Bản án 78/2025/DS-PT — Tranh chấp đất đai

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo Đơn khởi kiện nguyên đơn và người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn trình bày:

Năm 2000, bà Huỳnh Thị Xuân Hoa nhận sang nhượng (giấy tay) 01 lô đất của bà Ngô Thị Hồng Trí (trú cùng thôn) và canh tác từ đó đến nay. Nguồn gốc đất là do vợ chồng bà Trí, ông Ngô Giỏi khai hoang. Hiện nay, lô đất này đang trồng chanh và chuẩn bị cho thu hoạch. Cuối năm 2020, ông Nguyễn Văn H con bà Nguyễn Thị M cùng ngụ thôn Lễ Thạnh đến nói đất này là của ông và nếu nguyên đơn muốn tiếp tục canh tác thì ông bán lại. Vài ngày sau, ông H đến tự giăng dây, đóng cọc và nói rằng ủy ban xã cấp cho ông rồi và đã có sổ đỏ. Vì vậy nguyên đơn đã gửi đơn ra xã và ủy ban xã đã hòa giải hai lần vẫn không thành. Sau đó, nguyên đơn làm đơn gửi đến Ủy ban nhân dân huyện Diên Khánh và Ủy ban nhân dân huyện Diên Khánh đã có văn bản số 552 ngày 07/9/2021 về việc trả lời đơn, thừa nhận việc cấp đất thêm 900m² cho hộ bà Nguyễn Thị M là đã cấp nhầm và cấp không đúng đối tượng, đây là trường hợp phải thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa 67, tờ bản đồ 15 xã Diên Thọ. Tuy nhiên, Ủy ban huyện không thể ra quyết định thu hồi 900m² đất này bởi vì bà M đã làm hợp đồng tặng cho con trai là Nguyễn Văn H và ông H đã được chỉnh lý sang tên trên giấy chứng nhận.

Nguyên đơn khởi kiện yêu cầu:

- Hủy một phần giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Y 075777, số vào sổ cấp GCN số 01133/QSDĐ/DT-DK do Ủy ban nhân dân huyện Diên Khánh cấp ngày 22/7/2004 cho hộ bà Nguyễn Thị M;

- Hủy nội dung chỉnh lý biến động quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15 xã Diên Thọ từ bà Nguyễn Thị M tặng cho ông Nguyễn Văn H được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai tại huyện Diên Khánh chỉnh lý biến động;

- Tuyên hủy hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa bà Nguyễn Thị M cho ông Nguyễn Văn H đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15 xã Diên Thọ ngày 02/4/2019, được Công chứng tại Văn phòng công chứng Anh Khoa;

- Tuyên hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Văn H với ông Nguyễn Phượng T1đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15 xã Diên Thọ, được Công chứng tại Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí ngày 04/02/2021;

- Công nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15 xã Diên Thọ cho ông Nguyễn Văn T và bà Huỳnh Thị Xuân H.

* Bị đơn ông Nguyễn Văn H trình bày:

Về nguồn gốc đất, thì các thửa đất 573, 67, 129 tờ bản đồ số 15 và các thửa số 766, 1100, 1095 tờ bản đồ số 14 tọa lạc tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh là đất do nhà nước cấp cho hộ bà Nguyễn Thị M theo nghị định 64 từ năm 1994, đến năm 2004 cấp đổi lại sổ mới. Trong đó thửa 67, tờ bản đồ số 15 là thửa đất giáp ranh với phần đất 5% của xã mà bà Ngô Thị Hồng Trí sử dụng, sau đó bà Trí bán lại phần đất 5% này cho vợ chồng ông Nguyễn Văn Thái. Sau khi ông Thái mua đất của bà Trí thì ông Thái canh tác trên đất và canh tác lấn sang phần diện tích đất của thửa số 67 thuộc quyền quản lý sử dụng của bà M. Vì vậy ông Thái mới cho rằng thửa đất số 67 này là đất của bà Trí và đã bán cho ông nên ông khởi kiện là không đúng. Phần đất bà Trí bán cho ông Thái là đất 5% của xã nên bà Trí không được cấp sổ.

Việc UBND huyện Diên Khánh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 01133QSDĐ/DT-DK ngày 22/7/2004 cho hộ bà Nguyễn Thị M là đúng và việc bà Nguyễn Thị M tặng cho lại ông là đúng và tự nguyện. Vì vậy bị đơn không đồng ý với toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn.

* Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của bà Nguyễn Thị M là ông Nguyễn N, ông Nguyễn Văn Q, bà Lê Thị Mi, ông Nguyễn Văn D trình bày:

Các ông bà thống nhất với ý kiến trình bày của bị đơn ông Nguyễn Văn H và không đồng ý với toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Lê Thị M, ông Nguyễn Văn Dũng, bà Nguyễn Thị Kim T, ông Nguyễn Anh T trình bày:

Các ông, bà hoàn toàn không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Các thửa đất bà M tặng cho ông Nguyễn Văn H đều là tài sản của cá nhân bà M, không phải tài sản của hộ bà M. Vì vậy việc bà M tặng cho ông H các thửa đất trong đó có thửa đất số 67 tờ bản đồ số 15 xã Diên Thọ là hoàn toàn đúng pháp luật. Vì vậy yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là không có căn cứ.

* Bà Ngô Thị Hồng Trí trình bày:

Gia đình bà sinh sống tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh từ xa xưa, ông bà cha mẹ đều sống tại đây. Khoảng năm 1980 vợ chồng bà có khai phá một thửa đất có diện tích khoảng gần 1000m2 ven sông Cái toạ lạc thôn Lễ Thạnh, xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hoà (nay thửa đất số 67, tờ bản đồ địa chính số 15 xã Diên Thọ). Do đây là thửa đất ven sông nên đất khá màu mỡ nên gia đình bà sử dụng để trồng hoa màu (thuốc lá, bắp, lạc ...), thửa đất của bà khai phá có đông tây tứ cận cụ thể như sau: Đông giáp đất nhà bà M; Tây giáp đất nhà ông Hùng; Nam giáp đất nhà ông Tám Khương; Bắc giáp đất nhà bà Mai Thị Hạnh.

Năm 2000, gia đình bà đã chuyển nhượng thửa đất này cho vợ chồng ông Nguyễn Văn T và bà Huỳnh Thị Xuân H canh tác sử dụng. Giá chuyển nhượng là 5.000.000 đồng (Năm triệu đồng). Bà đã nhận đủ số tiền 5.000.000 đồng này, không có tranh chấp hay khiếu nại gì, vợ chồng ông T, bà H hàng năm vẫn canh tác trên đất cho đến nay.

* Ông Nguyễn Phượng T1 trình bày:

Ngày 04/02/2021, ông và ông Nguyễn Văn H có ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15, diện tích 911,9m2 BHK tọa lạc tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, Khánh Hòa, hợp đồng được công chứng tại Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí. Tại thời điểm ký hợp đồng, ông đã tìm hiểu rất kỹ về thửa đất và được biết thửa đất này ông H đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Nay nguyên đơn yêu cầu tuyên hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông với ông Nguyễn Văn H được công chứng là vô hiệu, ông không đồng ý.

* Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan Ủy ban nhân dân huyện Diên Khánh trình bày:

- Ngày 22/7/2004, UBND huyện Diên Khánh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 01133/QSDĐ/DT-DK cho hộ bà Nguyễn Thị M, trong đó có thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15, diện tích 900m² đất Màu (ĐM - nay là đất bằng trồng cây hàng năm khác (BHK). Ngày 23/8/2019, gia đình bà Nguyễn Thị M lập hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Văn H và được Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai tại huyện Diên Khánh chỉnh lý trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 02/4/2019, trong đó có thửa 67 tờ bản đồ số 15 nói trên.

- Theo kết quả xác minh của UBND xã Diên Thọ thì từ trước tới nay các gia đình bà Nguyễn Thị M, ông Nguyễn Văn H không sử dụng thửa đất số 67, tờ bản đồ 15 mà sử dụng phần diện tích đất liền kề về hướng Đông của thửa đất này. Thửa đất số 67, tờ bản đồ 15 do ông Nguyễn Văn Thái sử dụng từ trước tới nay. Hiện nay, ông Nguyễn Văn H yêu cầu ông Nguyễn Văn Thái trả đất.

