Bản án 350/2026/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện ngày 18 tháng 9 năm 2025, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, nguyên đơn ông Nguyễn Văn K; người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp luật sư Võ Thanh T thống nhất trình bày:

Ông K là cha ruột của ông T1. Năm 2007 ông K có cho ông T1 mượn phần đất diện tích 10 công tầm 3m, mặt tiền đất ngang 36m, diện tích theo đo đạt hiện trạng là 2.707,4m2 đất ở và trồng cây lâu năm, 9.425,1m2 đất trồng lúa, hiện là đối tượng trtanh chấp trong vụ án, việc mượn đất không có lập thành vắn bản. Ông T1 canh tác từ thời điểm cho mượn đất đến nay, phần đất thuộc một phần trong tổng diện tích đất theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số B067466, các thửa số 117, 118, 119, 120, 122, 123, 131, 174 tờ bản đồ số 13 toạ lạc ấp A, xã K, tỉnh Cà Mau do ông K là người đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Sau khi nhận đất, ông T1 cùng vợ là bà Nguyễn Tuyết N (hiện đã ly hôn) xây dựng nhà và trực tiếp canh tác đất cùng với hai người con chung là Nguyễn Ngọc H, Nguyễn Trọng T2. Ngôi nhà được xây dựng và sửa chữa qua nhiều lần và hiện trạng nhà thời điểm hiện tại là loại nhà cấp 4, xây tường kiên cố. Sau khi ông T1, bà N ly hôn, ông T1 kết hôn với bà Lê Thị T3 và hiện đang sinh sống cùng ông T1. Ông K thống nhất với kết quả đo vẽ, định giá đã thực hiện. Do đây là đất ông K cho ông T1 mượn để canh tác không phải là tặng cho nên yêu cầu ông T1 giao trả toàn bộ phần diện tích tranh chấp nêu trên.

Năm 2020, theo yêu cầu của ông T1 nên ông K có thế chấp tài sản là toàn bộ quyền sử dụng đất theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số B067466 để vay tiền tại Ngân hàng N1 chi nhánh T5, số tiền vay ban đầu là 250.000.000 đồng, ông K đã đưa toàn bộ số tiền này cho ông T1, việc đưa tiền không có làm giấy tờ giao nhận, hiện ông T1 vẫn chưa thanh toán số tiền trên cho ông K. Số tiền nợ ngân hàng gồm nợ gốc và lãi hiện lên đến 370.000.000 đồng. Do ông K là người trực tiếp thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho ngân hàng nên yêu cầu ông T1 có nghĩa vụ thanh toán số tiền trên. Tại phiên toà, ông K chỉ yêu cầu ông T1 thanh toán cho số tiền là 345.000.000 đồng, đối với nghĩa vụ thanh toán còn lại bao gồm cả lãi phát sinh cho ngân hàng ông K sẽ trực tiếp thanh toán mà không yêu cầu ông T1 thanh toán lại.

Ngoài số tiền trên, năm 2015 ông K có cho ông T1 mượn số tiền 42.000.000 đồng và 26 chỉ vàng 24K, đến thời điểm hiện tại ông K vẫn chưa thanh toán lại cho ông T1. Tại phiên toà, ông K yêu cầu ông T1 trả lại toàn bộ số nợ này, không yêu cầu về lãi suất.

Theo đơn khởi kiện ngày 23 tháng 01 năm 2026, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, bị đơn ông Nguyễn Văn T1 và người đại diện theo uỷ quyền ông Nguyễn Văn K1 thống nhất trình bày: Năm 2005, ông K có cho ông Toàn phần đất diện tích 10 công tầm 3m, mặt tiền đất ngang 36m toạ lạc ấp A, xã K, tỉnh Cà Mau, tặng cho không làm văn bản có sự thống nhất các thành viên trong gia đình. Sau khi tặng cho, ông T1 cùng vợ là bà N trực tiếp canh tác trên phần đất cùng với hai người con chung là H và T2. Sau khi ly hôn, ông T1 kết hôn với bà T3 năm 2021 và tiếp tục sinh sống trên phần đất này cho đến nay. Quá trình sử dụng đất, ông T1 ở ổn định và liên tục từ thời điểm nhận tặng cho đất đến nay không phát sinh tranh chấp. Do phần đất tặng cho là một phần trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp cho ông K và hiện ông K đang thế chấp vay vốn ngân hàng nên không thể thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng cho ông T1. Ông T1 yêu cầu toà án công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông K và ông T1, yêu cầu công nhận cho ông K phần đất diện tích 2.707,4m2 đất ở và trồng cây lâu năm và 9.425,1m2 đất trồng lúa được thể hiện theo kết quả đo vẽ hiện trạng, thống nhất với kết quả đo vẽ, định giá tài sản đã thực hiện.

Tại phiên toà, ông T1 thừa nhận hiện có nợ ông ông K số tiền 42.000.000 đồng và 26 chỉ vàng 24K như ông K trình bày, ông T1 đồng ý thanh toán khoản nợ này cho nguyên đơn. Đối với số tiền nợ ngân hàng 345.000.000 đồng như trình bày của ông K ông T1 không đồng ý. Ông T1 xác định có việc ông nhờ ông K vay tiền ngân hàng nhưng số tiền ông nhận từ ông K chỉ là 50.000.000 đồng mà không phải là 250.000.000 đồng như trình bày ông K. Ông đồng ý trả cho ông K số tiền ông nhận và lãi suất theo quy định pháp luật.

Lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lê Thị M trình bày: Thống nhất với trình bày của ông K, phần đất tranh chấp là vợ chồng bà cho ông mượn không phải tặng cho nên việc ông K đồi lại đất là đúng sự thật. Tiền nợ ngân hàng và và nợ vay như ông K trình bày là đúng với thực tế vay mượn giữa các bên.

Lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Ngọc H trình bày: Bà là con chung của ông Nguyễn Văn T1 bà Nguyễn Tuyết N. Bà xác định tài sản tranh chấp trong vụ án không liên quan đến bà nên bà không có yêu cầu gì trong vụ án này.

Lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên toà, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lê Thị T3 trình bày: Bà hiện là vợ của ông T1, sống cùng với ông T1 trên phần đất tranh chấp. Bà T3 xác định tài sản tranh chấp là của riêng ông T1, không liên quan gì đến bà, bà không có yêu cầu gì trong vụ án.

Lời khai tại văn bản số 72/NHNo.TVT-KH về việc xin vắng mặt tại phiên xét xử, người đại diện hợp pháp của Ngân hàng N1, ông Châu Đông D trình bày: Ngân không có yêu cầu độc lập về quyền lợi gì trong vụ án này, đề nghị toà án xét xử vắng mặt, kèm theo văn bản là Hợp đồng tín dụng, Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất đối với người vay là ông Nguyễn Văn K.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3 – Cà Mau phát biểu: Về thủ tục tố tụng: Tòa án tiến hành thu thập đầy đủ các tài liệu, chứng cứ liên quan đến vụ án. Thẩm phán và Hội đồng xét xử đã tuân thủ đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Các đương sự có mặt đã thực hiện đúng quy định, đương sự vắng mặt không lý do là chưa chấp hành đúng quy định của Bộ luật tố tụng Dân sự.

Về nội dung vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử: Không chấp nhận một phần yêu cầu của ông K về việc buộc ông T1 tháo dỡ nhà và tài sản trên đất để trả lại cho ông diện tích đất 12.132,5m2; Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông K, buộc ông T1 thanh toán cho ông K số tiền là 387.000.000 đồng và 26 chỉ vàng 24K.

