Bản án 339/2026/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NHÂN!DANH!

NƯỚC!CỘNG!HÒA!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM!

!

TÒA!ÁN!NHÂN!DÂN!TỈNH!LÂM!ĐỒNG!

-!Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:!

Thẩm"phán"-"Chủ"tọa"phiên"tòa:"Ông!Nguyễn!Lê!Phương;!

Các"Thẩm"phán:!Ông!Nguyễn!Anh!Dũng!và!ông!Phạm!Thái!Bình;!

- Thư ký phiên tòa:!Bà!Trần!Thị!Huyền!Anh!-!Thư!ký!Toà!án!của!Tòa!án! nhân!dân!tỉnh!Lâm!Đồng.!

-!Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng tham gia phiên tòa:! Bà!Nguyễn!Thị!Linh!-!Kiểm!sát!viên.!

Ngày!23!tháng!6!năm!2026,!tại!trụ!sở!Tòa!án!nhân!dân!tỉnh!Lâm!Đồng!(Cơ! sở!1)!xét!xử!phúc!thẩm!công!khai!vụ!án!thụ!lý!số!250/2026/TLPT-DS!ngày!24! tháng!4!năm!2026!về!việc:“Tranh"chấp"quyền"sử"dụng"đất”.!Do!Bản!án!dân!sự! sơ!thẩm!số!394/2025/DS-ST!ngày!02!tháng!12!năm!2025!của!Toà!án!nhân!dân! khu!vực!10!–!Lâm!Đồng!bị!kháng!cáo.!Theo!Quyết!định!đưa!vụ!án!ra!xét! xử! phúc!thẩm!số!357/2026/QĐ-PT!ngày!18!tháng!5!năm!2026!và!Thông!báo!về!việc! hoãn!phiên!tòa!phúc!thẩm!số!18/TB-TA!ngày!05!tháng!6!năm!2026!của!Tòa!án! nhân!dân!tỉnh!Lâm!Đồng,!giữa!các!đương!sự:!

1."Nguyên đơn:!Bà!Nguyễn!Thị!P,!sinh!năm!1953;!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,! thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố!T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).! (Có!mặt)!

Người"bảo"vệ"quyền"và"lợi"ích"hợp"pháp:"Luật!sư!Nguyễn!Minh!N!–!Công! ty!L!–!Đoàn!Luật!sư!Thành!phố!H.!(Có!mặt)!

Địa!chỉ:!Số!E,!đường!T,!phường!H,!quận!I,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh!(Nay! là!số!E,!đường!T,!phường!T,!Thành!phố!Hồ!Chí!Minh).!

2. Bị đơn:!Ông!Phạm!Q,!sinh!năm!1958;!địa!chỉ:!Khu!phố!H,!phường!M,! thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố!H,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).! (Vắng!mặt)!

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền:"Bà!Phạm!Thị!Minh!H,!sinh!năm!1979;!địa! chỉ:!Số!F!N,!khu!phố!H,!phường!M,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!số!F! N,! khu! phố! H,! phường! M,! tỉnh! Lâm! Đồng)! (Theo! Hợp! đồng! ủy! quyền! ngày! 11/4/2023).!(Có!mặt)!

3. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:!

3.1.!Ông!Đinh!Vương!H1,!sinh!năm!1957;!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,!thành!phố! P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố!T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).!(Vắng!mặt)!

3.2.!Ông!Trương!Minh!T,!sinh!năm!1971;!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,!thành!phố! P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố!T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).!(Có!mặt)!

3.3.!Ông!Trương!Minh!Q1,!sinh!năm!1973;!địa!chỉ:!Thôn!H,!xã!H,!huyện! B,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!thôn!H,!xã!H,!tỉnh!Lâm!Đồng).!(Có!mặt)!

3.4.!Bà!Trương!Thị!Bích!T1,!sinh!năm!1976;!(Có!mặt)!

3.5.!Ông!Trương!Minh!V,!sinh!năm!1981;!(Có!mặt)!

3.6.!Ông!Trương!Minh!H2,!sinh!năm!1991;!(Vắng!mặt)!

3.7.!Ông!Trương!Minh!H3,!sinh!năm!1994;!(Có!mặt)!

Cùng!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố! T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).!

Người"đại"diện"theo"ủy"quyền"của"ông"T,"ông"Q1,"ông"V,"ông"H2,"bà"T1"và" ông"H3:"Bà!Nguyễn!Thị!P,!sinh!năm!1953;!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,! tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố!T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng)!(Theo!Giấy!ủy! quyền!ngày!22/7/2024!và!Giấy!ủy!quyền!ngày!23/7/2024).!(Có!mặt)!

4. Người làm chứng:

4.1.!Ông!Lê!Minh!H4,!sinh!năm!1975;!(Có!mặt)!

4.2.!Ông!Lê!Văn!D,!sinh!năm!1952;!(Có!mặt)!

4.3.!Ông!Nguyễn!Phước!S,!sinh!năm!1960;!(Có!mặt)!

Cùng!địa!chỉ:!Thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!(Nay!là!khu!phố! T,!phường!M,!tỉnh!Lâm!Đồng).!

5. Người kháng cáo:!Nguyên!đơn!bà!Nguyễn!Thị!P.!

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:!

