Bản án 42/2025/HNGĐ-PT — Các yêu cầu khác

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo Bản án sơ thẩm thì nội dung vụ án được tóm tắt như sau: Tại đơn khởi kiện và quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn ông Phạm Văn Đ trình bày: Năm 2014, ông có nhận khoán đất rừng với Ban quản lý rừng Th để trồng cây muồng đen theo hợp đồng giao khoán sử dụng đất vào mục đích sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, mặt nước nuôi trồng thuỷ sản; theo đó, ông được giao khoán tổng diện tích thiết kế là 1,4ha; loại cây trồng chính là muồng đen, loại cây trồng phụ trợ là cây công nghiệp. Đến năm 2016, vợ chồng có làm văn bản thỏa thuận tài sản có ủy quyền để lại cho 02 con của ông phần đất nhận khoán trên, do 02 con chưa đủ tuổi nên ông có ủy quyền cho bà Nguyễn Thị H là vợ của ông tạm thời trông coi, quản lý, chăm sóc cây trồng và thu hoạch để chăm sóc nuôi dạy các con nhưng không được chặt phá cây rừng đang trồng. Đến năm 2019, ông và bà Nguyễn Thị H ly hôn tại Quyết định số 84 ngày 02/8/2019 của Tòa án nhân dân huyện D, về tài sản chung tự thỏa thuận. Trong thời gian quản lý đến năm 2023, bà H chặt phá cây rừng trồng, cây tiêu và cây cà phê theo hợp đồng và Ban quản lý rừng có lập biên bản vi phạm theo hợp đồng nhận khoán và yêu cầu ông trồng lại và chăm sóc cây lâm nghiệp, nếu không thì sẽ bị thu hồi. Nay ông khởi kiện yêu cầu Tòa án xem xét, giải quyết hủy một phần thỏa thuận, cụ thể hủy khoản 1 Điều 1 của Văn bản thỏa thuận tài sản của vợ chồng lập ngày 07/9/2016 giữa ông và bà H, được Văn phòng công chứng D (nay là văn phòng công chứng P) chứng thực ngày 07/9/2016. Vì bà H chặt phá cây muồng đen, cây tiêu và cây trồng xen kẽ, bà H vi phạm cam kết như trong hợp đồng giao khoán của ông và Ban Quản lý rừng phòng hộ Th. Ngoài ra, ông không yêu cầu gì thêm. Quá trình giải quyết vụ án, bà Nguyễn Thị H trình bày: Bà và ông Phạm Văn Đ trước đây là vợ chồng. Đến năm 2019 thì ly hôn tại Quyết định số 84 ngày 02/8/2019 của Tòa án nhân dân huyện D. Trước khi ly hôn, vợ chồng có làm văn bản thỏa thuận phân chia tài sản tại Văn phòng công chứng thì ông Đ có ủy quyền cho bà để quản lý và chăm sóc cây theo Nghị định số 135/2005/NĐ-CP ngày 08/11/2005 về việc giao khoán đất nông nghiệp, đất rừng sản xuất và đất có mặt nước nuôi trồng thủy sản trong các nông trường quốc doanh, lâm trường quốc doanh để thu hoa lợi, lợi tức để nuôi 02 con chung của vợ chồng. Từ đó đến nay, bà thực hiện đúng theo quy định như cam kết, không vi phạm, bà vẫn chăm sóc con cái bình thường. Nay ông Đ đề nghị hủy Văn bản thoả thuận tài sản của vợ chồng, cụ thể là hủy khoản 1 Điều 1 của Văn bản thỏa thuận thì bà không đồng ý. Bà không yêu cầu giải quyết tài sản chung của vợ chồng trong vụ án này. Tài sản trên, khi các con đủ 18 tuổi thì giao lại cho các con quản lý, sử dụng.

Ban Quản lý rừng phòng hộ Th (nay là Ban Quản lý rừng phòng hộ Th H) trình bày ý kiến tại phiên tòa ngày 27/6/2025: Năm 2014, ông Phạm Văn Đ có nhận khoán của Ban Quản lý rừng phòng hộ Th đối với diện tích 1,4ha thuộc tiểu khu 616, loại cây trồng chính là muồng đen và cây trồng phụ trợ là cây công nghiệp theo hợp đồng giao khoán sử dụng đất vào mục đích sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, mặt nước nuôi trồng thủy sản giữa Ban Quản lý rừng phòng hộ Th với ông Phạm Văn Đ ngày 07/3/2014 và Quyết định số 447/QĐ-UBND ngày 26/3/2024 của UBND huyện D. Nay ông Đ đề nghị hủy Văn bản thoả thuận tài sản của ông Đ và bà H, đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Hiện nay, trường hợp ông Đắc, bà H vẫn đủ điều kiện để tiếp tục nhận khoán.

Tại Bản án sơ thẩm số 50/2025/DS-ST ngày 30 tháng 6 năm 2025 của Tòa án nhân dân huyện D (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng) đã quyết định:

Căn cứ vào: Khoản 11 Điều 26; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39; Điều 144; Điều 147; Điều 157; Điều 227; Điều 228; Điều 266; Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 116; Điều 130 Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Phạm Văn Đ về việc khởi kiện “Tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu về việc yêu cầu huỷ văn bản thoả thuận tài sản của vợ chồng”, hủy một phần Văn bản thỏa thuận tài sản của vợ chồng giữa ông Phạm Văn Đ và bà Nguyễn Thị H ký kết được Văn phòng công chứng D công chứng ngày 07/9/2016 (nay là Văn phòng công chứng P) đối với khoản 1 Điều 1 phần tài sản Hồ sơ thiết kế giao khoán đất rừng sản xuất để QLBVR và trồng rừng kinh tế (theo Nghị định số 135/2005/NĐCP ngày 08/11/2005 của Chính phủ) năm 2013. Địa điểm tiểu khu 616, tổng diện tích thiết kế 1,4ha. Loại cây trồng chính: Muồng đen. Loại cây trồng phụ trợ: Cây công nghiệp ... Tài sản gắn liền là 01 căn nhà. Để lại cho 2 con là Phạm Nguyễn Thiên H3, sinh năm 2010 và Phạm Nguyễn Trà M, sinh năm 2012 nên giao cho bà Nguyễn Thị H tạm thời quản lý, sử dụng, trông coi, bảo vệ rừng 135, nhận giá trị sản phẩm khi thu hoạch từ các loại cây trồng trên hợp đồng rừng 135, thực hiện nghĩa vụ đối với bên giao khoán (đơn vị chủ rừng 135) là Ban quản lý rừng Th theo hợp đồng đã ký.

2. Về chi phí tố tụng: Ông Phạm Văn Đ tự nguyện chịu 1.000.000 đồng số tiền chi phí đã thanh quyết toán chi phí hợp lý xem xét, thẩm định tại chỗ.

3. Về án phí: Ông Phạm Văn Đ phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm, được trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 0005740 ngày 12/4/2024 của Chi cục Thi án dân sự huyện D (Đã nộp đủ án phí). Ngoài ra, Bản án sơ thẩm còn tuyên quyền kháng cáo, quyền và nghĩa vụ thi hành án của các đương sự theo quy định của pháp luật. Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 01/7/2025, bà Nguyễn Thị H kháng cáo đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm hủy Bản án sơ thẩm. Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Luật sư Đinh Văn S là người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn bà Nguyễn Thị H phát biểu ý kiến: Thứ nhất, Tòa án cấp sơ thẩm chỉ giải quyết hủy một phần Văn bản thỏa thuận mà không xem xét từ thỏa thuận này hai bên mới thỏa thuận bà H chịu trách nhiệm trả hai khoản nợ tổng cộng 157.000.000 đồng và thỏa thuận phân chia tài sản chung của vợ chồng do UBND xã T chứng thực ngày 08/7/2019. Điều này là không công bằng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của bà H. Thứ hai, Tòa án cấp sơ thẩm đã vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, cụ thể: Nguyên đơn ông Phạm Văn Đ khởi kiện với 02 yêu cầu là hủy một phần Văn bản thỏa thuận giữa ông Phạm Văn Đ và bà Nguyễn Thị H được Văn phòng công chứng D chứng thực ngày 07/9/2016, đồng thời buộc bà H giao lại cho ông Đdiện tích đất được giao khoán, nhưng Tòa án cấp sơ thẩm chỉ thông báo cho nguyên đơn nộp tiền tạm ứng án phí đối với 01 yêu cầu. Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm ra Thông báo thụ lý giải quyết 02 yêu cầu nhưng Bản án sơ thẩm chỉ giải quyết 01 yêu cầu khởi kiện. Vì vậy, đề nghị Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm hủy Bản án sơ thẩm để giải quyết lại theo thủ tục chung để đảm bảo quyền lợi cho bà H.

- Bị đơn bà Nguyễn Thị H thống nhất ý kiến của Luật sư và đề nghị Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm chấp nhận kháng cáo của bà H.

- Nguyên đơn ông Phạm Văn Đ không đồng ý với kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị H, đề nghị Hội đồng xét xử giữ nguyên Bản án sơ thẩm. Vì quá trình thực hiện ủy quyền quản lý, sử dụng tài sản theo Văn bản thỏa thuận phân chia tài sản, bà H đã tự ý chặt cây rừng, vi phạm hợp đồng giao khoán, bị Ban Quản lý rừng lập biên bản.

- Ông Đỗ Văn Q là người đại diện hợp pháp của Ban quản lý rừng phòng hộ Th H có ý kiến: Việc giao khoán đất rừng là giao khoán cho hộ gia đình ông Phạm Văn Đ; Quá trình từ khi nhận khoán đến nay, hộ ông Đ không có vi phạm gì đến mức phải hủy hợp đồng nhận khoán, vẫn đủ điều kiện để tiếp tục hợp đồng.

- Kiểm sát viên phát biểu quan điểm về việc giải quyết vụ án: 1. Về tố tụng: Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm đã thực hiện đúng trình tự, thủ tục và thẩm quyền theo quy định của pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án. 2. Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự; Không chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Thị H, giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 50/2025/DS-ST ngày 30/6/2025 của Tòa án nhân dân huyện D (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – L) và buộc người kháng cáo bà Nguyễn Thị H phải chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào: Khoản 2 Điều 308, Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Thị H; Sửa Bản án sơ thẩm số 50/2025/DS-ST ngày 30 tháng 6 năm 2025 của Tòa án nhân dân huyện D (nay là Tòa án nhân dân khu vực 4 – Lâm Đồng);

Áp dụng: Khoản 2 Điều 28, khoản 1 Điều 147, khoản 2 Điều 148, khoản 1 Điều 157 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; khoản 4 Điều 213 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 28, Điều 38, Điều 39, Điều 41 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014; khoản 3 Điều 26, khoản 2 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội;

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phạm Văn Đ về việc yêu cầu hủy một phần thỏa thuận tài sản chung của vợ chồng, cụ thể yêu cầu hủy khoản 1 Điều 1 của Văn bản thỏa thuận tài sản của vợ chồng giữa ông Phạm Văn Đ và bà Nguyễn Thị H được Văn phòng công chứng D chứng thực ngày 07/9/2016.

2. Về án phí:

2.1. Buộc ông Phạm Văn Đ phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí dân sự sơ thẩm, nhưng được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí sơ thẩm ông Phạm Văn Đ đã nộp theo biên lai thu số 0005740 ngày 12/4/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện D; Ông Phạm Văn Đ đã nộp đủ án phí dân sự sơ thẩm.

2.2. Hoàn trả lại cho bà Nguyễn Thị H 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo biên lai thu số 0000646 ngày 17/7/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh L.

3. Về chi phí tố tụng khác: Ông Phạm Văn Đ phải chịu 1.000.000 đồng (Một triệu đồng) chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ; ông Phạm Văn Đ đã nộp đủ.

4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án (18/11/2025).