Bản án 97/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng 16 giờ 20 phút ngày 23/9/2022, Trần Thị H một mình điều khiển xe mô tô biển số 22K5-5778 của ông Vũ Hồng H (sinh năm 1962 là chồng của Trần Thị H) chở hàng từ cửa hàng tạp hóa của gia đình tại tổ dân phố C đến giao cho các cửa hàng tại xã C, huyện Y, tỉnh Y1. Khoảng 17 giờ ngày 23/9/2022, H điều khiển xe mô tô trên quay về nhà, khi đi qua khu vực chợ C, huyện Y, tỉnh Y1 khoảng 03km thì thấy một người đàn ông khoảng 30 tuổi đang lái một chiếc xe mô tô kéo phía sau một chiếc xe cải tiến, thấy H đi qua người đàn ông vẫy tay ra hiệu dừng lại. Khi dừng lại người đàn ông hỏi: “Cô ơi, cô có mua rắn không?”, H hỏi lại: “Rắn gì?”, người đàn ông đáp: “Rắn hổ chúa”, vừa nói người đàn ông vừa mở túi vải màu xanh lam, bên trong có một túi cước màu trắng, bên trong túi lưới cước màu trắng có 01 cá thể Rắn hổ chúa còn sống. Sau khi nhìn thấy cá thể Rắn hổ chúa, H và người đàn ông thỏa thuận giá mua bán là 300.000 đồng đàn ông xin thêm 100.000đ, H đồng ý. Thỏa thuận xong giá mua bán, người đàn ông để chiếc túi vải màu xanh lam bên trong đựng một túi lưới cước màu trắng bên trong chứa cá thể Rắn hổ chúa vào trong chiếc bao tải dứa màu vàng của H mang sẵn từ nhà, sau đó H đưa cho người đàn ông 400.000đ và để bao tải chứa cá thể Rắn hổ chúa vào giỏ xe mô tô và đi về nhà. Hồi 17 giờ 45 phút cùng ngày, khi H về đến khu vực thôn Khuôn Luông, xã Nhân Mục, huyện Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang thì gặp tổ công tác Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Hàm Yên đang làm nhiệm vụ, nghi H có hành vi vận chuyển động vật nguy cấp, quý, hiếm nên tổ công tác yêu cầu H dừng lại để kiểm tra. Quá trình kiểm tra phát hiện cá thể Rắn để trong giỏ xe mô tô 22K5-5778, H khai nhận là Rắn hổ chúa, tổ công tác đã mời người chứng kiến, đại diện chính quyền địa phương lập biên bản bắt người phạm tội quả tang đồng thời niêm phong và tạm giữ cá thể Rắn hổ chúa theo quy định.

Tại kết luận giám định số 1407/STTNSV, ngày 26/9/2022 của Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật Viện hàm lâm khoa học và công nghệ Việt Nam kết luận đối với cá thể rắn thu giữ của Trần Thị H:

Xác định tên loài động vật: 01 cá thể động vật còn sống là loài Rắn hổ chúa có tên khoa học là Ophiophagus, lớp bò sát (Reptilia).

Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật:

1. Loài Rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định số 64/2019/NĐ-CP, ngày 16/7/2019 của Chính phủ.

2. Loài Rắn hổ chúa cũng có tên trong Nhóm IB, Danh sách mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định số 84/2021/NĐ-CP, ngày 22/9/2021 của Chính phủ.

Tại Cáo trạng số 96/CT-VKSHY, ngày 29/11/2022 Viện kiểm sát nhân dân huyện Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang đã truy tố Trần Thị H về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Tại phiên tòa, Kiểm sát viên giữ quyền công tố giữ nguyên quyết định truy tố đối với bị cáo theo tội danh, điều luật và đề nghị:

- Tuyên bố bị cáo Trần Thị H phạm tội: “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

- Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự: Xử phạt bị cáo Trần Thị H từ 01 năm đến 01 năm 03 tháng tù cho hưởng án treo, thử thách từ 02 năm đến 02 năm 06 tháng, không áp dụng hình phạt bổ sung.

- Áp dụng Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự; Điều 47 Bộ luật hình sự: Tịch thu tiêu hủy 01 bao tải lưới cước màu trắng; 01 bao tải vải màu xanh; 01 bao tải dứa màu vàng; giao 01 cá thể rắn hổ chúa cho Trung tâm Cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội - Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn thành phố Hà Nội để cứu hộ, bảo tồn theo quy định.

Ngoài ra, đại diện Viện kiểm sát còn đề nghị Hội đồng xét xử xem xét buộc bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm và tuyên quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.

Tại phiên tòa bị cáo Trần Thị H đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình phù hợp với nội dung bản cáo trạng mà Viện kiểm sát đã truy tố; bị cáo không có ý kiến tranh luận gì đối với quan điểm của Kiểm sát viên về mức hình phạt và các vấn đề khác.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Ngoài lời khai nhận của bị cáo, hành vi phạm tội của Trần Thị H còn được chứng minh bằng biên bản bắt người phạm tội quả tang, Kết luận giám định động vật, biên bản giao nhận động vật hoang dã…cùng toàn bộ các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án.

Như vậy có đủ cơ sở để kết luận: Hồi 17 giờ 30 phút ngày 23/9/2022, tại đoạn đường bê tông thuộc thôn Khuôn Luông, xã Nhân Mục, huyện Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang; Trần Thị H đã có hành vi vận chuyển 01 cá thể Rắn hổ chúa còn sống, trọng lượng 2,0kg thuộc nhóm IB, Danh sách mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm ban hành kèm theo Nghị định số 84/2021/NĐ-CP, ngày 22/9/2021 của Chính phủ.

Hành vi của bị cáo đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”, tội phạm và hình phạt được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Hành vi của bị cáo là hành vi nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm vào chế độ quản lý của nhà nước về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm, xâm phạm đến môi trường sinh thái, gây ra những hậu quả nghiêm trọng khác cho đời sống xã hội. Vì vậy cần phải có mức án tương xứng với hành vi phạm tội để răn đe, giáo dục bị cáo, đồng thời phòng ngừa tội phạm chung. Tuy nhiên cũng cần xem xét bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; gia đình bị cáo có hoàn cảnh khó khăn và được Uỷ ban nhân dân thị trấn Tân Yên, huyện Hàm Yên đề nghị cho bị cáo được cải tạo tại địa phương. Đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự, khi quyết định hình phạt cần áp dụng cho bị cáo. Xét thấy bị cáo có nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng và với tính chất, mức độ phạm tội của bị cáo thì HĐXX thấy rằng cho bị cáo được cải tạo tại địa phương cũng đủ răn đe, giáo dục và phòng ngừa chung.

Ngoài ra bị cáo thuộc diện lao động tự do, thu nhập không ổn định, không có mục đích vụ lợi trong việc thực hiện hành vi phạm tội nên HĐXX không áp dụng hình phạt bổ sung (phạt tiền) đối với bị cáo.

Quá trình điều tra, truy tố các Điều tra viên, Kiểm sát viên đã thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm do Luật định. Cơ quan điều tra đã tiến hành điều tra, giải quyết vụ án đúng theo trình tự, thủ tục được thể hiện thông qua việc ghi chép, lập biên bản các hoạt động tố tụng theo quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Tại phiên tòa, Kiểm sát viên thực hành quyền công tố đã thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ, thực hiện việc xét hỏi, tranh tụng đúng quy định tại các Điều 289, 306, 315, 320, 321, 322 của Bộ luật tố tụng hình sự.

- Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn thành phố Hà Nội để cứu hộ, bảo tồn theo quy định nên cần tiếp tục giao cho cơ quan có thẩm quyền trên để xử lý theo quy định; đối với 01 bao tải lưới cước màu trắng; 01 bao tải vải màu xanh; 01 bao tải dứa màu vàng là công cụ bị cáo dùng để chứa cá thể rắn là tang vật của vụ án, không có giá trị sử dụng nên cần tịch thu, tiêu hủy.

Về án phí và quyền kháng cáo: Bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm được quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.

Các vấn đề khác: Đối với ông Vũ Hồng H là chủ sở hữu xe mô tô biển số 22K5-5778, khi H sử dụng để vận chuyển Rắn hổ chúa ông Hải không biết nên không xem xét xử lý. Quá trình điều tra, Trần Thị H khai Chu Thành T (sinh năm 1988, trú tại thôn N, xã C, huyện Y, tỉnh Y1) là người bán cá thể rắn cho H, tuy nhiên Cơ quan điều tra không đủ căn cứ để xử lý đối với Chu Thành T, tại phiên tòa bị cáo cũng khai không nhớ rõ người đã bán rắn hổ chúa cho mình nên HĐXX cũng không xem xét.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào các Điều 106, 136, 331 và 333 Bộ Luật tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự; Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Quốc hội.

1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Trần Thị H phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

2. Về hình phạt: Xử phạt bị cáo Trần Thị H 01 (một) năm tù cho hưởng án treo, thử thách 02 (hai) năm; hạn thử thách tính từ ngày tuyên án sơ thẩm (28/12/2022).

Giao bị cáo Trần Thị H cho Uỷ ban nhân dân thị trấn T, huyện H, tỉnh T nơi bị cáo thường trú để giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Trong trường hợp bị cáo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định của pháp luật về Thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

3. Về xử vật chứng:

- Giao 01 (một) cá thể Rắn hổ chúa còn sống, trọng lượng 2,0kg cho Trung tâm Cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội - Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn thành phố Hà Nội để cứu hộ, bảo tồn theo quy định (tình trạng vật chứng như trong biên bản giao nhận động vật hoang dã ngày 26/9/2022 giữa Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Hàm Yên với Trung tâm Cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội - Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn thành phố Hà Nội).

- Tịch thu, tiêu hủy 01 bao tải lưới cước màu trắng; 01 bao tải vải màu xanh; 01 bao tải dứa màu vàng (tình trạng vật chứng như biên bản giao nhận vật chứng ngày 08/12/2022 giữa Công an huyện Hàm Yên và Chi cục Thi hành án dân sự huyện Hàm Yên).

4. Về án phí và quyền kháng cáo:

Bị cáo phải nộp 200.000đ (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.

Bị cáo được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 (Mười lăm) ngày kể từ ngày tuyên án./.