Bản án 25/2019/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NHÂN!DANH!

NƯỚC!CỘNG!HÒA!XÃ!HỘI!CHỦ!NGHĨA!VIỆT!NAM!

TÒA!ÁN!NHÂN!DÂN!TỈNH!LẠNG!SƠN!

-!Thành"phần"Hội"đồng"xét"xử"phúc"thẩm"gồm"có:! !

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa:!Bà!Nguyễn!Thị!Minh!Thùy;!

Các Thẩm phán: Bà!Nguyễn!Thị!Trung!Vân;!

!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!Ông!Phạm!Văn!Tuệ.!

- Thư"ký"phiên"tòa:!Bà!Lương!Thị!Phương!Chi!-!Thư!ký!Tòa!án!nhân!dân! tỉnh!Lạng!Sơn.!

-"Đại"diện"Viện"Kiểm"sát"nhân"dân"tỉnh"Lạng"Sơn"tham"gia"phiên"tòa: Bà!Nguyễn!Thị!Ngọc!Anh!-!!Kiểm!sát!viên.!

Ngày!01!tháng!4!năm!2019!tại!trụ!sở!Toà!án!nhân!dân!tỉnh!Lạng!Sơn!xét! xử!phúc!thẩm!công!khai!vụ!án!thụ!lý!số!09/2019/TLPT-DS!ngày!21!tháng!02!năm! 2019!về!việc!tranh!chấp!quyền!sử!dụng!đất!và!tài!sản!gắn!liền!với!đất,!yêu!cầu! bồi!thường!thiệt!hại!về!tài!sản,!buộc!di!dời!tài!sản!trên!đất.!

Do!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!13/2018/DS-ST!ngày!29!năm!11!năm!2018! của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng!Sơn!bị!kháng!cáo.!

Theo!Quyết!định!đưa!vụ!án!ra!xét!xử!phúc!thẩm!số!26/2019/QĐ-PT!ngày! 08!tháng!3!năm!2019,!giữa!các!đương!sự:!

- Nguyên đơn:!Bà!Hoàng!Thị!V;!cư!trú!tại:!Thôn!N,!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng! Sơn,!có!mặt.!

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn:!Ông!Đinh!Công! T!-!Luật!sư!cộng!tác!viên!Trung!tâm!trợ!giúp!pháp!lý!Nhà!nước!tỉnh!Lạng!Sơn,! có!mặt.!

- Bị đơn:!Ông!Nông!Văn!N;!cư!trú!tại:!Thôn!2,!đội!2,!xã!C,!huyện!C,!tỉnh!Đ,! có!mặt.!

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1.!Bà!Hoàng!Thị!M;!cư!trú!tại:!Thôn!N,!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn,!có!mặt.!

2.!Chị!Nông!Thị!T!(tên!gọi!khác:!Nông!Thị!I);!cư!trú!tại:!Thôn!K,!xã!Đ,! huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn,!có!mặt.!

3.!Chị!Nông!Thị!C;!cư!trú!tại:!Khu!phố!2,!thị!trấn!N,!huyện!L,!tỉnh!Lạng! Sơn,!có!mặt.!

4.!Đồn!biên!phòng!C,!Bộ!chỉ!huy!Bộ!đội!Biên!phòng!tỉnh!Lạng!Sơn;!địa! chỉ:!Thôn!N,!xã!B,!huyện!Đ,!tỉnh!Lạng!Sơn.!

Người đại diện theo ủy quyền:! Ông! Nguyễn! Đức! T,! chức! vụ:! Phó! Đồn! trưởng!(đại!diện!theo!văn!bản!ủy!quyền!lập!ngày!15!tháng!11!năm!2018),!vắng! mặt.!

5.!Ủy!ban!nhân!dân!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn;!

Người đại diện theo pháp luật:!Ông!Hoàng!Văn!P,!chức!vụ:!Chủ!tịch!Ủy! ban!nhân!dân!xã,!vắng!mặt.!

- Người kháng cáo:!Ông!Nông!Văn!N!là!bị!đơn.!

NỘI!DUNG!VỤ!ÁN:!

Theo!tài!liệu!có!trong!hồ!sơ!vụ!án!và!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm,!nội!dung!vụ! án!được!tóm!tắt!như!sau:!

Theo!kết!quả!xem!xét!thẩm!định!tại!chỗ!ngày!31!tháng!10!năm!2018!của! Tòa!án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng!Sơn,!kết!quả!đo!đạc!tại!mảnh!trích!đo! địa!chính!số!107-2018!Hệ!tọa!độ!VN!2000!và!phụ!lục!đính!kèm!ngày!06!tháng!11! năm! 2018! của! Trung! tâm! Công! nghệ! thông! tin! Tài! nguyên! và! Môi! trường;! bà! Hoàng!Thị!V!và!ông!Nông!Văn!N!tranh!chấp!quyền!quản!lý,!sử!dụng!5.780m2!! đất,!trong!đó!có!một!phần!diện!tích!đất!và!cây!trồng!trên!đất!đã!bị!Nhà!nước!thu! hồi!làm!đường!N!-T;!thuộc!một!phần!thửa!đất!16!tờ!bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa! chính!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn;!chưa!được!cấp!Giấy!chứng!nhận!quyền!sử! dụng!đất!cho!ai;!trên!đất!hiện!nay!có!57!cây!thông!và!01!nhà!lều.!

Nguyên!đơn,!bà!Hoàng!Thị!V!trình!bày:!Nguồn!gốc!đất!tranh!chấp!là!do!bố! mẹ!chồng!của!bà!là!ông!Hoàng!Văn!Đ!và!bà!Hoàng!Thị!M!chia!cho!vợ!chồng!bà! từ!năm!1995,!gia!đình!bà!đã!trồng!thông!và!khai!thác!nhựa!thông!trên!đất!đó.! Năm!2010!đội!làm!đường!tuần!tra!biên!giới!đã!ủi!một!phần!đất!để!làm!lán!và!để! vật!liệu.!Năm!2016!Nhà!nước!mở!đường!N!-!T!qua!khu!đất!tranh!chấp!nên!có! một!phần!diện!tích!đất!và!cây!trồng!trên!đất!bị!Nhà!nước!thu!hồi;!bà!là!người! đứng!ra!kê!khai!để!được!hưởng!quyền!lợi!của!người!có!đất!bị!thu!hồi!nhưng!do! có!tranh!chấp!với!ông!Nông!Văn!N!nên!đến!nay!gia!đình!bà!chưa!được!nhận!tiền! đền!bù.!Ngày!25!tháng!5!năm!2018!!ông!Nông!Văn!N!làm!01!nhà!lều!diện!tích! khoảng!20m2!trên!phần!đất!do!đội!làm!đường!tuần!tra!biên!giới!san!ủi!trước!đó! và!đã!chặt,!đốt!17!cây!thông!của!gia!đình!bà.!Vì!vậy,!bà!Hoàng!Thị!V!khởi!kiện! yêu!cầu!được!quản!lý,!sử!dụng!toàn!bộ!diện!tích!đất!đang!tranh!chấp!là!5.780!m2! (trong!đó!có!một!phần!diện!tích!đất!và!cây!trồng!trên!đất!đã!bị!thu!hồi!làm!đường!

2!

N!-T);!yêu!cầu!sở!hữu!57!cây!thông!hiện!có!trên!đất!tranh!chấp;!yêu!cầu!ông! Nông!Văn!N!bồi!thường!thiệt!hại!về!tài!sản!cho!bà!với!số!tiền!mà!Hội!đồng!định! giá!tài!sản!đã!định!giá!là!1.008.000!đồng!(một!triệu!không!trăm!linh!tám!nghìn! đồng),!tương!đương!với!giá!trị!của!17!cây!thông!đã!bị!chặt,!bị!đốt!cháy;!yêu!cầu! ông!Nông!Văn!N!tháo!dỡ!01!nhà!lều!do!ông!Nông!Văn!N!dựng!trên!đất!tranh! chấp.!Đối!với!số!tiền!được!đền!bù!bà!không!yêu!cầu!Tòa!án!giải!quyết!mà!chỉ! yêu!cầu!Tòa!án!giải!quyết!đất!tranh!chấp!thuộc!quyền!quản!lý!của!ai!người!đó!sẽ! có!quyền!được!làm!thủ!tục!nhận!tiền!đền!bù!với!cơ!quan!có!thẩm!quyền.!!

Bị!đơn,!ông!Nông!Văn!N!trình!bày:!Nguồn!gốc!đất!tranh!chấp!là!do!ông! cha! của! ông! để! lại! và! ông! đã! được! quản! lý,! sử! dụng! từ! những! năm! 1960,! có! trồng!08!cây!thông!trên!đó!nhưng!đã!chặt!hết,!số!cây!thông!trên!đất!hiện!nay!là! do!tự!mọc!không!ai!trồng.!Năm!1996!ông!chuyển!vào!Miền!Nam!sinh!sống!nên! đã!giao!cho!các!con,!các!cháu!quản!lý,!trông!coi.!Năm!2009!ông!trở!về!thôn!N!,! xã!T!dựng!01!cái!lán!trên!đất!đang!tranh!chấp!hiện!nay!và!ở!đó!được!01!năm!rồi! lại!vào!Miền!Nam!sinh!sống.!Tháng!02!năm!2018!ông!lại!trở!về!thôn!N,!xã!T!thì! thấy! Nhà! nước! làm! đường! qua! đất! đang! tranh! chấp! nhưng! ông! không! có! tên! trong!danh!sách!nhận!tiền!đền!bù.!Qua!tìm!hiểu,!ông!được!biết!bà!Hoàng!Thị!V! đã!đứng!tên!kê!khai!kiểm!điếm!và!có!tên!trong!danh!sách!đền!bù!nên!ông!và!bà! Hoàng!Thị!V!phát!sinh!tranh!chấp.!Ngày!22!tháng!5!năm!2018,!khi!đốt!dọn!thực! bì!để!trồng!đỗ,!khoai!lang!ông!đã!làm!cháy!17!cây!thông!trên!khu!!đất!đang!tranh! chấp!nhưng!đây!là!cây!mọc!tự!nhiên.!Đối!với!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà!Hoàng! Thị!V,!ông!không!đồng!ý;!ông!yêu!cầu!được!quản!lý,!sử!dụng!toàn!bộ!đất!tranh! chấp!và!sở!hữu!cây!thông!hiện!có!trên!đất;!không!nhất!trí!bồi!thường!thiệt!hại!tài! sản!và!!tháo!dỡ,!di!dời!tài!sản!trên!đất.!Đối!với!số!tiền!được!đền!bù,!ông!không! yêu!cầu!giải!quyết!chỉ!yêu!cầu!Tòa!án!giải!quyết!diện!tích!đất!tranh!chấp!thuộc! ai!thì!người!đó!được!quyền!nhận!tiền!đền!bù.!

Người!có!quyền!lợi,!nghĩa!vụ!liên!quan!trình!bày:!!

Bà!Hoàng!Thị!M!trình!bày:!Năm!15!tuổi!bà!đi!làm!dâu,!từ!đó!bà!cùng!gia! đình!nhà!chồng!quản!lý,!sử!dụng!và!trồng!thông!trên!đất!đang!tranh!chấp;!năm! 1992!gia!đình!bà!đã!chặt!những!cây!thông!to!mang!bán!nên!trên!đất!chỉ!còn!có!vài! cây!thông!nhỏ;!năm!1995!bà!cho!vợ!chồng!con!trai!là!Hoàng!Văn!S!và!con!dâu! Hoàng!Thị!V!quản!lý,!sử!dụng!diện!tích!đất!đang!tranh!chấp.!Quá!trình!gia!đình! bà!quản!lý,!sử!dụng!đất!ổn!định!cho!đến!năm!2018!thì!xảy!ra!tranh!chấp!với!ông! Nông!Văn!N.!Đề!nghị!Tòa!án!công!nhận!chị!Hoàng!Thị!V!được!quyền!quản!lý!sử! dụng!diện!tích!đất!đang!tranh!chấp!và!sở!hữu!cây!trồng!trên!đất.!

Chị!Nông!Thị!C,!chị!Nông!Thị!T!(là!các!con!của!ông!Nông!Văn!N)!trình! bày:!Từ!khi!còn!bé,!các!chị!và!gia!đình!được!quản!lý!khu!đất!đang!tranh!chấp;! khoảng!năm!1975!gia!đình!chị!cho!Hợp!tác!xã!mượn!đất!để!làm!khu!vực!ươm! bầu!cây!thông;!năm!1996!ông!Nông!Văn!N!đi!Miền!Nam!sinh!sống!nên!đã!ủy! quyền!cho!các!chú!là!ông!Nông!Văn!P,!ông!Nông!Văn!S,!ông!Nông!Văn!P!quản! lý!khu!đất!đang!tranh!chấp;!từ!năm!2011!đến!nay!các!chị!được!ông!Nông!Văn!N!

3!

ủy!quyền!trực!tiếp!quản!lý!diện!tích!đất!tranh!chấp.!Sau!khi!được!ủy!quyền!các! chị!trông!coi!không!cho!người!chặt!phá,!lấn!chiếm!chứ!không!tác!động!gì!vào! đất!tranh!chấp.!Năm!2015,!gia!đình!bà!Hoàng!Thị!V!trồng!thông!trên!đất!tranh! chấp!nên!đã!bị!các!chị!nhổ!đi.!Nay!các!chị!nhất!trí!với!ý!kiến!của!ông!Nông!Văn! N!đã!trình!bày.!

Đồn!biên!phòng!C!trình!bày:!Hiện!nay!đơn!vị!đang!phối!hợp!với!các!lực! lượng!liên!quan!rà!soát!hồ!sơ,!thu!thập!tài!liệu,!xác!định!ranh!giới!phạm!vi!khu! đất!quốc!phòng!do!đơn!vị!quản!lý!và!sẽ!trả!lời!cho!Tòa!án!sau.!

Ủy!ban!nhân!dân!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!cho!biết:!Theo!bản!đồ!đất! lâm!nghiệp!đo!đạc!năm!2008,!phần!diện!tích!đất!tranh!chấp!giữa!bà!Hoàng!Thị!V! và! ông! Nông! Văn! N! thuộc! một! phần! thửa! số! 34! tờ! bản! đồ! số! 01! bản! đồ! lâm! nghiệp!xã!T,!quy!chủ!Uỷ!ban!nhân!dân!xã.!Theo!bản!đồ!địa!chính!đo!đạc!năm! 2010!thì!diện!tích!đất!tranh!chấp!thuộc!một!phần!diện!tích!thửa!đất!số!16!tờ!bản! đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn,!mục!đích!sử!dụng!là!đất! quốc!phòng!(CQP),!được!quy!chủ!trong!sổ!mục!kê!đất!đai!Uỷ!ban!nhân!dân!xã.! Hiện!nay!phần!diện!tích!đất!tranh!chấp!chưa!được!giao!cho!Cơ!quan,!tổ!chức,!cá! nhân!nào.!Năm!2017,!Nhà!nước! mở!đường!N!-!T!qua! một!phần!diện!tích!đất! tranh!chấp,!bà!Hoàng!Thị!V!đã!kê!khai!đền!bù!nhưng!do!có!việc!tranh!chấp!đất! giữa!bà!Hoàng!Thị!V!và!ông!Nông!Văn!N!nên!chưa!chi!trả!tiền!đền!bù.!!

Công! văn! số! 1278/UBND-TNMT! ngày! 14! tháng! 11! năm! 2018! Uỷ! ban! nhân!dân!huyện!L!cho!biết:!Diện!tích!đất!tranh!chấp!giữa!bà!Hoàng!Thị!V!và! ông!Nông!Văn!N!hiện!nay!không!thuộc!quy!hoạch!sử!dụng!vào!công!trình,!dự!án! nào;!việc!sử!dụng!diện!tích!đất!tranh!chấp!của!các!hộ!dân!là!hợp!pháp,!tài!sản! được!phép!tồn!tại!trên!đất;!có!thể!xem!xét!giao!quyền!sử!dụng!đất!theo!quy!định.!

Tại!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!13/2018/DS-ST!ngày!29!tháng!11!năm!2018! của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng!Sơn!đã!căn!cứ!khoản!1!Điều! 101,!Điều!166,!khoản!2!Điều!203!Luật!Đất!đai!năm!2013;!Điều!91!Nghị!định! 43/2014/NĐ-CP;!các!Điều!164,!169,!185,!357,!468,!584,!585,!589!của!Bộ!luật! Dân! sự! năm! 2015;! khoản! 1! Điều! 147,! khoản! 1! Điều! 157,! khoản! 1! Điều! 158,! khoản!1!Điều!165,!khoản!1!Điều!166,!Điều!228!của!Bộ!luật!Tố!tụng!Dân!sự!năm! 2015!và!điểm!đ!khoản!1!Điều!12,!Điều!14,!15,!điểm!a!khoản!2!Điều!27!của!Nghị! quyết!số!326/2016/UBTVQH14!của!Ủy!ban!Thường!vụ!Quốc!hội,!quyết!định:!

Chấp!nhận!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà!Hoàng!Thị!V;!

Bà!Hoàng!Thị!V!được!quyền!quản!lý,!sử!dụng!5.780m2!đất!tại!đồi!N,!Thôn! N,!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn;!thuộc!một!phần!thửa!đất!số!16,!tờ!bản!đồ!số!14! bản!đồ!địa!chính!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn;!có!kích!thước,!vị!trí!tiếp!giáp! như!sơ!họa!(kèm!theo!bản!án);!bà!Hoàng!Thị!V!được!quyền!sở!hữu!57!cây!thông! hiện!có!trên!đất!tranh!chấp,!trong!đó!có!29!cây!thông!có!đường!kính!gốc!từ!11! đến!20cm,!18!cây!thông!có!đường!kính!gốc!trên!21cm;!10!cây!thông!có!đường! kính!gốc!từ!05cm!đến!10cm.!

4!

Buộc!ông!Nông!Văn!N!có!trách!nhiệm!bồi!thường!cho!bà!Hoàng!Thị!V!số! tiền!1.008.000!đồng!(một!triệu!không!trăm!linh!tám!nghìn!đồng)!tương!đương! với!giá!trị!của!17!cây!thông!bị!đốt!cháy.!

Buộc!ông!Nông!Văn!N!phải!di!dời!01!nhà!lều!có!chiều!cao!2,8m,!chiều! dài!5,6m,!chiều!rộng!3,4m,!diện!tích!19,04m2,!lợp!pro!xi!măng!ra!ngoài!thửa!đất! đang!tranh!chấp.!

Buộc!ông!Nông!Văn!N!phải!chịu!27.250.000!đồng!(hai!mươi!bảy!triệu!hai! trăm!năm!mươi!nghìn!đồng)!tiền!chi!phí!xem!xét,!thẩm!định!tại!chỗ!và!định!giá! tài!sản.!

Ngoài!ra,!Bản!án!sơ!thẩm!còn!quyết!định!về!nghĩa!vụ!chịu!lãi!chậm!trả;! quyết!định!miễn!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!và!tuyên!quyền!kháng!cáo!của!các!đương! sự!theo!quy!định.!

Ngày!10!tháng!12!năm!2018,!ông!Nông!Văn!N!có!đơn!kháng!cáo!yêu!cầu! Tòa!án!phúc!thẩm!giải!quyết:!Giao!toàn!bộ!diện!tích!đất!tranh!chấp!và!cây!trồng! trên! đất! tại! đồi! N,! thôn! N,! xã! T!cho! ông! Nông! Văn! N! quản!lý,!sử! dụng;!ông! Nông!Văn!N!có!quyền!nhận!tiền!đền!bù!đối!với!số!diện!tích!đất!đã!bị!thu!hồi!làm! đường! N-! T! và! buộc! bà! Hoàng! Thị! V! phải! chịu! toàn! bộ! tiền!chi!phí!xem! xét! thẩm!định!tại!chỗ!và!định!giá!tài!sản.!

Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm:!

Ông!Nông!Văn!N!giữ!nguyên!kháng!cáo!với!các!căn!cứ:!Nguồn!gốc!đất! tranh! chấp! là! do! ông! cha! của! ông! để! lại! và! ông! đã! được! quản! lý! sử! dụng! từ! những!năm!1960!đến!nay.!Khoảng!năm!1975!ông!cho!Hợp!tác!xã!mượn!đất!để! ươm!bầu!cây!thông,!từ!năm!1996!đến!nay!ông!chuyển!vào!Miền!Nam!sinh!sống! nhưng!đã!ủy!quyền!cho!các!cháu!và!các!con!trông!coi,!quản!lý!đất.!Số!cây!thông! có!trên!đất!là!do!tự!mọc!không!ai!trồng.!Vì!vậy,!đề!nghị!Tòa!án!giải!quyết!theo! nội!dung!đơn!kháng!cáo!của!ông.!Chị!Nông!Thị!C!và!chị!Nông!Thị!T!nhất!trí!với! ý!kiến!trình!bày!của!ông!Nông!Văn!N.!

Bà!Hoàng!Thị!V!giữ!nguyên!yêu!cầu!khởi!kiện!và!đề!nghị!Hội!đồng!xét! xử!giữ!nguyên!bản!án!sơ!thẩm.!

Người! bảo! vệ! quyền! và! lợi! ích! hợp! pháp! của! nguyên! đơn! đề! nghị! Hội! đồng!xét!xử!không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!ông!Nông!Văn!N!vì:!Diện!tích!đất! đang!tranh!chấp!đã!được!gia!đình!bà!Hoàng!Thị!V!quản!lý,!sử!dụng!ổn!định,!tài! sản!trên!đất!tranh!chấp!do!bà!Hoàng!Thị!V!trồng,!quản!lý!và!khai!thác.!Việc!Tòa! án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng!Sơn!chấp!nhận!toàn!bộ!yêu!cầu!khởi! kiện!của!bà! Hoàng!Thị! V! là!có!căn!cứ.!Vì! vậy,!đề!nghị! Hội! đồng! xét! xử!bác! kháng!cáo!của!ông!Nông!Văn!N!và!giữ!nguyên!Bản!án!sơ!thẩm.!

Ý!kiến!của!đại!diện!Viện!kiểm!sát!nhân!dân!tỉnh!Lạng!Sơn:!

5!

Về!thủ!tục!tố!tụng:!Quá!trình!thụ!lý,!giải!quyết!vụ!án!tại!cấp!phúc!thẩm! và!tại!phiên!tòa!phúc!thẩm,!Thẩm!phán,!Hội!đồng!xét!xử,!Thư!ký!phiên!tòa!và! các!đương!sự!chấp!hành!đúng!quy!định!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!!

Quan!điểm!về!việc!giải!quyết!đối!với!bản!án!sơ!thẩm!bị!kháng!cáo:!Quá! trình!giải!quyết!vụ!án!tại!cấp!sơ!thẩm!và!phúc!thẩm,!cả!hai!bên!đương!sự!đều! không!có!tài!liệu!chứng!cứ!chứng!minh!nguồn!gốc!đất.!Xét!về!quá!trình!quản!lý! sử!dụng!đất:!Theo!bà!Hoàng!Thị!V,!từ!khi!được!mẹ!chồng!giao!quản!lý!khu!đất! đang!tranh!chấp,!bà!đã!trồng!thông!và!khai!thác!nhựa!đến!năm!2012!thì!không! khai!thác!nữa!nhưng!bà!vẫn!thường!xuyên!quản!lý,!sử!dụng!khu!đất!tranh!chấp! này.!Lời!khai!của!bà!Hoàng!Thị!V!phù!hợp!với!lời!khai!của!người!làm!chứng!là! ông!Nông!Văn!P.!Vì!vậy!có!cơ!sở!để!xác!định!bà!Hoàng!Thị!V!là!người!quản!lý,! sử!dụng!đất!tranh!chấp!ổn!định!cho!đến!năm!2018!mới!phát!sinh!tranh!chấp.!Tại! cấp!sơ!thẩm!các!đương!sự!đều!không!yêu!cầu!Tòa!án!giải!quyết!quyền!nhận!tiền! đền!bù!mà!chỉ!yêu!cầu!giải!quyết!tranh!chấp!đất!nên!yêu!cầu!kháng!cáo!của!ông! Nông!Văn!N!về!nội!dung!này!không!thuộc!thẩm!quyền!giải!quyết!của!cấp!phúc! thẩm.!Do!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà!Hoàng!Thị!V!được!chấp!nhận!nên!ông!Nông! Văn!N!phải!chịu!toàn!bộ!chi!phí!tố!tụng!là!phù!hợp!với!quy!định!của!pháp!luật.!

Với!nội!dung!phân!tích!trên,!đại!diện!Viện!kiểm!sát!xác!định!kháng!cáo! của!ông!Nông!Văn!N!không!có!căn!cứ!chấp!nhận.!Đề!nghị!Hội!đồng!xét!xử!áp! dụng!khoản!1!Điều!308!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!không!chấp!nhận!kháng!cáo! của! ông! Nông! Văn!N,!giữ! nguyên! Bản!án! dân! sự! sơ! thẩm! số! 13/2018/DS-ST! ngày!29!tháng!11!năm!2018!của!Tòa!án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng! Sơn.!

NHẬN!ĐỊNH!CỦA!TÒA!ÁN:!

[1]!!Mặc!dù!đã!được!triệu!tập!hợp!lệ!nhưng!người!đại!diện!hợp!pháp!của! Đồn!biên!phòng!C,!tỉnh!Lạng!Sơn!và!Ủy!ban!nhân!dân!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng! Sơn!vắng!mặt,!có!đơn!đề!nghị!xét!xử!vắng!mặt!và!không!liên!quan!đến!nội!dung! kháng!cáo.!Vì!vậy,!Hội!đồng!xét!xử!căn!cứ!khoản!2!Điều!296!của!Bộ!luật!Tố! tụng!dân!sự!tiến!hành!xét!xử!vụ!án!vắng!mặt!người!có!quyền!lợi!nghĩa!vụ!liên! quan.!

[2]!Quá!trình!giải!quyết!vụ!án,!nguyên!đơn!và!bị!đơn!đều!trình!bày!nguồn! gốc!đất!tranh!chấp!là!của!ông!cha!để!lại!nhưng!kể!từ!khi!thụ!lý!vụ!án!đến!phiên! tòa!phúc!thẩm,!không!đương!sự!nào!cung!cấp!được!chứng!cứ!chứng!minh!nội! dung!này.!!

[3]!Theo!Công!văn!số!381/STNMT-VPĐKĐĐ!ngày!29!tháng!3!năm!2019! của!Sở!Tài!nguyên!và!Môi!trường!tỉnh!L!thì!diện!tích!đất!đang!tranh!chấp!hiện! nay!chưa!được!cấp!Giấy!Chứng!nhận!quyền!sử!dụng!đất!cho!tổ!chức,!cá!nhân! nào;!chưa!được!giao!cho!Cơ!quan,!tổ!chức!nào!quản!lý,!sử!dụng.!!

6!

[4]!Tại!phiên!tòa!phúc!thẩm,!chị!Nông!Thị!T!khai:!Năm!2015!chị!đã!khai! thác!(chặt)!70!cây!-!80!cây!thông!trên!diện!tích!đất!tranh!chấp.!Xét!thấy,!lời!khai! của!chị!Nông!Thị!T!tại!phiên!tòa!mâu!thuẫn!với!chính!lời!khai!của!chị!và!chị! Nông!Thị!C!tại!cấp!sơ!thẩm,!cụ!thể:!Tại!các!bút!lục!số!54,!67,!128,!143!chị!Nông! Thị!C!và!chị!Nông!Thị!T!trình!bày:!Anh!Nông!Văn!K!đã!đi!Miền!Nam!sinh!sống! từ!năm!1996,!các!chị!ở!xa!khu!đất!tranh!chấp!nên!mặc!dù!được!ông!Nông!Văn!N! ủy!quyền!quản!lý!khu!đất!tranh!chấp!từ!năm!2011!nhưng!thực!tế!các!chị!nhờ!chú! Nông!Văn!P,!ông!Nông!Văn!S,!Nông!Văn!P!(đã!chết!năm!2014) trông!coi!hộ,! các!chị!không!tác!động!gì!vào!đất!và!tài!sản!trên!đất.!Mặt!khác,!theo!đề!nghị!của! chị!Nông!Thị!T,!Tòa!án!cấp!sơ!thẩm!đã!triệu!tập!bà!Nông!Thị!Đ!tham!gia!tố!tụng! với!tư!cách!người!làm!chứng.!Bà!Nông!Thị!Đ!và!ông!Nông!Văn!P!đều!trình!bày! nguồn!gốc!đất!tranh!chấp!là!của!ông!Nông!Văn!N!nhưng!không!đưa!ra!được!căn! cứ!chứng!minh;!không!biết!được!quá!trình!quản!lý,!sử!dụng!đất,!tài!sản!trên!đất! tranh!chấp.!Bên!cạnh!đó,!ông!Nông!Văn!P,!ông!Nông!Văn!S!và!bà!Nông!Thị!Đ đều!có!quan!hệ!họ!hàng!với!ông!Nông!Văn!N;!ông!Nông!Văn!P!bị!mù!cả!hai!mắt! từ!năm!1988,!không!lao!động!được;!ông!Nông!Văn!S!và!bà!Nông!Thị!Đ!có!mâu! thuẫn! với! bà! Hoàng! Thị! V.! Vì! vậy,! lời! khai! của! những! người! làm! chứng! này! không!đảm!bảo!tính!khách!quan,!không!có!giá!trị!pháp!lý.!!

[5]!Lời!khai!của!bà!Hoàng!Thị!V!về!quá!trình!quản!lý,!sử!dụng!đất!và!cây! trồng!trên!đất!tranh!chấp!phù!hợp!với!lời!trình!bày!của!người!làm!chứng!là!ông! Nông!Văn!P.!Tại!biên!bản!lấy!lời!khai!ngày!14!tháng!11!năm!2018,!ông!Nông! Văn!P! trình! bày:! Ông! không!có!mâu!thuẫn,! không! có!quan!hệ! họ! hàng!với! bà! Hoàng! Thị! V! và! ông! Nông!Văn!N.! Năm! 1995!ông! mua! với! ông!Nông!Văn!N! mảnh!ruộng!khe!ở!ngay!dưới!chân!khu!đất!tranh!chấp!và!thường!xuyên!canh!tác! trên!đó;!từ!đó!đến!nay!ông!chỉ!thấy!bà!Hoàng!Thị!V!là!người!trồng!thông!và!quản! lý!khu!đất!!hiện!nay!đang!tranh,!không!thấy!ông!Nông!Văn!N!quản!lý!khu!đất! tranh!chấp!(bút!lục!114).!

[6]!Do!đó,!có!căn!cứ!xác!định!gia!đình!bà!Hoàng!Thị!V!là!người!quản!lý,! sử!dụng!ổn!định!đất!và!cây!trồng!trên!đất!đang!tranh!chấp.!Vì!vậy,!Tòa!án!cấp!sơ! thẩm! giải! quyết! cho! bà! Hoàng! Thị! V! được! quyền! quản! lý! dụng! 5.780m2! đất! (trong!đó!có!một!phần!diện!tích!đất!và!cây!trồng!trên!đất!đã!bị!thu!hồi)!và!sở!hữu! 57!cây!thông!hiện!có!trên!đất;!thuộc!một!phần!thửa!đất!số!16,!tờ!bản!đồ!số!14! bản!đồ!địa!chính!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn;!địa!danh!khu!đồi!P!(NC),!thôn!N,! xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!là!có!căn!cứ.!

[7]!Như!đã!phân!tích!ở!trên,!do!không!có!căn!cứ!xác!định!ông!Nông!Văn! N!là!người!quản!lý,!sử!dụng!đất!và!cây!trồng!trên!đất!đang!tranh!chấp!ổn!định,! hợp!pháp!nên!ông!Nông!Văn!N!không!được!được!hưởng!quyền!lợi!của!người!có! đất!và!tài!sản!khi!bị!Nhà!nước!thu!hồi!là!phù!hợp!với!quy!định!của!pháp!luật.! Mặt!khác,!quá!trình!giải!quyết!vụ!án!tại!cấp!sơ!thẩm!các!đương!sự!không!yêu! cầu!Tòa!án!giải!quyết!tiền!đền!bù!mà!yêu!cầu!giải!quyết!đất!tranh!chấp,!nếu!đất! thuộc! quyền! quản! lý,! sử! dụng! của! ai! thì! người! đó! nhận! tiền! đền! bù.! Vì! vậy,! kháng!cáo!của!ông!Nông!Văn!N!về!việc!yêu!cầu!được!quyền!nhận!tiền!đền!bù!

7!

đối!với!số!diện!tích!đất!đã!bị!thu!hồi!làm!đường!N-!T!không!thuộc!phạm!vi!xét! xử!của!cấp!phúc!thẩm.!!

[8]!Do!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà!Hoàng!Thị!V!được!cấp!sơ!thẩm!chấp!nhận! và!các!bên!không!thỏa!thuận!được!về!nghĩa!vụ!chịu!chi!phí!tố!tụng!nên!ông!Nông! Văn!N!phải!chịu!toàn!bộ!chi!phí!xem!xét!thẩm!định,!định!giá!tài!sản!là!phù!hợp!với! quy!định!tại!khoản!1!Điều!157,!khoản!1!Điều!165!của!Bộ!luật!Tố!tụng!Dân!sự! năm!2015.!

[9]!Từ!những!phân!tích!và!đánh!giá!nêu!trên,!Hội!đồng!xét!xử!thấy!Tòa!án! cấp!sơ!thẩm!xử!chấp!nhận!toàn!bộ!yêu!cầu!khởi!kiện!của!bà!Hoàng!Thị!V!là!có! căn!cứ.! Do!đó,!kháng! cáo!của! ông! Nông! Văn! N!không! có! cơ! sở! để! cấp!phúc! thẩm!chấp!nhận;!cần!giữ!nguyên!Bản!án!sơ!thẩm.!Nhận!định!này!phù!hợp!với! quan!điểm!của!người!bảo!vệ!quyền!và!lợi!ích!hợp!pháp!của!nguyên!đơn,!ý!kiến! của!đại!diện!Viện!kiểm!sát!tại!phiên!tòa.!!

[10]!Do!kháng!cáo!của!ông!Nông!Văn!N!không!được!cấp!phúc!thẩm!chấp! nhận,!nên!ông!Nông!Văn!N!phải!chịu!án!phí!dân!sự!phúc!thẩm!là!300.000!đồng! (ba!trăm!nghìn!đồng).!Tuy!nhiên,!xét!thấy!ông!Nông!Văn!N!là!người!cao!tuổi!và! có!đơn!yêu!cầu!đề!nghị!miễn!án!phí!nên!Hội!đồng!xét!xử!miễn!nghĩa!vụ!nộp!án! phí!dân!sự!phúc!thẩm!cho!ông!Nông!Văn!N!theo!quy!định!tại!điểm!đ!khoản!1! Điều!12!của!Nghị!quyết!326/2016/UBTVQH14.!!

[11]!Các!Quyết!định!khác!của!Bản!án!sơ!thẩm!không!có!kháng!cáo,!kháng! nghị!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!hết!thời!hạn!kháng!cáo,!kháng!nghị.!

!!Vì!các!lẽ!trên,!

QUYẾT!ĐỊNH:!

Căn!cứ!vào!khoản!1!Điều!308!của!Bộ!luật!Tố!tụng!dân!sự;!!!

Căn!cứ!khoản!1!Điều!101,!Điều!166,!khoản!2!Điều!203!Luật!Đất!đai!năm! 2013;!Điều!91!Nghị!định!43/2014/NĐ-CP!ngày!15!tháng!5!năm!2014!hướng!dẫn! thi!hành!một!số!điều!Luật!Đất!đai!năm!2013;!!

Căn!cứ!các!Điều!164,!169,!185,!357,!468,!584,!585,!589!của!Bộ!luật!Dân! sự!năm!2015;!!

Căn!cứ!khoản!1!Điều!147,!khoản!1!Điều!148,!khoản!1!Điều!157,!khoản!1! Điều!158,!khoản!1!Điều!165,!khoản!1!Điều!166!của!Bộ!luật!Tố!tụng!Dân!sự!năm! 2015;!!

Căn!cứ!điểm!đ!khoản!1!Điều!12,!Điều!14,!15,!điểm!a!khoản!2!Điều!27!của! Nghị!quyết!số!326/2016/UBTVQH14!ngày!30/12/2016!của!Ủy!ban!Thường!vụ! Quốc! hội! khóa! 14! quy! định! về! mức! thu,! miễn,! giảm,! thu,!nộp,! quản! lý! và! sử! dụng!án!phí!và!lệ!phí!Tòa!án.!!

8!

Không!chấp!nhận!kháng!cáo!của!ông!Nông!Văn!N;!giữ!nguyên!Quyết!định! của!Bản!án!dân!sự!sơ!thẩm!số!13/2018/DS-ST!ngày!29!tháng!11!năm!2018!của! Tòa!án!nhân!dân!huyện!Lộc!Bình,!tỉnh!Lạng!Sơn;!cụ!thể:!

1.!Bà!Hoàng!Thị!V!được!quyền!quản!lý!và!sử!dụng!5.780m2! đất! rừng! sản! xuất!tại!khu!đồi!P!(NC),!Thôn!N,!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!thuộc!một!phần! thửa!đất!số!16,!tờ!bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính!đất!lâm!nghiệp!xã!T,!huyện!L,! tỉnh! Lạng! Sơn.! Khu! đất! được! ký! hiệu! bằng! hình! khép! kín! gồm! các! điểm! ABCDEFPQNOML,!có!kích!thước,!vị!trí!tiếp!giáp!như!sau:!

Phía!Bắc!giáp!một!phần!thửa!đất!16!tờ!bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính!xã! T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!do!bà!Hoàng!Thị!V!đang!quản!lý,!sử!dụng,!cạnh!dài! 38,60m!+!9,86m!+!16,44m!+!5,08m;!

!Phía!Nam!giáp!một!phần!thửa!đất!số!16!tờ!bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính! xã! T,! huyện! L,! tỉnh! Lạng! Sơn! do! ông! Nông! Văn! S! đang! sử! dụng,! cạnh! dài! 21,35m!+!6,23m;!!

Phía! Đông! giáp! thửa! đất! số! 13,! 17,! 25,! 35! tờ! bản! đồ! số! 14! bản! đồ! địa! chính!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!đất!ruộng!của!ông!Nông!Văn!P!đang!quản! lý,!sử!dụng,!cạnh!dài!6,48m!+!23,13m!+!52,00m!+!39,24m;!!

Phía!Tây!giáp!đường!đi,!cạnh!dài!17,94m!+!85,7m.!

(Có!bản!sơ!họa!ranh!giới,!mốc!giới!khu!đất!tranh!chấp!kèm!theo!Bản!án).!

2.!Bà!Hoàng!Thị!V!được!quyền!sở!hữu!cây!trồng!hiện!có!trên!đất!gồm!57! cây!thông;!trong!đó!có!29!cây!thông!có!đường!kính!gốc!từ!11cm!đến!20cm,!18! cây! thông! có! đường! kính! gốc! trên! 21cm;! 10! cây! thông! có!đường! kính! gốc! từ! 05cm!đến!10cm,!trên!diện!tích!5.780m2!đất!rừng!sản!xuất!tại!khu!đồi!khu!đồi!P! (NC),!Thôn!N,!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn!thuộc!một!phần!thửa!đất!số!16!tờ! bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính!đất!lâm!nghiệp!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng!Sơn.!

3.!Buộc!ông!Nông!Văn!N!phải!có!trách!nhiệm!bồi!thường!thiệt!hại!cho!bà! Hoàng!Thị!V!17!cây!thông!(trong!đó!có!09!cây!thông!có!đường!kính!gốc!từ!11! đến!20cm!thành!tiền!630.000!đồng,!02!cây!thông!có!đường!kính!gốc!trên!20cm! thành!tiền!234.000!đồng,!06!cây!thông!có!đường!kính!gốc!từ!05cm!đến!10cm! thành!tiền!144.000!đồng);!tổng!trị!giá!1.008.000!đồng!(một!triệu!không!trăm!linh! tám!nghìn!đồng).!!

4.!Buộc!ông!Nông!Văn!N!phải!di!dời!01!nhà!lều!có!chiều!cao!2,8m,!chiều! dài!5,6m,!chiều!rộng!3,4m,!diện!tích!19,04m2,!lợp!pro!xi!măng!ra!ngoài!thửa!đất! số!16!tờ!bản!đồ!số!14!bản!đồ!địa!chính!đất!lâm!nghiệp!xã!T,!huyện!L,!tỉnh!Lạng! Sơn!trả!phần!đất!tranh!chấp!cho!bà!Hoàng!Thị!V.!

5.!Về!chi!phí!xem!xét,!thẩm!định!tại!chỗ!và!định!giá!tài!sản:!

Ông!Nông!Văn!N!phải!chịu!27.250.000!đồng!(hai!mươi!bẩy!triệu!hai!trăm! năm!mươi!nghìn!đồng)!tiền!chi!phí!xem!xét,!thẩm!định!tại!chỗ!và!định!giá!tài!sản.!!

9!

Ông!Nông!Văn!N!phải!hoàn!trả!cho!bà!Hoàng!Thị!V!27.250.000!đồng!(hai! mươi!bẩy!triệu!hai!trăm!năm!mươi!nghìn!đồng)!tiền!chi!phí!xem!xét,!thẩm!định!tại! chỗ!và!định!giá!tài!sản!mà!bà!Hoàng!Thị!V!đã!chi!trả.!

Kể!từ!ngày!người!được!thi!hành!án!có!đơn!yêu!cầu!thi!hành!án!đối!với! khoản!tiền!phải!thi!hành!án!mà!người!phải!thi!hành!án!chậm!thi!hành!án!thì!còn! phải!trả!lãi!đối!với!số!tiền!chậm!trả!tương!ứng!với!thời!gian!chậm!trả.!Lãi!suất! phát!sinh!do!chậm!trả!được!quy!định!tại!Điều!357,!468!của!Bộ!luật!Dân!sự!năm! 2015.!!

6.!Về!án!phí:!Ông!Nông!Văn!N!được!miễn!nộp!tiền!án!phí!dân!sự!sơ!thẩm!và! dân!sự!phúc!thẩm.!

Trường!hợp!bản!án!được!thi!hành!theo!quy!định!tại!Điều!2!Luật!Thi!hành! án!dân!sự!thì!người!được!thi!hành!án!dân!sự,!người!phải!thi!hành!án!dân!sự!có! quyền!thoả!thuận!thi!hành!án,!quyền!yêu!cầu!thi!hành!án,!tự!nguyện!thi!hành!án! hoặc!bị!cưỡng!chế!thi!hành!án!theo!quy!định!tại!các!Điều!6,!7!và!9!Luật!Thi!hành! án!dân!sự;!thời!hiệu!thi!hành!án!dân!sự!được!thực!hiện!theo!quy!định!tại!Điều!30! Luật!Thi!hành!án!dân!sự.!

Bản!án!phúc!thẩm!có!hiệu!lực!pháp!luật!kể!từ!ngày!tuyên!án.!

"