Theo"hồ"sơ"án"sơ"thẩm"thì"nội"dung"vụ"án"được"tóm"tắt"như"sau:"

1.!Nguyên!đơn!bà!Nguyễn!Thị!P,!đồng!thời!là!người!đại!diện!theo!ủy! quyền!của!những!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!trong!vụ!án!trình! bày:"

1.1.!Về!nguồn!gốc!đất!tranh!chấp:!Vào!năm!1975,!bà!Nguyễn!Thị!P!cùng! chồng! là! ông! Trương! Minh! S1! (Chết! năm! 1999,! theo! Trích! lục! khai! tử! số! 09/TLKT-BS! do! Ủy! ban! nhân! dân! (Viết! tắt! UBND)! phường! H! cấp! ngày! 21/01/2021)!khai!hoang!khu!đất!tọa!lạc!tại!khu!vực!M,!sau!là!thôn!T,!xã!T,!thành! phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!với!diện!tích!1,9!héc!ta!(19.000m2).!Ông,!bà!sử!dụng! thửa!đất!đó!để!canh!tác,!trồng!trọt!!hoa!màu.!Việc!sử!dụng!thửa!đất!này!được!sự! làm!chứng!của!các!ông!bà!có!các!thửa!đất!giáp!ranh,!bao!gồm:!Ông!Lê!Minh!H4,! sinh! năm!1975! (Giáp!phía! Đông);! Ông!Lê!Văn! D,! sinh! năm! 1952! (Giáp! phía! Tây);!Bà!Nguyễn!Thị!N1,!sinh!năm!1946!(Giáp!phía!Nam);!Phía!Bắc!giáp!với! rừng!do!Nhà!nước!quản!lý.!Ngoài!ra!còn!có!các!ông!bà:!Nguyễn!Phước!S,!sinh!

2!

! năm!1960,!bà!Huỳnh!Thị!T2!cũng!biết!về!quá!trình!hình!thành!và!sử!dụng!đất! của!gia!đình!bà!P.!

Vợ!chồng!bà!P,!ông!S1!có!06!người!con!chung!như!sau:!

1-!Ông!Trương!Minh!T,!sinh!năm!1971;!

2-!Ông!Trương!Minh!Q1,!sinh!năm!1973;!

3-!Bà!Trương!Thị!Bích!T1,!sinh!năm!1976;!

4-!Ông!Trương!Minh!V,!sinh!năm!1981;!

5-!Ông!Trương!Minh!H2,!sinh!năm!1991;!

6-!Ông!Trương!Minh!H3,!sinh!năm!1994.!!

Ngoài!ra,!vợ!chồng!bà!không!có!con!riêng!hay!con!nuôi.!

1.2.! Về! việc! sử! dụng! đất:! Vào! năm! 1997,! gia! đình! bà! có! trồng! cây! điều! (Cây!đào!lộn!hột)!trên!phần!đất!này,!tổng!cộng!80!cây,!hiện!nay!các!cây!điều!này! vẫn!còn.!Mặc!khác!gia!đình!bà!cũng!trồng!xen!canh!cây!đậu!hằng!năm.!

Năm!2005,!do!hoàn!cảnh!kinh!tế!khó!khăn,!việc!trồng!hoa!màu!trên!thửa! đất!này!không!đảm!bảo!thu!nhập!cuộc!sống,!gia!đình!bà!đã!chuyển!về!phần!lớn! về!phường!H,!thành!phố!P!để!sinh!sống.!Gia!đình!bà!dù!không!sống!trực!tiếp! trên!thửa!đất!này!nhưng!vẫn!đều!đặn!thu!hoạch!hạt!điều!từ!những!cây!điều!được! trồng!trên!thửa!đất!này.!

Quá!trình!sử!dụng!đất!của!gia!đình!bà!diễn!ra!liên!tục.!Sau!khi!phần!lớn!gia! đình!về!Hàm!Tiến!sinh!sống,!con!trai!bà!là!T!vẫn!ở!giữ!đất!(2008),!con!gái!tên! T1!tiếp!tục!giữ!đất!(2010),!sau!đó!con!trai!tên!V!tiếp!tục!giữ!đất!(2015).!

1.3.!Về!vấn!đề!tranh!chấp:!Vào!năm!2016,!bà!Nguyễn!Thị!P!có!liên!hệ!với! UBND!xã!T,!cụ!thể!là!ông!Diệp!Xuân!T3,!phụ!trách!địa!chính!xã!để!thực!hiện! thủ!tục!xin!cấp!Giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!cho!thửa!đất!nêu!trên!tọa!lạc! tại!khu!vực!M!(19.000m2).!Ông!T3!hướng!dẫn!bà!để!lại!số!điện!thoại!để!liên!hệ! sau!nhưng!không!thấy!ông!T3!gọi.!

Vào!năm!2019!khi!gia!đình!phát!hiện!có!người!trồng!trụ!và!rào!chắn!trên! khu!đất!nêu!trên,!gia!đình!bà!có!trình!báo!với!ông!Nguyễn!Tấn!M,!phụ!trách!tư! pháp!xã.!Ông!M!hướng!dẫn!bà!về!làm!đơn!gửi!đến!UBND!xã.!Sau!khi!đơn!được! gửi!đến!UBND!xã,!khi!đó!gia!đình!bà!mới!phát!hiện!ông!Đinh!Vương!H1!đã! xâm!chiếm!quyền!sử!dụng!đất!bất!hợp!pháp,!đồng!thời!ông!H1!còn!bán!lại!bằng! văn!bản!không!có!chứng!thực!cho!một!số!người!khác!trong!đó!có!ông!Phạm!Q,! sinh!năm!1958.!Phần!đất!mà!ông!Đinh!Vương!H1!xâm!chiếm!của!gia!đình!bà!và! bán!cho!ông!Phạm!Q!có!diện!tích!9.728,6m2.!

Ngày!09/6/2020,!bà!Nguyễn!Thị!P!đã!gửi!đơn!tố!cáo!hành!vi!chiếm!đất!và! chuyển!nhượng!bất!hợp!pháp!đất!của!gia!đình!bà!đến!Chủ!tịch!UBND!xã!T.!

Ngày!21/8/2020!UBND!xã!T!tiến!hành!phiên!họp!hòa!giải.!Tại! buổi! hòa! giải!ông!Đinh!Vương!H1!nói!là!do!chồng!bà!Trương!Minh!S1!đã!bán!lại!cho!ông!

3!

! nhưng!không!trưng!ra!được!bất!kỳ!bằng!chứng!nào!về!sự!chuyển!nhượng!này.! Phiên!hòa!giải!không!thành!công.!

Gia! đình! bà! rất! nhiều! lần! yêu! cầu! ông! Đinh! Vương! H1! và! ông! Phạm! Q! chấm!dứt!xâm!chiếm!quyền!sử!dụng!thửa!đất!nêu!trên!nhưng!ông!H1!và!ông!Q! né!tránh!không!giải!quyết.!Chính!vì!việc!này!mà!gia!đình!bà!không!thể!đăng!ký! xin!các!cấp!có!thẩm!quyền!cấp!Giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!đối!với!thửa! đất!nêu!trên.!

Tại! Đơn!khởi! kiện!và! B! tự! khai!nguyên!đơn! yêu! cầu!Tòa! án! giải! quyết:! Buộc!bị!đơn!ông!Phạm!Q!trả!lại!diện!tích!9.728m2!đất!tọa!lạc!tại!thôn!T,!xã!T,! thành! phố! P,! tỉnh! Bình! Thuận! và! công! nhận! bà! P! và! các! con! của! bà! P! được! quyền!quản!lý,!sử!dụng!diện!tích!đất!nêu!trên.!

Tại! phiên! tòa,! phía! nguyên! đơn! thống! nhất! diện! tích! đất! tranh! chấp! 9252,2m2! theo! Bản! Trích! đo! bản! đồ! vị! trí! đất! tranh! chấp! ngày! 04/5/2023! do! Công!ty!HTB!lập.!Đề!nghị!Tòa!án!giải!quyết:!Buộc!bị!đơn!ông!Phạm!Q!trả!lại! diện!tích!9252,2m2!đất!tọa!lạc!tại!thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!và! công!nhận!bà!P!và!các!con!của!bà!P!được!quyền!quản!lý,!sử!dụng!diện!tích!đất! nêu!trên.!

2.!Bị!đơn!ông!Phạm!Q!trình!bày:!

2.1.!Về!nguồn!gốc!đất!do!ông!Phạm!Q!mua!của!ông!Đinh!Vương!H1,!sinh! năm!1957!tại!thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận!bằng!Giấy!viết!tay!vào! ngày!10/4/2003!với!diện!tích!khoảng!7.000m2!tại!thôn!T,!xã!T,!thành!phố!P,!tỉnh! Bình!Thuận!với!số!tiền!4.000.000!đồng!(Bốn!triệu!đồng);!Đất!này!do!ông!H1! đang!trồng!ngắn!ngày!dưa,!đậu…là!đất!trống,!trên!đất!không!có!cây!lâu!năm:!Đ! (Điều),!keo!lá!chàm.!

Tại! thời! điểm! ông! Q! mua! đất,! xung! quanh! không! có! nhà! dân! sinh! sống,! không!có!điện,!nước,!là!vùng!đất!heo!hút,!khô!cằn;!Ít!người!canh!tác;!Trước!đất! chỉ!là!con!đường!đất!(Đường!mòn)!nhỏ;!Đường!lớn!phía!trước!là!con!đường!đỗ! đá!sỏi,!không!phải!là!đường!bê!tông!như!hiện!giờ.!Sau!khi!mua!đất,!ông!Q!đã! thuê!ông!Nguyễn!Thái!B1,!địa!chỉ!khu!phố!F,!phường!M,!thành!phố!P,!tỉnh!Bình! Thuận!đến!san!ủi!đất!và!trồng!1.000!cây!keo!lá!chàm!trên!toàn!bộ!khuôn!viên! thửa!đất;!Hàng!năm!ông!Q!đều!trồng!dặm!lại;!Trong!thời!gian!ủi!đất,!quá!trình! trồng!cây!từ!năm!2005!đến!2020,!gia!đình!Bà!P!(Con!bà!P!sống!gần!đó)!không! đến!thửa!đất!này!tranh!chấp!hay!khiếu!nại!gì!hay!ngăn!cản!ông!Q!cày!đất!canh! tác!trồng!keo!trên!đất;!Ông!Q!vẫn!trông!coi,!chăm!sóc,!trồng!cây!trên!thửa!đất! này!từ!năm!2003!đến!nay.!

Vào!khoảng!năm!2004,!thời!điểm!xã!T!có!đo!vẽ!bản!đồ!đất!để!quản!lý!theo! Luật!Đất!đai!2003.!Ông!Q!có!đăng!ký!kê!khai!và!đã!được!đo!vẽ!theo!bản!đồ!của! Công!ty!Hoàng!Nguyên,!tại!bản!đồ!thể!hiện!thửa!đất!số!27,!tờ!bản!đồ!số!47,!diện! tích!7.603m2.!

Khoảng!tháng!7/2020,!ông!Q!có!nhận!được!điện!thoại!từ!ông!Đinh!Vương! H1,!người!bán!đất!cho!biết!có!người!lạ!đến!đất!của!ông!Q!cho!xe!ủi!!san!bằng!

4!

! đất,!chặt!phá!toàn!bộ!cây!keo!lá!tràm!và!đốt!hết!các!cây!trồng!trên!đất!(Đính!kèm! hình).!Do!ông!Q!ở!Mũi!Né!cách!thửa!đất!10km,!khi!đến!đất!thì!thấy!gia!đình!bà! P!và!các!con!khoảng!10!người!ngang!nhiên!cầm!dao,!rựa!chặt!phá,!cho!xe!ủi!bứt! gốc!toàn!bộ!cây!keo!lá!tràm!và!đốt!toàn!bộ!cây!trên!đất,!tháo!bỏ!hết!hàng!rào!dây! kẽm! gai! trụ! xi! măng! trên! đất! (Đính! kèm! hình! ảnh);! Ông! Q! có! đến! ngăn! cản! không! cho! chặt! phá,! yêu! cầu! họ! dừng! lại! nhưng! không! được;! Lúc! này! họ! rất! hung!hãn!và!cầm!rựa,!dao!doạ!chửi!và!doạ!chém.!Do!không!thể!nói!chuyện!phải! trái!và!tự!mình!không!thể!ngăn!cản!hành!vi!lộng!hành!của!gia!đình!bà!P,!ông!Q! có!đến!UBND!xã!T!báo!cáo!tình!hình!xảy!ra!trên!đất;!Có!anh!cán!bộ!xã!T!(Ông! Nguyễn!Tấn!M)!và!một!Công!an!viên!đến!đất!yêu!cầu!gia!đình!bà!P!ngừng!chặt! phá!cây!nhưng!gia!đình!bà!P!không!chấp!hành,!chặt!cây!xong!đốt!toàn!bộ!mấy! trăm!cây!keo!của!ông!Q;!Hiện!nay!trên!đất!vẫn!còn!các!vết!tích!cây!bị!đốt!hết! gốc;!Một!số!cây!bị!đốt!không!hết!gốc!nay!đã!nảy!nhánh!(Đính!kèm!hình!ảnh).!

2.2.!Nay!bà!P!cho!rằng!đất!này!là!của!gia!đình!bà!và!có!đơn!khởi!kiện!tại! Tòa!án!với!lý!do!đây!là!đất!cũ!của!gia!đình!bà!P!là!không!có!cơ!sở.!

Thứ!nhất:!Quá!trình!sử!dụng!đất,!ông!Phạm!Q!đã!sử!dụng!đất!ổn!định,!liên! tục!hơn!20!năm!nay.!Vì!lý!do:!

Tại!xã!T!là!vùng!đất!khô!cằn,!không!có!nước!thời!điểm!đó!người!dân!cũng! không!biết!là!đào!giếng!khoan!nên!chỉ!dùng!nước!mưa!để!trồng!trọt!nên!người! dân!địa!phương!chỉ!trồng!được!đậu!xanh,!đậu!đen!và!dựa!vào!mùa!mưa!(Mùa! hè);!Người!dân!địa!phương!khi!thấy!đất!trống,!không!người!canh!tác!là!đến!ủi,! làm! đất! trồng! cây! ngắn! ngày,! canh! tác! được! vài! vụ! đất! hoang! hoá,! bạc! màu.! Người!dân!bỏ!đất!này!đến!khu!đất!khác!để!trồng!cây!ngắn!ngày.!Thửa!đất!cũ!vài! năm!lại!được!người!khác!đến!canh!tác,!cứ!lặp!đi!lặp!lại!như!thế!(Gọi!là!du!canh);! Người!sử!dụng!đất!sau!cùng!và!đến!nay!họ!vẫn!đang!sử!dụng!canh!tác!thì!được! cấp!Giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất.!

Trường!hợp!này!cũng!giống!như!trường!hợp!của!bà!P;!Có!thể!trước!năm! 1993,!gia!đình!bà!có!sử!dụng!đất!này!(Khoảng!2.000m2!như!Biên!bản!hòa!giải! tại!phường)!để!trồng!cây!ngắn!ngày!và!đã!bỏ!đất!này!đi!nơi!khác!và!ông!Phạm!Q! sử!dụng!hơn!20!năm!nay.!Nay!gia!đình!bà!P!cho!rằng,!nếu!đất!ngày!xưa!bà!có! trồng!trọt!thì!đương!nhiên!đó!là!đất!của!bà,!điều!này!không!đúng!quy!định!của! pháp!luật!đất!đai.!

Vậy,!phải!xét!đất!này!từ!đâu!bà!P!có?!Đất!có!từ!hàng!trăm!năm!nay,!vậy! trước!khi!bà!P!đến!đất!này!canh!tác,!thì!đất!này!là!của!ai!đang!quản!lý.!Từ!đâu! mà!bà!P!có!đất!này.!

Thứ!hai:!Tại!Biên!bản!hoà!giải! của!UBND!xã!T!cũng!xác!nhận!thửa!đất! đang!tranh!chấp!là!do!gia!đình!bà!P!có!canh!tác!trồng!cây!ngắn!ngày!trước!năm! 2000,!với!diện!tích!khoảng!2000m2!đất;!Sau!đó!thấy!ông!Đinh!Vương!H1!canh! tác!trồng!cây!ngắn!ngày!từ!năm!2000!-!2003;!

5!

!

Từ!năm!2003!đến!nay!là!do!ông!Phạm!Q!canh!tác!trồng!cây!keo!trên!đất.! Phải!khẳng!định!ông!Phạm!Q!là!người!canh!tác,!sử!dụng!đất!ổn!định,!liên!tục,! trồng!cây!từ!năm!2003!đến!nay.!

Thứ!ba:!Bà!P!cho!rằng!đất!này!của!gia!đình!bà,!vậy!có!các!loại!giấy!tờ!theo! Điều!100!Luật!Đất!đai!cũng!như!Giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!được!nhà! nước!công!nhận,!cũng!không!kê!khai!đăng!ký!hay!sử!dụng!đất!này!không.!

Sau!khi!mua!đất!từ!ông!H1,!ông!Q!có!đăng!ký!kê!khai!thửa!đất!được!thể! hiện!tại!sổ!mục!kê!tại!xã!T!năm!2005,!do!Công!ty!Hoàng!Nguyên!đo!vẽ,!số!thứ! tự!362,!tờ!bản!đồ!47,!thửa!đất!số!27,!HNK,!diện!tích!7.603m2.!

Bà!P!cho!rằng!đây!là!đất!của!gia!đình!bà!khai!hoang,!chồng!bà!bán!cho!ông! H1!bà!không!biết,!điều!này!không!đúng!vì!khi!ông!H1!canh!tác!trên!đất!này!từ! năm!2000!-!2003;!Ông!Q!canh!tác!từ!năm!2003!đến!nay,!bà!không!đến!đất!tranh! chấp!hay!khiếu!nại!gì;!Mặc!dù!bà!cho!rằng!có!thửa!đất!liền!kề,!thường!xuyên!đến! đây!hái!đào!và!con!bà!đang!sống!gần!thửa!đất!tranh!chấp.!

Như!vậy:!Bà!P!và!gia!đình!bà!P!không!có!giấy!tờ!về!đất,!việc!gia!đình!bà!có! sử!dụng!đất!này!trước!năm!2000!trở!về!trước,!diện!tích!khoảng!2000m2,!gia!đình! bà!không!đăng!ký!kê!khai!cũng!như!không!sử!dụng!đất!này!liên!tục!ổn!định!đã! hơn!20!năm;!Không!có!các!giấy!tờ!theo!khoản!1!Điều!100!của!Luật!Đất!đai!nên! bà!không!đủ!điều!kiện!để!công!nhận!phần!đất!này!cho!bà!theo!quy!định!tại!Điều! 100!Luật!Đất!đai!2013!và!Điều!22!Nghị!định!số!43/2014/NĐ-CP!ngày!15/5/2014! của!Chính!phủ!hướng!dẫn!chi!tiết!thi!hành!luật!đất!đai,!không!đồng!nghĩa!đất! này!thuộc!quyền!sử!dụng!hợp!pháp!của!gia!đình!bà!P.!

Ông!Q!là!người!mua!đất!này!từ!ông!H1,!có!đăng!ký!kê!khai,!sử!dụng!ổn! định!liên!tục!nên!đủ!điều!kiện!công!nhận!quyền!sử!dụng!đất!theo!Điều!20!!Nghị! định!số!43/2014/NĐ-CP!ngày!15/5/2014!của!Chính!phủ!“Người!nào!sử!dụng!đất! mà!không!có!giấy!tờ!theo!Điều!100!Luật!Đất!đai,!sử!dụng!đất!ổn!định,!liên!tục! thì!được!xem!xét!cấp!giấy!chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất”.!

Từ!khi!có!Công!ty!điện!gió!đến!gần!thửa!đất!này!làm!điện!gió,!làm!đường,! cộng!với!thời!gian!giá!đất!bị!đẩy!lên!cao.!Gia!đình!bà!P!ngang!nhiên!vào!chặt! phá!chiếm!đất!của!ông!Q.!Vậy!tại!sao!hơn!20!năm!nay!bà!không!tranh!chấp,!đến! nay!mới!tranh!chấp.!

Đối!với!đề!nghị!của!nguyên!đơn:!Cho!ông!Q!được!quyền!đứng!tên!sử!dụng,! quản!lý!diện!tích!2.000m2!đất!thuộc!thửa!đất!tranh!chấp,!còn!lại!7252,2m2!thuộc! quyền!sở!hữu!của!bà!P!và!06!người!con!bà!P!thì!bị!đơn!không!đồng!ý.!

Bị!đơn!thống!nhất!diện!tích!đất!tranh!chấp!9252,2m2!theo!Bản!Trích!đo!bản! đồ!vị!trí!đất!tranh!chấp!ngày!04/5/2023!do!Công!ty!HTB!lập!và!ông!Phạm!Q!đề! nghị! Tòa! án! xem! xét,! giải! quyết:! Không!chấp!nhận! yêu!cầu! khởi! kiện! của!bà! Nguyễn!Thị!P;!Công!nhận!phần!đất!đang!tranh!chấp!thuộc!quyền!sử!dụng!hợp! pháp!của!ông!Phạm!Quân!.!

6!

!

Phía!bị!đơn!đề!nghị!Tòa!án:!Không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà! Nguyễn! Thị! P! về! tranh! chấp! diện! tích! 9252,2m2! đất! tọa! lạc! tại! thôn! T,! xã! T,! thành!phố!P,!tỉnh!Bình!Thuận.!

3.!Người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!ông!Đinh!Vương!H1!trình! bày:!Ông!Phạm!Q!chỗ!quen!biết!với!bà!P!là!bà!con!phía!vợ!cũ,!bà!P!kêu!phía!vợ! cũ!ông!là!chị.!Đất!tranh!chấp!trong!vụ!án!mà!ông!bán!cho!Phạm!Q!có!nguồn!gốc! ông!H1!mua!lại!của!chồng!bà!P!là!ông!Trương!Minh!S1!năm!1993.!Lúc!đó!ông! S1!làm!thôn!trưởng,!anh!em!cùng!thôn!quen!thân!nhau,!ông!H1!tới!nhà!ông!S1! chơi,!ông!S1!nói!nhà!ông!dời!xuống!khu!dân!cư,!ông!nói!ông!H1!lấy!miếng!đất! (Hiện!nay!tranh!chấp)!để!làm.!Đất!đó!do!một!mình!ông!S1!khai!khẩn,!gia!đình! ông!S1!không!ở!trên!đất!này,!trên!đất!chỉ!có!trồng!dưa!đậu.!Lúc!này!gia!đình!ông! S1!ở!gần!đó,!ông!S1!bán!cho!ông!H1!thì!bà!P!có!biết,!các!con!của!ông!S1,!bà!P! còn!nhỏ.!Ông!H1!và!ông!S1!có!quen!thân,!chỉ!nói!bán!và!mua,!không!làm!giấy!tờ! mua!bán.!Ông!H1!mua!với!giá!150.000!đồng,!lần!đầu!đưa!50.000!đồng,!lần!sau! đưa!100.000!đồng.!Diện!tích!ông!H1!mua!của!ông!S1!lúc!đó!trên!dưới!3!sào,!sau! đó!ông!H1!về!cày!rộng!ra!thêm!gần!7!sào,!có!tỉa!dưa,!trồng!1,!2!cây!đào;!Ông!H1! không!trồng!keo!lá!tràm.!Sau!đó!ngày!10/4/2003!ông!H1!bán!đất!này!cho!ông!Q! với!giá!4.000.000!đồng!bằng!giấy!viết!tay,!diện!tích!đất!khoảng!7000m².!Ông!Q! mua!sau!đó!mới!trồng!đào,!keo!lá!tràm!kể!từ!2003.!Từ!năm!2003!ông!H1!vẫn!ở! tại!thôn!T!gần!khu!đất!đã!bán!cho!ông!Q,!từ!2003!ông!Q!tác!động!trên!đất!gia! đình!bà!P!không!tranh!chấp.!Mới!cách!đây!04!năm!gia!đình!bà!P!mới!gửi!đơn! tranh!chấp!với!ông!Phạm!Q,!gia!đình!bà!P!mới!lên!cất!chòi!trên!đất,!gần!30!năm! từ! 1993! nhà! bà! P! không! có! ý! kiến! gì,! cũng! không! canh! tác! trên! đất.! Từ! đó! UBND!xã!có!mời!ông!H1!lên!tham!gia!giải!quyết!tranh!chấp!giữa!bà!P,!ông!Q!và! nay!được!biết!Tòa!án!đang!giải!quyết.!

*/! Tại! Bản! án! dân! sự! sơ! thẩm! số! 394/2025/DS-ST! ngày! 02! tháng! 12! năm!2025!của!Toà!án!nhân!dân!khu!vực!10!–!Lâm!Đồng,!đã!quyết!định:!

!Căn!cứ!vào:!

-!Khoản!9!Điều!26,!điểm!a!khoản!1!Điều!35,!điểm!a,!c!khoản!1!Điều!39,! Điều!73,!Điều!91,!Điều!92,!Điều!93,!Điều!147,!157,!158,!Điều!233,!235,!266,! 271!và!khoản!1!Điều!273!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!!

-!Khoản!2!Điều!1!Luật!số!85/2025/QH15!ngày!25/6/2025!sửa!đổi,!bổ!sung! một!số!điều!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!Luật!Tố!tụng!hành!chính,!Luật!Tư!pháp! người!chưa!thành!niên,!Luật!Phá!sản!và!Luật!Hòa!giải,!đối!thoại!tại!Tòa!án;!

-!Điều!163,!166!Bộ!luật!Dân!sự;!

-!Điều!50!Luật!Đất!đai!2003,!Điều!100!Luật!Đất!đai!2013!và!Điều!91!Nghị! định! 43/2014/NĐ-CP! ngày! 15/5/2014! hướng! dẫn! thi! hành! Luật! Đất! đai! năm! 2013;!

-!Điều!137!Luật!Đất!đai!2024;!Điều!108!Nghị!định!102/2024/NĐ-CP!ngày! 30/7/2024!hướng!dẫn!thi!hành!Luật!Đất!đai!2024;!

7!

!

-!Khoản!2!Điều!26!Nghị!quyết!326/2016/UBTVQH14!ngày!30/12/2016!của! Ủy!ban!Thường!vụ!Quốc!hội!quy!định!về!mức!thu,!miễn,!giảm,!thu,!nộp,!quản!lý! và!sử!dụng!án!phí!và!lệ!phí!Tòa!án.!

Tuyên!xử:!Không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn!bà!Nguyễn! Thị!P!đối!với!ông!Phạm!Q!về!việc“Tranh"chấp"quyền"sử"dụng"đất”!đề!nghị!Tòa! án!công!nhận!phần!diện!tích!đất!9.252,2m2!thuộc!quyền!sử!dụng!đất!hợp!pháp! của!gia!đình!nguyên!đơn.!

Ngoài! ra,! bản!án! sơ!thẩm!còn!tuyên!về! án!phí,! chi!phí!tố!tụng!và!quyền! kháng!cáo!của!các!đương!sự.!

Sau!khi!xét!xử!sơ!thẩm,!nguyên!đơn!nộp!đơn!kháng!cáo!toàn!bộ!bản!án!dân! sự!sơ!thẩm,!đề!nghị!Tòa!án!cấp!phúc!thẩm!xem!xét!sửa!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm! số 394/2025/DS-ST!ngày!02!tháng!12!năm!2025!của!Toà!án!nhân!dân!khu!vực! 10!–!Lâm!Đồng!theo!hướng!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn.!

*/!Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm:!

-! Nguyên! đơn!vẫn!giữ! nguyên! yêu! cầu! khởi! kiện,! yêu! cầu! kháng! cáo!đề! nghị!sửa!bản!án!dân!sự!sơ!thẩm.!Phía!nguyên!đơn!xác!định!nguồn!gốc!thửa!đất! tranh!chấp!là!của!vợ!chồng!ông!Trương!Minh!S1,!bà!Nguyễn!Thị!P,!được!các! con!tiếp!tục!sử!dụng.!Nếu!theo!bị!đơn!trình!bày,!ông!S1!chuyển!nhượng!thửa!đất! cho!ông!H1!là!không!đúng!thẩm!quyền!vì!tài!sản!chung!của!vợ!chồng.!Nguyên! đơn!có!quyền!sử!dụng!đất!thực!tế!vì!vậy!đề!nghị!Tòa!án!sửa!bản!án!dân!sự!sơ! thẩm,!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn.!

-!Bị!đơn!đề!nghị!giữ!nguyên!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số 394/2025/DS-ST! ngày!02!tháng!12!năm!2025!của!Toà!án!nhân!dân!khu!vực!10!–!Lâm!Đồng!theo! hướng!không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn!vì!bị!đơn!không!lấn! chiếm!đất!của!nguyên!đơn,!nguyên!đơn!chỉ!sử!dụng!đất!đến!năm!1995!là!từ!bỏ,! không!canh!tác,!nguyên!đơn!không!chứng!minh!được!quyền!sử!dụng!đất!và!việc! sử!dụng!đất!liên!tục,!ổn!định.!

-!Những!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!(Con!của!bà!P)!đề!nghị! chấp!nhận!kháng!cáo,!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn.!

-!Kiểm!sát!viên!tham!gia!phiên!tòa!phát!biểu!ý!kiến!của!Viện!kiểm!sát!về! việc!tuân!theo!pháp!luật!trong!quá!trình!giải!quyết!vụ!án!ở!giai!đoạn!phúc!thẩm! và!quan!điểm!giải!quyết!vụ!án:!

+!Về!thủ!tục!tố!tụng:!Thẩm!phán!-!Chủ!tọa!phiên!tòa!và!Hội!đồng!xét!xử,! Thư!ký!Tòa!án!đã!thực!hiện!đúng!theo!quy!định!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!Các! đương!sự!tham!gia!tố!tụng!chấp!hành!đúng!quyền!và!nghĩa!vụ!theo!quy!định!của! Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự.!

+!Về!nội!dung!vụ!án:!Việc!xét!xử!của!cấp!sơ!thẩm!là!đúng!quy!định.!Tại! phiên!tòa!phúc!thẩm!nguyên!đơn!kháng!cáo!không!cung!cấp!chứng!cứ,!tình!tiết! mới!để!chứng!minh!cho!yêu!cầu!kháng!cáo!của!nguyên!đơn.!Đề!nghị!Hội!đồng! xét!xử!không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!nguyên!đơn,!giữ!nguyên!Bản!án!dân!sự!

8!

! sơ!thẩm!số!394/2025/DS-ST!ngày!02!tháng!12!năm!2025!của!Toà!án!nhân!dân! khu!vực!10!–!Lâm!Đồng.!

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:!

Căn"cứ"vào"các"tài"liệu,"chứng"cứ"có"trong"hồ"sơ"vụ"án"đã"được"xem"xét"tại" phiên"tòa,"kết"quả"tranh"tụng"tại"phiên"tòa"và"ý"kiến"của"Viện"kiểm"sát"nhân"dân" tỉnh"Lâm"Đồng,"Hội"đồng"xét"xử"(HĐXX)"nhận"thấy:"

[1]!Về!thủ!tục!tố!tụng:!Nguyên!đơn!kháng!cáo!trong!thời!hạn!và!đúng!quy! định!pháp!luật!nên!vụ!án!dân!sự!sơ!thẩm!được!xem!xét!theo!thủ!tục!phúc!thẩm.! Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!xác!định!quan!hệ!pháp!luật!tranh!chấp!và!thụ!lý!giải!quyết!là! đúng!quy!định!tại!khoản!9!Điều!26,!Điều!34,!Điều!35,!Điều!39!của!Bộ!luật!Tố! tụng!dân!sự."

[2]!Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm,!người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!ông! Đinh!Vương!H1!vắng!mặt,!tuy!nhiên!đây!là!phiên!tòa!mở!lại!lần!2,!ông!H1!vắng! mặt!nhưng!không!có!kháng!cáo,!tại!cấp!sơ!thẩm!ông!đã!có!lời!khai!đầy!đủ!nên! HĐXX!giải!quyết!vụ!án!vắng!mặt!ông!Đinh!Vương!H1!mà!không!cần!thiết!phải! hoãn!phiên!tòa."

[3]!Xét!kháng!cáo!của!nguyên!đơn,!HĐXX!nhận!thấy:!Thửa!đất!tranh!chấp! trong!vụ!án!được!các!đương!sự!thống!nhất!diện!tích!tại!Trích!đo!bản!đồ!vị!trí! khu!đất!tranh!chấp!do!Công!ty!TNHH!Tư!vấn!–!Dịch!vụ!-!Khảo!sát!và!Đo!đạc! HTB!ngày!04/5/2023!là!9.252,2m2.!Các!chứng!cứ!trong!hồ!sơ!xác!định!thửa!đất! tranh!chấp!là!thửa!đất!số!27,!tờ!bản!đồ!số!47,!diện!tích!7.603m2!theo!Bản!đồ!đo! đạc!khép!kín!Hoàng!Nguyên!năm!2005!và!được!UBND!xã!T!xác!định!tại!Công! văn!số!748/UBND-ĐC!ngày!22/12/2023.!Tại!sổ!mục!kê!năm!2005!cũng!thể!hiện! thửa!đất!có!tên!ông!Phạm!Q.!Nguồn!gốc!thửa!đất!là!tại!khu!vực!đất!bỏ!hoang!từ! trước!năm!1993,!sau!đó!ông!Trương!Minh!S1!và!bà!Nguyễn!Thị!P!khai!khẩn,! sau!đó!ông!S1!bán!lại!cho!ông!Đinh!Vương!H1!và!ông!H1!sang!nhượng!lại!cho! ông! Phạm! Q! năm! 2003.! Từ! năm! 2005! thửa! đất! đã! thể! hiện! tên! ông! Phạm! Q! chứng!tỏ!ông!Q!đã!có!sự!tác!động!trực!tiếp!và!kê!khai!với!nhà!nước.!Trong!khi! đó!bà!Nguyễn!Thị!P!phải!có!nghĩa!vụ!chứng!minh!quá!trình!sử!dụng!đất!ổn!định,! liên!tục,!nhưng!bà!không!có!bất!cứ!giấy!tờ!về!đất,!không!có!chứng!cứ!để!chứng! minh!quá!trình!sử!dụng!đất!hợp!pháp!của!hộ!gia!đình!mình,!không!đăng!ký!kê! khai,!không!thực!hiện!nghĩa!vụ!gì!đối!với!Nhà!nước.!"

[4]!Tại!phiên!tòa,!nguyên!đơn!đề!nghị!giám!định!tuổi!cây!đào!là!hàng!rào! bao!quanh!thửa!đất!là!chưa!đủ!căn!cứ!chấp!nhận.!Bởi!vì,!tại!Biên!bản!xem!xét! thẩm!định!tại!chỗ!ngày!04/5/2023!xác!định!tài!sản!gắn!liền!với!đất!không!có!đào! trên!đất.!Mặt!khác!nếu!có!cây!đào!là!mốc!ranh!thì!việc!giám!định!tuổi!cây!cũng! không!làm!thay!đổi!được!nội!dung!vụ!án,!bởi!không!có!căn!cứ!xác!định!cây!do!ai! trồng!hay!là!cây!tự!mọc.!

[5]!Như!vậy,!về!nguồn!gốc!đất!tranh!chấp!là!đất!hoang,!sự!việc!tranh!chấp! giữa!các!đương!sự!bắt!đầu!từ!năm!2020.!Theo!lời!trình!bày!của!hội!đồng!hòa!giải! tại!địa!phương!trong!phiên!hòa!giải!ngày!21/8/2020!xác!định!ông!Trương!Minh!

9!

! S1!và!bà!Nguyễn!Thị!P!khai!khẩn!nhưng!không!bảo!đảm!tính!liên!tục,!phù!hợp! với! tình!hình!sử!dụng!thửa!đất!là!lúc!canh!tác,!lúc!bỏ!hoang!bởi!thời!tiết! nên! chưa!đủ!căn!cứ!xác!định!quyền!sử!dụng!đất!là!của!vợ!chồng!bà!P.!Vì!vậy!việc!bà! P!khởi!kiện!ông!Q!tranh!chấp!đất!nhưng!chứng!minh!chưa!đầy!đủ!nên!không!đủ! cơ!sở!để!chấp!nhận.!

[6]!Qua!hồ!sơ!vụ!án!và!tại!phiên!tòa!xét!xử!phúc!thẩm,!nguyên!đơn!không! cung!cấp!chứng!cứ!gì!mới!để!chứng!minh!cho!yêu!cầu!kháng!cáo!của!mình,!do! đó!yêu!cầu!kháng!cáo!của!nguyên!đơn!là!không!có!cơ!sở!chấp!nhận.!Đề!nghị!của! Viện!kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Lâm!Đồng!phù!hợp!với!nhận!định!của!HĐXX!nên! chấp!nhận.!HĐXX!giữ!nguyên!bản!án!dân!sự!sơ!thẩm.!

[7]!Về!án!phí:!Người!kháng!cáo!là!người!cao!tuổi!được!miễn!án!phí!theo! điểm!đ!khoản!1!Điều!12!Nghị!quyết!số!326/2016/UBTVQH14!ngày!30!tháng!12! năm!2016!của!Ủy!ban!Thường!vụ!Quốc!hội.!

[8]!Những!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!có!kháng!cáo,!không! bị!kháng!nghị!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng! nghị.!

Vì!các!lẽ!trên;!

QUYẾT!ĐỊNH:!

1.!Căn!cứ:!Khoản!1!Điều!308!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự!năm!2015!(Sửa!đổi! bổ!sung!năm!2025);!!!

Tuyên!xử:!Không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!nguyên!đơn!bà!Nguyễn!Thị!P.! Giữ!nguyên!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!394/2025/DS-ST!ngày!02!tháng!12!năm! 2025!của!Toà!án!nhân!dân!khu!vực!10!–!Lâm!Đồng.!

2.!Căn!cứ:!

-!Điều!147!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!

-!Điều!50!Luật!Đất!đai!2003;!

-!Điều!100,!Điều!202,!Điều!203!Luật!Đất!đai!năm!2013;!

-!Điều!163,!166!Bộ!luật!Dân!sự!năm!2015;!

-!Điều!91!Nghị!định!số!43/2014/NĐ-CP!ngày!15/5/2014!của!Chính!phủ;!!!

-!Điều!137!Luật!Đất!đai!2024;!!

-!Điều!108!Nghị!định!102/2024/NĐ-CP!ngày!30/7/2024!hướng!dẫn!thi!hành! Luật!Đất!đai!2024;!

-!Điểm!đ!khoản!1!Điều!12!Nghị!quyết!số!326/2016/UBTVQH14!ngày!30! tháng!12!năm!2016!của!Ủy!ban!Thường!vụ!Quốc!hội.!

3.!Tuyên!xử:!!!!

3.1.!Không!chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!nguyên!đơn!bà!Nguyễn!Thị!P! đối!với!ông!Phạm!Q!về!việc“Tranh"chấp"quyền"sử"dụng"đất”!đề!nghị!Tòa!án! công!nhận!phần!diện!tích!đất!9.252,2m2!thuộc!quyền!sử!dụng!đất!hợp!pháp!của! gia!đình!nguyên!đơn.!

10!

!

3.2.!Về!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm:!Bà!Nguyễn!Thị!P!được!miễn!án!phí!do!thuộc! trường!hợp!người!cao!tuổi!theo!quy!định!tại!điểm!đ!khoản!1!Điều!12!Nghị!quyết! số! 326/2016/UBTVQH14! ngày! 30/12/2016! của! Ủy! ban! Thường! vụ! Quốc! hội! quy!định!về!mức!thu,!miễn,!giảm,!thu,!nộp,!quản!lý!và!sử!dụng!án!phí!và!lệ!phí! Tòa!án;!Bà!P!có!đơn!xin!miễn!nộp!án!phí!Tòa!án.!

3.3.!Về!chi!phí!tố!tụng:!Bà!Nguyễn!Thị!P!phải!chịu!chi!phí!xem!xét!thẩm! định!tại!chỗ!3.900.000!đồng!(Ba"triệu"chín"trăm"nghìn"đồng)!và!chi!phí!đo!đạc! 4.469.000!đồng!(Bốn"triệu,"bốn"trăm"sáu"mươi"chín"nghìn"đồng).!Tổng!cộng!chi! phí!tố!tụng!8.369.000!đồng!(Tám"triệu,"ba"trăm"sáu"mươi"chín"nghìn"đồng).!Bà! P!đã!nộp!đủ!chi!phí!tố!tụng.!

4.!Về!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm:!Bà!Nguyễn!Thị!P!được!miễn!án!phí!do! thuộc!trường!hợp!người!cao!tuổi.!

Trường!hợp!bản!án!được!thi!hành!theo!quy!định!tại!Điều!2!Luật!Thi!hành! án!dân!sự!thì!người!được!thi!hành!án!dân!sự,!người!phải!thi!hành!án!dân!sự!có! quyền!thỏa!thuận!thi!hành!án,!quyền!yêu!cầu!thi!hành!án,!tự!nguyện!thi!hành!án! hoặc!bị!cưỡng!chế!thi!hành!án!theo!quy!định!tại!các!Điều!6,!7,!7A!và!9!Luật!Thi! hành!án!dân!sự;!Thời!hiệu!thi!hành!án!được!thực!hiện!theo!quy!định!tại!Điều!30! Luật!Thi!hành!án!dân!sự.!

5.!Những!quyết!định!khác!của!bản!án!sơ!thẩm!không!có!kháng!cáo,!không! bị!kháng!nghị!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng! nghị.!

Bản! án! phúc! thẩm! có! hiệu! lực! pháp! luật! kể! từ! ngày! tuyên! án! (Ngày!! 23/6/2026).!