại khoản 1 Điều 7 Nghị định số 203-HĐBT ngày 21-12-1982 của Hội đồng Bộ trưởng. Điều 8 Nghị định số 203-HĐBT nêu trên quy định trong phạm vi bảo vệ hành lang đường bộ: “1. Nghiêm cấm xây dựng nhà cửa, lều quán, kho tàng, công trình (tạm thời hoặc vĩnh cửu)…v.v…”. Như vậy, từ năm 1982, phần đất của ông Đ bị thu hồi đã thuộc phạm vi đất bảo vệ hành lang công trình giao thông đường bộ. Năm 1989, ông Đ nhận chuyển nhượng đất từ ông Huỳnh C là đất màu để sản xuất, nhưng quá trình sử dụng ông Đ xây dựng công trình, nhà ở có phần thuộc đất bảo vệ hành lang công trình giao thông đường bộ. Do đó, việc xây dựng công trình, nhà trên phần đất thu hồi là vi phạm Điều 8 Nghị định số 203-HĐBT nêu trên.Tòa án cấp phúc thẩm cho rằng ông Đ xây dựng nhà ở không bị cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính do xây dựng nhà ở nằm trong chỉ giới hành lang công trình bảo vệ đường bộ; tuy nhiên, việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy hoạch, cắm mốc chỉ giới hành lang an toàn giao thông vào thời gian nào thì trong hồ sơ vụ án không có tài liệu nào thể hiện. Tòa án cấp phúc thẩm cũng chưa làm rõ nội dung trên mà đã nhận định việc CT UBND tỉnh Bình Định và CT UBND huyện H cho rằng ông Đ xây dựng nhà ở sau thời điểm công bố cắm mốc lộ giới được quy định tại Nghị định số 203-HĐBT ngày 21-12-1982 của Hội đồng Bộ trưởng là không có cơ sở cũng chưa có căn cứ.

[4] Theo Biên bản kiểm kê tổng hợp đất đai, nhà cửa, công trình và tài sản trên đất bị ảnh hưởng do giải phóng mặt bằng ngày 07-6-2014 và phương án chi tiết về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư do giải phòng mặt bằng để thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình mở rộng QL1 ngày 21/7/2014, hộ ông Đ bị thu hồi 106,20 m2 đất. Theo Hồ sơ kỹ thuật thửa đất ngày 20-9-2014, Phương án bổ sung chi tiết về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư do giải phóng mặt bằng lập ngày 22-9-2014 và Quyết định số 1131/QĐ-UBND ngày 09-12-2014 của UBND huyện H, tỉnh Bình Định về việc thu hồi đất để xây dựng công trình mở rộng Quốc lộ 1 thì hộ ông Đ bị thu hồi 59,20 m2 đất trồng cây hàng năm và ông Đ chỉ được bồi thường 59,20 m2 đất nông nghiệp xen kẽ trong khu dân cư. Như vậy, khi tiến hành đo đạc diện tích đất bị thu hồi của gia đình ông Đ có sự khác nhau về diện tích, quá trình giải quyết vụ án, ông Đ yêu cầu xác định diện tích đất bị thu hồi là 106,20 m2, nhưng Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm chưa thu thập chứng cứ làm rõ diện tích đất của ông Đ bị thu hồi thực tế là bao nhiêu là thiếu sót.

[5] Bởi các lẽ trên, căn cứ điểm a khoản 2 Điều 266, khoản 3 Điều 272 và khoản 1 Điều 274 Luật tố tụng hành chính năm 2015;