Bản án 58/2023/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện của của bà Nguyễn Thị A ngày 11/01/2022, các lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa của người đại diện theo ủy quyền của bà Nguyễn Thị A, ông Nguyễn Văn T1 trình bày: Ông nội của ông tên Nguyễn Văn Chưởng chết năm 2003, bà nội tên Nguyễn Thị Tàu chết thời gian nào ông không nhớ, nhưng chết trước ông nội ông khoảng 05 năm.

Năm 1995, khi ông nội và bà nội ông còn sống có cho ông diện tích đất ngang 20,8m, chiều dài từ lộ bê tông đến sông khoảng 67m (khoảng 1.393,6m2), thuộc một phần thửa 566, tờ bản đồ số 4 và ông đã xây dựng nhà để ở. Việc tặng cho này ông bà nội chỉ nói bằng miệng và tất cả các con của ông bà nội ông đều biết. Sau khi ông, bà nội ông chết thì bà Nguyễn Thị A đã lập thủ tục để được đứng tên toàn bộ diện tích đất do ông bà nội chết để lại tại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AK 750530 do UBND huyện VL cấp ngày 27/9/2007 cho bà Nguyễn Thị A, trong đó có cả phần diện tích đất mà ông đã được ông bà nội cho vào năm 1995.

Trước khi ông, bà nội ông chết, đã có phân chia đất cho các con xong. Ông Ty, bà Tr cũng được ông, bà nội cho một phần đất giáp ranh với phần đất mà ông đã được ông, bà nội cho năm 1995. Ranh giới phân chia đất của ông và ông T, bà Tr có 03 cây Sanh do ông trồng vào năm 1995.

Năm 2020, ông dỡ nhà cũ để chuẩn bị xây dựng nhà mới, thì ông T, bà Tr Tranh chấp phần diện tích đất với chiều ngang 4,5m, dài khoảng 54m (khoảng 234m2) mà ông dự định cất nhà. Ông T, bà Tr đã đốn bỏ 03 cây Sanh làm ranh (hiện tại còn 02 gốc cây Sanh), chặt 01 cây dừa, 01 bụi trúc, 01 cây bông Trng trồng trong phần đất của ông sử dụng. Đồng thời ông T, bà Tr trồng trụ làm ranh chiếm đất.

Nay, bà A yêu cầu ông T, bà Tr trả lại diện tích đã lấn chiếm với chiều ngang 4,5m, dài khoảng 54m (khoảng 234m2) cho bà A, để bà trả lại cho ông T1, đồng thời di dời các trụ cắm làm ranh không đúng. Rút lại yêu cầu ông T, bà Tr bồi thường các cây đã chặt với số tiền 5.000.000 đồng.

Tại bản tự khai bị đơn ông Lý Minh T trình bày: Ông có phần diện tích đất ở, vườn tạp tại thửa đất số 565-1, 565-2, tờ bản đồ số 4, diện tích 1.516m2 tại ấp Thạnh Long, xã Châu Hưng A, huyện VL, tỉnh Bạc Liêu và ông đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đến tháng 09/2020, ông Nguyễn Văn T1 cất nhà kiên cố lấn qua phần đất của ông chiều ngang 2,6m, chiều dài từ lộ Thạnh Long đến sông Thạnh Long, phần đất giáp ranh đất của ông mà ông T1 cất nhà là của bà Nguyễn Thị A, ông T1 không có chủ quyền. Khi ông T1 xây dựng lấn chiếm, gia đình ông đã đứng ra ngăn cản và ông T1 đã lùi về cất nhà trên đất của bà A. Nếu diện tích đo đạc dư hơn 1.516m2, ông đồng ý trả lại, nếu thiếu bà Nguyễn Thị A phải tháo dỡ vật cản trên đất để trả lại cho ông.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Văn T1, anh Nguyễn Hoàng H, bà Trịnh Thị Yến D trình bày: Thống nhất theo lời trình bày và yêu cầu của người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Quỹ tín dụng nhân dân CH trình bày: Ông Lý Minh T phát sinh dư nợ tại Quỹ tín dụng nhân dân CH đã nhiều năm và có thế chấp tài sản là quyền sử dụng đất đang Tranh chấp ranh giới với bà Nguyễn Thị A. Từ trước đến nay, ông Lý Minh T đều thực hiện tốt nghĩa vụ tại hợp đồng tín dụng. Do đó, Quỹ tín dụng không có yêu cầu gì trong vụ án này. Trường hợp có phát sinh Tranh chấp, Quỹ tín dụng sẽ yêu cầu trong một vụ việc khác.

