Bản án 813/2026/DS-PT — Tranh chấp về thừa kế tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo bản án sơ thẩm:

Nguyên đơn- ông Huỳnh Ngọc H có đại diện ủy quyền là ông Nguyễn Văn D trình bày:

Ông H là con của cụ Huỳnh Văn C, sinh năm 1923 (mất năm 1969) và bà Nguyễn Thị K, sinh năm 1925 (mất năm 2004).

Cụ K và cụ C có tất cả là là 08 người con gồm:

1. Huỳnh Ngọc T3, sinh năm 1940;

2. Huỳnh Công N, sinh năm 1945;

3. Huỳnh Văn D1, sinh năm 1949;

4. Huỳnh Văn H1, sinh năm 1951;

5. Huỳnh Ngọc P1, sinh năm 1957;

6. Huỳnh Ngọc T, sinh năm 1962;

7. Huỳnh Thị T1, sinh năm 1964.

8. Huỳnh Ngọc H, sinh năm 1966.

Ông N là con của cụ K và cụ C, khi còn sống ông N có tạo lập được 03 phần đất, cụ thể: Phần đất thuộc thửa đất số 25, tờ bản đồ số 25, diện tích là 3.568,6m2; Thửa đất số 242, tờ bản đồ số 25, diện tích là 726,4m2; Thửa đất số 60, tờ bản đồ số 25, diện tích là 965,0m2, đất tọa lạc tại ấp A, xã V, huyện G, tỉnh Tiền Giang (nay là ấp A, xã V, tỉnh Đồng Tháp). Ông N lúc còn sống không có vợ con nên phía cụ K là người thừa kế duy nhất của ông N.

Các phần đất trên, sau khi ông N mất, không để lại di chúc, phía bà H2 là người sống chung như vợ chồng của với ông N đã tự ý làm thủ tục sang tên và tặng cho lại phía chị M và anh V.

Do đó, nay ông H yêu cầu chia thừa kế phần tài sản cho phía cụ K và ông H là người đại diện các hàng thừa kế của cụ K để đứng tên tài sản được nhận, ông yêu cầu nhận phần đất thuộc thửa 25, tờ bản đồ 25 vì đây là phần đất có mồ mả của gia đình ông, tự nguyện để làm nơi chôn cất của gia đình và tự nguyện để mồ mả của phía gia đình chị M đã chôn cất, không yêu cầu di dời trên phần đất này.

Bị đơn - anh Huỳnh Công V và chị Huỳnh Thị Tuyết M trình bày:

Anh V và chị M là cháu nội của cụ N và cụ H2. Vào khoảng năm 2015, phía chị và anh V nhận tặng cho quyền sử dụng đất đối với 03 thửa đất từ phía bà nội là bà H2 và hiện tại cả hai đã đứng tên trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cụ thể: Phần đất thuộc thửa đất số 25, tờ bản đồ số 25, diện tích là 3.568,6m2, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CS09000 ngày 12/11/2019; Thửa đất số 242, tờ bản đồ số 25, diện tích là 726,4m2, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CS09001 ngày 12/11/2019; Thửa đất số 60, tờ bản đồ số 25, diện tích là 965,0m2, theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CS09002 ngày 12/11/2019, cả 03 thửa đất tọa lạc tại ấp A, xã V, huyện G, tỉnh Tiền Giang (nay là ấp A, xã V, tỉnh Đồng Tháp), do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh T (cũ) cấp cho Huỳnh Thị Tuyết M và anh Huỳnh Công V.

Việc bà H2 được đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng các phần đất là hợp pháp, không ai tranh chấp trong thời gian dài nên việc bà H2 cho chị và anh V là hoàn toàn đúng quy định pháp luật nên nay cả hai không đồng ý chia thừa kế theo yêu cầu của phía nguyên đơn là ông H.

Ngoài ra, đối thửa đất số 242, tờ bản đồ số 25, diện tích là 726,4m2 hiện chị và anh V đã bán cho ông Đặng Văn B nên cả hai không còn đứng tên quyền sử dụng đất nữa.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, ông Huỳnh Văn P, ông Huỳnh Ngọc L, ông Huỳnh Ngọc T, bà Huỳnh Thị T1, ông Huỳnh Văn H1, ông Huỳnh Văn P2 trình bày:

Tất cả thống nhất là hàng thừa kế của cụ K, đồng ý để ông H đại diện đứng tên phần di sản của cụ K và xin vắng mặt.

-Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là anh T2 và ông B trình bày: Xin vắng mặt.

* Bản án dân sự sơ thẩm số 360/2025/DS-ST ngày 20/11/2025 của Toà án nhân dân Khu vực 2, Đồng Tháp căn cứ Điều 649, 650, 651 của Bộ luật Dân sự.

Xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Huỳnh Ngọc H.

Chia cho cụ Nguyễn Thị K một phần di sản của ông Huỳnh Công N có diện tích là 1.784,3m2, thuộc thửa đất số 25, tờ bản đồ số 25, diện tích là 3.568,6m2 (đo thực tế là 3568,4m2), theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CS09000 ngày 12/11/2019 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh T (cũ) cấp cho Huỳnh Thị Tuyết M và anh Huỳnh Công V (có họa đồ kèm theo).

