Bản án 75/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khu rừng K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn là khu rừng tự nhiên, theo Quyết định số 687/QĐ–UBND ngày 24/4/2020 của Ủy ban nhân dân tỉnh Lạng Sơn về việc phê duyệt đề án rà soát điều chỉnh ranh giới ba loại rừng tỉnh Lạng Sơn đến năm 2030 thì khu rừng trên thuộc quy hoạch rừng phòng hộ là rừng tự nhiên, được phân cấp cho Ủy ban nhân dân xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn quản lý.

Ông Triệu Đức L (bố của bị cáo Triệu Tiến H) tự nhận quản lý một khoảnh thuộc khu rừng K nói trên nhưng chưa được cơ quan chức năng công nhận quyền quản lý, sử dụng. Do thấy việc khoanh nuôi, bảo vệ rừng tự nhiên không có hiệu quả kinh tế nên vào khoảng đầu tháng 3 năm 2022, bị cáo Triệu Tiến H đã nảy sinh ý định chặt cây rừng tự nhiên đi để trồng cây keo nhằm mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Mặc dù chưa được sự đồng ý của cơ quan có thẩm quyền nhưng bị cáo Triệu Tiến H đã một mình cầm theo một máy cưa tay chạy bằng xăng để cưa hạ cây tại khu rừng K thuộc lô 05, khoảnh 6, tiểu khu 428, Bản đồ hiện trạng rừng xã X (ký hiệu TXP) năm 2021, đối chiếu theo Bản đồ địa chính đất lâm nghiệp xã X năm 2009 là thuộc thửa đất số 38 tờ bản đồ số 01. Bị cáo Triệu Tiến H một mình sử dụng máy cưa xăng cưa hạ 115 cây gỗ gồm các loại gỗ sau sau và các loại cây gỗ tạp khác trong thời gian một ngày. Đến sáng ngày hôm sau, Triệu Tiến H một mình tiếp tục sử dụng máy cưa để cắt các thân cây gỗ thành các khúc ngắn, rồi để lại tại gốc cây. Đến đầu tháng 4 năm 2022, thấy lá cành cây đã khô, Triệu Tiến H dùng bật lửa đốt khu rừng sau đó đã tiến hành trồng cây mới. Đến cuối tháng 6/2022, thì hành vi của Triệu Tiến H bị quần chúng nhân dân báo tin đến cơ quan chức năng. Vụ việc đã được chuyển đến Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an huyện Lộc Bình để xác minh, điều tra theo quy định.

Kết quả khám nghiệm hiện trường ngày 29/6/2022 xác định diện tích khu rừng bị chặt phá thuộc rừng K, thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn, tại lô số 5, khoảnh 6, tiểu khu 428 Bản đồ hiện trạng rừng xã X năm 2021 (ký hiệu TXP) thuộc rừng tự nhiên phòng hộ. Qua đo đạc thực tế bằng máy định vị GPS map 64, diện tích rừng bị chặt phá là 5.001m2 (năm nghìn không trăm linh một mét vuông). Qua kiểm đếm, đo đạc tại hiện trường số lượng gốc cây bị cưa hạ là 115 gốc cây gỗ thuộc loài thực vật thông thường, gồm: Cây gỗ thuộc loài thực vật thông thường có 13 gốc có đường kính từ 05cm đến 10cm, 69 gốc có đường kính trên 10cm đến 20cm, 17 gốc có đường kính trên 20cm đến 30cm, 05 gốc có đường kính trên 30cm. Cây sau sau có 01 gốc có đường kính từ 05cm đến 10cm, 10 gốc có đường kính trên 10cm đến 20cm. Tại hiện trường phát hiện có 101 khúc gỗ thuộc loài thực vật thông thường có khối lượng là 10,91m3.

Tại bản Kết luận giám định tư pháp ngày 05/9/2022 của Giám định viên Triệu Lương H, công tác tại Hạt Kiểm lâm thành phố L kết luận: (1) Xác định loại rừng: Diện tích khu vực có cây gỗ đã bị chặt phá tại thửa số 38, khoảnh 6, tờ bản đồ số 01, bản đồ địa chính đất lâm nghiệp xã X năm 2009; thuộc lô 5, khoảnh 6, tiểu khu 428 Bản đồ hiện trạng rừng xã X năm 2021 (ký hiệu TXP): Đối chiếu với bản đồ điều chỉnh quy hoạch lại 03 loại rừng xã X theo Quyết định số 687/QĐ-UBND ngày 24/4/2020 của UBND tỉnh Lạng Sơn thì diện tích trên tại khoảnh 6, tiểu khu 428 thuộc quy hoạch rừng phòng hộ là rừng tự nhiên (ký hiệu TXP). Căn cứ Điều 4 Nghị định số 156/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp và kết quả giám định thực tế tại hiện trường thì diện tích 5.001m2 có cây gỗ bị chặt phá thuộc trạng thái “rừng phòng hộ là rừng tự nhiên”. (2) Xác định khối lượng gỗ: Loài cây bị chặt phá gồm các loài cây thuộc nhóm gỗ thông thường có khối lượng là 10,91m3, tương đương với 21,815m3/ha. Căn cứ theo Phụ lục I Phân chia trạng thái rừng (ban hành kèm theo Thông tư số 33/2018/TT-BNNPTNT ngày 16/11/2018 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thông quy định về điều tra, kiểm kê và theo dõi diến biễn rừng) thì diện tích có cây bị chặt phá là “rừng đã có trữ lượng”.

Tại bản Kết luận định giá tài sản số 21/KL-HĐĐGTS ngày 15/8/2022 của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn kết luận giá trị 115 cây gỗ bị thiệt hại là 6.760.000 đồng (sáu triệu bảy trăm sáu mươi nghìn đồng).

Về vật chứng của vụ án: Trong quá trình điều tra, sau khi hoàn tất việc khám nghiệm hiện trường, Cơ quan chức năng đã bàn giao 101 khúc cây gỗ bị cưa hạ có khối lượng là 10,91m3 cho Uỷ ban nhân dân xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn quản lý, bảo quản theo quy định. Đối với 01 (một) máy cưa cầm tay chạy bằng xăng mà Triệu Tiến H sử dụng để cưa cây rừng là do Triệu Tiến H tự mua về sử dụng. Sau khi cưa cây rừng K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn xong thì đến tháng 6/2022 do máy cưa bị hỏng nên Triệu Tiến H đã bán máy cưa cho một người thu mua sắt vụn mà Triệu Tiến H không quen biết; 01 (một) chiếc bật lửa do Triệu Tiến H sử dụng để đốt khu rừng K đã vứt bật lửa vào đống lửa nên Cơ quan điều tra không thu giữ được các vật chứng trên.

Về trách nhiệm dân sự: Ủy ban nhân dân xã X, huyện L yêu cầu bị cáo Triệu Tiến H bồi thường số tiền là 6.760.000 đồng là giá trị 115 cây gỗ bị thiệt hại. Bị cáo Triệu Tiến H đã tác động người thân nộp đủ số tiền này tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơnạng Sơn.

Bản Cáo trạng số: 75/CT-VKS-LB, ngày 17 tháng 11 năm 2022 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn truy tố bị cáo Triệu Tiến H về tội Hủy hoại rừng theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 243 Bộ luật Hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo Triệu Tiến H đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội như cáo trạng đã truy tố.

Người đại diện theo ủy quyền của Ủy ban nhân dân xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn là ông Hoàng Văn C trình bày: Gia đình bị cáo Triệu Tiến H đã bồi thường cho Ủy ban nhân dân xã X số tiền 6.760.000 đồng là giá trị 115 cây gỗ bị thiệt hại nộp tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn nên Uỷ ban nhân dân xã X không có yêu cầu gì nữa. Đối với số cây bị cáo chặt phá hiện nay đã bị mục, hư hỏng không còn giá trị sử dụng nên Uỷ ban nhân dân xã X không có yêu cầu Tòa án xem xét giải quyết.

