Quyết định 02/2026/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 2 – Đồng Nai nhận định:

Quan hệ pháp luật là “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật tố tụng dân sự. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1990; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai nên vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 2 – Đồng Nai theo quy định điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.

Theo các chứng cứ trong hồ sơ thể hiện bà Nguyễn Thị M là mẹ ruột của ông Nguyễn Văn N, cha của ông N là ông Nguyễn Văn L đã chết. Ông N không có vợ con nên bà M có đủ tư cách để yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Văn N bị mất năng lực hành vi dân sự.

Tại đơn yêu cầu và tại bản tự khai của bà Nguyễn Thị M trình bày: Bà là mẹ của ông N, ông N bị động kinh, chậm phát triển tâm thần trầm trọng. Vì vậy, bà M yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Văn N bị mất năng lực hành vi dân sự để bà M là người đại diện hợp pháp cho ông N.

Trong quá trình giải quyết vụ việc, Tòa án nhân dân khu vực 2 – Đồng Nai đã ra Quyết định trưng cầu giám định số: 09/2025/QĐ-TCGĐ ngày 15/12/2025 để trưng cầu giám định tại Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố H thực hiện giám định pháp y tầm thần đối với ông Nguyễn Văn N. Ngày 23/12/2025, trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố H có văn bản số 10062/KL.GĐ kết luận giám định pháp y tâm thần đối với ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1990; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai như sau:

- Về y học: Đương sự bị chậm phát triển tâm thần mức độ trầm trọng/động kinh (F73/G40-ICD10);

- Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Từ những nội dung trên xét thấy ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1990; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai bị bệnh tâm thần, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Vì vậy, yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự của bà Nguyễn Thị M đối với ông Nguyễn Văn N là có căn cứ chấp nhận.

Xét đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 – Đồng Nai là có cơ sở, phù hợp với quy định của pháp luật nên chấp nhận.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 1 Điều 27, khoản 2 Điều 35, khoản 2 Điều 39; Điều 376, 378 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ Điều 22 Bộ luật dân sự;

Áp dụng Nghị quyết số 326/2016/PL-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị M về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.

2. Tuyên bố ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1990; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai mất năng lực hành vi dân sự.

Bà Nguyễn Thị M, sinh năm 1971; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai là người đại diện theo pháp luật của ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1990; Nơi cư trú: Tổ G, ấp H, xã L, tỉnh Đồng Nai.

3. Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị M phải chịu 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng) lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự về hôn nhân và gia đình, được khấu trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí bà M đã nộp là 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí tòa án số 0005563 ngày 28/10/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai. Bà M đã nộp xong lệ phí.

4. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định hoặc được niêm yết theo quy định của pháp luật.