Bản án 54/2019/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên toà, nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Khoảng 12 giờ 30 phút ngày 29 tháng 5 năm 2018, Vũ Văn P điều khiển xe mô tô biển kiểm soát 11F8-73xx đi theo đường Quốc lộ 4 từ khu gang thép km 7 thuộc xã Tr, thành phố C, tỉnh Cao Bằng về nhà tại tổ 7, phường D1, thành phố C, tỉnh Cao Bằng. Khi đến đoạn km 6 + 400 thuộc tổ 7, phường D1, thành phố C, P bật đèn tín hiệu (xi nhan) báo hướng rẽ và rẽ trái để về nhà, khi vừa rẽ được khoảng 0,5m thì P phát hiện có xe mô tô đi phía sau cùng chiều do Đinh Quang H, sinh năm 1996, cư trú tại Thôn A, xã V, huyện T tỉnh Cao Bằng điều khiển chở theo sau là Vương Văn Th, sinh năm 1999, cư trú tại Thôn A, xã V, huyện T tỉnh Cao Bằng. Do khoảng cách giữa hai xe quá gần nên xe mô tô do H điều khiển đã đâm vào vị trí chân nhẫm sau bên trái xe mô tô do P điều khiển làm cả hai xe đổ ra đường. Hậu quả vụ tai nạn giao thông làm Vương Văn Th bị thương nặng được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Cao Bằng và đã tử vong hồi 20 giờ cùng ngày, Vũ Văn P và Đinh Quang H bị thương nhẹ, cả hai xe mô tô do P và H điều khiển bị hư hỏng nặng. Biên bản dựng lại hiện trường ngày 12-7-2018 do Công an thành phố C tiến hành và bản ảnh hiện trường thể hiện: Hiện trường được nhìn thống nhất từ Kh về thành phố C, đoạn đường xảy ra tai nạn là đoạn đường thẳng, phẳng, có vạch sơn trắng đứt quãng giữa đường, lòng đường rộng 11m. Các dấu vết thể hiện tại hiện trường: Vị trí xe mô tô không biển kiểm soát, số máy 107011 sau tai nạn giao thông đổ nghiêng sang phải, đầu xe hướng về Kh, đuôi xe hướng về thành phố C, trục trước xe mô tô cách mép đường bên (+) là 7,18 mét, cách trục trước xe mô tô 11F8-73xx là 3,79 mét; trục sau xe mô tô cách mép đường bên (+) là 5,98 mét, cách trục sau xe mô tô 11F8-73xx là 1,66 mét. Vị trí của xe mô tô biển kiểm soát 11F8-73xx sau tai nạn xe đổ nghiêng sang trái, đầu xe hướng về thành phố C, đuôi xe hướng về Kh, hơi chếch về mép đường bên âm; trục trước xe mô tô cách mép đường bên (+) là 3,94 mét; trục sau xe mô tô cách mép đường bên (+) là 5,18 mét. Dấu vết trên xe mô tô biển kiểm soát 11F8-73xx: Tại mặt ngoài sườn xe bên trái có vết chà xước dính sơn màu xanh chiều hướng từ trên xuống dưới, kích thước 9cm x 5cm, tâm cách đất 57cm, cách đuôi xe 61cm, cách đầu xe 1,32 mét. Dấu vết trên xe không biển kiểm soát: Tại mặt ngoài bên trái đầu chắn bùn xe dán đề can màu xanh có vết chà xước bong tróc sơn, kích thước 5,5cm x 02cm, tâm cách đất 52cm.

Ngày 10 tháng 9 năm 2018, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố C ra Quyết định trưng cầu giám định số: 139/TCGĐ trưng cầu Trung tâm pháp y tỉnh Cao Bằng xác định nguyên nhân chết của nạn nhân Vương Văn Th. Tại Bản kết luận giám định pháp y trên hồ sơ số: 008/18/GĐHS ngày 14-9-2018 của Trung tâm pháp y tỉnh Cao Bằng kết luận: “Căn cứ vào hồ sơ bệnh án chúng tôi nhận định kết luận nguyên nhân chết của nạn nhân Vương Văn Th là: Mất máu tối cấp, hậu quả của đa chấn thương nặng, gẫy cung bên xương sườn 4, 6, 7 bên phải, vỡ lách”.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số: 64/2019/HS-ST ngày 27-6-2019 của Toà án nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng đã quyết định:

1. Tuyên bố: Bị cáo Vũ Văn P phạm tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”.

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 260; điểm b khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự, xử phạt: Vũ Văn P 12 (mười hai) tháng tù, thời hạn chấp hành án phạt tù tính từ ngày bị cáo vào trại giam chấp hành án.

2. Về trách nhiệm dân sự: Buộc bị cáo Vũ Văn P và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án Đinh Quang H phải có trách nhiệm liên đới bồi thường thiệt hại cho người đại diện hợp pháp của bị hại, cụ thể:

+ Vũ Văn P phải bồi thường số tiền 54.092.000 đồng.

+ Đinh Quang H phải bồi thường số tiền 59.092.000 đồng.

Ngoài ra, bản án còn quyết định xử lý vật chứng, nghĩa vụ chịu án phí hình sự sơ thẩm, dân sự sơ thẩm và quyền kháng cáo của bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án.

Ngày 10-7-2019, bị cáo Vũ Văn P nộp đơn kháng cáo đề nghị Toà án cấp phúc thẩm huỷ bản án sơ thẩm để điều tra lại theo thủ tục chung với lý do: Sau khi va chạm giao thông xảy ra, P đã báo cho Cơ quan Công an nhưng Công an không tiến hành các bước xử lý vụ việc ban đầu theo quy định như đo đạc hiện trường, kiểm tra nồng độ cồn, ma tuý; xe mô tô do H điều khiển không làm chủ tốc độ, không quan sát đã đâm vào xe của P nhưng cơ quan chức năng chưa xác định được tốc độ của xe mô tô do H điều khiển; H là người nghiện ma tuý, đã uống rượu trước khi điều khiển xe, xe đi mượn không có giấy tờ xe, không có gương, biển số, không có Giấy phép lái xe lại điều khiển xe chạy tốc độ cao, không đội mũ bảo hiểm, H không bị xử lý hình sự là bỏ lọt tội phạm; nguyên nhân tử vong của Th là do hành vi vi phạm pháp luật của H, Th có tiền sử về bệnh thiếu máu huyết tán không được cứu chữa kịp thời; hiện trường vụ tai nạn giao thông và tài liệu trong hồ sơ không thống nhất, Cơ quan điều tra chưa tiến hành thực nghiệm hiện trường để làm rõ sự thật khách quan của vụ việc, chưa làm rõ các vấn đề trước, trong và sau khi va chạm giao thông xảy ra đối với Đinh Quang H; S biết H là người nghiện ma tuý lại cùng uống rượu với H, biết H không có Giấy phép lái xe vẫn giao phương tiện là nguồn nguy hiểm cao độ cho H sử dụng là vi phạm pháp luật và phải chịu trách nhiệm hình sự, có nghĩa vụ bồi thường cho gia đình bị hại; quá trình điều tra xác minh, dựng lại hiện trường sau một thời gian dài khi dấu vết tại hiện trường không còn là không đúng quy định của pháp luật; Cơ quan điều tra không tiến hành điều tra một cách đầy đủ, toàn diện, việc kết án P phạm tội chỉ căn cứ vào lời khai của H trong khi H là người nghiện ma tuý, uống rượu say không chấp hành quy tắc giao thông là không đúng pháp luật. Ngày 26-7-2019, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án Đinh Quang H kháng cáo xin giảm bồi thường. * Tại phiên toà phúc thẩm: Bị cáo Vũ Văn P giữ nguyên nội dung kháng cáo yêu cầu huỷ toàn bộ bản án sơ thẩm, trả hồ sơ cho Viện kiểm sát nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng để điều tra lại theo thủ tục chung và khai: Khoảng hơn 12 giờ ngày 29-5-2018, P đi làm về bằng xe mô tô, khi gần tới đường rẽ vào nhà, P quan sát thấy không có chướng ngại vật, không có người, xe đi lại nên bật xi nhan và điều khiển xe mô tô để sang đường vào nhà. Khi đến gần giữa đường thì bị xe đi phía sau đâm vào. Tai nạn xảy ra làm chết người không do lỗi của P, việc kết án P phạm tội vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ là không đúng. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án Đinh Quang H vẫn giữ nguyên nội dung kháng cáo xin giảm bồi thường. Người đại diện hợp pháp của bị hại ông Vương Văn Kh yêu cầu Vũ Văn P phải bồi thường cho gia đình ông. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh tham gia phiên tòa phát biểu quan điểm về việc giải quyết vụ án nhận định: Ngày 27-6-2019, Tòa án nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng đưa vụ án ra xét xử và xử phạt Vũ Văn P 01 (một) năm tù về tội vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ, sau khi xét xử sơ thẩm bị cáo Vũ Văn P, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án Đinh Văn H kháng cáo trong thời hạn luật định nên kháng cáo là hợp lệ. Về nội dung: Khoảng 12 giờ 30 ngày 29-5-2018, Vũ Văn P điều khiển xe mô tô từ xã Tr về nhà tại tổ 7, phường D1, thành phố C. Khi gần đến đường rẽ để về nhà thì P bật đèn xi nhan và rẽ trái về nhà thì Đinh Quang H điều khiển xe chạy cùng chiều phía sau đâm vào làm cả hai xe đổ ra đường, Vương Văn Th ngồi sau xe do H điều khiển bị thương nặng và tử vong sau đó. Quá trình điều tra vụ án, Cơ quan điều tra chưa thu thập chứng cứ đầy đủ, chưa xác định được tốc độ xe mô tô do H điều khiển, lời khai của P còn nhiều mâu thuẫn. Đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ vào điểm c khoản 1 Điều 355; khoản 1 Điều 358 của Bộ luật Tố tụng hình sự huỷ bản án sơ thẩm, giao hồ sơ vụ án cho Viện kiểm sát nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng để điều tra lại theo thủ tục chung. Luật sư Phùng Văn Cầu bào chữa cho bị cáo Vũ Văn P đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận ý kiến của Kiểm sát viên hủy bản án sơ thẩm để điều tra lại. Bị cáo Vũ Văn P nhất trí với luận cứ bào chữa của luật sư, không có lời bào chữa bổ sung, trong lời nói sau cùng bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử huỷ bản án sơ thẩm để điều tra lại. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án và người đại diện hợp pháp của bị hại không có ý kiến tranh luận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TOÀ ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Luật giao thông đường bộ quy định:

“Điều 12. Tốc độ và khoảng cách giữa các xe.

1. Người lái xe, người điều khiển xe máy chuyên dùng phải tuân thủ quy định về tốc độ xe chạy trên đường và phải giữ một khoảng cách an toàn đối với xe chạy liền trước xe của mình; ở nơi có biển báo “Cự ly tối thiểu giữa hai xe” phải giữ khoảng cách không nhỏ hơn số ghi trên biển báo”. Thông tư số 91/2015/TT-BGTVT ngày 31-12-2015 của Bộ giao thông vận tải quy định: “Điều 5. Các trường hợp phải giảm tốc độ. Người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ phải giảm tốc độ thấp hơn tốc độ tối đã cho phép (có thể dừng lại một cách an toàn) trong các trường hợp sau: 3. Qua khu vực … đông dân cư…”. "Điều 11. Giữ khoảng cách an toàn tối thiểu giữa hai xe. Khi điều khiển xe tham gia giao thông đường bộ, người lái xe, người điều khiển xe máy chuyên dùng phải giữ một khoảng cách an toàn đối với xe chạy liền trước xe của mình; ở nơi có biển báo "Cự ly tối thiểu giữa hai xe" phải giữ khoảng cách không nhỏ hơn số ghi trên biển báo". “Điều 12. Khoảng cách an toàn giữa hai xe khi tham gia giao thông trên đường. 1. Khi mặt đường khô ráo thì khoảng cách an toàn ứng với mỗi tốc độ được quy định như sau:

Tốc độ lưu hành (km/h)

Khoảng cách an toàn tối thiểu (m)

>60

35 Khi xe chạy với tốc độ từ 60 km/h trở xuống, trong khu vực đô thị, đông dân cư, người lái xe phải chủ động giữ an toàn phù hợp với xe chạy liền trước xe của mình; khoảng cách này tuỳ thuộc vào mật độ phương tiện, tình hình giao thông thực tế để bảo đảm an toàn. 2. Khi có trời mưa, có sương mù, mặt đường trơn trượt, đường có địa hình quanh co, đèo dốc, người lái xe phải điều chỉnh khoảng cách an toàn thích hợp lớn hơn khoảng cách an toàn ghi trên biển báo hoặc quy định tại khoản 1 Điều này”. Nếu vi phạm quy định nêu trên thì bị xử phạt hành chính theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 6 Nghị định số 46/2016/NĐ-CP ngày 26-5-2016 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, đường sắt hoặc bị truy cứu trách nhiện hình sự nếu có dấu hiệu cấu thành tội phạm. Trước khi xảy ra va chạm giao thông làm chết người, Đinh Quang H điều khiển xe mô tô tham gia giao thông đường bộ không có Giấy phép lái xe theo quy định vi phạm hành vi bị nghiêm cấm quy định tại khoản 9 Điều 8 Luật giao thông đường bộ; không tuân thủ quy tắc giao thông đường bộ về giữ khoảng cách an toàn đối với xe chạy liền trước xe của mình vi phạm Điều 12 Luật giao thông đường bộ; không tuân thủ quy định các trường hợp phải giảm tốc độ để có thể dừng lại một cách an toàn vi phạm quy định tại khoản 5 Điều 5 Thông tư số: 91/2015/TT-BGTVT ngày 31-12-2015 của Bộ giao thông vận tải quy định về tốc độ và khoảng cách an toàn của xe cơ giới, xe máy chuyên dùng tham gia giao thông. Ngoài những hành vi vi phạm nêu trên, khi điều khiển xe mô tô tham gia giao thông H đã uống nhiều rượu trong nhiều giờ liền trước đó có dấu hiệu vi phạm về nồng độ cồn trong máu hoặc khí thở, đoạn đường xảy ra tai nạn là đoạn đường thẳng tầm nhìn không bị che khuất, thời điểm xảy ra tai nạn ít có phương tiện đi lại nhưng H không phát hiện xe chạy cùng chiều phía trước, chỉ khi đến gần mới phát hiện có dấu hiệu vi phạm về tốc độ xe chạy trên đường; người điều khiển, người ngồi trên xe không đội “mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy” vi phạm quy định tại điểm i khoản 3 Điều 6 Nghị định 46/2016/NĐ-CP ngày 26-5-2016 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ và đường sắt; điều khiển xe không gắn biển số vi phạm quy định tại điểm c khoản 3 Điều 17 Nghị định 46/2016/NĐ-CP; H có nhiều hành vi vi phạm quy tắc giao thông nhưng Công an thành phố C chỉ xử phạt hành chính đối với một hành vi vi phạm, việc xử phạt hành chính bằng hình thức cảnh cáo đối với H về hành vi người điều khiển xe cơ giới không có Giấy phép lái xe theo quy định của Công an thành phố C không đúng quy định tại điểm a khoản 5 Điều 21 Nghị định 46/2016/NĐ-CP ngày 26-5-2016 của Chính phủ (điểm a khoản 5 Điều 21 của Nghị định 46/2016/NĐ-CP quy định xử phạt từ 800.000 đồng đến 1.200.000 đồng đối với người điều khiển xe mô tô không có Giấy phép lái xe mà không có hình thức phạt cảnh cáo). Quá trình điều tra vụ án, ngoài những hành vi vi phạm quy tắc giao thông có dấu hiệu cấu thành tội phạm của Đinh Quang H như người điều khiển xe không có Giấy phép lái xe theo quy định; không giữ khoảng cách an toàn để xảy ra va chạm với xe chạy liền trước làm chết người, Cơ quan điều tra đã không tiến hành điều tra đầy đủ, không thực nghiệm điều tra những tình tiết liên quan đến lỗi của các bên va chạm giao thông có ý nghĩa quyết định đến việc xác định trách nhiệm hình sự, những tình tiết liên quan đến việc loại trừ trách nhiệm hình sự như khi Đinh Quang H điều khiển xe mô tô tham gia giao thông đường bộ trong cơ thể có chất ma tuý hay không; trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá quy định hay không; lý do vì sao nơi xảy ra tai nạn giao thông là đoạn đường rộng, thẳng, tầm nhìn không bị che khuất nhưng H chỉ phát hiện xe chạy phía trước ở khoảng cách rất gần; chưa làm rõ tốc độ của xe mô tô do H điều khiển trước thời điểm va chạm, vị trí hai xe va chạm nhau và khoảng cách từ vị trí va chạm đến vị trí xe bị đổ xuống mặt đường sau va chạm là bao nhiêu mét, những căn cứ dùng để buộc tội Vũ Văn P chưa rõ ràng, chưa có tính thuyết phục, có dấu hiệu bỏ lọt người phạm tội. Những thiếu sót nêu trên Toà án cấp phúc thẩm không thể khắc phục được, cần huỷ bản án để điều tra lại theo thủ tục chung.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ vào điểm c khoản 1 Điều 355; điểm a, b khoản 1 Điều 358 của Bộ luật Tố tụng hình sự, huỷ bản án hình sự sơ thẩm số: 64/2019/HS-ST ngày 27-6-2019 của Toà án nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng. Giao hồ sơ vụ án cho Viện kiểm sát nhân dân thành phố C, tỉnh Cao Bằng tiến hành điều tra lại theo thủ tục chung. 2. Về án phí: Căn cứ vào điểm f khoản 2 Điều 23 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án. Bị cáo Vũ Văn P và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án Đinh Quang H không phải chịu án phí. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./. Nơi nhận: