Bản án 76/2023/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, vụ án được tóm tắt như sau:

Ngày 01-8-2022, Phan Công H lái xe theo hợp đồng của Công ty Cổ phần VLKT (có giấy phép lái xe hạng FC) điều khiển xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18 kéo theo sơ mi rơ moóc biển kiểm soát 82R-000.66, xe vận chuyển 29.210kg than từ tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu về tỉnh Kon Tum.

Khoảng 05 giờ 30 phút ngày 02-8-2022, xe ô tô Phan Công H điều khiển đến thôn 6, xã T, huyện C thì dừng xe nghỉ ngơi và uống rượu. Đến khoảng 12 giờ 15 phút cùng ngày, H tiếp tục điều khiển xe ô tô đầu kéo kéo theo sơ mi rơ moóc đi trên đường Hồ Chí Minh theo hướng từ tỉnh Đắk Nông về tỉnh Đắk Lắk, đến Km1804 + 500 đường Hồ Chí Minh, địa phận thôn 6, xã T, huyện C, H điều khiển xe lấn sang phần đường bên trái vạch kẻ phân chia làn đường, đi vào phần đường dành cho xe đi ngược chiều dẫn đến xe ô tô đầu kéo kéo theo sơ mi rơ moóc va chạm với phần đầu và thùng xe ô tô tải biển kiểm soát 50H-079.32 do anh Nguyễn Ngọc A điều khiển theo hướng từ tỉnh Đắk Lắk đến tỉnh Đắk Nông. Sau đó, sơ mi rơ moóc biển kiểm soát 82R-000.66 bị bung rời khỏi đầu kéo, lao vào lề đường bên trái theo hướng từ tỉnh Đắk Nông đi tỉnh Đắk Lắk; xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18 tiếp tục lao về phía bên trái đường và va chạm với xe ô tô tải biển kiểm soát 48H- 011.65 do ông Nguyễn Thanh Q điều khiển chở theo ông Vũ Văn Q đi theo hướng từ tỉnh Đắk Lắk đến tỉnh Đắk Nông. Hậu quả ông Nguyễn Thanh Q tử vong sau khi đưa đi chữa trị, ông Vũ Văn Q bị thương tích. Xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18, sơ mi rơ moóc biển kiểm soát 82R-000.66, xe ô tô tải biển kiểm soát 50H- 079.32 cùng hàng hóa trên xe, xe ô tô tải biển kiểm soát 48H-011.65 bị hư hỏng, thiệt hại.

Kết luận định giá tài sản số 24/KL-HĐĐG ngày 07-9-2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện C kết luận: xe ô tô tải biển kiểm soát 48H-011.65 giá trị thiệt hại 321.000.000 đồng.

Kết luận định giá tài sản số 25/KL-HĐĐG ngày 07-9-2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện C kết luận: xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18, giá trị thiệt hại 598.000.000 đồng.

Kết luận định giá tài sản số 26/KL-HĐĐG ngày 07-9-2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện C kết luận: xe ô tô tải biển kiểm soát 50H-079.32 giá trị thiệt hại 196.500.000 đồng.

Kết luận định giá tài sản số 27/KL-HĐĐG ngày 07-9-2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Cư Jút, kết luận: xe sơ mi rơ mooc biển kiểm soát 82R-000.66 giá trị thiệt hại 174.500.000 đồng.

Kết luận định giá tài sản số 32/KL-HĐĐG ngày 30-9-2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện C kết luận: 01 máy chạy bộ, nhãn hiệu MODERN FARE MOIFIT, loại SP650, chưa sử dụng, chưa lắp ráp giá trị thiệt hại 11.570.000 đồng.

Tổng giá trị thiệt hại 1.301.570.000 đồng.

Kết luận giám định số 5384/KL-KTHS ngày 17-10-2022 của Phân viện Khoa học hình sự tại Thành phố Hồ Chí Minh - Bộ Công an, kết luận:

- Trước và tại thời điểm tham gia tai nạn giao thông, hệ thống phanh và hệ thống lái của xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18 kéo theo sơ mi rơ mooc biển kiểm soát 82R-000.66 hoạt động bình thường, có hiệu lực.

- Sau khi xảy ra tai nạn giao thông, hệ thống phanh và hệ thống lái của xe ô tô đầu kéo biển kiểm soát 82C-053.18 kéo theo sơ mi rơ mooc biển kiểm soát 82R-000.66 bị hư hỏng, mất hiệu lực.

Kết quả xét nghiệm hồi 15 giờ 38 phút, ngày 02-8-2022 trong bệnh án sơ bộ, số vào viện B17 của Phan Công H thu thập tại Bệnh viện đa khoa VTN, xác định: định lượng Ethanol (cồn) [Máu] 36,7 mmol/l (36,7 mmol/l bằng 169,1136 mg/100 ml).

Kết luận giám định pháp y về tử thi số 108/TT ngày 10-9-2022 của Trung tâm Pháp y - Sở Y tế tỉnh Đắk Nông, kết luận: ông Nguyễn Thanh Q tử vong do chấn thương cột sống cổ liệt tủy/đa chấn thương.

Kết luận giám định pháp y thương tích số 839/TgT-TTPY ngày 20-9-2022 của Trung tâm Pháp y - Sở Y tế Đắk Lắk, kết luận: tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể của ông Vũ Văn Q 61%.

Bản án hình sự sơ thẩm số 29/2023/HS-ST ngày 23-6-2023 của Toà án nhân dân huyện Cư Jút đã quyết định: Tuyên bố Phan Công H phạm tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”. Áp dụng các điểm b, g khoản 2 Điều 260; các điểm b, s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự, xử phạt Phan Công H 03 năm 06 tháng tù. Về trách nhiệm dân sự: Áp dụng các điều 365, 589, 590, 591 và 597 của Bộ luật Dân sự: Buộc Công ty Cổ phần VLKT bồi thường cho bà Bùi Thị X 666.800.000 đồng, ông Vũ Văn Q 475.500.000 đồng, Công ty Cổ phần Thương mại và Chuyển phát nhanh NB số tiền 90.946.000 đồng và Tổng Công ty Bảo hiểm B 119.434.000 đồng.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về xử lý vật chứng, án phí và thông báo quyền kháng cáo.

Ngày 04-7-2023, Phan Công H kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt. Ngày 24-7-2023, Công ty Cổ phần VLKT kháng cáo xem xét lại toàn bộ phần trách nhiệm dân sự.

Tại phiên tòa phúc thẩm, Phan Công H thừa nhận Tòa án nhân dân huyện Cư Jút xử phạt bị cáo về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” theo các điểm b, g khoản 2 Điều 260 của Bộ luật Hình sự là đúng, không oan và giữ nguyên nội dung kháng cáo.

Tại phiên tòa, người đại diện theo ủy quyền của bị đơn dân sự giữ nguyên nội dung kháng cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét lại mức bồi thường tổn thất tinh thần, thiệt hại tài sản và buộc Phan Công H phải liên đới bồi thường trách nhiệm dân sự với tỷ lệ 50% thiệt hại đã xảy ra do lỗi hoàn toàn của bị cáo khi uống rượu bia lái xe gây tai nạn.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Nông, sau khi phân tích các tình tiết của vụ án, đề nghị Hội đồng xét xử: căn cứ điểm a khoản 1 Điều 355; Điều 356 của Bộ luật Tố tụng hình sự, không chấp nhận kháng cáo của Phan Công H và bị đơn dân sự, giữ nguyên bản án sơ thẩm về điều luật áp dụng, hình phạt và trách nhiệm dân sự.

Bị cáo không có ý kiến bào chữa, tranh luận, chỉ đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông Vũ Văn Q và bà Bùi Thị X trình bày: Đồng ý với quan điểm đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Nông và đề nghị Hội đồng xét xử giữ nguyên bản án sơ thẩm về phần trách nhiệm dân sự.

Ông Vũ Văn Q và bà Bùi Thị X đồng ý quan điểm trình bày của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp và không trình bày gì thêm.

Bà Phạm Thị H là người đại diện theo ủy quyền của Công ty Cổ phần Thương mại và Chuyển phát nhanh NB có đơn xin xét xử vắng mặt và đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giữ nguyên bản án sơ thẩm về phần trách nhiệm dân sự.

Người đại diện theo ủy quyền của bị đơn dân sự trình bày: Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét buộc Phan Công H phải liên đới bồi thường.

Người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn dân sự trình bày: Đồng ý với quan điểm đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Nông và đề nghị Hội đồng xét xử giữ nguyên bản án sơ thẩm về phần trách nhiệm dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Điều 601 của Bộ luật Dân sự quy định: “1. Nguồn nguy hiểm cao độ bao gồm phương tiện giao thông vận tải cơ giới, ...

2. Chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ phải bồi thường thiệt hại do nguồn nguy hiểm cao độ gây ra...

3. Chủ sở hữu, người chiếm hữu, sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ phải bồi thường thiệt hại cả khi không có lỗi, trừ trường hợp sau đây:

a) Thiệt hại xảy ra hoàn toàn do lỗi cố ý của người bị thiệt hại;

b) Thiệt hại xảy ra trong trường hợp bất khả kháng hoặc tình thế cấp thiết, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.”

Khoản 2 Điều 2 Nghị quyết số 02/2022/NQ-HĐTP ngày 06-9-2022 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao quy định: “Tài sản gây thiệt hại thì chủ sở hữu, người chiếm hữu tài sản phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại...”.

Khoản 2 Điều 12 Nghị quyết số 02/2022/NQ-HĐTP ngày 06-9-2022 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao quy định: “Người được chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ giao chiếm hữu, sử dụng nguồn nguy hiểm cao độ theo đúng quy định của pháp luật phải bồi thường thiệt hại do nguồn nguy hiểm cao độ gây ra, trừ trường hợp giữa chủ sở hữu và người được giao chiếm hữu, sử dụng có thỏa thuận khác không trái pháp luật, đạo đức xã hội hoặc không nhằm trốn tránh việc bồi thường.

- Thỏa thuận cùng nhau liên đới chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại;

- Thỏa thuận chủ sở hữu bồi thường thiệt hại trước bằng tài sản hợp pháp, sau đó người được giao chiếm hữu, sử dụng sẽ hoàn trả cho chủ sở hữu khoản tiền đã bồi thường trong trường hợp chủ sở hữu có điều kiện bồi thường.”.

Tòa án cấp sơ thẩm áp dụng các điều 597 và 601 của Bộ luật Dân sự xác định trách nhiệm bồi thường trong vụ án thuộc về bị đơn dân sự Công ty Cổ phần VLKT có trách nhiệm bồi thường cho các bị hại, người đại diện hợp pháp của bị hại và nguyên đơn dân sự phù hợp quy định của pháp luật. Tuy nhiên, tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo đồng ý liên đới bồi thường trách nhiệm dân sự cùng bị đơn dân sự để bồi thường thiệt hại cho các bị hại và nguyên đơn dân sự. Đây là tình tiết mới phát sinh Hội đồng xét xử phúc thẩm vẫn phải xem xét cho phù hợp với mức độ lỗi của bị cáo gây ra. Trên thực tế, tại giai đoạn sơ thẩm bị cáo đã bồi thường cho các bị hại cụ thể bồi thường cho bà Bùi Thị X số tiền 55.000.000 đồng và ông Vũ Văn Q số tiền 30.000.000 đồng và bị cáo được áp dụng tình tiết điểm b khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

Từ những căn cứ và phân tích như trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm có căn cứ chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn dân sự về phần trách nhiệm dân sự buộc Phan Công H phải liên đới bồi thường với tỷ lệ 50% và bị đơn dân sự phải liên đới bồi thường với tỷ lệ 50% cho các bị hại và nguyên đơn dân sự trên tổng số tiền mà bản án sơ thẩm đã tuyên về trách nhiệm dân sự là phù hợp.

Đối với nội dung kháng cáo của bị đơn dân sự đề nghị xem xét bồi thường thiệt hại về tài sản và tổn thất tinh thần, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy bản án sơ thẩm đã xem xét là có căn cứ pháp luật. Tại giai đoạn phúc thẩm, bị đơn dân sự không cung cấp chứng cứ mới cho nội dung kháng cáo này nên không chấp nhận.

Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử phúc thẩm có căn cứ chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn dân sự.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ điểm a, b khoản 1 Điều 355; Điều 356; điểm d khoản 1 Điều 357 của Bộ luật Tố tụng hình sự: Không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Phan Công H; chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn dân sự Công ty Cổ phần VLKT, giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 29/2023/HS-ST ngày 23-6-2023 của Toà án nhân dân huyện Cư Jút về hình phạt; sửa bản án sơ thẩm về trách nhiệm dân sự.

Áp dụng các điểm b, g khoản 2 Điều 260; các điểm b, s khoản 1 Điều 51; Điều 38 của Bộ luật Hình sự, xử phạt Phan Công H 03 (ba) năm 06 (sáu) tháng tù về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bị bắt tạm giam ngày 18-11-2022.

2. Về trách nhiệm dân sự: Áp dụng các điều 365, 589, 590, 591, 597 và 601 của Bộ luật Dân sự:

Buộc Công ty Cổ phần VLKT liên đới bồi thường cho bà Bùi Thị X 333.400.000 đồng, ông Vũ Văn Q 237.750.000 đồng, Công ty Cổ phần Thương mại và Chuyển phát nhanh NB số tiền 45.473.000 đồng và Tổng Công ty Bảo hiểm B 59.717.000 đồng. Buộc Phan Công H liên đới bồi thường cho bà Bùi Thị X 333.400.000 đồng, ông Vũ Văn Q 237.750.000 đồng, Công ty Cổ phần Thương mại và Chuyển phát nhanh NB số tiền 45.473.000 đồng và Tổng Công ty Bảo hiểm B 59.717.000 đồng.

Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật bên có nghĩa vụ chậm trả tiền thì bên đó phải trả lãi đối với số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả. Lãi suất phát sinh do chậm trả tiền được xác định theo thỏa thuận của các bên nhưng không được vượt quá mức lãi suất được quy định tại khoản 1 Điều 468 của Bộ luật Dân sự; nếu không có thỏa thuận thì thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự.

3. Về án phí: Căn cứ khoản 2 Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; áp dụng điểm c khoản 1 Điều 23; điểm b khoản 2 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án:

Buộc Phan Công H phải chịu 200.000đ (hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự phúc thẩm và 31.053.600đ (ba mươi mốt triệu không trăm năm mươi ba nghìn sáu trăm đồng) án phí dân sự sơ thẩm. Buộc Công ty Cổ phần VLKT phải chịu 31.053.600đ (ba mươi mốt triệu không trăm năm mươi ba nghìn sáu trăm đồng) án phí dân sự sơ thẩm.

4. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật, kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

5. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.