Bản án 897/2022/HSPT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng đầu năm 2011, ông Nguyễn Tuấn T được một người bạn đến nhà chơi và tặng cho bình rượu bên trong có ngâm cá thể rắn để vợ chồng ông T sử dụng chữa bệnh. Tuy nhiên, do bệnh tật nên ông T không sử dụng mà để trưng bày ở nhà.

Tháng 9/2021, thấy ông T treo biển bán nhà nên Vũ Đức K vào xem nhà để môi giới bán nhà cho vợ chồng ông T. Khi xem nhà, K thấy có 01 bình rượu ngâm 01 cá thể rắn để ở giá gỗ cạnh cửa ra vào nên đã hỏi mua của ông T. Sau khi bàn với vợ là bà Trần Thị Minh T1 (sinh năm 1933), ông T đồng ý bán lại cho K bình rượu ngâm cá thể rắn.

Để quảng cáo môi giới bán nhà, Vũ Đức K sử dụng điện thoại để chụp ảnh bình rượu trên và đăng trên trang Facebook cá nhân của K là “Vũ K” và nhóm “NHÀ ĐẤT HẠ LONG” với nội dung: “E còn vài căn Vinhomes cần đủ các hướng cho mọi người lựa chọn. Tài chính từ 12,8 đến....Ace có khách là e 0386322322 e K để có căn ưng ý. Tặng kèm bình rượu rắn hổ mang ngâm gần chục năm”.

Tháng 10/2021, có đối tượng sử dụng tài khoản Facebook “Đức Sơn” số điện thoại: 0826797451 nhắn tin vào tài khoản “Vũ K” cho K hỏi mua bình rượu ngâm cá thể rắn với giá tiền là 22.000.000 đồng. K đồng ý và thỏa thuận việc mua bán bình rượu rắn hổ mang chúa vào ngày 27/12/2021 tại khu vực cổng chính Công viên Thống Nhất phố Lê Duẩn, phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội. Sau đó, “Đức Sơn” đã chuyển khoản đặt cọc trước số tiền là 1.000.000 đồng vào số tài khoản 44210000273593 mang tên VU DUC KHANH mở tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV).

Ngày 27/12/2021, K thuê anh Lê Thanh T2 lái chiếc xe ô tô nhãn hiệu Toyota Vios; Màu trắng, BKS: 14A-277.36 chở K đến nhà ông T mua bình rượu ngâm cá thể rắn với giá tiền là 12.000.000 đồng. Sau đó, K mang bình rượu rắn ra để ở chân của ghế phụ phía trước trên xe ô tô rồi bảo anh T2 chở đến địa điểm đã hẹn với “Đức Sơn”. “Đức Sơn” liên hệ lại với K báo khi lên địa điểm hẹn sẽ có em của “Đức Sơn” sử dụng số điện thoại 0389752732 ra giao dịch với K.

Khoảng 18 giờ 00 phút cùng ngày, khi K và nam thanh niên em của “Đức Sơn” đang giao dịch mua bán bình rượu ngâm cá thể rắn hổ mang chúa tại khu vực cổng công viên Thống Nhất, phố Lê Duẩn, phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội thì bị Tổ công tác Đội cảnh sát điều tra tội phạm về kinh tế và chức vụ - Công an quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội kiểm tra, phát hiện, thu giữ 01 bình thủy tinh bên trong chứa chất lỏng và 01 (Một) cá thể rắn (nghi vấn là rắn hổ mang chúa) đang để tại phần để chân của ghế phụ phía trước bên trong chiếc xe ô tô BKS: 14A-277.36 và Lê Thanh T2 đang ngồi ở ghế lái. Tổ công tác đã tiến hành niêm phong, lập biên bản tạm giữ và đưa Vũ Đức K, Lê Thanh T2 cùng tang vật về trụ sở Công an phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội để làm rõ. Quá trình kiểm tra, nam thanh niên lợi dụng sơ hở bỏ trốn khỏi hiện T.

Ngoài ra, cơ quan công an đã tạm giữ của K: 01 (Một) điện thoại Iphone 8 plus màu trắng đã qua sử dụng; 01 bình rượu bên trong có chứa chất lỏng màu trắng và 01 cá thể rắn nghi là rắn hổ mang chúa.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an quận Hai Bà Trưng đã ra Quyết định trưng cầu giám định mẫu động vật đối với cá thể rắn nghi là rắn hổ mang chúa. Tại kết luận giám định động vật số 1250 ngày 28 tháng 12 năm 2021 của Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật – Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, kết luận:

“Tên loài: 01 (một) cá thể động vật đã chết là loài Rắn hổ chúa có tên khoa học là Ophiphagus Hannah.

Loài rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý hiếm, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo nghị định số 64/2019/NĐ-CP, ngày 16/7/2013 của Chính phủ.

Loài rắn hổ chúa thuộc Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm, ban hành kèm theo Nghị định số 84/2001/NĐ-CP, ngày 22/9/2021 của Chính phủ.”

Tại Cơ quan điều tra, Vũ Đức K khai nhận hành vi phạm tội như nội dung nêu trên. K nhận thức được hành vi buôn bán rắn hổ chúa là loài động vật nguy cấp, quý hiếm được Nhà nước bảo vệ là sai, vi phạm pháp luật. Bản thân K không được Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp phép nuôi nhốt, kinh doanh các loài động vật hoang dã. Lời khai nhận của bị can phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án.

Đối với Lê Thanh T2 là người điều khiển chiếc xe ô tô Toyota Vios màu trắng; BKS: 14A-277.36: T2 khai được K thuê lái xe ô tô chở K đi có việc và không biết K mang bình rượu chứa rắn hổ chúa đi bán. Lời khai của T2 phù hợp với lời khai của K, nên không có căn cứ để xử lý.

Đối với ông Nguyễn Tuấn T và bà Trần Thị Minh Thuận là người bán bình rượu ngâm cá thể rắn cho Vũ Đức K. Ông T và bà Thuận khai được bạn cho bình rượu rắn trên để sử dụng. Do tuổi đã cao, sức khỏe đã già yếu, bệnh tật nên đã để bình rượu rắn trưng bày ở nhà, ông bà không nhận thức được cá thể ngâm trong bình rượu là loài rắn gì không nhớ được ai là người đã cho vợ chồng ông T bình rượu trên. Vì vậy, ngày 29/04/2022, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã ra Quyết định tách phần tài liệu liên quan để tiếp tục xác minh, làm rõ.

Đối với người sử dụng tài khoản Facebook “Đức Sơn” - là khách đặt mua bình rượu có ngâm cá thể rắn hổ chúa của K. Kết quả xác minh không xác định được thông tin của tài khoản này.

Đối với số điện thoại 0826797451 do “Đức Sơn” sử dụng, kết quả xác minh: đứng tên chủ thuê bao số điện thoại trên là anh Trần Huy Cường (Sinh ngày 08/08/1993; Địa chỉ: Phường Xuân Hòa, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc). Xác minh tại Công an phường Xuân Hòa, thị xã Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc không có người tên Trần Huy Cường (có nhân thân, lại lịch như trên) sinh sống, làm việc tại địa phương.

Kết quả xác minh số tài khoản 19036302680014 mở tại Ngân hàng Techcombank mà “Đức Sơn” đã sử dụng để chuyển khoản đặt cọc số tiền 1.000.000 đồng cho K: chủ tài khoản là Nguyễn Thị Hồng Mây (sinh ngày 21/10/1996; Nơi thường trú: xã Nhuệ Dương, huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên). Chị Mây trình bày bản thân hiện đang kinh doanh cửa hàng điện thoại tại địa chỉ số 295 Xuân Đỉnh, phường Xuân Đỉnh, quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội. Ngày 15/12/2021, có một người nam thanh niên đến cửa hàng mua đồ và đưa số tiền là 1.000.000 (Một triệu) đồng nhờ chị Mây chuyển khoản bằng dịch vụ Internet Banking từ tài khoản 19036302680014 của chị Mây đến số tài khoản 44210000273593 tại Ngân hàng BIDV chủ tài khoản VU DUC KHANH. Chị Mây không biết nhân thân lại lịch của người nhờ chuyển khoản và cũng không nhớ đặc điểm nhận dạng của người này.

Đối với người mà “Đức Sơn” nhờ nhận hộ bình rượu ngâm rắn hổ mang chúa sử dụng số điện thoại 0389752732: Kết quả xác minh chủ thuê bao số điện thoại trên mang tên: Nguyễn Xuân Đức (sinh ngày 20/10/1980; địa chỉ: Nam Long, xã Nghĩa Long, huyện Nghĩa Đàn, tỉnh Nghệ An). Anh Đức trình bày không đăng ký, không sử dụng số điện thoại trên, không quen biết ai tên Vũ Đức K và người có tài khoản zalo tên “Đức Sơn”. Quá trình giao dịch, nam thanh niên đeo khẩu trang nên K không thể nhận dạng được.

Do chưa xác định được đối tượng “Đức Sơn” và đối tượng sử dụng số điện thoại 0389752732, nên ngày 29/04/2022, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã ra Quyết định tách phần tài liệu liên quan đến hai đối tượng này để tiến hành điều tra, xử lý sau.

Đối với 01 (Một) điện thoại Iphone 8 plus màu trắng đã qua sử dụng: quá trình điều tra xác định là tài sản của K, K sử dụng để liên lạc, mua bán bình rượu rắn hổ chúa.

Tại bản Cáo trạng số 95/CT/VKS-HS ngày 18/5/2022 của Viện kiểm sát nhân dân quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội truy tố Vũ Đức K về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Bản án hình sự sơ thẩm số 135/2022/HSST ngày 20/6/2022 của Tòa án nhân dân quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội:

Tuyên bố bị cáo Vũ Đức K phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”

Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự

Xử phạt bị cáo Vũ Đức K 12 tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bắt thi hành án.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về xử lý vật chứng, án phí và quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Ngày 21/6/2022, bị cáo Vũ Đức K kháng cáo với nội dung xin được giảm nhẹ hình phạt và xin được hưởng án treo.

Tại phiên toà phúc thẩm, bị cáo Vũ Đức K thành khẩn khai nhận hành vi phạm tội của mình, tỏ ra ăn năn hối cải, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét cho bị cáo được hưởng mức án thấp nhất và cho bị cáo được cải tạo ngoài xã hội.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội nhận định:

Về hình thức kháng cáo: Đơn kháng cáo của bị cáo Vũ Đức K trong thời hạn luật định, đúng về chủ thể, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận.

Về nội dung kháng cáo:

Căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và lời khai của bị cáo Vũ Đức K tại phiên tòa, có đủ cơ sở xác định: Tòa án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo Vũ Đức K về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật.

Tòa án cấp sơ thẩm xử phạt bị cáo Vũ Đức K 12 tháng tù về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” là phù hợp, tương xứng với nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo.

Tại cấp phúc thẩm, bị cáo xuất trình tài liệu thể hiện bị cáo đã từng phục vụ trong lực lượng vũ trang, bị cáo có người thân là người có công với cách mạng, bản thân bị cáo đang bị bệnh đái tháo đường. Do đó, đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ điểm b khoản 1 Điều 355, điểm e khoản 1 Điều 357 Bộ luật Tố tụng hình sự, chấp nhận kháng cáo của bị cáo Vũ Đức K, sửa quyết định của bản án sơ thẩm. Cụ thể:

Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Vũ Đức K 12 (Mười hai) tháng tù về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” nhưng cho hưởng án treo, thời hạn thử thách 24 tháng tính từ ngày tuyên án phúc thẩm.

Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

NHẬN ĐỊNH CỦA HỘI ĐỒNG XÉT XỬ:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:

Khoảng 18 giờ 00 phút ngày 27/12/2021, tại khu vực cổng chính Công viên Thống Nhất, phố Lê Duẩn, phường Lê Đại Hành, quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội, Vũ Đức K có hành vi buôn bán trái phép 01 bình rượu có ngâm 01 cá thể Rắn hổ chúa đã chết với giá 22.000.000 đồng để hưởng lợi bất chính thì bị Tổ công tác Đội Cảnh sát điều tra tội phạm về kinh tế và chức vụ

- Công an quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội phát hiện, bắt giữ.

Tại kết luận giám định động vật số 1250 ngày 28 tháng 12 năm 2021 của Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh vật – Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, kết luận:

“Tên loài: 01 (một) cá thể động vật đã chết là loài Rắn hổ chúa có tên khoa học là Ophiphagus Hannah.

Loài rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý hiếm, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo nghị định số 64/2019/NĐ-CP, ngày 16/7/2013 của Chính phủ.

Loài rắn hổ chúa thuộc Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm, ban hành kèm theo Nghị định số 84/2001/NĐ-CP, ngày 22/9/2021 của Chính phủ.”

Hành vi của bị cáo Vũ Đức K đã cấu thành tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” với tình tiết “Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ”. Tội danh và hình phạt được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự. Tòa án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo Vũ Đức K về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật.

Hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, trực tiếp xâm phạm đến chính sách phòng ngừa, ngăn chặn các tệ nạn săn bắt, buôn bán trái phép các loài động vật quý hiếm đang được ưu tiên bảo vệ. Do đó, cần phải xử lý nghiêm bị cáo theo quy định của pháp luật để răn đe và phòng ngừa chung.

Tòa án cấp sơ thẩm đã xác định bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự; đồng thời xem xét bị cáo nhân thân chưa có tiền án, tiền sự, phạm tội lần đầu, quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải để cho bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật; mức hình phạt 12 tháng tù là phù hợp.

Sau khi xét xử sơ thẩm, bị cáo Vũ Đức K xuất trình tài liệu thể hiện bị cáo đã từng phục vụ trong lực lượng vũ trang, bị cáo có người thân là người có công với cách mạng, bản thân bị cáo đang bị bệnh đái tháo đường (Bút lục 256-291) nên Hội đồng xét xử áp dụng thêm các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự đối với bị cáo.

Bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và có nơi cư trú rõ ràng nên Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của bị cáo Vũ Đức K và sửa quyết định của bản án sơ thẩm, cho bị cáo được cải tạo ngoài xã hội dưới sự giám sát của chính quyền địa phương cũng đủ tác dụng giáo dục, cải tạo bị cáo và răn đe, phòng ngừa chung.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1 Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 355, điểm e khoản 1 Điều 357 Bộ luật Tố tụng hình sự:

Chấp nhận kháng cáo của bị cáo Vũ Đức K và sửa Quyết định của bản án sơ thẩm:

Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự

Xử phạt bị cáo Vũ Đức K 12 (Mười hai) tháng tù về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” nhưng cho hưởng án treo, thời hạn thử thách 24 (Hai mươi tư) tháng tính từ ngày tuyên án phúc thẩm.

Giao bị cáo Vũ Đức K cho Ủy ban nhân dân phường M, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ninh giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong T hợp bị cáo Vũ Đức K thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại khoản 3 Điều 92 Luật Thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, nếu bị cáo Vũ Đức K cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

2. Về án phí: áp dụng Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; Điều 23 Nghị quyết số 326/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, bị cáo Vũ Đức K không phải nộp án phí hình sự phúc thẩm.

3. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án hình sự phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án 27/9/2022.