Bản án 32/2020/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

[1] Về thủ tục tố tụng:

[1.1] Ngày 25 tháng 7 năm 2019, ông Trương Văn H có đơn kháng cáo trong hạn luật định nên việc kháng cáo của ông H là phù hợp với quy định của pháp luật.

[1.2] Ông Trương Văn H khởi kiện yêu cầu ông Trương Văn T trả cho ông phần đất có diện tích ngang 8m, dài 30m do đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên Tòa án nhân dân huyện C, tỉnh Hậu Giang đã thụ lý vụ án và xác định quan hệ pháp luật là tranh chấp về quyền sử dụng đất là đúng theo quy định của pháp luật; cụ thể là đòi lại tài sản quyền sử dụng đất.

[1.3] Tại phiên tòa phúc thẩm hôm nay những người làm chứng gồm: Ông Hồ Văn H2, ông Trần Văn K, ông Nguyễn Văn D, ông Nguyễn Hữu L, bà Nguyễn Thị T, ông Trương Văn H1, bà Trương Thị Bé S, ông Nguyễn Văn H3, ông Trương Văn D1 (Nguyễn Quốc D1) và bà Trương Thị Bé B đều có yêu cầu xin xét xử vắng mặt và đã có lời khai trong quá trình giải quyết vụ án nên xét thấy không cần thiết phải triệu tập tham dự phiên tòa phúc thẩm theo quy định tại Điều 294 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.

[2] Về nội dung:

[2.1] Ông Trương Văn H cho rằng vào năm 1985, bà ngoại của ông H là bà Phạm Thị H có cho ông phần đất có diện tích ngang 8m, dài 30m; ông H đã xây nhà trên đất để ở từ năm 1985 đến năm 1991 thì do làm ăn thất mùa nên ông rời địa phương để kiếm sống. Năm 2004, ông H trở về địa phương nhưng không ở trên phần đất này. Năm 2016, ông Trương Văn T là em của ông H đã xây nhà trên phần đất này; Do đó, ông H khởi kiện yêu cầu ông T trả cho ông phần đất mà ông đã được bà ngoại cho và có yêu cầu bổ sung thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông T. Đối với, ông T thì cho rằng nguồn gốc phần đất tranh chấp là của bà ngoại ông và ông H là bà H như ông H trình bày là đúng nhưng bà H không có cho ông H phần đất này mà bà H đã cho ông và ông đã được cấp giấy và xây nhà trên đất; ông H biết nhưng không ngăn cản, ông không đồng ý theo yêu cầu của ông H.

[2.2] Trong quá trình giải quyết vụ án, ông Trương Văn D1 (Nguyễn Quốc D1), bà Trương Thị Bé B là anh em ruột của ông Trương Văn H, ông Trương Văn T và cũng là cháu ngoại của bà Phạm Thị H khai phần đất tranh chấp ông H được bà H cho ở nhờ. Ông Nguyễn Văn D, bà Nguyễn Thị T, ông Nguyễn Hữu L, ông Trần Văn K, ông Nguyễn Văn H3 là những người sinh sống tại địa phương khai ông H có ở trên phần đất tranh chấp khoảng một thời gian và các ông bà cùng với ông Hồ Văn H2 cũng là người sinh sống tại địa phương khai không biết phần đất tranh chấp này được cho ai vì đây là chuyện nội bộ gia đình của ông H. Bà Trương Thị Bé S là anh em ruột của ông H, ông T và cũng là cháu ngoại của bà H tại cấp sơ thẩm khai ông H được bà H cho phần đất tranh chấp nhưng tại cấp phúc thẩm khai là bà không xác định được là ông H được bà H cho đất hay cho ở nhờ trên đất. Ông Trương Văn H1 là anh em ruột của ông H, ông T và cũng là cháu ngoại của bà H thì xác định phần đất tranh chấp này bà H đã cho ông H. Như vậy, theo lời khai của những người làm chứng có sự mâu thuẫn chưa thống nhất về việc ông H được bà H cho phần đất tranh chấp nhưng đều xác định phần đất tranh chấp có nguồn gốc của bà H nên đây được xem là chứng cứ để giải quyết vụ án.

[2.3] Ông H thừa nhận phần đất tranh chấp là của bà H, nhưng cho rằng được bà H cho ông. Nhưng quá trình giải quyết vụ án ông không cung cấp được tài liệu chứng cứ chứng minh việc bà H cho đất, chỉ duy nhất có lời khai của ông Trương Văn H1; Nhưng lời khai của ông H1 không trùng khớp cũng và có mâu thuẫn với lời khai của người làm chứng khác như ông Trương Văn D1, bà Trương Thị Bé S ông Nguyễn Văn D, bà Nguyễn Thị T, ông Nguyễn Hữu L, ông Trần Văn K, ông Nguyễn Văn H3, ông Hồ Văn H2; Nên lời khai ông H1 chưa đủ cơ sở kết luận ông H đã được bà H cho đất. Mặc khác theo hồ sơ thể hiện thì phần đất tranh chấp đã được ông T sử dụng từ khi còn nhỏ sống chung với bà H. Năm 1995 ông T đã đăng ký và đứng tên trên sổ mục kê. Năm 1998 bà H chết ông T vẫn trực tiếp sử dụng không ai tranh chấp; đến năm 2016, khi ông T xây nhà ông H biết cũng không ngăn cản và có đến dự tân gia nhà ông T. Tại phiên tòa hôm nay ông H thừa nhận ngoài phần đất tranh chấp ông cũng đã được cho phần đất ruộng để canh tác và phần đất phần đất ruộng ông H đã đăng ký giấy chứng nhận quyền sử dụng phần đất vào năm 2014 nhưng cũng không kê khai phần đất này. Ngoài ra năm 2008 ông H đã được cất nhà tình thương cũng không cất nhà trên phần đất tranh chấp mà cất trên phần đất ruộng bà H cho và theo công văn của Ủy ban nhân dân huyện C, tỉnh Hậu Giang cũng đã có xác định việc ông T được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là đúng trình tự thủ tục theo quy định của pháp luật, nên việc Tòa án cấp sơ thẩm nhận định ông H khởi kiện đòi quyền sử dụng đất là chưa đủ cơ sở để chấp nhận là có căn cứ.

[2.3] Đối với khởi kiện bổ sung yêu cầu Tòa án thu hồi giấy chứng nhận QSDĐ của ông Trương Văn T. Theo đơn khởi kiện ngày 29/5/2017 của ông Trương Văn H chỉ yêu cầu ông Trương Văn T trả cho ông H phần đất tranh chấp có diện tích ngang 8m, dài 30m tại thửa 252 tờ bản đồ số 4 do ông T đang đứng tên trên giấy chứng nhận QSDĐ. Cấp sơ thẩm xác định yêu cầu bổ sung đã vượt quá phạm vi khởi kiện ban đầu; Mặc khác theo Điều 66 Luật đất đai thẩm quyền thu hồi thuộc Ủy ban nhân dân. Đồng thời trong vụ án này cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, nên Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét yêu cầu bổ sung là có căn cứ.

[3] Theo đơn kháng cáo ngày 25/7/2019 của ông Trương Văn H yêu cầu công nhận phần đất đang tranh chấp cho ông và yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Trương Văn T; Tuy nhiên tại phiên tòa phúc thẩm yêu cầu trả giá trị đất hoặc công sức tu bổ cải tạo đất không yêu cầu đòi đất. Hội đồng xét xử xét thấy, đối với yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất của nguyên đơn không được chấp nhận, nên yêu cầu tính giá trị quyền sử dụng đất cũng không được chất nhận. Đối với yêu cầu bồi thường công sức, tu bổ, cải tạo đất, thì từ khi khởi kiện cho đến khi xét xử xong sơ thẩm nguyên đơn không yêu cầu, nên yêu cầu tại tòa phúc thẩm đa vượt quá phạm vi khởi kiện ban đầu, phạm vi kháng cáo; Do đó, không thuộc phạm vi xét xử phúc thẩm, Hội đồng xét xử không xem xét.