Bản án 75/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng tháng 01/2022 Ly A Ch có quen một người đàn ông dân tộc thái khoảng 20 tuổi tên là Đông ở tổ 3, thị trấn Điện Biên Đông, huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên. Ngày 02/4/2022 Ch gặp Đông ở đầu thị trấn Điện Biên Đông, Đông nói cần mua 03 túi Methamphetamine giá 02 triệu đồng/01 túi, Ch đồng ý và hẹn gặp Đông ở khu vực bãi rác thuộc tổ 1, thị trấn Điện Biên Đông vào khoảng 21 đến 22 giờ cùng ngày. Khoảng 17 giờ cùng ngày Ch điều khiển xe máy đến nhà Sùng A Của người cùng bản hỏi mua Methamphetamine Của đồng ý, sau đó Ch đi về nhà. Đến khoảng 19 giờ, Ch mang theo số tiền 5,4 triệu đồng điều khiển xe máy sang nhà Của mua được 03 túi Methamphetamine với giá 1,8 triệu đồng/01 túi như đã thỏa thuận trước đó; sau khi mua được ma túy của Sùng A Của, Ch điều khiển xe máy đi đến khu vực bãi rác thuộc tổ 1, thị trấn Điện Biên Đông, huyện Điện Biên Đông thì bị tổ công tác phát hiện bắt giữ cùng 03 túi các viên nén màu hồng có khối lượng 59,48 gam.

Tại bản Kết luận giám định số 501/KL-KTHS ngày 09/4/2022, của Phòng Kỹ thuật hình sự - Công an tỉnh Điện Biên kết luận: mẫu các viên nén màu hồng trích ra từ vật chứng thu giữ của Ly A Ch gửi đến giám định là chất ma túy: Loại Methamphetamine. Khối lượng vật chứng thu giữ của Ly A Ch là 59,48 gam các viên nén màu hồng có trong 03 túi nilon.

Bản Cáo trạng số 42/CT-VKS-P1 ngày 05/7/2022 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên đã truy tố Ly A Ch để xét xử về tội “Mua bán trái phép chất ma tuý” theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 251 Bộ luật Hình sự.

Tại phiên toà, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên vẫn giữ nguyên quan điểm truy tố về tội danh, Điều luật áp dụng như nội dung bản cáo trạng và đề nghị Hội đồng xét xử: Tuyên bố bị cáo Ly A Ch phạm tội “Mua bán trái phép chất ma túy”. Áp dụng điểm b khoản 3 Điều 251; điểm s khoản 1, 2 Điều 51; Điều 38 Bộ luật Hình sự xử phạt bị cáo Ly A Ch từ 16 đến 17 năm tù. Không áp dụng hình phạt bổ sung theo quy định tại khoản 5 Điều 251 Bộ luật Hình sự đối với bị cáo.

- Về vật chứng vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng Điều 47 BLHS, Điều 106 Bộ Luật Tố tụng hình sự: tịch thu tiêu hủy 57,96 gam ma túy còn lại sau khi trích mẫu vật gửi giám định và 01 chiếc túi vải màu đen có sọc trắng, có dây đeo; trả lại cho bị cáo 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu realme.

- Về án phí: Áp dụng Điều 135, Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo Ly A Ch.

Người bào chữa cho bị cáo không có ý kiến tranh luận gì về tội danh và điều luật mà Viện kiểm sát đã truy tố và luận tội của Kiểm sát viên, đồng thời không có ý kiến khiếu nại gì về các quyết định, hành vi tố tụng của cơ quan, người tiến hành tố tụng. Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử, bị cáo đã thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội, mặt khác số ma túy đã kịp thời bị thu giữ chưa phát tán ra ngoài xã hội, bị cáo có nhân thân tốt, ngoài lần phạm tội này bị cáo chưa bị xét xử về một tội danh nào khác, chưa bị xử lý hành chính, bị cáo có ông nội là Lý A Hua (tên gọi khác: Ly A Hua) tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước được Nhà nước tặng thưởng Huy chương kháng chiến Hạng Nhì, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét áp dụng điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự, xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo Ly A Ch, để bị cáo sớm được trở về với gia đình và xã hội. Do bị cáo là người dân tộc thiểu số sinh sống ở vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn, đề nghị không áp dụng hình phạt bổ sung theo quy định tại khoản 5 Điều 251 Bộ luật Hình sự và miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo.

Lời nói sau cùng bị cáo Ly A Ch đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội đúng như nội dung bản cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên; do điều kiện hoàn cảnh khó khăn, bị cáo còn trẻ tuổi và nhận thức pháp luật còn nhiều hạn chế, bị cáo rất ăn năn hối hận về việc làm của mình và không nghiện ma túy; kính đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo để sớm được trở về với gia đình, hòa nhập cộng đồng và trở thành công dân tốt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Lời khai nhận tội của bị cáo phù hợp với biên bản bắt người phạm tội quả tang (BL 01-02); biên bản niêm phong đồ vật, tài liệu bị tạm giữ (BL 35, 36); biên bản mở niêm phong và xác định khối lượng lấy mẫu giám định chất ma túy và niêm phong lại vật chứng (BL 37-38); kết luận giám định (BL 42) và phù hợp với các chứng cứ khác đã được thu thập hợp pháp có trong hồ sơ vụ án. Do vậy, có đủ cơ sở để xác định ngày 02/4/2022 bị cáo Ly A Ch đã có hành vị mua bán trái phép 59,48 gam Methamphetamine để kiếm lời.

Hành vi nêu trên của bị cáo có đủ các yếu tố cấu thành tội “Mua bán trái phép chất ma túy” theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 251 Bộ luật Hình sự.

Điều 251. Tội mua bán trái phép chất ma túy

1. Người nào mua bán trái phép chất ma túy, thì bị phạt tù từ 2 năm đến 7 năm.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 15 năm đến 20 năm:

…b) Heroine, Cocaine, Methamphetamine, Amphetamine, MDMA hoặc XLR-11 có khối lượng từ 30 gam đến dưới 100 gam;

Bị cáo là người có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, thực hiện hành vi do lỗi cố ý trực tiếp. Vì vậy, khẳng định Cáo trạng 42/CT-VKS-P1, ngày 05/7/2022 Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên truy tố bị cáo về tội mua bán trái phép chất ma túy theo Điều luật viện dẫn ở trên là hoàn toàn có căn cứ, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật, bị cáo không bị oan sai.

- Xét hành vi mua bán trái phép chất ma túy để kiếm lời của bị cáo là đặc biệt nghiêm trọng. Mặc dù biết việc mua bán trái phép chất ma túy là vi phạm pháp luật; nhưng do lòng tham về lợi ích kinh tế và thiếu ý thức chấp hành pháp luật, không nghĩ đến hậu quả mà bị cáo có thể gây ra cho xã hội, bị cáo đã cố ý trực tiếp mua bán trái phép chất ma túy để kiếm lời. Hành vi của bị cáo là rất nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm chính sách độc quyền quản lý của Nhà nước về các chất ma túy, vi phạm pháp luật cần phải xử lý nghiêm.

- Về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình, bị cáo có ông nội là Ly A Hua tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước được Nhà nước tặng thưởng Huy chương kháng chiến Hạng Nhì, nên được áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự theo quy định tại điểm s khoản 1, 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

- Đề nghị của người bào chữa về việc áp dụng tình tiết giảm nhẹ để cân nhắc hình phạt tù phù hợp với điều kiện hoàn cảnh phạm tội của bị cáo và xin không áp dụng hình phạt bổ sung và miễn án phí cho bị cáo; bởi sau khi phạm tội bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; hiểu biết pháp luật còn nhiều hạn chế; điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn, gia đình bị cáo thuộc hộ nghèo. Do đó, đề nghị của người bào chữa là có căn cứ để chấp nhận một phần.

Hội đồng xét xử xét thấy mức hình phạt mà đại diện Viện kiểm sát đề nghị tại phiên tòa là có căn cứ phù hợp với tính chất, mức độ, hành vi phạm tội và các quy định của pháp luật.

Căn cứ vào các quy định của Bộ luật Hình sự, cân nhắc tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, nhân thân của bị cáo, các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và hành vi phạm tội của bị cáo. Hội đồng xét xử xét thấy mặc dù tuổi đời của bị cáo còn quá trẻ, nhận thức còn có nhiều hạn chế, phạm tội vì mục đích kiếm lời, đã được các cơ quan chức năng phát hiện, ngăn chặn kịp thời, nhưng cũng cần phải áp dụng hình phạt tù phù hợp để cách ly bị cáo ra khỏi xã hội và lấy đó làm bài học, cảnh báo chung cho toàn xã hội, đảm bảo sự trừng phạt nghiêm khắc, răn đe, phòng ngừa và trấn áp tội phạm ma túy trong giai đoạn hiện nay.