Với kết quả kiểm tra như trên, phòng Tài nguyên và Môi trường nhận thấy: việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ số 15, diện tích 900m² cho hộ bà Nguyễn Thị M là không đúng đối tượng. Đây là trường hợp phải thu hồi giấy chứng nhận theo quy định tại Điểm đ, Khoản 2, Điều 106 Luật Đất đai năm 2013. Tuy nhiên, đất đã được chuyển quyền cho người khác nên nhà nước sẽ không thu hồi giấy chứng nhận mà việc xử lý sẽ được thực hiện theo quyết định hoặc bản án của Tòa án nhân dân theo quy định tại Khoản 5, Điều 87 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014.

* Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan Văn phòng công chứng trình bày:

Ngày 04/02/2021, ông Nguyễn Phượng T1có đến Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí yêu cầu công chứng hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Văn H và ông Nguyễn Phượng Tân. Sau khi xem xét những giấy tờ mà hai bên đã cung cấp gồm: Phiếu yêu cầu công chứng có ký tên của ông Nguyễn Phượng Tân; Chứng minh nhân dân của ông Nguyễn Phượng T1và ông Nguyễn Văn H; Sổ hộ khẩu của Nguyễn Phượng T1và ông Nguyễn Văn H; Văn bản thỏa thuận hủy bỏ hợp đồng số công chứng 833, quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐGD do Công chứng viên Phạm Anh Tuấn, Văn phòng công chứng Hoàng Huệ - Phạm Tuấn chứng nhận ngày 04/02/2021; Mảnh trích đo địa chính số: 16-2021; đo đạc chỉnh lý thửa đất số 67- tờ bản đồ số 15 do Văn phòng đăng ký đất đai duyệt ngày 02/02/2021; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Y075777 do UBND huyện Diên Khánh cấp ngày 22/07/2004, nhận tặng cho quyền sử dụng đất theo hồ sơ số 003509.TA.001 do Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai tại huyện Diên Khánh chỉnh lý ngày 02/04/2019.

Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí nhận thấy các giấy tờ mà hai bên cung cấp đã đầy đủ, “Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” số Y075777 là tài sản riêng của ông Nguyễn Văn H (được tặng cho riêng quy định tại điều 43 luật hôn nhân gia đình năm 2014); Văn phòng công chứng đã cho nhân viên soạn thảo hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và chứng nhận số 599/2021 quyền số 01 TP/CC-SCC/HĐGD ngày 04/02/2021 phát hành theo đúng quy định tại điều 40, 41 luật công chứng năm 2014.

Tại thời điểm công chứng hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, Văn phòng không nhận được đơn thư khiếu nại tố cáo của ai liên quan đến quyền sử dụng đất chuyển nhượng.

Về việc Nguyễn Văn T và bà Huỳnh Thị Xuân H yêu cầu tuyên vô hiệu đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Văn H và ông Nguyễn Phượng T1được Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí chứng nhận số 599/2021, quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐGD ngày 04/02/2021 là không có cơ sở.

* Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan Văn phòng công chứng Anh Khoa và Công chứng viên Mai Hồng Cúc trình bày:

- Ngày 28/3/2019, Văn phòng Công chứng Anh Khoa có tiếp nhận hồ sơ tặng cho quyền sử dụng đất giữa hộ bà Nguyễn Thị M (bên tặng cho) và ông Nguyễn Văn H (bên nhận tặng cho) đối với thửa đất số 67; tờ bản đồ: 15; Địa chỉ thửa đất: Thôn Lễ Thạnh, xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa theo “Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” số Y 075777, vào sổ cấp GCN số 01133/QSDĐ/DT-DK do UBND huyện Diên Khánh cấp ngày 22/7/2004. Thửa đất này là của hộ bà Nguyễn Thị M (bà Nguyễn Thị M không có chồng – có Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân kèm theo) và các thành viên trong hộ được xét theo sổ hộ khẩu số 13972 lập năm 1997 bao gồm các thành viên: bà Nguyễn Thị M (chủ hộ) – cùng các thành viên trong hộ là: Nguyễn Văn H, Lê Thị M, Nguyễn Thị Minh T, Nguyễn Văn D, Nguyễn Anh T.

- Sau khi xem xét hồ sơ đầy đủ và kiểm tra phong tỏa và được sự thống nhất của các bên. Chúng tôi nhận thấy hồ sơ không có gì vướng mắc theo quy định pháp luật. Chúng tôi dự thảo hợp đồng cho hai bên đọc, giải thích rõ nội dung hợp đồng và hai bên đồng ý ký tên/điểm chỉ trước sự chứng kiến của Công Chứng Viên.

Như đã trình bày trên, Văn phòng Công chứng A đã thực hiện đúng thủ tục về việc công chứng hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất theo đúng quy định luật pháp. Vì vậy vụ việc tranh chấp “Tranh chấp quyền sử dụng đất và yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Hủy chỉnh lý biến động trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Hủy hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất; hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” đề nghị Tòa án xem xét, giải quyết theo thẩm quyền.

* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Khánh Hòa không tham gia tố tụng và cũng không có ý kiến.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 29/2023/DS-ST ngày 04 tháng 6 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hoà đã quyết định:

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Văn T và bà Huỳnh Thị Xuân H.

1. Tuyên vô hiệu một phần Hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất ngày 28/3/2019 được Văn phòng công chứng Anh Khoa công chứng giữa bà Nguyễn Thị M, ông Nguyễn Văn Dũng, bà Lê Thị M, bà Nguyễn Thị Kim T, ông Nguyễn Anh Tuấn với ông Nguyễn Văn H đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ 15, diện tích thực tế 908,8m2 tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa.

2. Tuyên vô hiệu Hợp chuyển nhượng quyền sử dụng đất được Văn phòng công chứng Đỗ Hữu Trí công chứng ngày 04/02/2021 giữa ông Nguyễn Văn H và ông Nguyễn Phượng T1đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ 15, diện tích thực tế 908,8m2 tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa.

3. Tuyên hủy một phần Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Y 075777, vào sổ cấp GCNQSDĐ số 011331/QSDĐ/DT-DK ngày 22/07/2004 được Ủy ban nhân dân huyện Diên Khánh cấp cho hộ bà Nguyễn Thị M đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ 15, diện tích thực tế 908,8m2 tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa và hủy một phần chỉnh lý sang tên ông Nguyễn Văn H ngày 02/4/2019 đối với thửa đất trên được Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai huyện Diên Khánh xác nhận.

4. Buộc ông Nguyễn Văn H phải trả lại cho ông Nguyễn Phượng T130.000.000đồng (Ba mươi triệu đồng).

5. Công nhận quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Văn Thái và bà Huỳnh Thị Xuân Hòa đối với thửa đất số 67, tờ bản đồ 15, diện tích thực tế 908,8m2 tại xã Diên Thọ, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa.

Ông Thái và bà Hoa được quyền đăng ký quyền sử dụng đất tại cơ quan có thẩm quyền theo quy định pháp luật.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về chi phí tố tụng, án phí, thông báo quyền kháng cáo và quy định về thi hành án.

Ngày 17/6/2024, ông Nguyễn N kháng cáo bản án dân sự sơ thẩm bởi Tòa án cấp sơ thẩm xử không công bằng, xâm hại tới quyền lợi hợp pháp của ông và ông đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xét xử lại bản án theo hướng hủy bản án sơ thẩm.

*Tại phiên tòa phúc thẩm:

Người kháng cáo: giữ nguyên kháng cáo, đất này là của mẹ tôi bà Nguyễn Thị M thể hiện bởi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Luật sư và đại diện uỷ quyền của Nguyên đơn: đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm, đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm bác kháng cáo của ông Nhuỵ vì bản án sơ thẩm không xâm phạm quyền và lợi ích gì của ông Nhuỵ.

Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại phiên tòa:

- Về việc tuân theo pháp luật từ khi thụ lý vụ án, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, Thẩm phán, Hội đồng xét xử và Thư ký phiên tòa đã thực hiện đảm bảo đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

- Về nội dung: đề nghị HĐXX không chấp nhận yêu cầu kháng cáo, giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1.1] Phiên tòa phúc thẩm tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự theo quy định tại Điều 228 Bộ luật tố tụng Dân sự.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự; khoản 1 Điều 29 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm án phí, lệ phí Tòa án;

Tuyên:

1. Không chấp nhận kháng cáo của ông Nguyễn N – người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị M. Giữ nguyên Bản án Dân sự sơ thẩm số 06/2024/DS-ST ngày 12/6/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hoà.

2. Án phí dân sự phúc thẩm: ông Nguyễn N – người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị M được miễn theo quy định.

3. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo kháng nghị có hiệu lực thi hành kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM