Bản án 45/2024/HSST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng tháng 02/2012, Trần Tấn Th đến Tiểu khu 75 rừng phòng hộ Vườn quốc gia Phú Quốc thuộc ấp Ông Lang, xã Cửa Dương, thành phố Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang sử dụng dao rựa hàng ngày chặt phát dọn cây tràm nước đường kính khoảng 03cm, cao từ 01m – 02m, mật độ khoảng cách mỗi cây tràm nước khoảng 01m, gom thành đống đốt và vun mô đất trồng khoảng 100 cây đào, 130 cây dừa (có 10 cây dừa lớn) mỗi cây cách nhau khoảng 06m và san lấp. Đến khoảng tháng 5/2020, Th hoàn thành việc chặt phát dọn cây tràm nước và san lấp làm hủy hoại rừng phòng hộ với tổng diện tích là 5.954,1m2. Đến tháng 12/2021, Th xây dựng 01 căn nhà để làm văn phòng bằng khung sắt, tường gạch, mái lợp tol nền lót gạch và 01 mái che để mở quán bán nước.

Trong năm 2018, Th đổ đất làm đường cách vị trí rừng phòng hộ hủy hoại 5.954,1m2 khoảng 300m, cũng thuộc Tiểu khu 75 rừng phòng hộ, hàng ngày Th sử dụng dao rựa chặt cây tràm nước đường kính từ 05cm – 06cm, cao từ 2,5m – 03m và gom lại thành đống đốt, hủy hoại rừng phòng hộ với diện tích 19.186,3m2. Th thuê xe cuốc (chưa rõ) cuốc đất đào mương lên liếp, các mương liếp cây tràm nước có chiều dài từ 0,8m đến 1,8m bị chôn vùi; đấp mô đất cao từ 1,5m – 1,7m để trồng 400 cây dừa, 54 cây đào, 08 bụi chuối, 06 cây đu đủ.… Hiện trạng trên toàn bộ diện tích 19.186,3m2 rừng phòng hộ còn lại 156 bụi cây. Đến ngày 29/6/2022, khi bị lực lượng Chi Cục Kiểm lâm tỉnh Kiên Giang, phối hợp với Hạt Kiểm lâm thành phố Phú Quốc và Công an thành phố Phú Quốc kiểm tra phát hiện vi phạm, Th đã tự nguyện tháo dỡ toàn bộ các căn nhà, di dời vật kiến trúc và cây trồng. Ngày 12/7/2022, Hạt Kiểm lâm thành phố Phú Quốc khởi tố vụ án chuyển cho Cơ quan Cảnh sát điều tra – Công an thành phố Phú Quốc để điều tra theo thẩm quyền. Đến ngày 27/4/2023, Trần Tấn Th bị khởi tố, đến ngày 28/4/2023 Thành bị bắt tạm giam để điều tra.

* Vật chứng thu giữ: Đối với dao rựa do bị can Trần Tấn Th sử dụng để chặt phá cây rừng, đã làm mất nên không thể tạm giữ.

* Công văn số 132/PVNB-KHKT ngày 29 tháng 7 năm 2022 của Phân viện điều tra, quy hoạch rừng Nam bộ về việc xác định sơ đồ, tọa độ, vị trí và hiện trạng rừng qua từng năm (các năm 2004, 2007, 2014). Nằm trong 03 loại rừng là 4,3 ha rừng phòng hộ đầu nguồn thuộc Vườn Quốc gia Phú Quốc quản lý; năm 2004 rừng gỗ trồng núi đất (RTG); năm 2007 rừng gỗ trồng núi đất (RTG); năm 2014 rừng gỗ trồng núi đất.

* Công văn số 724A/SNNPTNT-KHTC ngày 24/4/2023, của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Kiên Giang như sau: Thời gian từ năm 2013 đến ngày 11/7/2022, toàn bộ diện tích rừng bị phá được mô tả theo biên bản khám nghiệm hiện trường ngày 11/7/2022 của Cơ quan Cảnh sát điều tra cung cấp có vị trí nằm trong ranh giới đất rừng phòng hộ, thuộc Lô 1, Khoảnh 4 và Lô 2, Khoảnh 7, tiểu khu 75, ấp Ông Lang, xã Cửa Dương, thành phố Phú Quốc, do Vườn quốc gia Phú Quốc quản lý. Chức năng là rừng phòng hộ đầu nguồn. Kiểu trạng thái rừng theo kết quả kiểm kê rừng năm 2014 là rừng trồng xen lẫn rừng tự nhiên, có trữ lượng rừng là 70,8m3/ha.

* Kết quả kiểm tra không ảnh qua phần mềm Google Earth tại vị trí thửa đất Trần Tấn Thành vi phạm qua các năm 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 và 2021. Kết quả thể hiện từ năm 2016 đến năm 2019 toàn bộ cây xanh bị tác động, lên liếp, xây dựng nhà trên toàn bộ 02 vị trí diện tích đất rừng Thành đã hủy hoại.

* Công văn số 36/CV-HĐĐGTS ngày 10/11/2023 của Hội đồng định giá tài sản trong Tố tụng Hình sự Ủy ban nhân dân thành phố Phú Quốc như sau:

- Thực vật rừng bị hủy hoại trên diện tích rừng phòng hộ 25.140,4m2 là cây tràm nước đường kính từ 05cm – 06cm, cao từ 01m – 03m, không rõ số lượng, hiện trạng cây tràm nước không còn do bị chặt hạ, gom thành đống và đốt, đồng thời không xác định được khối lượng gỗ. Do đó Hội đồng không đủ cơ sở khảo sát xác định được giá trị tài sản theo yêu cầu định giá tài sản của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Phú Quốc.

Từ những cơ sở trên Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự thành phố Phú Quốc không đủ cơ sở, căn cứ pháp lý để tiến hành định giá, vì vậy hội đồng định giá từ chối định giá tài sản.

Bản cáo trạng số 164/CT-VKSPQ, ngày 10 tháng 11 năm 2023 của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phú Quốc đã truy tố bị cáo Trần Tấn Th về tội “Huỷ hoại rừng” theo điểm c khoản 3 Điều 243 của Bộ luật Hình sự.

Đối với việc Trần Tấn Th nhận chuyển nhượng trên diện tích rừng phòng hộ 12.740,4m2 và diện tích rừng phòng hộ 4.887,5m2 bị hủy hoại, Cơ quan Cảnh sát điều tra tiếp tục điều tra làm rõ, xử lý sau.

Tại phiên toà bị cáo khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội đúng như nội dung vụ án.

Tại phiên toà, đại diện Vườn Quốc Gia Phú Quốc trình bày: bị cáo Trần Tấn Th đã bồi thường số tiền 127.585.980 đồng, Vườn Quốc Gia Phú Quốc không yêu cầu bồi thường gì thêm.

Tại phiên toà, đại diện Viện kiểm sát giữ quyền công tố luận tội và tranh luận:

- Về hành vi phạm tội: Tại khu vực diện tích đất rừng phòng hộ bị hủy hoại với diện tích 5.954,1m2, bị cáo Trần Tấn Th thừa nhận hành vi chặt phá cây rừng vào khoảng tháng 02/2012, đến nay đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự. Tại khu vực diện tích đất rừng phòng hộ bị hủy hoại với diện tích 19.186,3m2, bị cáo Trần Tấn Th thừa nhận hành vi phạm tội chặt phá cây tràm nước bắt đầu từ tháng 3/1998, trồng cây, xây dựng nhà nhưng chỉ có lời khai của bị cáo, tại thời điểm bị cáo thực hiện hành vi không có người khác trực tiếp nhìn thấy, nếu căn cứ vào kết quả kiểm tra không ảnh qua từng năm, lời khai của những người làm chứng nhìn thấy bị cáo xây dựng nhà, vật kiến trúc và trồng cây, cây trồng trên đất (cây đào) hiện nay đã lớn chưa xác định được thời gian trồng cây thì không đủ căn cứ để xác định bị cáo Trần Tấn Th chặt phá cây tràm nước cụ thể vào thời gian nào. Theo biên bản làm việc ngày 12/01/2024 thì phần diện tích 19.186,3m2 nếu trừ đi phần đất có cây trồng đã lớn là 12.082,7m2 thì phần đất có cây Dừa mới trồng có diện tích là 7.103,6m2, trên diện tích này còn cây tràm nước mới bị chặt phá, chôn lấp dưới mương líp và chôn vùi dưới đất đồng thời người làm chứng nhìn thấy bị cáo Th chặt phá cây rừng, cho xe cuốc đào mương lên líp trồng dừa. Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phú Quốc căn cứ vào diện tích đất 7.103,6m2 bị chặt phá này để truy tố bị cáo Trần Tấn Th tội “Huỷ hoại rừng” theo điểm e khoản 2 Điều 243 Bộ luật hình sự. Đề nghị áp dụng điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo 03 năm tù, nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 05 năm.

- Về trách nhiệm dân sự: bị cáo đã bồi thường thiệt hại, Vườn Quốc Gia Phú Quốc không có yêu cầu gì thêm nên không xem xét.

Lời nói sau cùng bị cáo xin Hội đồng xét xử giảm nhẹ hình phạt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Tại Cơ quan điểu tra và tại phiên toà, bị cáo Trần Tấn Th đều khai nhận bị cáo đã khai khẩn chặt phá cây Tràm nước, lên mô líp trồng cây trên diện tích đất 19.186,3m2 từ tháng 3/1998 đến năm 2006 thì hoàn tất việc chặt phát cây tràm và lên mô líp trồng cây; tháng 2/2012 bị cáo khai khẩn thêm diện tích đất 5.954,1m2, khi khai khẩn thì phần đất này đã có con đường mòn, bị cáo chỉ đổ thêm đất, đá để làm lối đi vào khu đất phía sau.

Tại phiên toà đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phú Quốc phát biểu quan điểm cho rằng nếu căn cứ vào không ảnh và lời khai của những người làm chứng thì không thể xác định được bị cáo Trần Tấn Th đã chặt phá cây tràm nước cụ thể vào thời gian nào. Tại khu vực diện tích đất 5.954,1m2 bị cáo Trần Tấn Th thừa nhận hành vi chặt phá cây rừng vào khoảng tháng 02/2012, đến nay đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, và một phần khu vực diện tích 19.186,3m2 bị chặt phá có cây trồng đã lớn, theo biên bản làm việc ngày 12/01/2024 thì phần diện tích 19.186,3m2 nếu trừ đi phần đất có cây trồng đã lớn là 12.082,7m2 thì phần đất có cây Dừa mới trồng là 7.103,6m2, trên diện tích này còn cây tràm nước mới bị chặt phá, chôn lấp dưới mương líp và chôn vùi dưới đất đồng thời người làm chứng nhìn thấy bị cáo Th chặt phá cây rừng, cho xe cuốc đào mương lên líp trồng dừa. Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phú Quốc căn cứ vào diện tích đất 7.103,6m2 bị chặt phá này để truy tố bị cáo tội “Huỷ hoại rừng” theo điểm e khoản 2 Điều 243 của Bộ luật hình sự. Hội đồng xét xử xét quan điểm luận tội của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phú Quốc tại phiên toà là có căn cứ, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật nên chấp nhận.

Hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội; xâm phạm rừng phòng hộ do Vườn Quốc Gia Phú Quốc quản lý, bảo vệ; gây ảnh hưởng xấu đến môi trường, an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Hành vi của bị cáo cần có mức hình phạt nghiêm nhằm giáo dục, cải tạo bị cáo và phòng ngừa chung.

- Về tình tiết tăng nặng: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng.

- Về tình tiết giảm nhẹ: tại phiên toà và tại cơ quan điều tra bị cáo thật thà khai báo, ăn năn hối cải; đã bồi thường toàn bộ thiệt hại cho Vườn Quốc Gia Phú Quốc và đã tự nguyện khắc phục hậu quả di dời toàn bộ công trình xây dựng, vật kiến trúc, cây trồng trên toàn bộ diện tích đất rừng. Nên bị cáo có các tình tiết giảm nhẹ hình phạt theo quy định tại điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

1. Tuyên bố: Bị cáo Trần Tấn Th phạm tội “Huỷ hoại rừng”.

2. Áp dụng điểm e khoản 2 Điều 243; điểm b, s khoản 1 và khoản 2 Điều 51; Điều 65 của Bộ luật hình sự.

Xử phạt: Trần Tấn Th 03 (Ba) năm tù, nhưng cho hưởng án treo. Thời gian thử thách là 05 (Năm) năm, tính từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao bị cáo cho UBND xã Cửa Dương, thành phố Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 92 của Luật thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

3. Về án phí: Bị cáo Trần Tấn Th phải nộp 200.000 đồng (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.

Án xử công khai báo cho bị cáo, nguyên đơn dân sự biết có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án để yêu cầu xét xử phúc thẩm tại Tòa án nhân dân tỉnh Kiên Giang.