Bản án 76/2023/DS-PT — Tranh chấp đất đai

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Nguyên đơn ông Hà Anh Đ và bà Nguyễn Thị H (do ông Lưu Quang N đại diện) trình bày:

Ngày 15-01-2016, ông Đ, bà H nhận chuyển nhượng từ ông Phạm Văn K và bà Lê Thị Ngọc L quyền sử dụng thửa đất số 11, tờ bản đồ số 07 xã T, thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BB 218775 ngày 14-5-2010. Ngày 24-9-2019, ông Đ, bà H được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CT 354995.

Thời gian gần đây, ông Đ, bà H phát hiện thửa đất trên đã bị bà Lương Thị Hồng N, bà Huỳnh Thị Ngọc B, ông Nguyễn Minh L và bà Nguyễn Thị Kim D lấn chiếm sử dụng một phần.

Do đó, ông Đ, bà H khởi kiện yêu cầu các bị đơn trả lại diện tích đất lấn chiếm theo Sơ đồ vị trí do Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường lập ngày 28-5-2021, cụ thể:

- Yêu cầu bà Lương Thị Hồng N phải trả lại phần đất được ký hiệu là Lô 1, diện tích 493,9m2.

- Yêu cầu bà Huỳnh Thị Ngọc B trả lại phần diện tích đất được ký hiệu là Lô 2, diện tích 214,6m2.

Đối với bị đơn là ông Nguyễn Minh L và bà Nguyễn Thị Kim D thì ông Đ, bà H rút yêu cầu khởi kiện.

Tại phiên tòa sơ thẩm, ông Đ, bà H bổ sung yêu cầu khởi kiện, yêu cầu bà Huỳnh Thị Ngọc B và bà Lương Thị Hồng N phải tháo dỡ vật kiến trúc có trên đất để trả lại đất cho ông bà.

- Bị đơn bà Lương Thị Hồng N trình bày:

Nguồn gốc phần đất mà phía nguyên đơn đang tranh chấp là do bà nhận chuyển nhượng của ông Lê Văn H vào năm 2002, với diện tích khoảng 500m2. Khi nhận chuyển nhượng, ông H chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Bà đã giao đủ tiền cho ông H và ông H đã giao đất cho bà sử dụng ổn định từ đó cho đến nay. Phần đất này chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì nằm trong quy hoạch mỏ đá 5A.

Phần đất ông Đ, bà H đã nhận chuyển nhượng là không có thật. Trong biên bản hòa giải của xã T, bà Bùi Thị Kim O cam kết là không có đất, không có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất mà ông Đ, bà H đã nhận chuyển nhượng.

Bà không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn

- Bị đơn bà Huỳnh Thị Ngọc B trình bày:

Phần đất hiện nguyên đơn đang tranh chấp là do bà nhận chuyển nhượng của Bùi Văn H vào năm 2000, diện tích 3.400m2. Năm 2003, dự án 5A thu hồi 1.871m2. Năm 2016, Ủy ban nhân dân tỉnh có quyết định hủy quyết đinh thu hồi đất và trả đất lại cho người dân nhên hiện nay bà đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với diện tích 1.628m2, phần đất còn lại hơn 200m2 mà bà chưa được cấp giấy chứng nhận là phần đất hiện nay phía nguyên đơn đang tranh chấp.

Bà không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn vì phần đất này là do bà nhận chuyển nhượng của ông Bùi Văn H và ở ổn định, liên tục từ khi nhận chuyển nhượng cho đến nay.

- Người làm chứng bà Bùi Thị Kim O trình bày:

Bà không có thửa đất số 11, tờ bản đồ số 07, xã T, thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu. Bà cũng chưa bao giờ đi làm các thủ tục cấp giấy chứng nhận cho thửa đất này.

- Người làm chứng ông Lê Văn H trình bày:

Năm 2002, ông có chuyển nhượng cho bà Lương Thị Hồng N phần diện tích đất mà hiện ông Đ, bà H đang tranh chấp. Đất này là do ông khai phá nhưng ông chưa đăng ký cũng như không có sổ thửa cụ thể. Ông đã nhận đủ tiền và giao đất cho bà N sử dụng từ đó cho đến nay.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 20/2022/DS-ST ngày 04 tháng 7 năm 2022 của Toà án nhân dân thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, đã tuyên xử:

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Hà Anh Đ, bà Nguyễn Thị H đối với bà Lương Thị Hồng N, bà Huỳnh Thị Ngọc B về “Tranh chấp quyền sử dụng đất”.