Tại cơ quan điều tra, người làm chứng ông Triệu Đức L trình bày: Khu rừng bị chặt tại khu đồi K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn là của gia đình ông đã quản lý và sử dụng từ năm 1979 đến nay nhưng không có giấy tờ, tài liệu gì của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền công nhận. Con trai ông là bị cáo Triệu Tiến H đã một mình chặt hạ các cây ở khu đồi Khuổi Lạn này với mục đích để trồng cây keo mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn. Ông Triệu Đức Long không biết và không có hành vi xúi giục, giúp sức cho Triệu Tiến H chặt phá rừng. Người làm chứng anh Triệu Tiến L trình bày: Khoảng tháng 3/2022, anh có nhìn thấy Triệu Tiến H đi xe mô tô và mang theo cưa máy đi về hướng khu rừng K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn. Sau đó, anh Triệu Tiến L nghe tiếng cưa cây gỗ phát ra từ phía khu rừng Khuổi L nhưng không trực tiếp nhìn thấy người cưa cây gỗ. Người làm chứng anh Lý Văn Q trình bày: Khoảng tháng 3/2022 khi anh lái máy xúc vào thôn C, xã X, huyện Lộ, tỉnh Lạng Sơn để đào tiếp địa cho công trình đường lưới điện hạ thế liên thôn thì nhìn thấy khoảng 6, 7 người đi về hướng khu đồi K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơnạng Sơn nhưng anh không trực tiếp thấy ai là người chặt phá khu rừng này.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn vẫn giữ nguyên quyết định truy tố bị cáo Triệu Tiến H về tội Hủy hoại rừng và đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ điểm c khoản 1 Điều 243, điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 50, Điều 65 của Bộ luật Hình sự. Đề nghị xử phạt bị cáo từ 01 (một) năm 06 (sáu) tháng đến 02 (hai) năm tù cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách theo quy định. Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền theo quy định tại khoản 4 Điều 243 Bộ luật Hình sự đối với bị cáo. Về trách nhiệm dân sự: Đề nghị ghi nhận sự tự nguyện của bị cáo và gia đình về việc bồi thường thiệt hại giá trị 115 cây gỗ thuộc khu rừng K cho Ủy ban nhân dân xã X, huyện L với tổng số tiền là 6.760.000 đồng (sáu triệu bảy trăm sáu mươi nghìn đồng) theo biên lai thu tiền số AA/2021/0005469 ngày 16/11/2022 nộp tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn. Về xử lý vật chứng: Đối với 101 khúc cây bị cưa hạ có khối lượng là 10,91m3 hiện do Ủy ban nhân dân xã X quản lý đã mục, hư hỏng nên không đề nghị xem xét. Bị cáo phải chịu án phí hình sự theo quy định.

Người bào chữa cho bị cáo Triệu Tiến H nhất trí với đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Bình về tội danh, điều luật áp dụng; đề nghị Hội đồng xét xử xử phạt bị cáo mức án thấp nhất theo đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Bình.

Bị cáo nhất trí với ý kiến của người bào chữa. Lời nói sau cùng bị cáo thừa nhận hành vi của mình là vi phạm pháp luật, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về thủ tục tố tụng: Những người làm chứng vắng mặt nhưng đã có lời khai trong hồ sơ. Xét thấy, việc vắng mặt của họ không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án. Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt theo quy định tại Điều 293 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào điểm c khoản 1 Điều 243; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 50; khoản 1, khoản 2, khoản 5 Điều 65; khoản 1 Điều 48 Bộ luật Hình sự;

Căn cứ khoản 2 Điều 135 và khoản 2 Điều 136; Điều 293; Điều 331; khoản 1 Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự;

Căn cứ điểm a, g khoản 1 Điều 23 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30-12- 2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội khoá 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án.

1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Triệu Tiến H phạm tội Hủy hoại rừng.

2. Về hình phạt: Xử phạt bị cáo Triệu Tiến H 01 (một) năm 06 (sáu) tháng tù cho hưởng án treo. Thời gian thử thách là 03 (ba) năm kể từ ngày tuyên án sơ thẩm (ngày 30/11/2022).

Giao bị cáo Triệu Tiến H cho Uỷ ban nhân dân xã L, huyện L, tỉnh Lạng Sơn để giám sát và giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 68, khoản 3 Điều 92 Luật Thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của Bản án đã cho hưởng án treo.

3. Về trách nhiệm dân sự: Ghi nhận sự tự nguyện của bị cáo Triệu Tiến H và gia đình bị cáo Triệu Tiến H về việc bồi thường cho nguyên đơn dân sự là Ủy ban nhân xã X, dân huyện Lgiá trị thiệt hại 151 cây rừng bị hủy hoại tại rừng K thuộc thôn C, xã X, huyện L, tỉnh Lạng Sơn với tổng số tiền là 6.760.000 đồng (sáu triệu bảy trăm sáu mươi nghìn đồng) theo biên lai thu tiền số AA/2021/0005469 ngày 16/11/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lộc Bình, tỉnh Lạng Sơn.

4. Về án phí: Bị cáo Triệu Tiến H phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm để nộp ngân sách Nhà nước.

5. Quyền kháng cáo: Bị cáo có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

Người đại diện hợp pháp của nguyên đơn dân sự có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.