Ngoài hình phạt chính, theo quy định tại khoản 5 Điều 251 Bộ luật Hình sự thì: “Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản”.

Tuy nhiên, theo các tài liệu chứng cứ và lời khai của bị cáo tại phiên tòa đều cho thấy nghề nghiệp chính của bị cáo trước khi bị bắt là làm nông nghiệp, lao động tự do, không có nguồn thu nhập nào khác, điều kiện kinh tế khó khăn; nếu có áp dụng thì bị cáo cũng không có khả năng thi hành. Do đó, Hội đồng xét xử quyết định không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

- Cần tịch thu tiêu hủy 57,96 gam Methamphetamine và 01 chiếc túi vải màu đen có sọc trắng, có dây đeo.

- Trả lại cho bị cáo 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu realme, vỏ màu xanh, loại màn hình cảm ứng đã qua sử dụng của Ly A Ch.

- Đối với 01 xe máy màu đen nhám nhãn hiệu WinerX, xe không biển kiểm soát; số máy: KC34E1280980; số khung RLHKC4411NY08456, thu giữ khi bắt Ly A Ch: quá trình điều tra đã xác định chủ sở hữu hợp pháp là ông Ly A Phí, việc bị cáo sử dụng xe máy để vận chuyển ma túy đi bán, ông Phí không biết, do đó Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Điện Biên đã ban hành Quyết định xử lý vật chứng số 02/QĐ-CSMT, ngày 03/6/2022 trả cho ông Ly A Phí (BL 63). Việc xử lý vật chứng của Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Điện Biên đúng theo quy định tại Điều 36 và Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự, Hội đồng xét xử chấp nhận.

- Theo lời khai của bị cáo, còn có đối tượng người đàn ông dân tộc thái tên Đông ở tổ 3, thị trấn Điện Biên Đông, huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên là người đặt mua ma túy của Ly A Ch, Cơ quan điều tra không xác định được người tên Đông ở địa chỉ nêu trên.

- Đối với Sùng A Của nhà ở bản Háng Lia, xã Keo Lôm, huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên là người đã bán ma túy cho bị cáo, Cơ quan điều tra đã nhiều lần triệu tập, xác minh, nhưng đối tượng vắng mặt tại địa phương. Hội đồng xét xử sơ thẩm đề nghị cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên tiếp tục xác minh làm rõ, nếu đủ căn cứ liên quan đến vụ án này thì tiến hành xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm h khoản 3 Điều 251 Bộ luật Hình sự;

1. Tuyên bố: Bị cáo Ly A Ch (tên gọi khác: Không) phạm tội “Mua bán trái phép chất ma túy”.

Áp dụng điểm b khoản 3 Điều 251; điểm s, khoản 1, 2 Điều 51; Điều 38 Bộ luật Hình sự; Xử phạt bị cáo Ly A Ch 15 (mười lăm) năm 06 (sáu) tháng tù.

2. Xử lý vật chứng: Áp dụng điểm a, c khoản 1, 2 Điều 47 của Bộ luật Hình sự; điểm a, c khoản 2, điểm a khoản 3 Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự:

- Tịch thu tiêu hủy 57,96 gam Methamphetamine còn lại sau khi trích mẫu vật gửi giám định và 01 chiếc túi vải màu đen có sọc trắng, có dây đeo.

- Trả lại cho bị cáo 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu realme, vỏ màu xanh, loại màn hình cảm ứng, thu giữ của Ly A Ch.

(Theo Biên bản bàn giao, nhận vật chứng ngày 05/7/2022 giữa Cơ quan CSĐT - Công an tỉnh Điện Biên và Cục thi hành án dân sự tỉnh Điện Biên)

3. Về án phí: Áp dụng khoản 2 Điều 135, khoản 2 Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo Ly A Ch.

4. Về quyền kháng cáo: Căn cứ các Điều 331, Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự. Bị cáo Ly A Ch có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án (ngày 11/8/2022)./.