Bản án 97/2025/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng bảo hiểm

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện, bản tự khai và các văn bản tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toà nguyên đơn trình bày:

Ngày 19 tháng 6 năm 2023, ông Lê Bá H2, sinh ngày 02/4/1970 là chồng bà Bùi Thị Thanh D có ký hợp đồng bảo hiểm tín dụng An Khang (bảo hiểm tín dụng cá nhân) số 2199/23/EUD-010404/007-99 với Tổng công ty cổ phần bảo hiểm XT nay là Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB. Theo đó, khoản vay được bảo hiểm của ông Lê Bá H2 là Hợp đồng tín dụng số HDTD48020230157 ngày giải ngân 19/6/2023, ngày kết thúc 19/6/2024, thời hạn vay: 12 tháng, số tiền giải ngân 02 tỷ đồng. Quyền lợi được bảo hiểm là: trường hợp người được bảo hiểm tử vong hoặc thương tật toàn bộ vĩnh viễn quyền lợi bảo hiểm được chi trả: 100% dự nợ khoản vay còn lại tại thời điểm phát sinh sự kiện bảo hiểm hoặc dư nợ gốc khoản vay theo lịch trả nợ gần nhất với ngày phát sinh sự kiện bảo hiểm hoặc 100% số tiền bảo hiểm ghi trên giấy chứng nhận bảo hiểm/HĐBH tuỳ vào giá trị nào nhỏ hơn. Hợp đồng bảo hiểm có thời hạn từ ngày 19/06/2023 đến 19/06/2024 với số tiền bảo hiểm tối đa là 1.000.000.000 đồng (Một tỷ đồng Việt Nam). Ngày 28/3/2024 ông Lê Bá H2 chết và đã đăng ký khai tử tại Uỷ ban nhân dân phường An Mỹ, thành phố Tam Kỳ số 22 ngày 04 tháng 04 năm 2024. Ngày 05/4/2024 bà Bùi Thị Thanh D có đơn yêu cầu trả tiền bảo hiểm tín dụng An Khang. Ngày 16 tháng 7 năm 2024, Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB - Chi nhánh Quảng Nam thông báo kết quả giải quyết quyền lợi bảo hiểm với kết quả: LPB có quyền huỷ bỏ hợp đồng bảo hiểm, không trả tiền bảo hiểm và sẽ hoàn trả lại phí bảo hiểm cho bên mua bảo hiểm sau khi trừ đi cá chi phí hợp lý (nếu có) với lý do: khách hàng Lê Bá H2 đã cố ý cung cấp thông tin không đầy đủ, sai sự thật nhằm giao kết hợp đồng bảo hiểm nên đã vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin. Không đồng ý với Thông báo kết quả giải quyết quyền lợi bảo hiểm này, bà Bùi Thị Thanh D đã khiếu nại thông báo. Ngày 04/10/2024, Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB trả lời khiếu nại bảo lưu kết quả từ chối bồi thường tại Thông báo kết quả giải quyết quyền lợi bảo hiểm ngày 26/7/2024 đã được gửi đến khách hàng.

Không đồng ý với lý do từ chối bồi thường của Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB bà Bùi Thị Thanh D đã khởi kiện đến Toà án, yêu cầu Toà án buộc Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB trả số tiền bảo hiểm 1.000.000.000 đồng (Một tỷ đồng) theo đúng thoả thuận tại hợp đồng. Đơn vị thụ hưởng là Ngân hàng Thương mại cổ phần LP. Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vụ án, thì số nợ của Hợp đồng tín dụng số HDTD48020230157 ngày 19/6/2023 đã được tất toán nên bà Danh yêu cầu Toà án án buộc Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB trả số tiền bảo hiểm 1.000.000.000 đồng (Một tỷ đồng) cho những người thừa kế theo pháp luật của ông Lê Bá H2 gồm bà Bùi Thị Thanh D, anh Lê Bá H, anh Lê Bá H1.

Tại văn bản trình bày ý kiến ngày 15/4/2025 và các văn bản tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên toà dại diện hợp pháp của bị đơn trình bày:

Ngày 19/06/2023, ông Lê Bá H2 yêu cầu tham gia bảo hiểm và kê khai thông tin tại Giấy yêu cầu bảo hiểm. Căn cứ theo thông tin của ông Hùng kê khai Tổng công ty bảo hiểm LPB - Chi nhánh Quảng Nam (gọi tắt là: Chi nhánh Quảng Nam) là đơn vị thành viên trực thuộc Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB đã cấp Giấy chứng nhận bảo hiểm số 2199/23/EHD-010404/007-99, thời hạn bảo hiểm từ ngày 19/06/2023 đến ngày 19/06/2024.

