Bản án 46/2024/DS-PT — Tranh chấp đất đai về đòi đất cho mượn, cho sử dụng nhờ, lấn chiếm...

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ và bản án sơ thẩm, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

1. Tại đơn khởi kiện, bản tự khai và các văn bản trong quá trình tố tụng cũng như tại phiên tòa, nguyên đơn Đinh Tiến Đạt và Đào Thị Thảo trình bày:

Đầu năm 2013, vợ chồng ông bà có nhận chuyển nhượng mảnh đất có diện tích 434,0m2 tại Thửa đất số 16D, tờ bản đồ số 35 tại thôn Hoàng Lâu, xã Hồng Phong, huyện An Dương, thành phố Hải Phòng (sau đây viết tắt là Thửa đất số 16D) từ vợ chồng ông Nguyễn Mạnh Tuấn, bà Nguyễn Minh Hường, ông bà đã được UBND huyện An Dương cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) số BM 413814 và số vào sổ cấp GCNQSDĐ CH00098, cấp ngày 16/07/2013. Sau khi nhận được GCNQSDĐ nói trên, vợ chồng ông bà định phá dỡ ngôi nhà cũ và xây nhà mới thì phát hiện gia đình bà Nhiệm đang ở, sử dụng. Nhiều lần ông bà đề nghị bà Nhiệm và gia đình trả lại nhà đất nêu trên nhưng bà Nhiệm và gia đình không đồng ý, cản trở vợ chồng ông Đạt, bà Thảo vào quản lý, sử dụng nhà đất thuộc sở hữu hợp pháp của mình, ông bà đã đề nghị UBND xã Hồng Phong giải quyết; UBND xã Hồng Phong đã tổ chức hòa giải vào ngày 22/8/2013 nhưng chưa giải quyết được. Sau đó vì tình làng nghĩa xóm, ông bà vẫn để gia đình bà Nhiệm ở trong thời gian tìm nơi ở khác. Cuối năm 2021 cần làm nhà nên ông bà yêu cầu gia đình bà Nhiệm trả nhà đất để sử dụng, bà Nhiệm và gia đình không di dời, ông Đạt, bà Thảo đã làm đơn ra Tổ hòa giải của Thôn Hoàng Lâu, xã Hồng Phong giải quyết, kết quả hòa giải “bà Nhiệm đã đồng ý xin ở lại qua tết 2022 sẽ dọn đi”, sau đó gia đình bà Nhiệm vẫn không thực hiện. Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mình, ông Đạt, bà Thảo yêu cầu Toà án giải quyết, buộc bà Nhiệm phải trả lại nhà và đất cho ông bà sử dụng. Tại phiên tòa sơ thẩm, ngoài yêu cầu trên, ông Đạt bà Thảo đồng ý tự nguyện thanh toán toàn bộ trị giá công trình trên đất đã xem xét thẩm định tại chỗ cho bà Nhiệm, ông Phong làm tròn là 214.083.000đ (Hai trăm mười bốn triệu không trăm tám ba ngàn đồng).

Người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn trình bày: Thống nhất với toàn bộ lời trình bày của nguyên đơn về tài liệu chứng cứ và quan điểm giải quyết vụ án.

2. Bị đơn bà Nguyễn Thị Nhiệm trình bày:

Năm 2012, bà có cho em trai là Nguyễn Văn Tuấn mượn GCNQSDĐ Thửa đất số 16D mang tên bà để cầm cố, vay một khoản tiền. Được sự giới thiệu của bà Đào Thị Gái (không rõ lai lịch, địa chỉ) là người quen với gia đình bà, bà Nhiệm đã đồng ý cầm cố Thửa đất số 16D cho anh Nguyễn Mạnh Tuấn để vay số tiền 300.000.000 đồng cho em trai. Bà Gái nói với bà Nhiệm là sau khi ký xong hợp đồng với ông Tuấn tại văn phòng công chứng thì em bà (ông Tuấn) sẽ nhận được khoản tiền trên. Bà Nhiệm đã đến Văn phòng công chứng An Bình ký hợp đồng chuyển nhượng Thửa đất số 16D sang cho ông Tuấn bà Hường nhưng sau đó, ông Tuấn em bà không nhận được khoản tiền nào, bà Nhiệm cũng không được ông Tuấn trả lại GCNQSDĐ. Đến năm 2013, ông Đạt và bà Thảo có đến nhà, gặp bà để đòi quyền sử dụng đất nhưng bà không đồng ý vì bà không biết ông Đạt, bà Thảo là ai, cũng không có bất kỳ giao dịch nào về Thửa đất số 16D với ông Đạt, bà Thảo. Bà Nhiệm cho rằng việc UBND huyện An Dương cấp GCNQSDĐ có sai sót, cụ thể: Diện tích đất ghi trong GCNQSDĐ không đúng với diện tích đất bố mẹ đẻ bà tặng cho bà; cụ thể bà được tặng cho diện tích đất là 343m2 nhưng khi cấp GCNQSDĐ số AL936086 ngày 26/5/2008 của UBND huyện An Dương cấp lại ghi là 434m2. Nay ông Đạt, bà Thảo khởi kiện đòi quyền sử dụng đất từ bà Nhiệm, bà Nhiệm không đồng ý với lý do nêu trên, đồng thời đề nghị Toà án huỷ GCNQSDĐ số BM 413814 và số vào sổ cấp GCNQSDĐ CH00098 do UBND huyện An Dương cấp cho ông Đạt bà Thảo ngày 16/07/2013.

Quá trình giải quyết vụ án bà Nguyễn Thị Nhiệm cũng đã làm đơn tố cáo đến cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Hải Phòng cho rằng mình bị lừa đảo và có đơn ngày 20/02/2023 đề nghi Tòa án tạm đình chỉ giải quyết vụ án, đến ngày 15/3/2023 bà Nhiệm trình bày đã rút đơn tố cáo và đề nghị nguyên đơn thanh toán 3 tỷ đồng thì bàn giao nhà, còn không đề nghị Tòa án đưa vụ án ra xét xử.

3. Về chứng cứ thể hiện như sau:

- Thửa đất 16D tách ra từ thửa 16 được UBND huyện An Dương cấp GCNQSDĐ cho cụ Nguyên Văn Tráng (là bố đẻ bà Nhiệm) ngày 25/3/2004. Ngày 25/3/2008 gia đình cụ Tráng lập biên bản họp, có chữ kí của các thành viên thống nhất cụ Tráng cho bà Nhiệm diện tích 343m2 và còn cho các thành viên khác trong gia đình. Ngày 26/5/2008 bà Nhiệm được UBND huyện An Dương cấp GCNQSDĐ số AL936086 và số vào sổ cấp 400120.

- Ngày 02/7/2012 bà Nguyễn Thị Nhiệm, ông Nguyễn Văn Phong chuyển nhượng cho ông Nguyễn Mạnh Tuấn, bà Nguyễn Minh Hường Thửa đất 16D, được công chứng tại Văn phòng công chứng An Bình số công chứng 1075.2012/CNQSDĐ ngày 02/7/2012. Ngày 18/12/2012 ông Nguyễn Mạnh Tuấn, bà Nguyễn Minh Hường được UBND huyện An Dương cấp GCNQSDĐ số BM304201và số vào sổ cấp CH00285.

- Ngày 07/01/2013 ông Nguyễn Mạnh Tuấn, bà Nguyễn Minh Hường chuyển nhượng cho ông Đinh Tiến Đạt, bà Đào Thị Thảo Thửa đất 16D, được công chứng tại Văn phòng công chứng Đất Cảng thực hiện số công chứng 65/2013. Ngày 16/7/2013 ông Đạt, bà Thảo được UBND huyện An Dương cấp GCNQSDĐ số BM413814 và số vào sổ cấp CH00098.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 45/2023/DS-ST ngày 26/5/2023 của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng, đã quyết định: Căn cứ khoản 2 Điều 26, Điều 34, khoản 1 Điều 37, Điều 147, Điều 157, Điều 165, điểm c khoản 1 Điều 217, khoản 2 Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 158, Điều 164 Bộ luật Dân sự; khoản 4 Điều 32 Luật Tố tụng hành chính; khoản 7 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí và lệ phí Tòa án.

Xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Bà Nguyễn Thị Nhiệm phải trả lại cho ông Đinh Tiến Đạt và bà Đào Thị Thảo quyền sử dụng đất diện tích 265,9m2 tại thửa đất số 16D, tờ bản đồ số 35, xã Hồng Phong, huyện An Dương, thành phố Hải Phòng; được UBND huyện An Dương cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Đinh Tiến Đạt và bà Đào Thị Thảo ngày 16/07/2013 (có tứ cận: Phía Bắc giáp ngõ xóm; phía Nam giáp hộ ông Dũng; phía Đông giáp hộ ông Uyên; phía Tây giáp đường làng) và các tài sản gắn liền trên đất gồm: 01 nhà ở một tầng, tường gạch chỉ 220, mái tôn kẽm, trần nhựa phẳng, nền gạch men, xây dựng năm 2009; công trình phụ (nhà tắm, vệ sinh; bếp); tường bao xây gạch ba vanh; sân láng xi măng; cổng; cây trồng trên đất (03 cây cau và 01 cây đu đủ đang có quả).

Ông Đinh Tiến Đạt và bà Đào Thị Thảo có trách nhiệm liên hệ với Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để làm thủ tục điều chỉnh, đính chính lại diện tích đất theo quy định của pháp luật. (Có sơ đồ kèm theo bản án)

Ông Đinh Tiến Đạt và bà Đào Thị Thảo có trách nhiệm thanh toán cho bà Nguyễn Thị Nhiệm và ông Nguyễn Văn Phong số tiền trị giá toàn bộ công trình trên đất là 214.083.000đ (Hai trăm mười bốn triệu không trăm tám ba ngàn đồng).

Ngoài ra, Bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí và thông báo quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Ngày 29/6/2023, bà Nguyễn Thị Nhiệm kháng cáo hủy bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

Bà Nguyễn Thị Nhiệm giữ nguyên yêu cầu kháng cáo; Quan điểm của bà Nhiệm và Luật sư đề nghị: Hủy bản án sơ thẩm và giải quyết lại vụ án theo pháp luật.

Ông Đinh Tiến Đạt đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà nội phát biểu quan điểm: Việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa; Người tham gia tố tụng kể từ khi thụ lý cho đến khi Hội đồng xét xử nghị án đảm bảo đúng quy định của pháp luật. Về đường lối giải quyết vụ kiện, đề nghị: Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự. Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn và giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 45/2023/DS-ST ngày 26/5/2023 của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ tài liệu, chứng cứ hồ sơ vụ án và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định:

[1]. Tòa án cấp sơ thẩm thực hiện và tuân thủ đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự; những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan vắng mặt nhưng không có kháng cáo. Hội đồng xét xử căn cứ Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự tiến hành xét xử theo quy định pháp luật; Đơn kháng cáo của bị đơn trong thời hạn luật định nên được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

Căn cứ Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí và lệ phí Tòa án.

QUYẾT ĐỊNH:

[1]. Không chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Thị Nhiệm.

[2]. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 45/2023/DS-ST ngày 26/5/2023 của Tòa án nhân dân thành phố Hải Phòng.

[3]. Về án phí: Bà Nguyễn Thị N phải nộp 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) án phí phúc thẩm. Đối trừ số tiền 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí bà N đã nộp tại Biên lai thu số 0000073 ngày 20/7/2023 của Cục Thi hành án dân sự thành phố Hải Phòng. (đã nộp đủ).

[4]. Các quyết định khác của bản án dân sự sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị có hiệu luật pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.