Ông Huỳnh Ngọc H là người đại diện của cụ K được đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Ông H, chị M và anh V được quyền liên hệ với cơ quan chức năng để được cấp, đổi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định pháp luật.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về phần án phí và quyền kháng cáo của các đương sự theo quy định.

Ngày 03/12/2025, bị đơn - chị Huỳnh Thị Tuyết M có đơn kháng cáo yêu cầu Toà án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Tại phiên toà hôm nay:

- Nguyên đơn Huỳnh Ngọc H giữ nguyên yêu cầu khởi kiện. Bị đơn Huỳnh Thị Tuyết M giữ nguyên yêu cầu kháng cáo.

- Luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn Huỳnh Thị Tuyết M tranh luận: Bản án sơ thẩm có vi phạm thủ tục tố tụng, cụ thể là không đưa vợ, con của ông Huỳnh Văn D1 (chết năm 2012), ông Huỳnh Ngọc T3 (chết năm 2022) vào tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan trong vụ án. Án sơ thẩm nhận định một kỷ phần thừa kế được hưởng là 913,3m2 đất nhưng lại chia cho cụ K 1.784,3m2 mà không nói rõ lý do vì sao. Tại giai đoạn phúc thẩm, chị M có yêu cầu đo đạc lại diện tích đất tranh chấp. Chị M và ông H thống nhất thoả thuận giao cho ông H (đại diện người thừa kế của cụ K) 604,8m2 đất thuộc Thửa 25. Tuy nhiên, chị M và anh V không có khả năng hoàn trả giá trị đất chênh lệch cho ông H. Do đó, đề nghị hội đồng xét xử căn cứ vào quy định pháp luật để giải quyết.

- Ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên: Tại giai đoạn phúc thẩm, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên toà, đương sự và những người tham gia tố tụng khác thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Viện kiểm sát không có kiến nghị về thủ tục tố tụng. Về nội dung: xét thấy tại phiên toà phúc thẩm giữa chị M và ông H thoả thuận được một phần về việc chia di sản và kỷ phần được hưởng. Cụ thể: anh V, chị M thống nhất giao cho ông H phần diện tích đất 604,8m2 gắn với 02 ngôi mộ. Đối với diện tích đất 1.784,1m2 còn lại thống nhất giao cho bị đơn, bên nào nhận nhiều hơn thì hoàn lại giá trị chênh lệch cho bên kia theo quy định. Sau đó lại thay đổi ý kiến không thoả thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án. Toà án cấp sơ thẩm xác định hàng thừa kế của ông N có 03 người: bà H2, cụ K và ông D. Đại diện hàng thừa kế của cụ K có 08 người nhưng Toà án không đưa đầy đủ những người thuộc hàng thừa kế của cụ K vào tham gia tố tụng (người kế thừa vợ con của ông T3 và ông D1 đã chết), là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi ích hợp pháp của họ. Mặc dù trong giai đoạn phúc thẩm đã bổ sung, khắc phục nhưng các tài liệu chưa thể hiện rõ những người này tạm giao cho ông H đại diện đứng tên hay từ chối nhận di sản để cho ông H mà chỉ có bản tự khai, không chứng thực chữ ký, không có xác nhận mối quan hệ. Tất cả những người đại diện hàng thừa kế cụ K đều có đơn vắng mặt nên không thể tiến hành làm rõ được. Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn chia kỷ phần cho ông H không đúng với kỷ phần được hưởng, chi phí tố tụng và án phí giải quyết chưa đúng quy định của pháp luật. Do cấp sơ thẩm vi phạm nhiều nội dung, đặc biệt là vi phạm thủ tục tố tụng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến quyền lợi ích của đương sự nên đề nghị hội đồng xét xử huỷ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ cho Toà án cấp sơ thẩm để giải quyết lại vụ án theo thủ tục chung. Do đề nghị huỷ án sơ thẩm nên chưa xem xét đến nội dung kháng cáo và các phần khác của bản án.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa. Căn cứ vào kết quả tranh tụng, nghe ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 308; khoản 3 Điều 148 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Căn cứ Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án.

Tuyên xử:

1/- Huỷ Bản án dân sự sơ thẩm số 360/2025/DS-ST ngày 20/11/2025 của Toà án nhân dân Khu vực 2, Đồng Tháp.

Giao hồ sơ cho Toà án nhân dân Khu vực 2, tỉnh Đồng Tháp giải quyết lại vụ án theo quy định.

2/- Về án phí phúc thẩm: Chị Huỳnh Thị Tuyết M không phải chịu án phí phúc thẩm.

Hoàn trả cho chị Huỳnh Thị Tuyết M số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm là 300.000 đồng (Ba trăm ngàn đồng) theo biên lai thu tạm ứng án phí số 0009730 ngày 03/12/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Tháp.

3/- Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

Án tuyên lúc 08 giờ ngày 23/9/2026, có mặt ông H, anh Q.