Sau khi Tòa án thụ lý vụ án, tiến hành tống đạt thông báo thụ lý vụ án, thông báo về phiên hợp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận công khai chứng và hòa giải hợp lệ cho bị đơn bà Nguyễn Thị Kim Tr, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Anh Lý Hoàng Th, chị Mã Thị P, anh Lý Quốc Th1, anh Lý Quốc Th2, chị Lý Thị Kim Th3, Quỹ tín dụng nhân dân CH. Nhưng anh Lý Hoàng Th, chị Mã Thị P, anh Lý Quốc Th1, anh Lý Quốc Th2, chị Lý Thị Kim Th3 vắng mặt, không thể hiện ý kiến.

* Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện VL phát biểu ý kiến:

+ Về thủ tục tố tụng: Tòa án thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Nguyễn Hoàng H, bà Trịnh Thị Yến D đã thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình được quy định tại các Điều 68, Điều 70, Điều 71, Điều 73 và Điều 234 Bộ luật Tố tụng dân sự; riêng đồng bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan còn lại chưa thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình được quy định tại các Điều 68, Điều 70, Điều 72, Điều 73 và Điều 234 Bộ luật Tố tụng dân sự.

+ Về nội dung vụ án: Có căn cứ xác định một phần diện tích đất tranh chấp của bà Nguyễn Thị A, đề nghị chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của bà A. Buộc ông Lý Minh T di dời các cây trồng, công trình trên đất, giao trả cho bà A diện tích đất 199,5m2. Đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện của bà A đòi ông T, bà Tr trả diện tích đất 22m2, do đương sự rút yêu cầu. Bà A, ông T, bà Tr phải chịu chi phí tố tụng và án phí theo quy định.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định nội dung vụ kiện như sau:

Theo đơn khởi kiện ngày 11/01/2022, nguyên đơn bà Nguyễn Thị A không có yêu cầu ông Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr bồi thường các cây trồng bị chặt với số tiền 5.000.000 đồng. Sau đó, trong quá trình làm việc người đại diện theo ủy quyền của bà A mới yêu cầu và cũng đã rút lại yêu cầu này. Do yêu cầu này không được Tòa án tiến hành thủ tục thụ lý và đương sự cũng đã rút yêu cầu, nên Hội đồng xét xử không xem xét đối với yêu cầu này.

Bà Nguyễn Thị A rút lại một phần yêu cầu đòi ông Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr giao trả diện tích 22m2 thuộc quyền sử dụng đất của hộ ông Lý Minh T. Xét việc rút một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là tự nguyện, nên Hội đồng xét xử chấp nhận và đình chỉ đối với phần yêu cầu này, theo quy định tại khoản 2 Điều 244 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Ngày 16/01/2023, Tòa án tiến hành xem xét thẩm định lại phần đất tranh chấp, bị đơn Lý Minh T có yêu cầu phản tố (Tranh chấp diện tích đất 203m2). Tuy nhiên, yêu cầu của ông T được đưa ra sau thời điểm mở phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hào giải, nên Hội đồng xét xử không xem xét theo quy định tại khoản 3 Điều 200 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Như vậy phạm vi giải quyết vụ án này là yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với phần đất Tranh chấp.

- Hướng Đông: Giáp lộ bê tông nông thôn, có số đo 4,31m.

- Hướng Tây: Giáp sông Chắc Đốt, có số đo 0,50m + 4,33m.

- Hướng Nam: Giáp với phần đất còn lại của bà Nguyễn Thị A quản lý, sử dụng, ông Nguyễn Văn T1 đã xây dựng nhà ở kiên cố, có số đo 18,82m + 16,19m + 29,33m.

- Hướng Bắc: Giáp với đất của ông Lý Minh T đang quản lý, sử dụng, có số đo 11,24m + 0,91m + 32,40m + 2,14m + 8,48m + 1,47m + 6,04m.

Diện tích: 221,5m2.

Hiện trạng trên phần đất Tranh chấp 221,5m2 được chia thành 02 mục: A và B, có các tài sản gồm:

+ Các tài sản nằm trên diện tích 199,5m2 (mục B):

- 01 hàng rào lưới chì, cột cây.

- 19 cây mai vàng.

- 02 gốc dừa lớn (bị đốn, chặt) có đường kính khoảng 40cm.

- 01 gốc dừa nhỏ (bị đốn, chặt) có đường kính khoảng 30cm.

- 01 cây mai tứ quý.

- 01 trụ điện hạ thế do Nhà nước đầu tư.

- 01 cây ổi loại A.

+ Các tài sản nằm trên diện tích 22m2 (mục A): hiện trạng là đất ao, đìa.

+ Diện tích 199,5m2, thuộc thửa 566 (thửa mới 69, tờ bản đồ số 15), tờ bản đồ số 4 do Hộ bà Nguyễn Thị A đứng tên quyền sử dụng đất, có vị trí tứ cạnh như sau:

- Hướng Đông: Giáp lộ bê tông nông thôn, có số đo 4,31m.

- Hướng Tây: Giáp sông Chắc Đốt, có số đo 0,50m.

- Hướng Nam: Giáp với phần đất còn lại của bà Nguyễn Thị A quản lý, sử dụng, ông Nguyễn Văn T1 đã xây dựng nhà ở kiên cố, có số đo 18,82m + 16,19m + 29,33m.

- Hướng Bắc: Giáp với đất của ông Lý Minh T đang quản lý, sử dụng, có số đo 14,94m + 32,40m + 2,14m + 8,48m + 1,47m + 6,04m.

Trên phần đất này, ông T xây dựng 01 hàng rào lưới chì, cột cây vào năm 2020, trồng: 19 cây mai vàng vào năm 2021; ông T1 trồng: 02 cây dừa lớn khoảng hơn 30 năm (ông T1 đã chặt vào năm 2020, hiện chỉ còn lại gốc có đường kính khoảng 40cm), 01 cây dừa nhỏ trồng cách nay khoảng 06 năm (bị ông T chặt vào năm 2020, hiện chỉ còn lại gốc có đường kính khoảng 30cm), 01 cây mai tứ quý trồng khoảng 20 năm, cây ổi tự mọc.

+ Diện tích 22m2, thuộc thửa thửa 565 (thửa mới 65, tờ bản đồ số 15), tờ bản đồ số 4 do Hộ ông Lý Minh T đứng tên quyền sử dụng đất, có vị trí tứ cạnh như sau:

- Hướng Đông: Giáp phần đất Tranh chấp còn lại và đất ông Lý Minh T, có số đo 0m.

- Hướng Tây: Giáp sông Chắc Đốt, có số đo 4,33m.

- Hướng Nam: Giáp với phần đất Tranh chấp còn lại, có số đo 14,94m.

- Hướng Bắc: Giáp với đất của ông Lý Minh T đang quản lý, sử dụng, có số đo 11,24m + 0,91m.

Hiện trạng trên phần đất này là ao, đìa.

[ 3] Đối với việc ông T1 được tặng cho đất và bà Nguyễn Thị A đứng tên quyền sử dụng đất. Do các đương sự không có yêu cầu giải quyết trong vụ án, nên Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét, phán quyết, theo quy định tại khoản 1 Điều 5 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[5.1] Bà Nguyễn Thị A được chấp nhận yêu cầu khởi kiện, nên bà A không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm, theo quy định tại khoản 1 Điều 147, khoản 3 Điều 218 của Bộ luật Tố tụng dân sự, điểm a khoản 1 Điều 24, khoản 1 Điều 26, điểm a khoản 2 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 về án phí và lệ phí Tòa án. Bà Nguyễn Thị A là người cao tuổi, có đơn xin miễn nộp tạm ứng án phí và đã được Tòa án miễn nộp tạm ứng án phí khi thụ lý vụ án, theo quy định tại Điều 2 của Luật Người cao tuổi, điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a, c khoản 1 Điều 39, khoản 2 Điều 92, khoản 1 Điều 147, khoản 1 Điều 157, khoản 2 Điều 158, khoản 1 Điều 165, khoản 2 Điều 166, điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 3 Điều 228, khoản 3 Điều 218 của Bộ luật Tố tụng dân sự; các Điều 500, 501, 502, 503 của Bộ luật Dân sự năm 2015; các điểm a, b, c khoản 1 Điều 99, khoản 1 Điều 179, Điều 202, khoản 1 Điều 203 của Luật Đất đai năm 2013; Điều 2 của Luật Người cao tuổi; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14, điểm a khoản 1 Điều 24, khoản 1, khoản 4 Điều 26, điểm a khoản 2 Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 về án phí và lệ phí Tòa án,

Tuyên xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị A đối với Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr về việc Tranh chấp Quyền sử dụng đất.

2. Buộc ông Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr, anh Lý Hoàng Th, chị Mã Thị P, anh Lý Quốc Th1, anh Lý Quốc Th2 và chị Lý Thị Kim Th3 có trách nhiệm giao trả lại phần đất Tranh chấp diện tích 199,5m2 thuộc thuộc thửa 566, tờ bản đồ số 4 (thửa mới 69, tờ bản đồ số 15) do Hộ bà Nguyễn Thị A đứng tên quyền sử dụng đất cho bà Nguyễn Thị A, có vị trí tứ cạnh như sau:

- Hướng Đông: Giáp lộ bê tông nông thôn, có số đo 4,31m.

- Hướng Tây: Giáp sông Chắc Đốt, có số đo 0,50m.

- Hướng Nam: Giáp với phần đất còn lại của bà Nguyễn Thị A quản lý, sử dụng, ông Nguyễn Văn T1 đã xây dựng nhà ở kiên cố, có số đo 18,82m + 16,19m + 29,33m.

- Hướng Bắc: Giáp với đất của ông Lý Minh T đang quản lý, sử dụng, có số đo 14,94m + 32,40m + 2,14m + 8,48m + 1,47m + 6,04m.

Trên phần đất này, ông T xây dựng 01 hàng rào lưới chì, cột cây vào năm 2020, trồng: 19 cây mai vàng vào năm 2021; ông T1 trồng: 02 cây dừa lớn khoảng hơn 30 năm (ông T1 đã chặt vào năm 2020, hiện chỉ còn lại gốc có đường kính khoảng 40cm), 01 cây dừa nhỏ trồng cách nay khoảng 06 năm (bị ông T chặt vào năm 2020, hiện chỉ còn lại gốc có đường kính khoảng 30cm), 01 cây mai tứ quý trồng khoảng 20 năm, cây ổi tự mọc.

3. Đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị A đòi ông Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr, anh Lý Hoàng Th, chị Mã Thị P, anh Lý Quốc Th1, anh Lý Quốc Th2 và chị Lý Thị Kim Th3 có trách nhiệm giao trả lại phần đất 22m2, thuộc thửa thửa 565 (thửa mới 65, tờ bản đồ số 15), tờ bản đồ số 4 do Hộ ông Lý Minh T đứng tên quyền sử dụng đất có vị trí tứ cạnh như sau:

- Hướng Đông: Giáp phần đất Tranh chấp còn lại và đất ông Lý Minh T, có số đo 0m.

- Hướng Tây: Giáp sông Chắc Đốt, có số đo 4,33m.

- Hướng Nam: Giáp với phần đất Tranh chấp còn lại, có số đo 14,94m.

- Hướng Bắc: Giáp với đất của ông Lý Minh T đang quản lý, sử dụng, có số đo 11,24m + 0,91m.

Hiện trạng trên phần đất này là ao, đìa.

(Theo biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 16/01/2023 của Tòa án nhân dân huyện VL, tỉnh Bạc Liêu và Bản vẽ mặt bằng hiện trạng sử dụng đất ngày 09/6/2023 của Trung tâm kỹ thuật tài nguyên và môi trường tỉnh Bạc Liêu).

4. Buộc ông Lý Minh T, bà Nguyễn Thị Kim Tr, anh Lý Hoàng Th, chị Mã Thị P, anh Lý Quốc Th1, anh Lý Quốc Th2 và chị Lý Thị Kim Th3 có trách nhiệm di dời, tháo dỡ, đốn (chặt, bứng): 01 hàng rào lưới chì, cột cây, 19 cây mai vàng, để trả lại mặt bằng hiện trạng đất cho bà Nguyễn Thị A.

(Theo biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 16/01/2023)

5. Về chi phí tố tụng: Bà Nguyễn Thị A phải chịu 8.824.493 đồng. Ông Lý Minh T và bà Nguyễn Thị Kim Tr phải chịu 8.824.493 đồng. Bà Nguyễn Thị A đã chi xong 17.648.987 đồng. Buộc ông Lý Minh T và bà Nguyễn Thị Kim Tr hoàn trả lại cho bà Nguyễn Thị A số tiền 8.824.493 đồng.

7. Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành cho đến khi thi hành xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

7. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Lý Minh T và bà Nguyễn Thị Kim Tr được miễn nộp 300.000 đồng (Ba trăm ngàn đồng).

8. Về hướng dẫn thi hành án dân sự: Trường hợp Bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các điều 6, 7, 7a và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

9. Về quyền kháng cáo: Đương sự có mặt tại phiên tòa có quyền làm đơn kháng cáo trong thời hạn 15 (Mười lăm) ngày kể từ ngày tuyên án (10/8/2023); đương sự vắng mặt tại phiên tòa thì thời hạn kháng cáo 15 (mươi lăm) ngày, tính từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM

THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA