Bản án 66/2023/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng đầu năm 2020, Lê Quốc H thấy tài khoản Facebook tên “hoang van quang” đăng hình ảnh rao bán các mặt hàng là sản phẩm từ động vật như móng, ví da,... nên H nảy sinh ý định mua các sản phẩm từ động vật để bán lại kiếm lời.

H sử dụng điện thoại Iphone 7 Phus màu đen, có gắn thẻ sim số 0388884050 nhắn tin trao đổi, mua sản phẩm động vật với tài khoản tên “hoang van quang” và trên hội nhóm “anh em mua bán” và “anh em một nhà”. Sau đó, H đăng lên Facebook và Zalo quảng cáo và bán sản phẩm động vật. Khi có người đặt hàng thì H đóng gói vào hộp giấy, gửi qua đường bưu điện hoặc xe khách.

Khoảng tháng 7 năm 2022, H thuê phòng tại nhà trọ T1 ở thôn L, xã C, huyện T, tỉnh Ninh Thuận để tàng trữ, chế tác các sản phẩm từ động vật bán cho người khác.

Khoảng 22 giờ 15 phút ngày 14/8/2022, Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường Công an tỉnh N phối hợp với Công an xã C kiểm tra lưu trú tại Nhà trọ T1 phát hiện tại phòng số 9 của Lê Quốc H cùng bạn gái tên Phan Thị Thu M, đang thuê ở có tàng trữ 120 mẫu vật, 08 vòng đeo tay, 24 ví da, không rõ nguồn gốc, xuất xứ nên lập biên bản tạm giữ vật chứng có liên quan.

Ngày 18/8/2022, Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường chuyển hồ sơ đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện T để xác minh nguồn tin theo thẩm quyền. Tại Cơ quan điều tra, H khai nhận toàn bộ số tang vật trên do H mua nhiều lần để bán lại kiếm lời.

Ngày 31/8/2022 Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện T Quyết định trưng cầu giám định tổng 120 (một trăm hai mươi) mẫu vật nghi là móng của động vật và 24 ví da. Kết luận giám định động vật số 1499/STTNSV, ngày 10 tháng 10 năm 2022 của Viện Sinh thái và Tài nguyên sinh kết luận:

“Xác định tên loài cho mẫu vật:

1. 27 (Hai mươi bảy) mẫu vật màu đen xám dạng hình tam giác là móng loài Gấu. Kết quả phân tích ADN của 02 (Hai) mẫu lấy ngẫu nhiên là móng của loài Gấu ngựa có tên khoa học Ursus thibetanus.

2. 84 (Tám mươi bốn) mẫu vật màu trắng đục dạng hình tam giác là móng động vật. Kết quả phân tích ADN như sau:

- 02 (Hai) móng trắng to lấy ngẫu nhiên là móng loài Sư tử có tên khoa học Panthera leo.

- 01 (Một) móng trắng bé lấy ngẫu nhiên là móng loài Hổ có tên khoa học Panthera tigris.

3. 09 (Chín) mẫu vật màu trắng đục dạng hình chữ nhật là chân móng động vật. Kết quả phân tích ADN của 01 (Một) mẫu lấy ngẫu nhiên là chân móng loài Sư tử có tên khoa học Panthera leo.

4. 24 (Hai mươi bốn) ví da động vật không đủ cơ sở khoa học để kết luận được làm từ da loài động vật nào.

Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật:

1. Loài Gấu ngựa có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/07/2019 của Chính phủ. Loài Gấu ngựa có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/09/2021 của Chính phủ. Loài Gấu ngựa có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 296/TB-CTVN-HTQT ngày 27/11/2019 của Cơ quan quản lý C1.

2. Loài Hổ có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/07/2019 của Chính phủ. Loài Hổ có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 296/TB-CTVN-HTQT ngày 27/11/2019 của Cơ quan quản lý C1.

3. Loài Sư tử có tên trong Phụ lục II (quần thể của châu phi), Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES), ban hành hành kèm theo Thông báo số 296/TB-CTVN-HTQT ngày 27/11/2019, của Cơ quan quản lý CITES Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn .

Cơ quan giám định không đủ cơ sở khoa học để xác định toàn bộ số móng động vật trên là của bao nhiêu cá thể động vật. Móng động vật là sản phẩm của loài động vật, móng động vật là bộ phận có thể tách rời sự sống”.

Ngày 01/3/2023, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện T tiến hành xác định làm rõ đặc điểm của 84 (Tám mươi bốn) mẫu vật màu trắng đục dạng hình tam giác là móng động vật. Kết quả có 53 móng trắng bé, kích thước móng (3,5 x 2,9)cm, là móng loài Hổ có tên khoa học Panthera tigris; có 31 móng trắng to, kích thước móng (05 x 04)cm là móng loài Sư tử có tên khoa học Panthera leo.

* Tại Bản án hình sự sơ thẩm số: 30/2023/HS-ST ngày 07 tháng 7 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Thuận Nam, tỉnh Ninh Thuận đã quyết định:

Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1 và khoản 2 Điều 51; Điều 54; Điều 38 của Bộ luật hình sự.

Tuyên bố bị cáo Lê Quốc H (C) phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Xử phạt bị cáo Lê Quốc H (Cọ) 09 (Chín) tháng tù, thời hạn chấp hành hình phạt tù được tính từ ngày bắt thi hành án.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về xử lý vật chứng, án phí và quyền kháng cáo theo quy định.

* Phần kháng cáo:

- Ngày 20/7/2023, bị cáo Lê Quốc H kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt, xin được hưởng án treo.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo giữ nguyên kháng cáo;

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Ninh Thuận phát biểu quan điểm giải quyết vụ án:

Về hình thức: Đơn kháng cáo của bị cáo Lê Quốc H là đúng chủ thể và đảm bảo thời hạn theo quy định của pháp luật.

Về nội dung: bị cáo H đã tàng trữ sản phẩm động vật hoang dã thuộc loại nguy cấp, quý hiếm. Cấp sơ thẩm đã áp dụng đầy đủ các tình tiết giảm nhẹ tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 BLHS; Áp dụng Điều 54 BLHS xử phạt bị cáo 9 tháng tù là đã giảm nhẹ cho bị cáo. Bị cáo kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt nhưng không có tình tiết giảm nhẹ nào mới.

Đề nghị HĐXX phúc thẩm Tòa án nhân dân tỉnh Ninh Thuận áp dụng điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 BLTTHS, tuyên xử: không chấp nhận đơn kháng cáo của bị cáo. Giữ nguyên bản án sơ thẩm số: 30/2023/HS-ST ngày 07 tháng 7 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Thuận Nam đối với bị cáo Lê Quốc H. Các phần khác của bản án không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật.

- Người bào chữa cho bị cáo trình bày ý kiến:

Bị cáo đã khai nhận hành vi phạm tội. Bị cáo có nhân thân tốt, chưa có tiền án, tiền sự, lao động chính nuôi mẹ 71 tuổi, là hộ nghèo. Đề nghị xem xét chấp nhận kháng cáo của bị cáo. Xin được miễn án phí hình sự sơ thẩm do bị cáo thuộc hộ cận nghèo.

- Bị cáo nói lời sau cùng: xin được giảm nhẹ hình phạt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Ngày 14/8/2022 Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường Công an tỉnh N kiểm tra, phát hiện Bị cáo Lê Quốc H (C) đang tàng trữ để buôn bán trái phép 27 (Hai mươi bảy) sản phẩm của loài Gấu ngựa, có tên khoa học là U thibetanus và 53 (Năm mươi ba) sản phẩm của loài Hổ, có tên khoa học P tigris. Đây là những loài thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Nghị định số 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính Phủ, sửa đổi bởi Nghị định số 64/2019/NĐ-CP, ngày 16/7/2019 của Chính phủ và có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 296/TB-CTVN-HTQT ngày 27/11/2019 của Cơ quan quản lý C1.

Tòa án cấp sơ thẩm xét xử bị cáo Lê Quốc H về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng pháp luật.

Hành vi của bị cáo Lê Quốc H thể hiện sự càn quấy, bất chấp pháp luật, đã xâm phạm các quy định của Nhà nước trong việc bảo vệ hệ cân bằng sinh thái, đa dạng sinh học của các loài động vật nguy cấp, quý hiếm trong môi trường sinh thái, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh trật tự của địa phương nên cần xử lý nghiêm để răn đe, giáo dục đối với bị cáo và có tác dụng phòng ngừa chung.

Tòa án cấp sơ thẩm đã căn cứ vào tính chất, mức độ hành vi phạm tội của bị cáo, áp dụng đầy đủ các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự như: thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, là lao động duy nhất nuôi mẹ ruột 71 tuổi được quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự; Áp dụng Điều 54 BLHS quyết định hình phạt 09 tháng tù là dưới mức thấp nhất của khoản 1 Điều 244 BLHS ( hình phạt tù từ 01 – 05 năm) là có căn cứ và đúng quy định của pháp luật.

Mặc dù, bị cáo phạm tội lần đầu nhưng thuộc trường hợp nghiêm trọng và hành vi của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình an ninh trật tự địa phương nên cần thiết cách ly bị cáo ra khỏi xã hội như thế mới có tác dụng răn đe phòng ngừa chung. Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bị cáo. Giữ nguyên bản án sơ thẩm như ý kiến đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Ninh Thuận tại phiên tòa. [4] Về án phí phúc thẩm: do yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận nên bị cáo phải chịu án phí hình sự phúc thẩm. Tuy nhiên, bị cáo thuộc hộ cận nghèo nên được miễn án phí theo quy định điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 Bộ luật Tố tụng hình sự;

Không chấp nhận toàn bộ kháng cáo của bị cáo Lê Quốc H;

Giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số: 30/2023/HS-ST ngày 07 tháng 7 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Thuận Nam, tỉnh Ninh Thuận.

Tuyên bố: Bị cáo Lê Quốc H phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Áp dụng: điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 54 của Bộ luật Hình sự.

Xử phạt: Bị cáo Lê Quốc H 09 (Chín) tháng tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt thi hành án.

- Về án phí: Bị cáo Lê Quốc H được miễn án phí hình sự phúc thẩm.

Các quyết định khác của bản án sơ thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (ngày 26 tháng 9 năm 2023).