Bản án 30/2026/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Tại đơn khởi kiện và trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H trình bày:

Năm 2014 vợ chồng ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H trúng đấu giá quyền sử dụng đất tại thửa đất lô số 12, tờ bản đồ số 05; địa chỉ: Thôn N, Hồ N, tỉnh Hưng Yên (cũ là thôn N, xã V, huyện K, tỉnh Thái Bình) (sau đây viết tắt là lô 12), diện tích và số đo tứ cận của lô 12 cụ thể như sau: Phía Đông Bắc giáp đất thuỷ lợi của xã có số đo 05 mét, phía Tây Nam giáp đất hành lang an toàn giao thông của trục đường xã có số đo 05 mét, phía Đông Nam giáp đất lô 13 có số đo 20 mét, phía Tây Bắc giáp đất lô 11 có số đo 20 mét; diện tích đất của lô 12 là 100 m2, ngày 29/10/2014 ông T và bà H được UBND huyện K, tỉnh Thái Bình (nay là xã H, tỉnh Hưng Yên) cấp giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất (sau đây viết tắt là GCN) lô 12; GCN số BU 644001, số vào sổ cấp GCN: CH 00119 mang tên ông T và bà H, lô 12 nằm tiếp giáp, liền kề với lô 13 của bị đơn vợ, chồng ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M (lô 13 đã được cấp GCN số BU 644017, số vào sổ cấp GCN: CH 00121, ngày 29/10/2014 của UBND huyện K, mang tên ông C và bà M) diện tích và số đo tứ cận của lô 13 cụ thể như sau: Phía Đông Bắc giáp đất thuỷ lợi của xã có số đo 7,50 mét, phía Tây Nam giáp trục đường xã có số đo 7,50 mét, phía Đông Nam giáp lô 14 có số đo 20 mét, phía Tây Bắc giáp lô 12 có số đo 20 mét, diện tích đất lô 13 là 150 m2. Năm 2016, ông C và bà M khởi công xây dựng nhà ở 02 tầng trên lô 13, khi thi công xây dựng móng nhà, ông C, bà M có gọi ông T, bà H ra trao đổi, bàn bạc để hai bên nhận mốc giới, ông T có nói với ông C là “Cứ xây nhà ở trên trên diện tích đất của lô 13 theo các số đo của các cạnh và diện tích đất ghi trong GCN của lô 13, chứ nhìn bằng mắt thường thì không chính xác được” ông C, bà M tiếp tục tiến hành xây nhà ở trên lô 13, năm 2018 thì ông C, bà M xây xong nhà ở trên lô 13 và chuyển ra ở trong nhà này. Ngày 24/9/2023, ông T, bà H khởi công xây dựng móng nhà ở trên lô A, sau 10 ngày thi công thì ông T, bà H xây xong móng nhà ở thì ông C, bà M có ra gặp ông T, bà H và nói với ông T và bà H là “Ông T, bà H đã xây móng nhà lấn chiếm sang một phần đất của lô 13 của ông C, bà M” và yêu cầu ông T, bà H dừng không được tiếp tục thi công nhà ở nữa và yêu cầu ông T và bà H phải đập phần tường gạch của móng nhà đã xây để trả lại một phần đất hường Đông Nam giáp lô 13 có chiều đo 0,05 mét x 20 mét, nếu không đồng ý thì ông C và bà M không cho ông T và bà H tiếp tục thi công xây dựng nhà ở trên lô A, vì tình cảm xóm làng ông T và bà H đã sang nhà ông C và bà M xin ông C và M để được tiếp tục xây nhà ở trên lô 12 vì không biết cụ thể việc xây nhà ở có lấn sang đất của lô 13 hay không, ông T và bà H đề nghị trả cho ông C và Mai một khoản tiền tương đương với phần đất mà ông C và bà M yêu cầu ông T và bà H phải phá dỡ phần móng nhà để trả đất vì nếu phá dỡ một phần móng nhà thì ông T và bà H sợ bị ảnh hưởng đến kết cấu của móng nhà, nhưng ông C và bà M không chấp nhận vẫ giữ nguyên quan điểm, không đồng ý với việc làm của ông C và bà M, ông T, bà H đã làm đơn gửi ra Uỷ ban nhân dân (sau đây viết tắt là UBND) xã V và UBND huyện K, để đề nghị giải quyết, UBND huyện K đã tiến hành đo đạc thực tế thì thấy diện tích đất lô 13 tăng lên so với GCN, diện tích đất lô 12 thiếu hụt đi so với GCN, UBND xã V đã tiến hành hoà giải giữa 02 bên nhưng không thành, ông T, bà H cho rằng mình đã xây nhà ở trên lô 12 đúng diện tích, đúng ranh giới, không lấn sang đất của lô 13, mà ông T bà H cho rằng khi ông C, bà M xây nhà ở trên lô 13 thì bức tường rộng 0,10 mét của nhà mái tôn phía trước của nhà ở xây trên lô 13 giáp đất hàng lang an toàn giao thông trục đường xã tiếp giáp với lô 12 đã xây lấn sang phần đất của lô 12 khoảng 0,05 mét chạy dài đến giáp nhà ở 02 tầng của ông C và bà M. Nay nguyên đơn ông T và bà H yêu cầu Toà án giải quyết buộc bị đơn ông C và bà M phải phá dỡ bức tường 0,10 mét nêu trên để trả lại 0,1 m2 đã lấn chiếm. Buộc bị đơn ông C bà M chấm dứt hành vi ngăn cản ông T và bà H xây nhà trên lô 12.

Bị đơn ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M trình bày:

Năm 2014, ông C, bà M trúng đấu giá quyền sử dụng đất tại lô 13, tờ bản đồ số 17 và đã được UBND huyện K, tỉnh Thái Bình cấp GCN số BU 644017, số vào sổ cấp GCN: CH 00121, ngày 29/10/2014 của UBND huyện K, mang tên bị đơn ông C và bà M (gọi tắt là lô 13), diện tích và số đo tứ cận của lô 13 cụ thể như sau: Phía Đông Bắc giáp đất thuỷ lợi của xã có số đo 7,50 mét, phía Tây Nam giáp trục đường xã có số đo 7,50 mét, phía Đông Nam giáp lô 14 có số đo 20 mét, phía Tây Bắc giáp lô 12 có số đo 20 mét, diện tích đất lô 13 là 150 m2, năm 2016 ông C, bà M khởi công xây nhà ở trên lô 13 nhưng chỉ xây phần móng sau đó tạm dừng thi công, đến năm 2018 thì xây xong ngôi nhà 02 tầng có diện tích 98,2 m2 (nhà 02 tầng xây hình chữ L) tiếp giáp với nhà ở 02 tầng có 02 gian nhà mái tôn xây tiếp giáp với nhà 02 tầng để che phần sân trên phần đất còn lại, có diện tích 26,9 m2 + 7,5 m2 và 26,9 m2 như trích lục bản đồ đo vẽ khi xem xét thẩm định tại chỗ và định giá tài sản ngày 12/02/2026, quá trình ông C, bà M xây nhà 02 tầng từ năm 2016 đến năm 2018 thì ông T, bà H không có ý kiến gì, không có tranh chấp gì với ông C, bà M và khi xây nhà trên lô 13 ông C, bà M không có tranh chấp gì với chủ sử dụng đất tại lô 14, đến nay ông C, bà M cũng không có tranh chấp đất với chủ sử dụng đất lô 14, khi xây dựng ngôi nhà 02 tầng ông C bà M có chỉ đạo thợ xây, xây dựng lái hướng nhà ở sang phía T nhưng mốc giới của lô 13 tiếp giáp với lô 12 phía Tây Nam giáp đường trục xã vẫn còn giữ nguyên không lấn sang đất của lô 12, bức tường của nhà ở 02 tầng và bức tường 0,10 mét của nhà mái tôn phần đầu xây hơi cong hình cánh cung để lái hướng nhà về phía T, nhưng ông C, bà M cho rằng khi xây nhà ông C Bà M đã làm đúng diện tích đất mà mình được quyền sử dụng như trong GCN không xây lấn chiếm sang đất lô 12 của ông T, bà H, do ông C, bà M cho rằng ông T, bà H xây nhà trên lô 12 phần móng đã lấn sang đất của lô 13, nên ông C, bà M yêu cầu ông T, bà H phải phá dỡ phần tường gạch xây trên móng nhà tiếp giáp với nhà ở 02 tầng của ông C, bà M để trả lại đất cho ông C bà M còn phần móng bê tông cốt thép kiên cố mà ông T bà H đã xây dựng trên lô 12 tiếp giáp với lô 13 thì giữ nguyên trạng để cho ông T, bà H tiếp tục xây nhà ở trên phần móng này khi đã phá dỡ phần tường gạch như yêu cầu của ông C bà M vì ông C, bà M cho rằng phần tường gạch xây đè lên móng nhà ở 02 tầng của ông C, bà M; còn nếu ông T, bà H không chấp nhận phá dỡ thì ông C và bà M vẫn tiếp tục ngăn cản không cho ông T, bà H tiếp tục xây dựng ngôi nhà ở trên lô A. Vì vậy, bị đơn ông C và bà M không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông T và bà H.

- Xem xét thẩm định tại chỗ, tiến hành đo đạc bằng tại lô 12 và lô 13 ngày 12/02/2026 cho kết quả: Một phần của bức tường phía T của nhà mái tôn xây dựng trên lô 13 phía trước giáp đất hành lang an toàn giao thông trục đường xã có chiều dài 3,6 mét đã xây dựng lấn chiếm sang một đất của lô 12 phía trước Tây Nam giáp đất hành lang an toàn giao thông trục đường xã là 0,1 m2 được mô tả trong sơ đồ đo vẽ hiện trạng thửa đất và tài sản trên đất được giới hạn bởi các điểm 1,2,3 và đã xây lấn phần đất hành lang an toàn giao thông đường trục xã phía trước lô A là 0,1 m2 bởi bức tường rộng 0,10 mét, dài 1,01 mét, được mô tả trong sơ đồ đo vẽ hiện trạng thửa đất và tài sản trên đất được giới hạn bởi các điểm 2,3,4,5; diện tích đất của lô 12 giảm 0,1 m2, diện tích đất của lô 13 tăng 0,1 m2.

- Định giá tài sản ngày 12/02/2026 trên lô 12 và lô 13 cho kết quả: Giá trị 01 m2 đất tại thời điểm định giá có giá trị 11.000.000 đồng; móng bê tông cốt thép trên móng xây tường gạch đỏ vữa xi măng diện tích 82,0 m2 của lô 12 có giá trị tại thời điểm định giá là 74.359.000 đồng, nhà mái tôn (26,9 m2 + 26,9 m2 + 7,5 m2) xây dựng trên lô 13 có giá trị tại thời điểm định giá 518.364 đồng/ m2, tường xây bằng vữa xi măng và gạch đỏ trên lô 13 giá trị tại thời điểm định giá là 35.000 đồng/m3, ranh giới quyền sử dụng đất của lô 14 không có tranh chấp với lô 13.

- Quan điểm của UBND xã H: Tất các các công trình xây dựng trên đất hành lang an toàn giao thông do UBND xã H quản lý đều là trái phép và buộc phải phá dỡ.

- Các bên đương sự đã chi trả xong chi phí xem xét thẩm định tại chỗ và định giá tài sản ngày 12/02/2026 là 10.500.000 đồng, không yêu cầu cầu Toà án giải quyết về số tiền này.

Kiểm sát viên – Viện kiểm sát nhân dân khu vực 6 – Hưng Yên sau khi phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng xét xử (sau đây viết tắt là HĐXX), Thư ký phiên tòa và của người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án là đúng pháp luật. Quan điểm về việc giải quyết vụ án, Kiểm sát viên đề nghị HĐXX: Áp dụng các Điều 12, 100, 202 và 203 của Luật Đất đai năm 2013; Điều 163, Điều 164, Điều 166, Điều 169, Điều 175, Điều 176 và Điều 185 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 31/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

- Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn;

- Buộc bị đơn phải phá dỡ bức tường nhà mái tôn đã xây lấn sang đất của lô 12 nằm ở phía trước (T) giáp đất hành lang an toàn giao thông trục đường xã rộng 0,10 mét, dài 3,6 mét + 1,01 mét về phía T của lô 13, được giới hạn bởi các điểm 1,2,3,4,5 trong sơ đồ đo vẽ hiện trạng đất và tài sản trên đất lập ngày 12/02/2026 để trả lại cho bị đơn 0,1 m2 đất lấn chiếm của lô 12 và 0,1 m2 đất lấn chiếm của đất hàng lang an toàn giao thông trục đường xã. Bị đơn phải chịu toàn bộ chi phí cho việc phá dỡ, nếu không tự nguyện thi hành thì nguyên đơn có quyền yêu cầu Cơ quan Thi hành án dân sự có thẩm quyền thi hành việc buộc phá dỡ và bị đơn phải chịu toàn bộ chi phí cưỡng chế phá dỡ.

- Buộc bị đơn phải chấm dứt hành vi cản trở trái pháp luật đối với nguyên đơn trong việc xây dựng nhà ở của mình trên lô 12.

- Bị đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm, trả lại nguyên đơn số tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm đã nộp.

- Các đương sự có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn luật định.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, HĐXX sơ thẩm nhận định như sau:

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

1. Áp dụng các Điều 12, 100, 202 và 203 của Luật Đất đai năm 2013; Điều 163, Điều 164, Điều 166, Điều 169, Điều 175, Điều 176 và Điều185 của Bộ luật Dân sự năm 2015. Điều 26 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 31/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. 2. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H. Xác định bị đơn ông Đỗ Thành C, bà Lê Thị M khi xây nhà trên thửa đất số lô 13, tờ bản đồ 17; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên đã xây lấn sang đất của nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H tại thửa đất số lô 12, tờ bản đồ số 05; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên là 0,1 m2 và lấn sang phần đất hành lang an toàn giao thông của trục đường xã phía trước (Tây Nam) của thửa đất số lô 12, tờ bản đồ số 05; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên là 0,1 m2, được giới hạn tại bản đồ đo vẽ hiện trạng thửa đất và tài sản trên đất khi xem xét thẩm định tại chỗ ngày 12/02/2026 bởi các điểm 1,2,3,4,5. 3. Buộc bị đơn ông Đỗ Thành C bà Lê Thị M phải phải phá dỡ bức tường đã xây bằng gạch đỏ vữa xi măng của nhà mái tôn phía trước (Tây Nam) của thửa đất số lô 13, tờ bản đồ 17; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên, rộng 0,10 mét, dài 3,6 mét + 1,01 mét, cao 2,1 mét, được mô tả và giới hạn bởi các điểm 1,2,3,4,5 trong sơ đồ đo vẽ hiện trạng đất và tài sản trên đất lập ngày 12/02/2026 và các tài sản gắn liền với bức tường này như khung sắt và mái tôn nằm trên bức tường, để trả lại cho bị đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H 0,1 m2 đất và 0,1 m2 đất hành lang an toàn giao thông của trục đường xã phía trước (Tây Nam) của thửa đất số lô 12, tờ bản đồ số 05; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên. Bị đơn ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M phải chịu toàn bộ chi phí cho việc phá dỡ để trả lại đất, nếu bị đơn ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M không tự nguyện phá dỡ thì thì nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H có quyền yêu cầu Cơ quan Thi hành án dân sự có thẩm quyền thi hành việc buộc phá dỡ bức tường và tài sản nằm phía trên bức tường này và bị đơn Đỗ Thành C và bà Lê Thị M phải chịu toàn bộ chi phí cho việc cưỡng chế phá dỡ bức tường (có sơ đồ kèm theo). 4. Buộc bị đơn ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M phải chấm dứt hành vi cản trở trái pháp luật đối với nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H trong việc xây dựng nhà ở của mình trên thửa đất số lô 12, tờ bản đồ số 05; địa chỉ: Thôn N, xã H, tỉnh Hưng Yên. 5. Về án phí: Bị đơn ông Đỗ Văn C2 và bà Lê Thị M phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. Trả lại cho nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp tại biên lai thu tạm ứng án phí số 0000167 ngày 10/01/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Hưng Yên. 6. Về quyền kháng cáo: Nguyên đơn ông Phan Văn T và bà Đỗ Thị H và bị đơn ông Đỗ Thành C và bà Lê Thị M có mặt, có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo phần bản án liên quan tới mình trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết. Trường hợp bản án quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Lất Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 của Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự.