Bản án 43/2022/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện đề ngày 12/4/2019, các lời khai và tại phiên tòa nguyên đơn - Bà Đỗ Thị T trình bày: Vào năm 2001, vợ chồng bà có mua của ông Nguyễn Đức A một lô đất có chiều ngang phía trước là 13m, chiều ngang phía sau là 13,5m, chiều dài tới đường xe bò, đất tọa lạc tại Đội 3, thôn Bình Nghĩa, xã Bình Tân, huyện Bắc Bình. Việc mua bán có lập giấy viết tay cụ thể: Phía Đông giáp đất bà Nguyễn Thị L; Phía Tây giáp đất ông Phạm Dân và bà Nguyễn Thị K; Phía Nam giáp đường nhựa đi Phan Tiến; Phía Bắc giáp đường nội bộ nông thôn; Sau đó vợ chồng bà đi làm ăn xa nên để đất trống. Đến năm 2010 về phát hiện ông Phạm Dân và bà Nguyễn Thị K trồng hàng rào lấn sang đất của gia đình bà cụ thể: chiều ngang phía trước lấn là 0,5m còn lại là 12,5m, chiều ngang phía sau lấn 0,5m còn lại 13m. Nay ông D chết, bà K tiếp tục lấn chiếm đất của gia đình bà không chịu trả.Bà đã đề nghị UBND xã Bình Tân hòa giải nhưng không thành.Bà khiếu nại đến UBND huyện BBđể giải quyết. Ngày 24/8/2011 UBND huyện BBra QĐ số 5881 chấp nhận yêu cầu của bà. Công nhận cho bà chiều ngang phía trước là 13m theo giấy mua bán giữa gia đình bà với ông Nguyễn Đức A. Đối với phần diện tích phía sau thì không tranh chấp. Đến đầu năm 2013, khi đo lại thì chiều ngang phía trước chỉ còn 12,6m, còn phía sau đất của bà đã thỏa thuận cho ông D và bà K theo biên bản thỏa thuận cắm mốc ngày 12/3/2012 là 0,5m là đúng (tức là lúc đó đất của bà T phía sau đủ 13m). Sau đó, bà đi đăng ký làm giấy chứng nhận thì Phòng tài nguyên đến đo mới phát hiện đúng là chiều ngang phía trước còn lại 12,6m (thiếu 0,4m). Bà tiếp tục khiếu nại thì ngày 08/9/2014 UBND huyện BBban hành quyết định số 13183 chấp nhận yêu cầu của bà đòi chiều ngang phía trước 0,4m mà ông Dvà bà K đã lấn; Không chấp nhận yêu cầu của bà đòi đất của ông D và bà K chiều ngang phía sau 0,5m nên bà mới khởi kiện đến Tòa án yêu cầu buộc ông D và bà K phải trả cho bà đủ chiều ngang phía sau là 0,5m mà bà đã thỏa thuận cho ông D và bà K theo biên bản cắm mốc ngày 12/3/2012 nhưng hôm nay bà không cho nữa vì lý do ông D và bà K không làm theo thỏa thuận tại biên bản ngày 12/3/2012 cho đảm bảo đủ 13,5m như lúc bà mua ban đầu mà ông Dđã ký trong giấy mua bán.

Nay, bà yêu cầu bà K trả lại đất đã lấn chiếm có chiều ngang phía sau là 0,5m để đất của bà đủ 13,5m2.

Bị đơn – Bà Nguyễn Thị K trình bày:

Vào năm 1994, vợ chồng bà có mua của ông Phùng Q và bà Đỗ Thị Q một lô đất với chiều ngang là 18,5m, chiều dài đi thẳng về phía sau đến đường xe bò. Năm 2010, vợ chồng bà T xây dựng căn nhà và có rào hàng trụ thanh long (Trụ bê tông) xác định ranh giới đất, hai bên không phát sinh tranh chấp. Đến năm 2018 bà mới biết bà T khởi kiện yêu cầu bà trả lại đất. Bà không đồng ý với yêu cầu của bà T về việc yêu cầu bà trả lại đất. Vì bà cho rằng theo giấy mua bán đất giữa vợ chồng bà T với ông Nguyễn Đức A thì chiều ngang chỉ có 13m thôi, chứ không có nội dung nào thể hiện ông Nguyễn Đức A bán đất có chiều ngang là 13,5m.Bà K đã đồng ý trả lại phần diện tích đã lấn của bà T ở phía trước có chiều ngang là 0,4m, còn yêu cầu của bà T đòi 0,5m của chiều ngang ở phía sau thì bà và các con của bà không đồng ý. Bà yêu cầu Tòa án giải quyết theo giấy sang nhượng đất giữa bà T và ông S với ông Nguyễn Đức A.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan – ông Trần Văn S trình bày:

Ông và bà Đỗ Thị T trước đây là vợ chồng, ông và bà T có mua của ông Nguyễn Đức A một lô đất với giá 5.500.000 đồng (Trong giấy mua bán viết tay chỉ ghi 2.000.000 đồng) tổng chiều ngang là 13m, chiều dài đến đường xe bò. Năm 2012 thì ông và bà Tly hôn nhưng không yêu cầu giải quyết về tài sản do lúc đó có tranh chấp với vợ chồng bà K. Năm 2008, vợ chồng bà K trồng một số trụ bê tông lấn sang đất của gia đình ông. Nay, ông thống nhất với ý kiến của bà Tyêu cầu bà K trả lại hiện trạng ban đầu mà ông mua của ông Nguyễn Đức A theo giấy mua bán viết tay trước đây.

Những người liên quan Phạm Tuấn V, Phạm Tuấn L, Phạm Tuấn A:

Thống nhất với ý kiến của bà Nguyễn Thị K, yêu cầu giải quyết theo như giấy mua bán đất giữa bà Đỗ Thị T và ông Trần Văn S với ông Nguyễn Đức A. Không đồng ý việc bà Đỗ Thị T đòi lại 0,5m đất ở chiều ngang phía sau.

Người làm chứng – Ông Nguyễn Đức A trình bày:

Vào năm 2001, ông có bán cho bà Đỗ Thị T và ông Trần Văn S 01 lô đất thổ cư có tổng chiều ngang là 13m, chiều dài từ tiếp giáp đường nhựa đi Phan Tiến kéo về sau đến đường xe bò (Đường nội bộ thôn). Khi làm giấy mua bán có mặt đầy đủ bà T và ông Sáu, nhưng chỉ có ông Sáu là người ký giấy và một số người làm chứng. Nay, bà T yêu cầu bà K trả lại 0,5m đất ở chiều ngang phía sau là không hợp lý, vì ông chỉ bán tổng chiều ngang là 13m, tức là chiều ngang trước và sau là 13m.

Tại bản án dân sự sơ thẩm số 15/2020/DSST, ngày 03/12/2020, Toà án nhân dân huyện Bắc Bình đã quyết định:

Áp dụng: Khoản 9 Điều 26, điểm a Khoản 1 Điều 35, điểm a, c Khoản 1 Điều 39, Khoản 3 Điều 228, Khoản 1 Điều 147, 157 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 158, Điều 175, Điều 176, Điều 246, của Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 12, Điều 166, Điều 170, Điều 203 của Luật Đất đai năm 2013; Điều 27, Điều 30 Luật HNGĐ; Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

- Không chấp nhận yêu cầu của bà Đỗ Thị T về việc yêu cầu bà Nguyễn Thị K trả lại 0,5m đất chiều ngang phía sau (Phía Bắc giáp đường nội bộ nông thôn).

- Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản: Bà Đỗ Thị T phải chịu chi phí xem xét thẩm định tại chỗ và chi phí định giá tài sản là 1.500.000 đồng, nhưng do bà Tđã nộp tạm ứng là 1.500.000 đồng nên bà Đỗ Thị T đã nộp đủ tiền chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản.

- Về án phí dân sự sơ thẩm: Bà Đỗ Thị T được miễn án phí dân sự sơ thẩm nên bà Đỗ Thị T không phải nộp án phí dân sự sơ thẩm. Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn tuyên quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật. Ngày 17/12/2020, bà Đỗ Thị T kháng cáo bản án sơ thẩm, cho rằng tòa án cấp sơ thẩm đã không quan tâm đến các tình tiết khách quan của vụ án, không xem xét tài liệu liên quan của việc tranh chấp đã xảy ra hơn 10 năm mà nguyên đơn đã cung cấp làm ảnh hưởng quyền lợi của bà, bà đề nghị hủy toàn bộ bản án sơ thẩm. Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Bà Đỗ Thị T vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Thuận phát biểu ý kiến và đề nghị hội đồng xét xử áp dụng khoản 4 Điều 308, Điều 311 Bộ luật tố tụng dân sự hủy tòan bộ bản án sơ thẩm số 15/2020/DSST, ngày 03/12/2020 của Toà án nhân dân huyện BBvà đình chỉ giải quyết vụ án đã được Tòa án tỉnh Bình Thuận thụ lý số 15/2021/TLPT-DS ngày 03 / 02 /2021.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà, sau khi nghe các bên tranh luận và lời phát biểu của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau: [1] Xét thấy, nguồn gốc toàn bộ diện tích đất mà hiện nay bà Đỗ Thị T và bà Nguyễn Thị K đang quản lý, sử dụng tại Thôn BN, xã BT, huyện BB, tỉnh Bình Thuận là của vợ chồng ông Phùng Q chuyển nhượng 01 phần cho cho ông Nguyễn Đức A và 01 phần cho vợ chồng ông Phạm Dân, bà Nguyễn Thị K. Sau đó, đến năm 2001, ông Nguyễn Đức A chuyển nhượng lại cho vợ chồng bà Đỗ Thị T, hai bên làm giấy viết tay và hiện nay vẫn chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Bà Đỗ Thị T tiếp tục khiếu nại đến UBND huyện BB thì ngày 08/9/2014 Chủ tịch UBND huyện BB ban hành Quyết định số 13183/QĐ-UBND giải quyết tranh chấp đât đai, quyết định này thay thế Quyết số 5881/QĐ-UBND, ngày 24/8/2011 của Chủ tịch UBND huyện BB V/v giải quyết tranh chấp đât đai giữa bà Đỗ Thị T với ông Phạm D; theo đó Chủ tịch UBND huyện BB chấp nhận 01 phần nội dung khiếu nại của bà T đòi chiều ngang phía trước 0,4m (để đủ 13m); không chấp nhận yêu cầu của bà T đòi chiều ngang phía sau 0,5m (để đủ 13,5m). Đây là quyết định giải quyết tranh chấp đất đai lần đầu, các bên có quyền khiếu nại tiếp theo hoặc có quyền khởi kiện đến Tòa án

Nhưng sau đó các bên không ai khiếu nại tiếp theo đến Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Thuận và cũng không khởi kiện đến Tòa án nhân dân theo thủ tục tố tụng hành chính theo quy định tại điểm a khoản 3 Điều 203 Luật Đất đai.

Đến nay Quyết định số 13183/QĐ-UBND, ngày 08/9/2014 Chủ tịch UBND huyện BB vẫn đang còn hiệu lực pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 4 Điều 308, Điều 311 Bộ luật tố tụng dân sự, hủy tòan bộ Bản án dân sự sơ thẩm số 15/2020/DSST, ngày 03/12/2020 của Toà án nhân dân huyện BBvà đình chỉ giải quyết vụ án. Bà Đỗ Thị T được miễn án phí dân sự sơ thẩm và dân sự phúc thẩm. Án xử phúc thẩm có hiệu thi hành kể từ ngày tuyên án.