Bản án 39/2021/DS-ST — Tranh chấp về quyền sở hữu và các quyền khác đối với tài sản

[1] Nguyên đơn ông Lê Ngọc X khởi kiện đối với bị đơn anh Trần Huy H, về việc tranh chấp về lối đi tại Tổ M, phường N, thị xã A, tỉnh Gia Lai. Tòa án nhân dân thị xã A thụ lý giải quyết là đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 2 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a, c khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Bị đơn anh Trần Huy H đã được Tòa án triệu tập hợp lệ đến tham gia phiên tòa xét xử lần thứ hai nhưng vẫn vắng mặt không có lý do. Theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 3 Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành xét xử vụ án vắng mặt anh H.

[2] Đối với yêu cầu của nguyên đơn (ông Lê Ngọc X) về việc xác định lối đi có kích thước chiều ngang là 1,5m nối từ đường Tỉnh lộ 669 (đường Yă Đố) vào nhà ông Lê Ngọc X thuộc thửa đất số 170 (số cũ 478), tờ bản đồ số 1 (số cũ 4) là lối đi chung tại Tổ M, phường N, thị xã A, tỉnh Gia Lai. Hội đồng xét xử thấy:

[2.1] Theo văn bản giải quyết ngày 13/02/2004 của Ủy ban nhân dân xã S (nay đã tách ra là phường N), thị xã A thể hiện kết quả xác minh như sau: Con đường đi từ nhà ông Lê Ngọc X ra đường Tỉnh lộ 669 có từ trước năm 1990, đi qua đất thổ cư ông Trần Văn P (cha của anh Trần Huy H). Khi đo đạc cấp quyền sử dụng đất năm 1990, ông P có đề nghị đoàn đo đạc trừ đường đi, nhưng đoàn đo đạc đo chung vào diện tích đất thổ cư của ông P. Kết qủa giải quyết như sau: Ông Trần Văn P và ông Lê Ngọc X thống nhất, ông P cắt 1,5m chiều ngang thổ cư của ông P để làm đường đi lại theo hiện trạng con đường đi đã có từ trước.

[2.2] Ngày 23/11/2004, Ủy ban nhân dân xã S, thị xã A đo vẽ trích lục thửa đất số 478 của ông X thể hiện đường đi từ Tỉnh lộ 669 vào thửa đất 478 chiều ngang là 1,5m, kèm theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số A 148734 do Ủy ban nhân dân huyện A (nay là thị xã A) cấp ngày 01/8/1990 cho ông X. Tuy nhiên, ông P không thực hiện nội dung đã thống nhất, không tiến hành thủ tục điều chỉnh trích lục thửa đất để chừa lối đi chung rộng 1,5m trên thửa đất số 482 tờ bản đồ số 4 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số A 148740 do Ủy ban nhân dân huyện A cấp ngày 01/8/1990 cho ông P.

[2.3] Ngày 18/8/2015, ông Trần Văn P tặng cho con là anh Trần Huy H quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 482 (số mới 38), tờ bản đồ số 4 (số mới 02) không chừa lối đi chung. Ngày 29/9/2015, anh Trần Huy H được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Gia Lai cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CB 167436 đối với thửa đất số 38, tờ bản đồ số 02, diện tích 5.829m2, trên sơ đồ thửa đất không thể hiện lối đi chung.

[2.4] Theo biên bản xác minh ngày 23/6/2020 của Ủy ban nhân dân phường N, thị xã A thể hiện: Con đường đi có từ trước đến nay, từ thời ông N còn ở (năm 1976), sau này ông P sử dụng lô đất vẫn còn đường đi.

[3] Kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản ngày 09/6/2021 xác định lối đi hiện trạng có diện tích 125,6m2 thuộc thửa đất số 38 (số mới 84), tờ bản đồ số 02 đang tranh chấp giữa các đương sự, có vị trí như sau: Phía Đông giáp đường Yă Đố (Tỉnh lộ 669) cách tim đường 15m có kích thước 1,55m; phía Tây giáp thửa đất số 170 của ông Lê Ngọc X có kích thước 2,16m; phía Nam giáp thửa đất số 84 của anh Trần Huy H có kích thước 9,80m + 9,53m + 22,70m + 3,78m + 19,76m + 5,91m + 5,92m + 8,73m; phía Bắc giáp thửa đất số 84 của anh Trần Huy H và thửa đất số 77 có kích thước 1,49m + 17,05m + 23,99m + 2,34m + 18,54m + 11,40m + 7,44m + 3,54m. Phần diện tích lối đi được xác định theo yêu cầu khởi kiện của ông X, là 127m2, có vị trí như sau: Phía Đông giáp đường Yă Đố (Tỉnh lộ 669) có kích thước 1,5m; phía Tây giáp thửa đất số 170 của ông Lê Ngọc X có kích thước 1,5m; phía Nam giáp thửa đất số 84 của anh Trần Huy H có kích thước 85,98m; phía Bắc giáp thửa đất số 84 của anh Trần Huy H và thửa đất số 77 có kích thước 85,64m. Giá trị đất tại khu vực tranh chấp thuộc Tổ M, phường N, thị xã A, tỉnh Gia Lai, có giá trị là 500.000đ/m2.

[4] Kết quả xác minh của Tòa án ngày 08/12/2020, bà Văn Thị Kim L là người dân sống lâu năm ở địa phương cung cấp: Con đường đi từ nhà ông X ra Tỉnh lộ 669 (đường Yă Đố) có đi qua đất của ông P từ xưa đến nay. Người dân trong vùng vẫn đi qua con đường này để ra đất sản xuất. Bà Lê Thị L1 là vợ ông P, mẹ của anh H cung cấp: Lối đi này được sử dụng khoảng 50 năm nay. Trước đây, Ủy ban nhân dân xã S giải quyết, vợ chồng bà đồng ý chừa lối đi cho gia đình ông X rộng có đoạn 1,5m, có đoạn rộng 2m. Tuy nhiên, sau này gia đình ông X yêu cầu gia đình bà cắt đường đi rộng 3m để nhập vào sổ đỏ của ông X nên gia đình bà không đồng ý. Sổ đỏ vợ chồng bà chuyển nhượng lại cho con (anh H) không thể hiện con đường.

[5] Như vậy, có đủ căn cứ xác định lối đi rộng 1,5m, diện tích 127m2, nối từ đường Tỉnh lộ 669 (đường Yă Đố) vào nhà ông X thuộc thửa đất số 170 (số cũ 478), tờ bản đồ số 1 (số cũ 4) tại Tổ M, phường N, thị xã A, tỉnh Gia Lai, đi qua thửa đất số 84 (số cũ 38), tờ bản đồ số 02, là lối đi chung đã hình thành từ trước cho đến nay. Năm 2004, Ủy ban nhân dân xã S (nay đã tách ra là phường N), thị xã A đã giải quyết, ông P thống nhất cắt 1,5m chiều ngang thổ cư của ông P để làm lối đi. Nhưng sau đó ông P không điều chỉnh trong sơ đồ trích lục thửa đất và tặng cho anh Trần Huy H quyền sử dụng đất không thể hiện lối đi chung là không đúng với hiện trạng thực tế và kết quả giải quyết của Ủy ban nhân dân xã S. Hành vi cản trở việc sử dụng lối đi chung đối với gia đình ông X là trái pháp luật.

[6] Từ các tài liệu, chứng cứ, lời trình bày của đương sự, ý kiến của Kiểm sát viên và những nhận định nêu trên. Xét thấy, yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[7] Về chi phí tố tụng: Chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản là 3.000.000đ. Theo quy định tại khoản 1 Điều 157 và khoản 1 Điều 165 của Bộ luật Tố tụng dân sự, thì bị đơn phải chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản do yêu cầu của nguyên đơn được Tòa án chấp nhận. Nguyên đơn đã nộp đủ số tiền 3.000.000đ, nên bị đơn phải thanh toán lại cho nguyên đơn số tiền 3.000.000đ.

[8] Về án phí: Theo quy định tại khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, thì bị đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được Tòa án chấp nhận. Như vậy, anh H phải chịu án phí dân sự sơ thẩm đối với vụ án không có giá ngạch là 300.000đ. Ông X không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm.