Bản án 248/2026/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN

* Theo đơn khởi kiện, bản tự khai và tại các biên bản hòa giải, đại diện uỷ quyền của nguyên đơn Lâm Đăng T trình bày:

Thời điểm năm 2003, ông T là Giám đốc Công ty cổ phần H3, công ty chuyên xuất khẩu trái cây đông lạnh với mặt hàng chính là khóm và sơ ri. Qua quá trình tìm hiểu tình hình phát triển nông nghiệp ở tỉnh Tiền Giang, ông T biết được huyện T là nơi cung cấp nguyên liệu khóm mạnh nhất và đất ở T rất thích hợp để trồng khóm. Khoảng tháng 10/2003, Ông T đã nhờ ông Nguyễn Thanh S đi khảo sát huyện T tìm mua đất với ý định làm điểm thu mua khóm và trồng khóm để bán làm nguyên liệu cho Công ty cổ phần H3.

Ông S đã tìm được khu đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay là xã T, tỉnh Đồng Tháp) là đất của bà Nguyễn Thùy Ngọc Diễm Thu T5. Ông T nhờ ông S thay mặt đứng ra đàm phán giá cả với chủ đất và ông T đã đồng ý mua lô đất trên với giá là 150.000.000 đồng (Một trăm năm mươi triệu đồng) và bồi thường hoa màu trên đất thêm 150.000.000 đồng (Một trăm năm mươi triệu đồng). Tổng cộng ông T đã mua lô đất diện tích 15.000m2 với giá là 300.000.000 đồng (Ba trăm triệu đồng).

Sau khi đã thống nhất về giá, ông T tiếp tục nhờ ông S là người chịu trách nhiệm giao dịch tiền bạc và làm tất cả các thủ tục mua bán với chủ đất là bà T5.Vì giai đoạn này, ông T đang tập trung phát triển công ty và thường xuyên đi công tác nước ngoài nên đã nhờ em ruột là ông Lâm Anh H đứng tên giùm để có thể xử lý những vấn đề liên quan đến đất đai nếu cần. Hợp đồng mua bán được ký kết vào ngày 08/07/2004 tại UBND xã M và được Ủy ban nhân dân huyện T, tỉnh Tiền Giang cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Y 876172 ngày 18/8/2004 cho hộ ông Lâm Anh H. Đến ngày 04/01/2005 có chuyển 300m2 sang đất thổ cư. Do chỉ nhờ Ông Lâm Anh H đứng tên hộ trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên toàn bộ hồ sơ bản chính và giấy tờ có liên quan đều do ông T cất giữ.

Sau khi mua được lô đất này, ông T đã ký hợp đồng giao khoán đất lại cho ông S để trồng khóm bán lại cho Công ty H3. Ông S đã lên liếp trồng khóm trong bốn (04) năm và sau đó đã trả đất lại cho ông T. Tiếp theo, ông T tiếp tục giao khoán đất lại cho anh rể là ông Nguyễn Văn B để trồng khóm và thu mua khóm bán lại cho Công ty H3 trong thời gian năm (05) năm. Sau đó, ông T tiếp tục cho ông Võ Minh T2 thuê lại lô đất này để trồng mít với thời hạn thuê là sáu (06) năm, đến nay đã hết hợp đồng thuê.

Khoảng tháng 5/2019, ông T biết được ông H có đến liên hệ để làm cớ mất và đề nghị cấp lại giấy chứng nhận đối với thửa đất nêu trên. Từ đó, các bên phát sinh trânh chấp. ÔngTrung khởi kiện, yêu cầu Tòa án giải quyết:

+ Công nhận ông Lâm Đăng T là người có quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2 do UBND huyện T, tỉnh Tiền Giang cấp ngày 18/8/2004.

+ Yêu cầu hủy quyết định số 1499/QĐUB (H) ngày 18/8/2004 về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Lâm Anh H. Ông T không đồng ý đối với tất cả yêu cầu phản tố của ông H.

+ Ông T yêu cầu ông H phải chịu tất cả chi phí giám định và trả lại số tiền chi phí giám định là 46.800.000đồng.

* Tại Đơn phản tố, T6 tự khai, quá trình giải quyết vụ án, bị đơn ông Lâm Anh H trình bày:

Năm 2004, ông H có nhận chuyển nhượng thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay là xã T, tỉnh Đồng Tháp). Theo yêu cầu của ông T, ông H đã giao cho ông T số tiền 1.000.000.000đồng để thực hiện việc chuyển nhượng này. Sau khi thực hiện giao dịch chuyển nhượng, ông H được UBND huyện T cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 ngày 18/8/2004 cho hộ ông Lâm Anh H. Sau khi được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, không biết lý do gì ông T lại được giữ bản chính giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Trong thời gian này, ông T đã tự ý cho ông Nguyễn Văn B, ông Nguyễn Thanh S và ông Võ Minh T2 thuê đất mà không có sự đồng ý của ông H. Khi có nhu cầu cần giao dịch về đất đai ông H yêu cầu ông T trả lại giấy nhưng ông T không thực hiện, vì vậy ông H thực hiện quyền của người sử dụng đất, liên hệ các cơ quan có chức năng để xin cấp lại giấy đất.

Đối với yêu cầu khởi kiện của ông T, ông H không đồng ý. Đồng thời, ngày 13/12/2019, ông H có yêu cầu phản tố yêu cầu ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H tổng số tiền 880.000.000 đồng (T7 trăm tám mươi triệu đồng), gồm tiền chuyển nhượng quyền sử đất còn dư là 700.000.000 đồng và 180.000.000 đồng (Một trăm tám chục triệu đồng) tiền ông T đã thu lợi từ việc cho thuê đất trái pháp luật,và yêu cầu Tòa án buộc ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004 cho hộ ông Lâm Anh H.

* Tại tờ tự khai ngày 06/9/2019, Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Thanh S trình bày:

Đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang, ông S là người được ông T giao cho việc liên hệ với bà Nguyễn Thùy Ngọc Diễm Thu T5 để thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Ông T có giao tiền cho tôi để đưa cho ông H thanh toán tiền cho bà T5 và nhờ ông H đứng tên hộ trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đồng thời ông S có đơn đề nghị Tòa án giải quyết vắng mặt.

* Quá trình giải quyết vụ án người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan Nguyễn Văn B trình bày:

Trước đây, ông có nhận đất của em vợ là ông Lâm Đăng T để lên liếp trồng khóm trong thời gian 03 năm, sau khi thu hoạch sẽ giao khóm cho Công ty H3 thu mua. Ông chỉ biết ông T là chủ sử dụng thửa đất số 68, diện tích 15.000m2. Đồng thời, ông B có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt.

* Quá trình giải quyết vụ án người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan Võ Minh T2 trình bày:

Vào ngày 09/11/2018, ông T2 có thuê thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang. Thửa đất này ông T2 thuê của ông Lâm Đăng T thời hạn 06 năm từ 01/01/2019. Sau khi thuê đất ông T2 có đầu tư lên liếp trồng cây ăn trái khác.

Đến nay, hợp đồng thuê đã hết, ông T2 đã bàn giao lại toàn bộ hiện tragnj đất thuê cho ông Lâm Đăng T, ông T2 không còn bất cứ quyền và nghĩa vụ gì đối với thửa đất thuê. Đồng thời ông T2 đè nghị Tòa án giải quyết vắng mặt.

* Tại Bản tự khai ngày 07/5/2025, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lâm Thị Bạch Y trình bày:

Trước đây, bà và chồng là ông Nguyễn Thành T3 có chung hộ khẩu với ông Lâm Anh H. Vào năm 2004, ông H có nhận chuyển nhượng từ bà Nguyễn Thùy Ngọc Diễm T8 Trang phần đất thửa số 68, diện tích 15.000m2. Việc chuyển nhượng giữa ông H và bà T5 vợ chồng bà không có đóng góp gì trong việc chuyển nhượng này. Đồng thời, bà Y có đơn đề nghị Tòa án giải quyết vắng mặt.

Bản án dân sự sơ thẩm số: 151/2025/DS-ST ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Toà án nhân dân khu vực 3 – Đồng Tháp, đã áp dụng:

- Các Điều 158, 159, 166, 189, 190, 579 Bộ luật Dân sự;

- Khoản 4, 9, 14 Điều 26, Điều 35, Điều 39, các Điều 147, 157, 158, 227, 244, 266, 267, 271, 272 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung một số điều năm 2025;

- Các Điều 4, 26, 31, 37, 133 và Điều 236 Luật Đất đai năm 2024;

- Áp dụng Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Lâm Đăng T.

1.1. Công nhận ông Lâm Đăng T có quyền sử dụng đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay xã T, tỉnh Đồng Tháp) chỉnh lý biến động ngày 04/01/2005 thửa đất số 68 tờ bản đồ C1 thay đổi mục đích sử dụng đất chuyển từ đất hoa màu sang đất thổ cư, diện tích 300m2, thời hạn sử dụng đất lâu dài, số thửa mới là 238 tờ bản đồ C1 theo quyết định 2044/QĐUB (H) ngày 28/12/2004.

Ông Lâm Đăng T có quyền liên hệ với các cơ quan quản lý nhà nước về đất đai để thực hiện việc đăng ký lại quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay xã T, tỉnh Đồng Tháp), giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004, chỉnh lý biến động ngày 04/01/2005 thửa đất số 68 tờ bản đồ C1 thay đổi mục đích sử dụng đất chuyển từ đất hoa màu sang đất thổ cư, diện tích 300m2, thời hạn sử dụng đất lâu dài, số thửa mới là 238 tờ bản đồ C1 theo quyết định 2044/QĐUB (H) ngày 28/12/2004.

1.2. Đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu khởi kiện của ông Lâm Đăng T về việc hủy quyết định số 1499/QĐUB (H) ngày 18/8/2004 về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Lâm Anh H.

2. Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu phản tố của ông Lâm Anh H về việc yêu cầu ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H số tiền 880.000.000 đồng (tám trăm tám mươi triệu đồng) gồm tiền chuyển nhượng quyền sử đất còn dư là 700.000.000 đồng (bảy trăm triệu đồng) và 180.000.000 đồng (Một trăm tám mươi triệu đồng) tiền cho thuê đất và yêu cầu Tòa án buộc ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí, chi phí tố tụng, quyền kháng cáo và nghĩa vụ thi hành án của đương sự.

Ngày 17/10/2025, bị đơn ông Lâm Đăng H1 có đơn kháng cáo, đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm xem xét lại toàn bộ Bản án sơ thẩm số 151/2025/DS-ST ngày 14/10/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 3, tỉnh Đồng Tháp.

Tại phiên tòa phúc thẩm:

- Tại phiên tòa đại diện do được ủy quyền của bị đơn ông Lâm Đăng H1 là ông Trần Thúc L vẫn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. Đề nghị: Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của ông Lâm Đăng H1, sửa toàn bộ bản án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu công nhận ông Lâm Đăng T có quyền sử dụng đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay xã T, tỉnh Đồng Tháp) chỉnh lý biến động ngày 04/01/2005 thửa đất số 68 tờ bản đồ C1 thay đổi mục đích sử dụng đất chuyển từ đất hoa màu sang đất thổ cư, diện tích 300m2, thời hạn sử dụng đất lâu dài, số thửa mới là 238 tờ bản đồ C1 theo quyết định 2044/QĐUB (H) ngày 28/12/2004. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện phản tố của phía bị đơn, buộc ông T trả cho ông H1 số tiền 880.000.000đồng (tám trăm tám mươi triệu đồng) gồm tiền chuyển nhượng quyền sử đất còn dư là 700.000.000đồng (bảy trăm triệu đồng) và 180.000.000đồng (Một trăm tám mươi triệu đồng) tiền cho thuê đất và yêu cầu Tòa án buộc ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H1 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004.

Đại diện ủy quyền của nguyên đơn ông Lâm Đăng T là ông Trần Văn T1 trình bày: Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của ông H1, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Tháp phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký phiên tòa và của người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án ở giai đoạn phúc thẩm là đảm bảo đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về nội dung, xét bản án sơ thẩm đã xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ. Kháng cáo của phía bị đơn là không có căn cứ đề nghị hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bị đơn. Đề nghị áp dụng khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự giữ nguyên bản án sơ thẩm số 151/2025/DS-ST ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực X, tỉnh Đồng Tháp.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Khoản 1 Điều 308; Điều 148 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Lâm Đăng H1. Giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số: 151/2025/DS-ST ngày 14 tháng 10 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực X, tỉnh Đồng Tháp.

- Các Điều 158, 159, 166, 189, 190, 579 Bộ luật Dân sự;

- Khoản 4, 9, 14 Điều 26, Điều 35, Điều 39, các Điều 147, 157, 158, 227, 244, 266, 267, 271, 272 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung một số điều năm 2025;

- Các Điều 4, 26, 31, 37, 133 và Điều 236 Luật Đất đai năm 2024;

- Áp dụng Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Lâm Đăng T.

1.1. Công nhận ông Lâm Đăng T có quyền sử dụng đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay xã T, tỉnh Đồng Tháp) chỉnh lý biến động ngày 04/01/2005 thửa đất số 68 tờ bản đồ C1 thay đổi mục đích sử dụng đất chuyển từ đất hoa màu sang đất thổ cư, diện tích 300m2, thời hạn sử dụng đất lâu dài, số thửa mới là 238 tờ bản đồ C1 theo quyết định 2044/QĐUB (H) ngày 28/12/2004.

Ông Lâm Đăng T có quyền liên hệ với các cơ quan quản lý nhà nước về đất đai để thực hiện việc đăng ký lại quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 68, tờ bản đồ C1, diện tích 15.000m2, địa chỉ thửa đất tại xã M, huyện T, tỉnh Tiền Giang (nay xã T, tỉnh Đồng Tháp), giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004, chỉnh lý biến động ngày 04/01/2005 thửa đất số 68 tờ bản đồ C1 thay đổi mục đích sử dụng đất chuyển từ đất hoa màu sang đất thổ cư, diện tích 300m2, thời hạn sử dụng đất lâu dài, số thửa mới là 238 tờ bản đồ C1 theo quyết định 2044/QĐUB (H) ngày 28/12/2004.

1.2. Đình chỉ giải quyết đối với yêu cầu khởi kiện của ông Lâm Đăng T về việc hủy quyết định số 1499/QĐUB (H) ngày 18/8/2004 về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Lâm Anh H.

2. Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu phản tố của ông Lâm Anh H về việc yêu cầu ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H số tiền 880.000.000đồng (tám trăm tám mươi triệu đồng) gồm tiền chuyển nhượng quyền sử đất còn dư là 700.000.000đồng (bảy trăm triệu đồng) và 180.000.000đồng (Một trăm tám mươi triệu đồng) tiền cho thuê đất và yêu cầu Tòa án buộc ông Lâm Đăng T phải trả cho ông H giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 02400 QSDĐ/1499/QĐUB (H) do Ủy ban nhân dân huyện T cấp ngày 18/8/2004.

3. Về án phí:

3.1 Về án phí dân sự sơ thẩm:

- Hoàn trả lại cho ông Lâm Đăng T số tiền tạm ứng án phí là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu số 19947 và 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu số 19948 ngày 22/7/2019 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện P, tỉnh Tiền Giang (nay là Phòng Thi hành án dân sự khu vực X, tỉnh Đồng Tháp).

- Buộc ông Lâm Anh H phải chịu 38.700.000 đồng (Ba mươi tám triệu bảy trăm nghìn đồng) án phí dân sự sơ thẩm nhưng trừ vào số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 19.200.000 đồng (Mười chín triệu hai trăm nghìn đồng) theo Biên lai số 20148 ngày 13/12/2019, nên buộc ông H phải nộp thêm là 19.500.000 đồng (Mười chín triệu năm trăm nghìn đồng) án phí dân sự sơ thẩm.

3.2 Về án phí dân sự phúc thẩm:

Ông Lâm Đăng H1 phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí dân sự phúc thẩm nhưng được trừ vào số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) mà ông H1 đã nộp tạm ứng án phí theo biên lai thu số 0005935 của Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Tháp ngày 24 tháng 10 năm 2025 nên ông H1 đã nộp xong.

4. Về chi phí tố tụng:

Buộc ông Lâm Anh H có nghĩa vụ hoàn trả lại cho ông Lâm Đăng T số tiền chi phí tố tụng là 46.800.000 đồng (Bốn mươi sáu triệu tám trăm nghìn đồng). Thực hiện sau khi án có hiệu lực pháp.

5. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án Dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, Điều 7 và Điều 9 Luật Thi hành án Dân sự, thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án Dân sự./.