Ngày 05/04/2024, Bảo hiểm LPB nhận được Giấy yêu cầu trả tiền bảo hiểm tín dụng An Khang của bà Bùi Thị Thanh D với thông tin: ông Lê Bá H2 tử vong vào ngày 28/03/2024.

Ngày 26/07/2024, Chi nhánh Quảng Nam đã phát hành Thông báo số 61/2024/TB-LPBI-QNA về việc giải quyết quyền lợi bảo hiểm đối với Giấy chứng nhận bảo hiểm số 2199/23/EHD-010404/007-99 gửi thân nhân của khách hàng Lê Bá H2 thông báo về từ chối bồi thường do khách hàng cung cấp thông tin không đầy đủ, sai sự thật nhằm giao kết hợp đồng bảo hiểm và sẽ hoàn lại 100% phí bảo hiểm là 10.000.000 đồng.

Ngày 23/09/2024, Bảo hiểm LPBank nhận được Đơn khiếu nại của bà Bùi Thị Thanh D về việc không đồng ý với kết quả giải quyết bồi thường. Theo đó, ngày 04/10/2024, Bảo hiểm LPB phát hành Công văn số 3626/2024/CV-LPBI-GĐBT về việc phúc đáp khiếu nại giải quyết quyền lợi bảo hiểm của khách hàng Lê Bá H2, bảo lưu kết quả giải quyết yêu cầu bảo hiểm mà Chi nhánh Quảng Nam đã thông báo cho bà Bùi Thị Thanh D.

Nay bà, Danh khởi kiện đên Toà án, Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Danh, bởi lẽ: Tại thời điểm giao kết hợp đồng bảo hiểm, ông Lê Bá H2 đã kê khai không đầy đủ và không trung thực về tình trạng sức khoẻ, bởi nếu ông Hùng cung cấp thông tin sức khoẻ, tình trạng đã phẫu thuật đặt stent động mạch vành và đang điều trị thuốc theo chỉ định của bác sỹ tại bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Nam thì Bảo hiểm LPB sẽ từ chối tiếp nhận bảo hiểm của ông Lê Bá H2.

- Người có nghĩa vụ quyền lợi liên quan Ngân hàng TMCP LP do người đại diện hợp pháp trình bày: Ông Lê Bá H2 và bà Bùi Thị Thanh D vay vốn tại Ngân hàng TMCP LP – CN Quảng Nam theo hợp đồng tín dụng số HDTD48020230157 ngày 19/6/2023 với số tiền vay 02 tỷ đồng. Hiện tại hợp đồng vay này đã được tất toán. Tại thời điểm ký kết hợp đồng vay, thi ông Lê Bá H2 tự nguyện tham gia Bảo hiểm tín dụng An Khang của Tổng công ty cổ phần bảo hiểm Xuân Thành nay là Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB qua kênh Ngân hàng vào ngày 19/6/2023 và đã được cấp giấy chứng nhận bảo hiểm với phí bảo hiểm là 10.000.000 đồng; số tiền bảo hiểm tối đa là 01 tỷ đồng. Tại thời điểm ông Lê Bá H2 chết ngày 28/3/2024 thì dư nợ của ông Hùng, bà Danh theo hợp đồng tín dụng số HDTD48020230157 ngày 19/6/2023 là 1.200.000.000 đồng. Đại diện Ngân hàng khẳng định nội dung trình bày là đúng diễn biến sự việc. Hiện nay, dư nợ của ông Hùng, bà Danh đã được tất toán nên đại diện ngân hàng không có yêu cầu, đề nghị gì

- Người có quyển lợi, nghĩa vụ liên quan anh Lê Bá H, Lê Bá Duy do người đại diện hợp pháp trình bày: Các anh Hải, Duy là con ruột của ông Lê Bá H2 và bà Bùi Thị Thanh D, nay ông Hùng đã chết không để lại di chúc nên các anh và bà Danh là những những người thừa kế theo pháp luật thuộc hàng thứ nhất của ông Hùng. Vì vậy, đề nghị Toà án xem xét bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các anh theo quy định pháp luật. Đối với nội dung tranh chấp liên quan đến Bảo hiểm của ông Lê Bá H2 các anh thống nhất theo nội dung khởi kiện của mẹ là bà Bùi Thị Thanh D.

Đại diện Viện kiểm sát thành phố Tam Kỳ tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:

Về tố tụng: Thẩm phán đã thụ lý, giải quyết vụ án đúng thẩm quyền; xác định tư cách tham gia tố tụng đúng và đầy đủ. Trong quá trình giải quyết vụ án Thẩm phán, Thư ký được phân công đã thực hiện đúng và đầy đủ các quy định của pháp luật về tố tụng. Tại phiên tòa, Hội đồng xét xử đã giải thích rõ quyền và nghĩa vụ của đương sự; tạo điều kiện cho các đương sự thảo thuận giải quyết nhưng các đương sự không thống nhất được với nhau. Hội đồng xét xử đã điều hành phiên toà cho đến trước thời điểm nghị án đảm bảo đúng theo quy định của Bộ luật tố tụng Dân sự.

Về nội dung giải quyết: Căn cứ vào các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh tụng tại phiên toà, Đại diện viện kiểm sát nhận thấy: Tại thời điểm tham gia bảo hiểm, ông Hùng đang sử dụng thuốc điều trị bệnh tim theo chỉ định của Bệnh viện nhưng không nằm viện. Cụm từ “đang điều trị bệnh liên tục” mang nội hàm chung; ông Hùng là một người mua bảo hiểm thông thường, không có kiến thức chuyên môn về y khoa nên không hiểu hết được như thế nào là “điều trị liên tục”, “điều trị nội trú”, “điều trị ngoại trú”, trong khi đó thời điểm này ông Hùng đang ở nhà, không nằm viện, không khám chữa bệnh tại bệnh viện nên ông Hùng đã trả lời “Không đang điều trị bệnh liên tục trong vòng 02 tuần gần đây”. Theo quy định tại Điều 24 Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2022; khoản 2 Điều 405 BLDS năm 2015 thì Điều khoản này phải được giải thích theo hướng có lợi cho ông Hùng. Mặc khác, tại đơn yêu cầu bảo hiểm không có câu hỏi cụ thể nào đề cập đến bệnh tim nên ông Hùng đã không cung cấp thông tin liên quan đến việc ông bị bệnh tim. Như vậy, Bảo hiểm LPBank cho rằng ông Hùng cố ý cung cấp thông tin không đầy đủ, không trung thực là không có căn cứ.

- Ông Hùng ký Hợp đồng bảo hiểm tín dụng có thời hạn từ ngày 19/6/2023 đến ngày 19/6/2024. Ông Hùng chết ngày 28/3/2024; ngày 05/4/2024 bà Bùi Thị Danh nộp Giấy yêu cầu trả tiền bảo hiểm tín dụng An Khang là vẫn còn trong thời hạn có hiệu lực của hợp đồng bảo hiểm.

Vì vậy, Căn cứ các Điều 404, 405 Bộ luật Dân sự 2015; Điều 24 Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2022 đề nghị HĐXX chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Bùi Thị Thanh D; buộc Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB chi trả số tiền bảo hiểm 1.000.000.000 đồng theo nội dung tại Giấy chứng nhận bảo hiểm tín dụng ngày 19/6/2023 cho những người thừa kế của ông Hùng là bà Bùi Thị Thanh D, ông Lê Bá H và ông Lê Bá H1.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu và chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa. Căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định.

Nguyên đơn không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm nên được hoàn lại số tiền tạm ứng án phí đã nộp.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ: Khoản 3 Điều 26, điểm b khoản 1 Điều 40, Điều 147; Điều 227 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Điều 116, Điều 117, Điều 385, Điều 404, Điều 405, Điều 609, Điều 651 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 21, Điều 22, Điều 24 của Luật kinh doanh bảo hiểm; Điều 26, Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Bùi Thị Thanh D đối với bị đơn Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB

2. Buộc bị đơn Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB phải có nghĩa vụ chi trả bảo hiểm cho người thừa kế hợp pháp của ông Lê Bá H2 là bà Bùi Thị Thanh D, anh Lê Bá H, anh Lê Bá H1 số tiền 1.000.000.000 đồng (Một tỷ đồng).

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015.

3. Về án phí Dân sự sơ thẩm:

Bị đơn Tổng công ty cổ phần bảo hiểm LPB phải chịu án phí dân sự sơ thẩm với số tiền là 42.000.000 đồng (Bốn mươi hai đồng).

Hoàn trả cho bà Bùi Thị Thanh D số tiền tạm ứng án phí 21.000.000 đồng (Hai mươi mốt triệu đồng) theo biên lai thu số 0001813 ngày 17/02/2025 của Chi cục Thi hành án Dân sự thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam.

4. Về quyền kháng cáo: Đương sự có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án sơ thẩm trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án (26/6/2025). Đương sự vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản sao bản án hoặc bản án được niêm yết.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.