Bản án 694/2023/HNGĐ-PT — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo nguyên đơn ông Nguyễn Đức Kh trình bày:

Ông và bà Trần Thanh L có đăng ký kết hôn tại Uỷ ban Nhân dân phường 3, Quận 5, thành phố Hồ Chí Minh theo Giấy Chứng Nhận kết hôn số 02, cấp ngày 09/01/2019.

Trong quá trình chung sống, thời gian đầu vợ chồng có cuộc sống hạnh phúc, nhưng sau đó phát sinh mâu thuẫn về quan điểm sống và cách nuôi dạy con. Bà L rất nóng nảy và thường bạo hành con. Mâu thuẫn ngày càng trầm trọng nên ông bà đã ly thân một thời gian, không ai quan tâm đến ai nữa.

Nay, ông Kh xác định tình cảm vợ chồng không còn nên xin ly hôn với bà Trần Thanh L.

- Về con chung: ông Kh bà L có 01 con chung tên là Nguyễn Khánh Ka (nam), sinh ngày 12/04/2019 hiện đang sống với bà L. Hiện nay ông Kh có công ăn việc làm ổn định, thu nhập trên 50.000.000 đồng/tháng, anh trai và mẹ ông hứa sẽ cho tài sản, tạo điều kiện để nuôi cháu. Ông Kh sống cùng với mẹ, bà nội rất thương cháu nên sẽ phụ ông Kh chăm sóc tốt cho con chung.Ông Kh sẽ xin cho trẻ Ka học trường mầm non tốt nhất Thành Phố, tạo cho con môi trường phát triển tốt nhất.Vì vậy, ông Kh có nguyện vọng được trực tiếp nuôi dưỡng con chung sau khi ly hôn và không yêu cầu bà L cấp dưỡng nuôi con.

- Về tài sản chung, nợ chung: Không có.

Theo bị đơn bà Trần Thanh L và người bảo vệ quyền lợi ích hợp pháp của bà L là luật sư Lê Thị Ánh T trình bày:

Bà thống nhất lời trình bày của ông Kh về việc kết hôn, con chung, tài sản chung và nợ chung không có là đúng.

Về mâu thuẫn vợ chồng, bà L xác định bà và ông Kh có nhiều quan điểm sống khác nhau và có sự bất hòa, ảnh hưởng đến tâm lý và sức khỏe của bản thân bà và con cái. Hai bên thực tế đã không còn sống chung nhà từ tháng 03/2022 đến nay, không nói chuyện với nhau, tình trạng trở nên trầm trọng, vì vậy bà L đồng ý ly hôn theo yêu cầu của ông Kh.

Về con chung: bà L không đồng ý giao con cho ông Kh nuôi sau khi ly hôn.Bởi vì, trẻ Nguyễn Khánh Ka từ khi sinh ra đến nay do chính tay bà L nuôi nấng, chăm sóc nên tình cảm gắn kết giữa mẹ con là vô cùng mật thiết. Bé Ka chỉ mới hơn 3 tuổi, còn quá nhỏ để xa mẹ; Bà có đủ khả năng đáp ứng điều kiện vật chất, tài chính để nuôi dạy con, chăm lo việc học tập, giáo dục để con phát triển lành mạnh về thể chất, trí tuệ, đạo đức, trở thành công dân có ích cho xã hội. Bà có nguồn thu nhập ổn định với mức lương mỗi tháng là 20.000.000 đồng từ việc làm kế toán theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn giữa bà và Công ty TNHH Thương Mại Dịch Vụ Xây Dựng Bảo Toàn. Bên cạnh đó với sổ tiết kiệm gửi riêng tại ngân hàng khoảng hơn 600.000.000 đồng do cha mẹ cho riêng đủ khả năng chu cấp mọi nhu cầu cuộc sống, ăn học, sinh hoạt cho cháu Ka ở một môi trường phù hợp nên bà L yêu cầu được trực tiếp nuôi dưỡng con chung sau khi ly hôn và không yêu cầu ông Kh cấp dưỡng nuôi con.

Tại bản án 545/2022/HNGĐ-ST ngày 13/09/2022 của Tòa án nhân dân huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh đã quyết định:

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Đức Kh. Công nhận việc thuận tình ly hôn của ông Nguyễn Đức Kh và bà Trần Thanh L.Giao con chung Nguyễn Khánh Ka cho ông Kh nuôi, không yêu cầu cấp dưỡng nuôi con.Về tài sản chung và nợ chung không có.

Ngoài ra bản án còn tuyên về quyền, nghĩa vụ của cha mẹ sau khi ly hôn, án phí, quyền kháng cáo và thi hành án theo quy định pháp luật.

Ngày 26/09/2022, bà L có đơn kháng cáo một phần án sơ thẩm, yêu cầu được trực tiếp nuôi con chung.

Tại phiên tòa phúc thẩm,

Nguyên đơn ông Nguyễn Đức Kh trình bày:

Thời gian đầu mới sinh trẻ Ka ở nhà bà ngoại, sau đó về nhà ông ở; Ông và bà L phát sinh mâu thuẫn nhau nên từ tháng 3/2021 bà L đưa con về bên ngoại ở.Thời gian vợ chồng còn chung sống tối về ông có phụ bà L nuôi con. Khoảng tháng 3 đến tháng 5/2021 ông có gửi cho bà L 80.000.000đ để nuôi con.Ông hiện đang sống cùng mẹ ruột là bà Dương Thị Mộng Liên tại nhà 138 Lê Hồng Phong phường 3 quận 5 Thành phố Hồ Chí Minh và làm công việc quản lý tòa nhà tại quận 3, Thành phố Hồ Chí Minh theo Hợp đồng hợp tác thời hạn 01 năm từ ngày 01/01/2022, thời gian làm việc 9 h00-19h00 từ thứ hai đến chủ nhật với thu nhập 50.000.000đ/tháng.Ông Kh là kiến trúc sư nên còn có thu nhập theo các hợp đồng, công trình nhận làm thêm khoảng 40.000.000đ/tháng.

Bà L tính tình nóng nảy, có lối hành xử và tâm lý không ổn định, thời gian chung sống tại nhà ông, bà L nhiều lần thể hiện bạo hành con như đánh, la mắng con như hình ảnh và tin nhắn bà L chụp gửi cho ông và ông đã cung cấp cho tòa án, mặc dù trẻ Ka còn rất nhỏ, bị suy dinh dưỡng, thiếu sắt, sốt, tiêu chảy cấp, sức khỏe không được tốt nên ông không yên tâm giao con chung cho bà L nuôi. Nhà của gia đình ông ở trung tâm quận 5, có đủ điều kiện sinh hoạt, thuận lợi cho việc di chuyển, học hành cho con hơn là ở Nhà Bè . Ông Kh là người có trình độ, có nơi ở và công việc làm ổn định, mẹ của ông ăn chay trường và tu tại gia, rất thương cháu, anh trai ông là bác sĩ nha khoa lại không có gia đình nên sẽ hỗ trợ ông Kh chăm sóc tốt cho con chung. Ông cũng đã xin cho trẻ Ka vào học tại trường mầm non thành phố ở đường Trần Quốc Thảo, quận 3 và được trường đồng ý tiếp nhận.

Do đó, ông yêu cầu hội đồng xét xử phúc thẩm giữ nguyên án sơ thẩm, giao con chung cho ông nuôi. Nếu được giao nuôi con, ông không yêu cầu bà L cấp dưỡng nuôi con vì có đủ khả năng và cam kết sẽ không cản trở, đồng thời tạo điều kiện tốt nhất cho bà L thăm nom, chăm sóc con chung. Cụ thể, ông dự định thuê cho bà L một chỗ ở gần nhà của ông, sáng ông đưa con đi học, chiều bà L đón con đưa về và ở lại đó chăm sóc cho con chung, đến tối ông sẽ đến đón con về nhà ông ngủ để hôm sau đưa đi học, bà L thích ở lại đó thì ở, không thích ở lại thì đi đâu tùy ý, với điều kiện bà L phải chấp nhận ông Kh là người có toàn quyền quyết định tất cả mọi vấn đề liên quan đến việc nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ Ka.

Bị đơn và là người kháng cáo bà Trần Thanh L cùng luật sư bảo vệ quyền lợi cho bà L là bà Lê Thị Ánh T cùng trình bày:

Bà L giữ nguyên yêu cầu kháng cáo được trực tiếp nuôi dưỡng con chung là Nguyễn Khánh Ka, sinh ngày 12/04/2019 vì từ lúc sinh ra trẻ Ka luôn sống cùng mẹ là bà L, thời gian sống chủ yếu tại nhà ông bà ngoại ở Nhà Bè.Trẻ Ka được mẹ và gia đình ngoại chăm sóc, yêu thương nên hiện nay đã nặng 22 kg, vui vẻ, khỏe mạnh, học rất thông minh, thể hiện qua kết quả khám sức khỏe của trẻ. Tình cảm mẹ con bà L vô cùng gắn kết, điều này có sự xác nhận của tổ trưởng dân phố nơi mẹ con bà L đang cư trú. Bà L được cha mẹ ủy quyền cho phép toàn quyền quản lý sử dụng toàn bộ tầng 1 của căn nhà xã H, huyện N, Thành phố H, có diện tích 100m2 trong thời hạn 50 năm từ ngày 15/12/2022 nên mẹ con bà L có chỗ ở riêng tư thoải mái, ngoài ra có sự hỗ trợ thêm của cha mẹ là ông Trần Văn Chúc và bà Nguyễn Thế Phượng.

Về thu nhập, Bà L là kế toán, làm việc tại trụ sở công ty TNHH TM DV Xây dựng Bảo Toàn địa chỉ tại Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh theo Hợp đồng lao động không xác định thời hạn, thu nhập 20.000.000đ/tháng, làm việc theo giờ hành chính từ thứ hai đến thứ sáu. Bà L có sổ tiết kiệm cá nhân gửi ngân hàng khoảng hơn 600.000.000đ do cha mẹ cho riêng và kinh doanh hàng online nên có đủ thu nhập và thời gian chăm sóc con.

Tại phiên tòa ngày 06/01/2023 ông Kh trình bày lý do không đến thăm con là do không muốn nhìn thấy mặt bà L, như vậy là vì sự tức giận cá nhân chứ không thực sự thương con, không dành thời gian cho con, không quan tâm gọi điện hay hỏi han gì sức khỏe, cuộc sống của con mặc dù bà L mong muốn và tạo mọi điều kiện để ông Kh thăm con,Khi còn chung sống, Ông Kh có khuynh hướng bạo lực, thường xuyên kiếm cớ hành hung bà L, bà L bị gia đình chồng đè nén, miệt thị bà không bằng người ở trong nhà họ; khi ly hôn, ông Kh còn nhắn tin đe dọa bà L không thể giành quyền nuôi con hợp pháp được (ông Kh thừa nhận tin nhắn tại phiên tòa). Chính vì chịu nhiều áp lực, lúc còn sống chung bà L có lúc ngôn từ mất kiểm soát, nhưng thời gian sau này đã ổn định tâm lý, sức khỏe tốt, có đủ khả năng tài chính để nuôi con, không yêu cầu ông Kh cấp dưỡng nếu được nuôi con đề nghị hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo giao trẻ Ka cho bà L nuôi.

Đại diện viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu:

Những người tiến hành tố tụng và tham gia tố tụng đã thực hiện đầy đủ quyền, nghĩa vụ của mình. Về hình thức, kháng cáo của bà L triong hạn nên hợp lệ. Về nội dung kháng cáo: xét thấy theo kết quả xác minh mà hội đồng xét xử đã công bố tại phiên tòa, tài liệu chứng cứ đương sự cung cấp thêm thì từ tháng 1/2022 đến nay trẻ Ka được mẹ nuôi dưỡng và sống tại nhà bên ngoại ở Nhà Bè, trẻ khỏe mạnh, phát triển tốt, bà L có công việc và thu nhập ổn định, đủ để nuôi con, được sự hỗ trợ thêm của gia đình ngoại, có chỗ ở ổn định, có sức khỏe tốt, đủ điều kiện nuôi con. Tại phiên tòa ông Kh không đưa ra được phương án nuôi dạy con, đề nghị của ông Kh về thuê chỗ ở cho bà L về ở trông nom trẻ Ka với các điều kiện ông Kh đưa ra là không khả thi, không được bà L chấp nhận.Trẻ Ka còn nhỏ, từ lúc sinh ra đến nay do mẹ trực tiếp nuôi dưỡng, do đó để đảm bảo ổn định sinh hoạt, tâm lý, sức khỏe của trẻ Ka, đề nghị hội đồng xét xử sửa án sơ thẩm, giao con chung Khánh Ka cho bà L nuôi dưỡng.

NHẬN ĐỊNH CỦA TOÀ ÁN:

Sau khi nghiên cứu tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra công khai tại phiên tòa. Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định:

Bà L và ông Kh có đăng ký kết hôn theo Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn số 02, ngày 09/01/2019 do Ủy ban nhân dân phường 3 quận 5 Thành phố Hồ Chí Minh cấp nên đây là quan hệ hôn nhân hợp pháp. Do cuộc sống vợ chồng phát sinh mâu thuẫn, ông Kh xin ly hôn, và đã được tòa án huyện Nhà Bè xử cho ly hôn; về tài sản chung và nợ chung hai bên xác định không có, không kháng cáo, Viện kiểm sát không kháng nghị nên không xét.

Xét yêu cầu kháng cáo xin nuôi con của bà L:

Căn cứ lời khai, chứng cứ hai bên cung cấp về điều kiện nuôi con thì ông Kh bà L đều có chỗ ở ổn định, có công việc làm, điều kiện thu nhập tốt.Ông Kh là kiến trúc sư, bà L làm kế toán, đều là những người có học thức, trình độ, đủ khả năng dạy con. Ông Kh và bà L mỗi người cũng đã đi xin học mẫu giáo cho con tại trường mầm non để chuẩn bị cho việc học sắp tới của con mình; Hội đồng xét xử nhận thấy ông Kh bà L đều có yêu cầu được trực tiếp nuôi dưỡng con chung, có đủ điều kiện nuôi con, nếu được giao nuôi con không yêu cầu bên còn lại cấp dưỡng nuôi con thể hiện cha mẹ đều có tình cảm yêu thương con như nhau.

Theo ông Kh bà L trình bày, thời gian cả hai còn chung sống đã nhiều lần cự cãi, đánh nhau tại nhà ông Kh; có lần trẻ Ka không mặc quần, vào toa lét ngồi một mình, quay mặt vào tường, bà L đã chụp ảnh con và nhắn tin nói bà đang nổi điên, mới đánh con gửi cho ông Kh.Tại tòa, bà L giải thích mục đích bà gửi ảnh, nhắn tin trên là gửi để cho ông Kh sốt ruột mà về phụ bà chăm con chứ thực tế bà không đánh con. Tuy nhiên, hành vi này thể hiện bà L có cách thức chưa phù hợp để chăm sóc, giáo dục con cũng như cách thức vợ chồng trao đổi, thực hiện nghĩa vụ nuôi dưỡng con chưa thành niên và thiếu kiềm chế cảm xúc. Tại phiên tòa phúc thẩm, bà L trình bày hiện bà có sức khỏe tốt, tâm lý đã ổn định, đủ khả năng để nuôi con nhưng thực tế qua các phiên tòa xét xử cho thấy bà L vẫn thể hiện sự mất bình tĩnh, thái độ nóng nảy, chưa kiểm soát được cảm xúc, tâm lý bản thân nên ý kiến ông Kh cho rằng tính tình bà L chưa thay đổi, vẫn nóng nảy, có lối hành xử và tâm lý không ổn định sẽ ảnh hưởng nếu nuôi dạy con là có cơ sở. Mặt khác, xét về điều kiện chỗ ở thì nơi ở của ông Kh tại quận 5 hiện nay có điều kiện giao thông, đi lại, học tập, sinh hoạt...có phần thuận lợi cho trẻ Ka hơn so với chỗ ở tại huyện Nhà Bè; trẻ Ka cũng đã từng có thời gian sống tại nhà ông Kh nên không ảnh hưởng sinh hoạt ; đồng thời, ông Kh cam kết sẽ không cản trở và tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất cho bà L thăm nom, chăm sóc, giáo dục con chung sau khi ly hôn vì vậy án sơ thẩm giao con chung cho ông Kh nuôi là có căn cứ , do đó, không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của bà L.chấp nhận.

Án phí dân sự sơ thẩm về việc ly hôn nguyên đơn phải chịu;

Án phí dân sự phúc thẩm : Do kháng cáo không được chấp nhận nên người kháng cáo phải chịu án phí phúc thẩm, theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ vào các Điều 147, 148, 306 và khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

-Căn cứ vào các Điều 56, 57, 81, 82, 83 và 84 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014;

- Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án;

- Căn cứ Luật Thi hành án dân sự 2008, đã sửa đổi bổ sung năm 2014,

Tuyên xử:

* Về hình thức: Chấp nhận đơn kháng cáo của bà Trần Thanh L về mặt hình thức.

* Về nội dung: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Đức Kh.Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Trần Thanh L.Giữ nguyên bản án hôn nhân sơ thẩm số 545/2022/HNGĐ-ST ngày 13/09/2022 của Tòa án nhân dân huyện nhà bè, Thành phố Hồ Chí Minh.

1. Về quan hệ hôn nhân: Bà Trần Thanh L và ông Nguyễn Đức Kh thuận tình ly hôn.

2. Về con chung: Giao con chung tên Nguyễn Khánh Ka (nam), sinh ngày 12/04/2019 cho ông Kh trực tiếp nuôi dưỡng, ông Kh không yêu cầu bà L cấp dưỡng nuôi con vì có đủ khả năng.

Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi. Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.

Cha, mẹ trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu người không trực tiếp nuôi con thực hiện các nghĩa vụ này, yêu cầu người không trực tiếp nuôi con cùng các thành viên gia đình tôn trọng quyền được nuôi con của mình. Cha, mẹ trực tiếp nuôi con cùng các thành viên gia đình không được cản trở người không trực tiếp nuôi con trong việc thăm nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức được pháp luật quy định, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con và mức cấp dưỡng nuôi con.

3. Về tài sản chung, nợ chung: không có.

4.Về án phí:

Án phí dân sự sơ thẩm về việc ly hôn là 300.000đ ông Nguyễn Đức Kh phải chịu nhưng được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí ông Kh đã tạm nộp theo biên lai thu tiền số AA/2021/0037657 ngày 22/04/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh.Ông Kh đã nộp đủ án phí dân sự sơ thẩm.

Án phí dân sự phúc thẩm 300.000đ bà Trần Thanh L phải chịu nhưng được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm bà L đã tạm nộp theo biên lai thu tiền số AA/2021/0037998 ngày 26/09/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh. Bà L đã nộp đủ án phí dân sự phúc thẩm.

5. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

6.Trườ ng hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.