Buộc bà Lương Thị Hồng N phải trả lại phần đất được ký hiệu là Lô 1, diện tích 493,9m2, đất thuộc thửa đất số 11, tờ bản đồ số 07, xã T, thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

Buộc bà Huỳnh Thị Ngọc B trả lại phần đất được ký hiệu là Lô 2, diện tích 214,6m2 đất thuộc thửa đất số 11, tờ bản đồ số 07, xã T, thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

(Theo Sơ đồ vị trí của Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu lập ngày 28-5-2021)

2. Đối với vật kiến trúc có trên đất:

Buộc bà Lương Thị Hồng N phải tháo dỡ móng đá hộc cao 1,5m, dài 17,2m; đường bê tông ngang 4,7m dài 18m; kè đá do bà N xây dựng cao 1,2m dài 36m, dày 40cm (vị trí 1-16).

Buộc bà Huỳnh Thị Ngọc B phải tháo dỡ 01 hàng rào móng đá hộc, cao 1,2m, trên gắn lưới B40, cao 1,6m, dài 68,1m (vị trí 2-12).

Ngoài ra, án sơ thẩm còn tuyên về chi phí tố tụng, án phí, nghĩa vụ do chậm thi hành án và quyền kháng cáo theo luật định.

Ngày 07-7-2022, bị đơn bà Lương Thị Hồng N và bà Huỳnh Thị Ngọc B có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, yêu cầu Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm theo hướng bác yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Nguyên đơn ông Hà Anh Đ và bà Nguyễn Thị H (ông Lưu Quang N đại diện cho bà H) giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận toàn bộ yêu cầu kháng cáo của các bị đơn, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

- Bị đơn bà Lương Thị Hồng N và bà Huỳnh Thị Ngọc B thay đổi yêu cầu kháng cáo, đề nghị Hội đồng xét xử hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giải quyết lại do cấp sơ thẩm đã xét xử không đúng sự thật khách quan.

Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án và không bổ sung thêm tài liệu, chứng cứ nào khác .

- Quan điểm của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu về việc giải quyết vụ án:

Về tố tụng: Đơn kháng cáo của bị đơn bà Lương Thị Hồng N và bà Huỳnh Thị Ngọc B nộp trong thời hạn luật định. Những người tiến hành tố tụng đã thực hiện đúng và đầy đủ trình tự, thủ tục tố tụng theo quy định của pháp luật. Những người tham gia tố tụng đã thực hiện đúng quyền, nghĩa vụ của mình theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của các bị đơn, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm do có vi phạm nghiêm trọng về thủ tục tố tụng và chưa thu thập đầy đủ tài liệu, chứng cứ để làm cơ sở giải quyết vụ án. Cụ thể, cấp sơ thẩm không đưa chồng bà N là ông Huỳnh Kim L và những người thừa kế theo pháp luật của chồng bà B là ông Phạm Công C vào làm người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án; chưa thu thập tài liệu chứng cứ về việc thu hồi và bồi thường đối với dự án mỏ đá 5A để xác định phần đất tranh chấp có thuộc diện tích đất bị thu hồi hay không, nếu có thì thuộc thửa đất nào, do ai sử dụng; tại sao có sự khác nhau trong danh sách điều tra các hộ dân bị thu hồi lập ngày 14-4-2002 và biên bản họp xét tính pháp lý do Ủy ban nhân dân phường P lập đối với hộ bà O, ông L và ông Lê Văn H. Những sai sót trên cấp phúc thẩm không thể khắc phục được nên đề nghị hủy toàn bộ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ vụ án cho cấp sơ thẩm giải quyết lại theo pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, trên cơ sở kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Kháng cáo của các bị đơn yêu cầu hủy bản án sơ thẩm phù hợp với những nhận định nêu trên của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Áp dụng khoản 3 Điều 308, khoản 1 Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự;

Tuyên xử: Chấp nhận kháng cáo của bị đơn bà Lương Thị Hồng N và bà Huỳnh Thị Ngọc B.

1. Hủy toàn bộ bản án dân sự sơ thẩm số 20/2022/DS-ST ngày 04 tháng 7 năm 2022 của Tòa án nhân dân thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

Giao hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại theo đúng quy định của pháp luật.

2. Về án phí dân sự phúc thẩm: Bà Lương Thị Hồng N và bà Huỳnh Thị Ngọc B không phải chịu.

Hoàn trả cho bà Lương Thị Hồng N 300.000 (ba trăm ngàn) đồng án phí dân sự phúc thẩm theo biên lai thu tiền số 0004654 ngày 12-7-2022 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố B, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.

3. Bản án dân sự phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (30-5-2023).