- Tranh chấp gì? án hình sự — "Vũ Thị H - Hoàng Đình H - phạm tội vi phạm quy định về quản lý, bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm (điều 244 Luật sửa đổi, bổ sung một số đ…"
- Tòa quyết gì? 1. Về tội danh: Tuyên bố các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm”.
- Căn cứ chính? Điều 51 Bộ luật Hình sự; Điều 17 Bộ luật Hình sự; Điều 23 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…
| TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH THÁI BÌNH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Bản án số: 36/2023/HSPT Ngày 15 tháng 6 năm 2023 |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH THÁI BÌNH
- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa:
Bà Đỗ Thị Hà
Các Thẩm phán:
Ông Vũ Duy Luân
Ông Phạm Ngọc Thành
- Thư ký phiên tòa: Bà Nguyễn Thị Hòa - Thư ký TAND tỉnh Thái Bình.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thái Bình tham gia phiên tòa:
Bà Nguyễn Thị Vân Anh - Kiểm sát viên.
Ngày 15 tháng 6 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Thái Bình xét xử phúc thẩm vụ án hình sự thụ lý số 49/2023/HSPT ngày 19 tháng 4 năm 2023 do có kháng cáo của các bị cáo Vũ Thị H và Hoàng Đình H1 đối với bản án hình sự sơ thẩm số 16/2023/HSST ngày 28/02/2023 của Tòa án nhân dân huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình.
Bị cáo kháng cáo:
1. Vũ Thị H, sinh ngày 15/01/1994 tại Thái Bình; nơi cư trú: Khu M, xã T, huyện Y, tỉnh Phú Thọ; nghề nghiệp: lao động tự do; trình độ văn hóa: 9/12; dân tộc: Kinh; giới tính: nữ; tôn giáo: không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Vũ Đức T (đã chết) và bà Hoàng Thị S; chồng: Hoàng Mạnh L và có 03 con, con lớn sinh năm 2015, con nhỏ sinh 14/02/2022; tiền án, tiền sự: Không; bị cáo bị áp dụng biện pháp ngăn chặn “Cấm đi khỏi nơi cư trú” từ ngày 15/11/2022. Có mặt.
2. Hoàng Đình H1, sinh ngày 17/9/1990 tại Thái Bình; nơi cư trú: Thôn T, xã C, huyện H, tỉnh Thái Bình; nghề nghiệp: lao động tự do; trình độ văn hóa: 09/12; dân tộc: Kinh; giới tính: nam; tôn giáo: không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Hoàng Đình H (đã chết) và bà Nguyễn Thị L; vợ: Phạm Thị P và có 02 con, con lớn sinh năm 2016, con nhỏ sinh năm 2019; tiền án, tiền sự: Không; bị cáo bị áp dụng biện pháp ngăn chặn “Cấm đi khỏi nơi cư trú” từ ngày 15/11/2022. Có mặt.
NỘI DUNG VỤ ÁN:
Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:
Khoảng 11 giờ ngày 18/9/2022, bị cáo Vũ Thị H đang phơi quần áo tại sân nhà thì phát hiện 01 cá thể Culi nhỏ có tên khoa học là Nycticebus pygmaeus (động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ) tại cây khế sau nhà của bị cáo H. Bị cáo H bắt và nhốt cá thể Culi trên vào 01 chiếc lồng kim loại hình trụ tròn, màu trắng. Đến trưa ngày 19/9/2022, bị cáo H nhắn tin qua ứng dụng Messenger cho bị cáo Hoàng Đình H1 (em họ bị cáo H) nhờ bị cáo H1 bán hộ cá thể Culi trên với giá 700.000 đồng. Bị cáo H1 đồng ý và sử dụng tài khoản Facebook mang tên “Hoàng H1” đăng nội dung “Bà chị ở rừng quốc phương báo có con culy này khá quý hiếm làm cảnh cho con chơi hay thịt ăn thì chấm hết…mật làm thuốc thịt làm mồi nhắm khoảng 5 lạng động vật quý hiếm giá lợn chết …0386147998 để tư vấn”. Đến 14 giờ 26 phút ngày 22/9/2022, có người phụ nữ (bị cáo H1 không biết tên, tuổi, địa chỉ) sử dụng số điện thoại 0355774781 gọi hỏi bị cáo H1 mua cá thể Culi trên với giá 1.100.000 đồng. Sáng 23/9/2022, bị cáo H mang cá thể Culi đựng trong 01 lồng kim loại hình trụ tròn, màu trắng, bên ngoài lồng phủ kín bằng vải màu xanh đậm, có hình hoa văn màu trắng đến Km79+500 cao tốc Lào Cai - Yên Bái thuộc địa phận huyện Cẩm Khê, tỉnh Phú Thọ gặp anh Nguyễn Tiến H2, sinh năm 1975, nơi thường trú tổ 12, phường Y, thành phố Y, tỉnh Yên Bái (là phụ xe khách của xe khách Trung Kiên, biển kiểm soát 21F-000.18 chạy tuyến Yên Bái - Thái Bình) và gửi chiếc lồng bên trong chứa cá thể Culi về địa chỉ nhận của bị cáo H1. Đến khoảng 10 giờ 10 phút cùng ngày, bị cáo H1 nhận được điện thoại của nhà xe ô tô nên điều khiển xe mô tô, biển kiểm soát 17B4-057.13 của bị cáo H1 ra điểm hẹn nhận lồng chứa cá thể Culi về để tại nhà mình. Đến khoảng 11 giờ 30 phút cùng ngày, bị cáo H1 liên hệ với người phụ nữ mua cá thể Culi, sau đó theo chỉ dẫn của người phụ nữ, bị cáo H1 đã điều khiển xe mô tô, đến cổng Bệnh viện Đa khoa Lâm Hoa, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình để giao hàng thì bị Phòng Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường Công an tỉnh Thái Bình phát hiện, lập biên bản vụ việc.
Bản kết luận giám định động vật số 1421/STTNSV ngày 26/9/2022 của Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật - Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam kết luận: 01 cá thể động vật còn sống là của loài Culi nhỏ, có tên khoa học Nycticebus pygmaeus, có tên trong phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ; có tên trong nhóm IB, Danh mục thực vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021.
Bản án hình sự sơ thẩm số 16/2023/HSST ngày 28/02/2023 của Tòa án nhân dân huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình quyết định:
1. Tuyên bố các bị cáo Vũ Thị H và Hoàng Đình H1 phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.
2. Về hình phạt: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1 Điều 51; Điều 50; Điều 17; Điều 38; Điều 58 Bộ luật Hình sự.
Xử phạt bị cáo Vũ Thị H 01 (một) năm tù. Thời hạn tù tính từ ngày bị cáo chấp hành án.
Xử phạt bị cáo Hoàng Đình H1 01 (một) năm tù. Thời hạn tù tính từ ngày bị cáo chấp hành án.
Ngoài ra bản án còn quyết định về xử lý vật chứng, án phí, tuyên quyền kháng cáo theo quy định pháp luật.
Ngày 28/02/2023, các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 kháng cáo đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xem xét giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo, cho các bị cáo hưởng án treo.
Tại phiên tòa, bị cáo Vũ Thị H vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo và trình bày: Nhà bị cáo ở bìa rừng nên các con vật thường xuyên vào nhà bị cáo phá hoại cây cối, hoa quả. Nhiều lần bị cáo đuổi đi nhưng vẫn có nhiều con quay lại. Bị cáo không chủ động đi săn bắt loài động vật này mà do con vật lạc vào vườn nhà bị cáo, bị cáo thấy đẹp, lạ nên đã bắt nhốt lại, sau đó hỏi người dân xung quanh đó thì bị cáo mới biết là con Culi nhưng không nhận thức rõ ràng về loài động vật này thuộc loài nguy cấp, quý, hiếm được đặc biệt bảo vệ. Bản thân bị cáo có hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có tiền mua thuốc chữa bệnh cho bản thân và mua sữa cho con nên sau khi bắt được con vật bị cáo nhờ bị cáo H1 là em họ bị cáo ở Thái Bình bán hộ với giá 700.000 đồng. Do bị cáo ở vùng đồi núi nên am hiểu pháp luật còn hạn chế, lần đầu phạm tội, chưa vi phạm pháp luật lần nào, hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn, phải nuôi 03 con nhỏ, con nhỏ nhất của bị cáo sinh ngày 24/02/2022, rất cần sự chăm sóc nuôi dưỡng của người mẹ. Bị cáo lại đang mắc căn bệnh Basedow, các bác sỹ đang chẩn đoán ung thư tuyến giáp. Vì vậy, bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm hình phạt và cho bị cáo được hưởng án treo.
Tại phiên tòa, bị cáo Hoàng Đình H1 vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo và trình bày: Bản thân bị cáo không nhận thức được đây là loài động vật nguy cấp, quý, hiếm nên khi bị cáo H nhờ bị cáo bán hộ con Culi thì bị cáo đã đăng công khai trên Facebook của mình để bán. Bị cáo có trình độ văn hóa thấp, nhận thức pháp luật còn hạn chế, sau khi phạm tội bị cáo thấy ăn năn hối hận, đã khai báo thành khẩn, bị cáo lần đầu phạm tội, chưa vi phạm pháp luật lần nào, gia đình bị cáo có hoàn cảnh rất khó khăn, mẹ già đau ốm, vợ bị cáo không có thu nhập ổn định nên bị cáo là lao động chính trong gia đình phải nuôi hai con nhỏ. Vì vậy, bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm hình phạt và cho bị cáo được hưởng án treo.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thái Bình sau khi phân tích toàn bộ nội dung vụ án, xét tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội của các bị cáo, xem xét các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, nhân thân của các bị cáo, xem xét nội dung kháng cáo của các bị cáo, đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 355 Bộ luật Tố tụng Hình sự, không chấp nhận kháng cáo của các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1, giữ nguyên Bản án sơ thẩm số 16/2023/HSPT ngày 28/02/2023 của Tòa án nhân dân huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình.
Các bị cáo nói lời sau cùng: Bản án sơ thẩm xét xử các bị cáo đã đúng người đúng tội nên các bị cáo chỉ đề nghị Hội đồng xét xử xem xét các tình tiết giảm nhẹ, nhân thân của các bị cáo, cho các bị cáo được hưởng án treo.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
Về tính hợp pháp của đơn kháng cáo: Kháng cáo của các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 làm trong thời hạn luật định nên được xét xử theo thủ tục phúc thẩm.
Xét hành vi phạm tội của các bị cáo thì thấy: Tại phiên tòa, các bị cáo thành khẩn khai báo và tỏ ra ăn năn hối hận về hành vi phạm tội của mình. Lời khai nhận tội của các bị cáo phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, nên có cơ sở xác định: Trong thời gian từ ngày 18/9/2022 đến ngày 23/9/2022, bị cáo Vũ Thị H và bị cáo Hoàng Đình H1 đã có hành vi nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép 01 cá thể Culi nhỏ, tên khoa học Nycticebus pygmaeus là động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. Vì vậy, Tòa án cấp sơ thẩm đã xét xử các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm” theo điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự là đúng người, đúng tội và đúng pháp luật.
Xét kháng cáo của các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 thì thấy: Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm các quy định của Nhà nước về bảo vệ môi trường, bảo vệ sự cân bằng sinh thái, đa dạng sinh học của các loài động vật hoang dã quý hiếm trong môi trường hoang dã nên cần thiết phải xử phạt các bị cáo một cách nghiêm khắc để răn đe giáo dục và phòng ngừa tội phạm nói chung. Đây là vụ án đồng phạm giản đơn, bị cáo H là người trực tiếp bắt, nuôi, nhốt, vận chuyển cá thể Culi; bị cáo H1 thực hiện hành vi vận chuyển, trực tiếp giao dịch mua bán cá thể Culi, nên hai bị cáo giữ vai trò ngang nhau trong vụ án. Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét nhân thân, các tình tiết giảm nhẹ và xử phạt mỗi bị cáo 01 năm tù là phù hợp. Tuy nhiên, Hội đồng xét xử thấy, do trình độ văn hóa thấp, nhận thức pháp luật của các bị cáo rất hạn chế, không nhận biết được đây là loài động vật thuộc nhóm nguy cấp, quý, hiếm và quan trọng nhất là hậu quả của hành vi phạm tội của các bị cáo chưa xảy ra, bởi các bị cáo chưa bán được loài động vật này, cá thể Culi đã được trả về với môi trường tự nhiên. Mặt khác, khi xem xét về nhân thân của các bị cáo thì thấy: Các bị cáo đều có nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng, lần đầu vi phạm pháp luật, không bị áp dụng tình tiết tăng nặng nào và được hưởng tình tiết giảm nhẹ thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải. Cả hai bị cáo đều có hoàn cảnh gia đình rất khó khăn, đều là lao động chính trong gia đình. Bị cáo Vũ Thị H đang phải điều trị bệnh Basedow và nuôi 03 con nhỏ, có 1 con đang dưới 36 tháng tuổi, cần sự chăm sóc của người mẹ. Vì vậy, cần áp dụng thêm tình tiết giảm nhẹ cho các bị cáo là hoàn cảnh gia đình đặc biệt khó khăn, bị cáo H đang nuôi con nhỏ dưới 36 tháng tuổi quy định tại khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự. Do vậy, Hội đồng xét xử xét thấy chưa cần thiết phải cách ly các bị cáo ra khỏi xã hội mà cho bị cáo được hược án treo, ấn định thời gian thử thách đối với các bị cáo cũng đủ cải tạo, răn đe, giáo dục các bị cáo, đồng thời cũng để cho các bị cáo thấy được chính sách khoan hồng của Nhà nước đối với người biết ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình gây ra.
Về án phí: Kháng cáo của các bị cáo được chấp nhận, nên các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.
Vì các lẽ trên;
QUYẾT ĐỊNH:
1. Căn cứ điểm e khoản 1 Điều 357 Bộ luật tố tụng hình sự, chấp nhận một phần kháng cáo của các bị cáo Vũ Thị H và Hoàng Đình H1, sửa Bản án sơ thẩm số 16/2023/HSST ngày 28 tháng 02 năm 2023 của Tòa án nhân dân huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình về biện pháp chấp hành hình phạt tù đối với các bị cáo Vũ Thị H và Hoàng Đình H1.
1.1. Về tội danh: Tuyên bố các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm”.
1.2. Về hình phạt: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; Điều 17; Điều 50; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 58; Điều 65 Bộ luật Hình sự.
1.2.1. Xử phạt bị cáo Vũ Thị H 01 (một) năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 02 (hai) năm tính từ ngày tuyên án phúc thẩm 15/6/2023. Giao bị cáo Vũ Thị H cho Ủy ban nhân dân xã T, huyện Y, tỉnh Phú Thọ nơi bị cáo cư trú để giám sát, giáo dục.
1.2.2. Xử phạt bị cáo Hoàng Đình H1 01 (một) năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 02 (hai) năm tính từ ngày tuyên án phúc thẩm 15/6/2023. Giao bị cáo Hoàng Đình H1 cho Ủy ban nhân dân xã C, huyện H, tỉnh Thái Bình nơi bị cáo cư trú để giám sát, giáo dục.
Trường hợp các bị cáo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 92 của Luật thi hành án hình sự năm 2019.
Trong thời gian thử thách, nếu các bị cáo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật Thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc các bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.
2. Về án phí phúc thẩm: Căn cứ Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án, các bị cáo Vũ Thị H, Hoàng Đình H1 không phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.
3. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật, kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án 15 tháng 6 năm 2023.
| Nơi nhận: - VKSND tỉnh Thái Bình; - TAND, VKSND, CA h. Hưng Hà; - UBND xã T; - UBND xã C; - Các bị cáo; - Lưu hồ sơ vụ án. THÀNH VIÊN HỘI ĐỒNG XÉT XỬ CÁC THẨM PHÁN Vũ Duy Luân Phạm Ngọc Thành | TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa Đỗ Thị Hà THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Đỗ Thị Hà |