Chấp nhận yêu cầu phản tố của ông T1, công nhận hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông K và ông T1 đối với phần đất theo đo đạc thực tế diện tích 12.132,5m2. Tuyên bố vô hiệu một phần Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất số 7504LCL202200014/HĐTC ngày 04/01/2022 giữa ông K, bà M và Ngân hàng N1 đối với phần đất diện tích 12.132,5m2 đã công nhận cho ông T1. Về án phí và chi phí tố tụng đương sự phải chịu theo quy định pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[12] Về án phí dân sự sơ thẩm: Áp dụng Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự, Điều 12, Điều 27 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, đương sự phải chịu án phí đối nghĩa vụ của mình. Tuy nhiên ông K được miễn do là người cao tuổi nên không phải nộp, ông T1 phải chịu án phí. Lấy giá vàng quy đổi là 13.500.000 đồng/chỉ, án phí ông T1 phải chịu là 20.000.000 đồng + (4% x 338.000.000 đồng) = 33.520.000 đồng.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 157, Điều 165, Điều 227, Điều 228, Điều 266, Điều 271 và Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ các Điều 117, 119, 122, 123, 463, 466, khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự; Căn cứ Điều 50 Luật Đất đai năm 2003; Căn cứ điểm b.3 tiểu mục 2.3 phần II Nghị quyết số 02/2004/NQ-HĐTP ngày 10 tháng 8 năm 2004 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; Căn cứ Điều 12, Điều 26, Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội;

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn K về việc yêu cầu ông Nguyễn Văn T1 trả lại quyền sử dụng phần đất thuộc các thửa đất số 385, 424, tờ bản đồ số 11, chỉnh lý năm 2023, toạ lạc ấp A, xã K, tỉnh Cà Mau, diện tích 12.132,5m2 bao gồm 100 m2 đất ở, 2.607,4m2 đất trồng cây lâu năm và 9.425,1m2 đất trồng lúa.

2. Công nhận hợp đồng tặng cho giữa ông Nguyễn Văn K, bà Lê Thị M với ông Nguyễn Văn T1. Công nhận cho ông Nguyễn Văn T1 được quyền quản lý, sử dụng phần đất thuộc các thửa đất số 385, 424, tờ bản đồ số 11, chỉnh lý năm 2023, toạ lạc ấp A, xã K, tỉnh Cà Mau, diện tích 12.132,5m2 bao gồm 100 m2 đất ở, 2.607,4m2 đất trồng cây lâu năm và 9.425,1m2 đất trồng lúa; có tứ cận:

Phía bắc giáp kênh thuỷ lợi.

Phía nam giáp đường bê tông.

Phía đông giáp thửa 370 và 415.

Phía tây giáp thửa 348 và 380.

Hiện trạng đất tương ứng với các thửa 2, 7 tại các vị trí M5-M31-M30-M27-M26-M25-M32-M9 trên sơ đồ bản vẽ kèm theo do Công ty TNHH MTV T6 lập ngày 09 tháng 4 năm 2026.

3. Tuyên bố Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất số 7504LCL202200014/HĐTC ngày 04 tháng 01 năm 2022 giữa ông Nguyễn Văn K, bà Lê Thị M và Ngân hàng N1 vô hiệu một phần liên quan đến các thửa đất số 385, 424, tờ bản đồ số 11, chỉnh lý năm 2023, toạ lạc ấp A, xã K, tỉnh Cà Mau đã công nhận quyền sử dụng cho ông Nguyễn Văn T1.

4. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn K về tranh chấp hợp đồng vay tài sản.

Buộc ông Nguyễn Văn T1 có nghĩa vụ trả cho ông Nguyễn Văn K 26 (hai mươi sáu) chỉ vàng 24K và 387.000.000 (ba trăm tám mươi bảy triệu) đồng.

Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành án xong đối với khoản tiền 387.000.000 đồng nêu trên, hàng tháng ông Nguyễn Văn T1 còn phải chịu khoản tiền lãi đối với số tiền chậm thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

5. Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, đo đạt và định giá tài sản: Ông Nguyễn Văn K phải chịu 75.000.000 (bảy mươi lăm triệu) đồng. Ông Nguyễn Văn K đã nộp xong.

6. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Nguyễn Văn T1 phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là 33.520.000 (ba mươi ba triệu năm trăm hai mươi nghìn) đồng nhưng được khấu trừ số tiền tạm ứng án phí mà ông đã nộp 300.000 đồng theo biên lai thu tạm ứng án phí số 0000998 ngày 23 tháng 01 năm 2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Cà Mau, ông T1 còn phải tiếp tiếp tục nộp số tiền là 33.220.000 (ba mươi ba triệu hai trăm hai mươi nghìn) đồng.

7. Đương sự có mặt được quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án; đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết hợp lệ.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.