Bản án 49/2020/HS-PT — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng giữa tháng 5/2019, Đào Quang C cho Nguyễn Thị Ngọc A mượn căn nhà tại ấp 1, xã Đ, huyện P, tỉnh Bình Phước để ở. Trong thời gian ở nhà C, thấy trong nhà có nhiều tài sản có giá trị nên A nảy sinh ý định chiếm đoạt bán lấy tiền tiêu xài. Khoảng 11 giờ ngày 29/5/2019, A đến khu vực Bưu điện tỉnh Bình Phước thuê xe ô tô tải biển kiểm soát 93C-095.24 do Nông Thế D điều khiển cùng 02 người bốc xếp là Nguyễn Hữu P và Đỗ Quang Tr đến nhà C chở 01 bộ bàn ghế sô pha bằng gỗ, 01 bộ bàn ghế ăn bằng gỗ, 01 ghế dây bằng gỗ và 01 quạt điện hơi nước đến nhà của bà Nguyễn Thị T tại tổ 3, ấp B, xã T, huyện P, tỉnh Bình Phước để gửi số vật dụng trên. Do không có tiền trả tiền thuê xe và bốc xếp, A bán bộ bàn ghế sô pha cho Nguyễn Hữu P với giá 4.400.000 đồng. Số tiền có được, A lấy 2.200.000 đồng trả tiền công cho ông D, P và Tr, còn lại A tiêu xài cá nhân hết. Đến khoảng 19 giờ cùng ngày, A quay lại nhà bà T bán những vật dụng còn lại gồm 01 bộ bàn ghế ăn bằng gỗ, 01 ghế dây bằng gỗ và 01 quạt điện hơi nước cho bà T với giá 7.900.000 đồng. Bà T đưa cho A 4.900.000 đồng và trừ đi số tiền 3.000.000 đồng do A nợ bà T trước đó. Số tiền có được, A tiêu xài cá nhân hết. Đào Quang C, sau khi về nhà phát hiện bị mất tài sản nên ngày 30/5/2019 đã làm đơn trình báo đến Công an xã Đ. Qua làm việc, Nguyễn Thị Ngọc A đã thừa nhận hành vi phạm tội của mình như đã nêu trên đồng thời khai nhận có lấy 01 bếp ga nữa nhưng hiện tại không nhớ để ở đâu.

Theo Kết luận định giá tài sản số 43 ngày 10/6/2019 của Hội đồng định giá tố tụng hình sự huyện P kết luận:

- 01 (một) bộ bàn ghế sô pha bằng gỗ loại gỗ Sồi gồm: 01 ghế dài, 02 ghế ngắn, 01 bàn dài, 01 bàn ngắn có kính có giá trị là 8.800.000 đồng;

- 01 (một) bộ bàn ghế ăn bằng gỗ (nhóm VIII) gồm: 01 bàn dài, 07 ghế ngồi, có giá trị 3.600.000 đồng;

- 01 ghế dây bằng gỗ (nhóm VIII) có giá trị là 1.680.000 đồng;

- 01 (một) quạt hơi nước hiệu Nakami, màu trắng - xanh có giá trị là 7.120.000 đồng;

- 01 (một) bếp ga đôi: Do không thể hiện cụ thể nên không có cơ sở để định giá.

Tổng giá trị tài sản bị chiếm đoạt là: 21.200.000 đồng.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 03/2020/HS-ST ngày 19/02/2020 của Tòa án nhân dân huyện P, tỉnh Bình Phước đã quyết định:

Tuyên bố bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A phạm tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài s n

Áp dụng điểm a kho n 1 Điều 175; các Điều 38, 50; các điểm i, s kho n 1, kho n 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017: Xử phạt bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A 01 (một) năm 03 (ba) tháng tù Thời hạn tù tính từ ngày bắt bị cáo để chấp hành án

Ngoài ra, Bản án sơ thẩm còn tuyên về trách nhiệm dân sự, án phí và quyền kháng cáo.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 24/02/2020 bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A kháng cáo, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm tuyên bố bị cáo không phạm tội, đối với số tiền mà bị cáo đã mượn của bà T và số tiền bán bộ ghế sô pha bị cáo sẽ trả đầy đủ; yêu cầu bà Y trả lại cho bị cáo số tiền đặt cọc nhận chuyển nhượng đất và số tiền bị cáo đã chi phí xây dựng có tính theo lãi suất ngân hàng (tổng 150.000.000 đồng) và 01 ti vi 50inch, 01 tủ đứng đựng quần áo, 01 bộ bàn ăn bằng gỗ nhóm VIII (01 bàn dài và 07 ghế); xem xét khởi tố bà Võ Thị Ngọc Y về hành vi “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho người khác khi đất không thuộc quyền sử dụng của mình.

Quá trình giải quyết vụ án tại cấp phúc thẩm, ngày 11/5/2020 bị cáo có đơn kêu oan, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xem xét bị cáo không phạm tội và xử lý thỏa đáng hành vi của ông C, bà Y.

Tại phiên tòa phúc thẩm: Bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A vẫn giữ nguyên kháng cáo.

Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát: Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bị cáo, giữ nguyên Bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

- Việc bị cáo mang một số tài sản của gia đình ông C đi cầm cho bà T là theo yêu cầu của bà Y với mục đích trước mắt là giải quyết công nợ. Bản thân bị cáo không có ý thức chiếm đoạt các tài sản này;

- Cơ quan tố tụng cấp sơ thẩm đã lấy chính tài sản của bị cáo (01 bộ bàn ăn bằng gỗ nhóm VIII gồm 01 bàn dài và 07 ghế) để định giá rồi quy kết cho bị cáo chiếm đoạt tài sản của người khác là không đúng;

- Sau khi bị cáo cung cấp thêm một số chứng cứ nhưng các cơ quan tố tụng cấp sơ thẩm cho rằng việc bà Y nhận đặt cọc 50.000.000 đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho bị cáo và việc bị cáo mang tài sản đi cầm cho bà T là hai vấn đề khác nhau, không liên quan là không chính xác, vì đây là mối quan hệ nhận quả nếu không có việc đặt cọc nhận chuyển nhượng đất thì sẽ không thiếu nợ, không có các quan hệ phức tạp sau này;

- Khi bị cáo khai báo đúng nội dung sự việc với nhiều người làm chứng gồm: bà Đặng Thị M, bà Nguyễn Thị Thảo L, ông Lê Văn N, bà Nguyễn Thị T, bà Lê Thị H, ông Nguyễn Văn T4 và người thân gia đình của bị cáo nhưng các cơ quan tố tụng cấp sơ thẩm không xem xét, không mời làm việc đối với những người này để nắm rõ nội dung vụ việc một cách chính xác;

- Bản thân bị cáo là bị hại (bị mất tiền đặt cọc; mất ti vi, tủ gỗ; mất tiền xây nhà, đào giếng) nhưng lại bị xét xử, trong khi đó vợ chồng ông C, bà Y chiếm đoạt tài sản của bị cáo lại không bị xét xử.

Xét thấy:

Trong khi đó, bị cáo cũng thừa nhận ngoài những đồ đạc, vật dụng nêu trên mà bị cáo đem đến để trong nhà của ông C, bà Y, thì trong nhà được ông C, bà Y cho ở nhờ cũng có một số đồ đạc, vật dụng khác thuộc quyền sở hữu của ông C, bà Y bao gồm: 01 bộ bàn ghế sa lông gỗ thường gồm 4 món; 01 quạt hơi nước (không nhớ nhãn hiệu); 01 ghế dây bằng gỗ; 01 bếp gas (không nhớ nhãn hiệu).

Sau khi chuyển nhượng đất cho bị cáo và cho bị cáo ở nhờ trong căn nhà này, do ông C, bà Y làm ăn buôn bán tại thị xã X (nay là thành phố X) nên ông C, bà Y đã tin tưởng giao chìa khóa căn nhà cùng đồ đạc, vật dụng trong nhà để bị cáo quản lý, sử dụng.

Ngoài ra, theo ông P, ông D, ông Tr khai nhận đối với số tài sản trên khi được chở đến nhà bà T, do bị cáo không có tiền trả tiền bốc xếp và vận chuyển, nên bị cáo đã bán cho ông P 01 bộ bàn ghế sa lông gỗ sồi gồm 04 món (01 ghế dài, 02 ghế ngắn, 01 bàn dài, 01 bàn ngắn) với giá 4.400.000 đồng, trừ đi tiền bốc xếp và vận chuyển là 2.200.000 đồng, ông P đã thanh toán cho bị cáo số tiền còn lại là 2.000.000 đồng. Quá trình giải quyết vụ án tại cấp sơ thẩm bị cáo thừa nhận nội dung này, nhưng tại phiên tòa phúc thẩm bị cáo thay đổi lời khai và cho rằng chỉ cầm cố bộ bàn ghế nêu trên cho ông P chứ không mua bán. Tuy nhiên, đây cũng chỉ là lời khai một phía của bị cáo, ngoài ra không có chứng cứ khác hoặc người làm chứng khác để đối chiếu, chứng minh nên không có cơ sở chấp nhận lời trình khai này của bị cáo.

Bị cáo cho rằng do bà Y chơi lô đề bị thiếu tiền người khác sợ gia đình chồng biết nên bà Y đã nhờ bị cáo đem đi cầm cố giùm cho bà Y, sự việc này không lập thành văn bản và không có người nào làm chứng. Về phía bị hại là bà Y không thừa nhận sự việc đã đồng ý cho bị cáo lấy đồ đạc, vật dụng đi để cầm cố. Ngoài lời khai này của bị cáo thì không có chứng cứ khác hoặc người làm chứng khác để đối chiếu, chứng minh. Hơn nữa, bị cáo đã thừa nhận sau khi bán bộ bàn ghế gỗ sồi cho ông P và cầm cố tài sản cho bà T, thì bị cáo không đem tiền về đưa cho bà Y như thỏa thuận, mà sử dụng số tiền có được để trả nợ, nên việc bị cáo cho rằng có sự đồng ý của bà Y mới đem tài sản đi cầm cố là không có cơ sở để chấp nhận.

Trong số các đồ đạc, vật dụng này, bị cáo xác định có 01 bộ bàn ghế gỗ gõ đỏ nhóm VIII gồm 08 món (01 bàn dài và 07 ghế ngồi) là tài sản thuộc quyền sở hữu của bị cáo. Bị hại và người làm chứng bà L tại phiên tòa phúc thẩm cũng xác nhận đây là tài sản riêng của bị cáo. Tuy nhiên, bị hại bà Y cho rằng bộ bàn ghế này bà Y đã mua lại của bị cáo với số tiền 4.000.000 đồng, số tiền này bà Y vay của bà Nguyễn Thị Thúy N2 để trả cho bị cáo, nhưng bị cáo không thừa nhận có bán bộ bàn ghế này cho bà Y, còn bà Nguyễn Thị Thúy N2 cũng chỉ xác định có cho bà Y vay số tiền 4.000.000 đồng, còn việc bà Y vay tiền để làm gì thì bà N2 không biết. Vì vậy, việc bà Y cho rằng đã mua bộ bàn ghế này của bị cáo là không có cơ sở để chấp nhận.

Bị cáo cho rằng, ngay từ đầu khi xảy ra vụ việc vào ngày 30/5/2019, bà Võ Thị Ngọc Y (bị hại) đã xúi giục bị cáo nhận tội thay để bà Y ở ngoài sẽ lo cho bị cáo không bị xét xử hình sự, mà chỉ bị xử phạt hành chính, do bản thân bị cáo hiểu biết pháp luật còn hạn chế nên đã tin tưởng nghe theo lời xúi giục này của bà Y. Ngoài bà Y thì bị cáo không nghe lời xúi giục của ai khác. Tuy nhiên, đây chỉ là lời khai một phía của bị cáo, bị hại Võ Thị Ngọc Y không thừa nhận và cũng không có chứng cứ khác hoặc người làm chứng khác để đối chiếu, chứng minh, đồng thời cũng mâu thuẫn với chính lời khai của bị cáo tại phiên tòa sơ thẩm như đã nêu trên nên không có cơ sở chấp nhận.

Sau khi được bị hại ông C, bà Y tin tưởng cho mượn căn nhà xây tại ấp 1, xã Đ, huyện P, tỉnh Bình Phước để ở nhờ và để đồ đạc, đồng thời ông C, bà Y đã giao chìa khóa nhà và đồ đạc, vật dụng trong nhà để bị cáo quản lý, sử dụng, vào ngày 29/5/2019 bị cáo đã che giấu thông tin và thuê ông Nông Thế D, ông Nguyễn Hữu P và ông Đỗ Quang Tr đến nhà ông C, bà Y bốc xếp và vận chuyển 01 bộ bàn ghế sa lông gỗ sồi gồm 04 món (01 ghế dài, 02 ghế ngắn, 01 bàn dài, 01 bàn ngắn); 01 bộ bàn ghế gỗ (nhóm VIII) gồm 08 món (01 bàn dài và 07 ghế ngồi); 01 ghế dây bằng gỗ (nhóm VIII); 01 quạt hơi nước hiệu Nakami màu trắng-xanh; 01 bếp gas (không rõ nhãn hiệu) đến nhà bà Nguyễn Thị T tại ấp B, xã T, huyện P, tỉnh Bình Phước để cầm cố mà không được sự đồng ý của ông C, bà Y (khi chở đến nhà bà T thì không có bếp gas). Tại nhà bà T, do không có tiền trả tiền bốc xếp và vận chuyển nên bị cáo đã bán chuyển 01 bộ bàn ghế sa lông gỗ sồi cho Nguyễn Hữu P với giá 4.400.000 đồng, trừ đi tiền bốc xếp và vận chuyển là 2.200.000 đồng, ông P đã thanh toán cho bị cáo số tiền còn lại là 2.000.000 đồng; số tài sản còn lại bị cáo đã cầm cố cho bà T với số tiền 7.900.000 đồng.

Trong số các tài sản mà bị cáo lấy đi từ nhà của ông C, bà Y thì có 01 bộ bàn ghế gỗ (nhóm VIII) gồm 08 món (01 bàn dài và 07 ghế ngồi) được xác định là tài sản thuộc quyền sở hữu của bị cáo. Quá trình điều tra, truy tố, xét xử tại cấp sơ thẩm đã xác định tài sản này thuộc quyền sở hữu của ông C, bà Y là chưa chính xác, mà cần xác định các tài sản bị cáo đã chiếm đoạt của ông C, bà Y gồm: 01 bộ bàn ghế sa lông gỗ sồi gồm 04 món (01 ghế dài, 02 ghế ngắn, 01 bàn dài, 01 bàn ngắn); 01 ghế dây bằng gỗ (nhóm VIII); 01 quạt hơi nước hiệu Nakami màu trắng-xanh; 01 bếp gas (không rõ nhãn hiệu), có tổng giá trị: 8.800.000đ + 1.680.000đ + 7.120.000đ = 17.600.000 đồng (Mười bảy triệu sáu trăm ngàn đồng) (Bút lục số 77).

Như vậy, bị cáo đã lợi dụng sự tin tưởng của bị hại ông C, bà Y sau khi cho bị cáo mượn nhà ở nhờ và giao chìa khóa, đồ đạc, vật dụng trong nhà để quản lý, sử dụng, bị cáo đã tự ý lấy các đồ đạc, vật dụng thuộc quyền sở hữu của ông C, bà Y đem đi bán và cầm cố cho người khác với tổng giá trị 17.600.000 đồng. Hành vi của bị cáo đã phạm tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản” theo điểm a khoản 1 Điều 175 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2017. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm tuyên bố bị cáo phạm tội trên là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật, nên kháng cáo kêu oan của bị cáo không được chấp nhận, cần giữ nguyên Bản án sơ thẩm về tội danh đối với bị cáo.

Xét nội dung kháng cáo này của bị cáo nhận thấy: Giao dịch chuyển nhượng QSDĐ giữa bị cáo với ông C, bà Y hoàn toàn độc lập với việc bị cáo đem tài sản của ông C, bà Y đi bán và cầm cố; cũng như bị cáo chưa cung cấp được đầy đủ chứng cứ để chứng minh 01 ti vi 50inch, 01 tủ đứng đựng quần áo nêu trong đơn kháng cáo là thuộc quyền sở hữu của bị cáo và hiện do bị hại đang quản lý, chiếm giữ, nên yêu cầu kháng cáo của bị cáo về việc yêu cầu bà Y phải trả lại cho bị cáo số tiền 150.000.000 đồng và 01 ti vi 50inch, 01 tủ đứng đựng quần áo chưa đủ căn cứ để xem xét, mà cần tách ra để giải quyết thành vụ việc khác theo quy định của pháp luật.

Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào điểm b khoản 1 Điều 355, Điều 357 của Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015.

Chấp nhận một phần yêu cầu kháng cáo của bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A. Sửa một phần Bản án hình sự sơ thẩm số 03/2020/HS-ST ngày 19 tháng 02 năm 2020 của Tòa án nhân dân huyện P, tỉnh Bình Phước về hình phạt đối với bị cáo.

Tuyên bố bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A phạm tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”.

Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 175; các điều 38, 50; các điểm i, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2017: Xử phạt bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A 01 (Một) năm tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù được tính kể từ ngày bắt bị cáo để chấp hành án.

Án phí hình sự P thẩm: Bị cáo Nguyễn Thị Ngọc A không phải chịu.

Các quyết định khác của Bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật, kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án P thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.