Bản án 245/2025/DS-ST — Tranh chấp về thừa kế tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và các lời khai tại Tòa án, nguyên đơn ông Võ Quốc T và người đại diện theo ủy quyền trình bày:

Cha ông Võ Quốc T là ông Huỳnh Thiên S (chết ngày 25/3/2015), mẹ ông T là bà Nguyễn Thị Hồng Đ (chết ngày 30/3/2017), cha mẹ ông T đã ly hôn trước năm 1975 và sống riêng từ đó đến khi chết, bản án ly hôn của cha mẹ ông T đã thất lạc không cung cấp được. Bà Đ và ông S có 03 người con chung: Võ Quốc T, Võ Quốc T3(sinh năm 1970, chết ngày 12/11/2018, không có vợ con) và Võ Quốc Th. Bà Đ và ông T3 chết để lại 01 căn nhà biệt thự trị giá khoảng 500.000.000 đồng và quyền sử dụng đất tại thửa 10XX, tờ bản đồ số 3, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất H00019 ngày 19/01/20O đứng tên hộ bà Nguyễn Thị Hồng Đ có diện tích 976m2 tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ. Bà Đ và ông T3 chết đều không để lại di chúc nên ông Võ Quốc T và ông Võ Quốc Th thuộc diện thừa kế theo pháp luật đối với di sản trên. Tuy nhiên, vào năm 2009, ông T3 đã mượn của ông T và con gái ông T là Võ Huỳnh Phương Th3 08 lượng vàng 24k và 500.000.000 đồng, ông T3 có lập văn bản viết tay ngày 19/7/2009 đối với việc mượn tài sản này. Sau đó, ông T3đã trả được 08 lượng vàng 24k, đến khi ông T3 chết thì vẫn chưa trả cho ông T số tiền 500.000.000 đồng. Thời gian qua, ông T và ông Th đã Nều lần thỏa thuận phân chia di sản và N vụ trả nợ của ông T3 nhưng không thỏa thuận được. Nay ông T yêu cầu Tòa án giải quyết những vấn đề như sau:

1/ Công nhận các tài sản gồm 01 căn nhà biệt thự trị giá khoảng 500.000.000 đồng và quyền sử dụng đất tại thửa 10XX, tờ bản đồ số 3, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất H00019 ngày 19/01/20O đứng tên hộ bà Nguyễn Thị Hồng Đ có diện tích 976m2 tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ là di sản của bà Nguyễn Thị Hồng Đ và ông Võ Quốc T3.

2/ Yêu cầu ông Th trích từ khối di sản của ông T3 thanh toán cho ông Võ Quốc T và Võ Huỳnh Phương Th3 số tiền ông T3 còn nợ là 500.000.000 đồng.

3/ Yêu cầu cho ông Võ Quốc T được thừa kế phần di sản bằng 50% trong khối di sản của bà Đ và 50% trong khối di sản của ông T3 sau khi đã khấu trừ phần di sản thực hiện nghĩa vụ trả nợ của ông T3 là 500.000.000 đồng.

Ngày 21/12/2019 ông T có đơn khởi kiện bổ sung: Yêu cầu chia di sản thừa kế do bà Điêp để lại gồm thửa đất số M, diện tích 251,9m2, tờ bản đồ số 03, tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ (nay là ấp THA, xã TL, thành phố Cần Thơ).

Theo đơn phản tố và các lời khai tại Tòa án, bị đơn ông Võ Quốc Th trình bày:

Ông và ông Võ Quốc T3 là con chung của ông Võ Thành T4 (đã chết không rõ năm, cũng không có giấy khai tử) và bà Nguyễn Thị Hồng Đ (chết năm 2017) theo giấy khai sinh. Từ nhỏ, ông T ở với ngoại và lớn lên lập gia đình thì ông T ở bên vợ, còn ông và ông T3 thì sống cùng mẹ. Ông không biết ông Huỳnh Thiên S là ai. Từ nhỏ ông sống cùng mẹ và anh T3, ông không rõ ông T là anh cùng mẹ khác cha với ông hay là anh nuôi. Tuy Nên, cho đến thời điểm này, ông xác định cho dù ông T là anh ruột hay anh nuôi thì ông cũng không chối từ quan hệ anh em. Ông không yêu cầu giám định AND và cũng không có tài liệu, chứng cứ nào khác để cung cấp cho Tòa về việc chứng minh quan hệ anh em với ông T.

Đối với phần tài sản là căn nhà và quyền sử dụng đất tại thửa 10XX, tờ bản đồ số 3, có diện tích 976m2 tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL là đều của ông T3 tạo lập và quyền sử dụng đất thửa 10XX do ông T3 đứng tên.

Khi ông T3 còn sống, ông T3 có vay tiền của bà Nguyễn Thị Bé B số tiền 200.000.000 đồng, ông đã thay ông T3 trả số tiền này cho bà B, ngoài ra, ông T3 thế chấp quyền sử dụng đất cho ngân hàng, sau khi ông T3 chết thì ông cũng trả số nợ này với số tiền 810.000.000 đồng (số tiền này ông vay của ông Lê Thành D), tiền chăm sóc, ma chay, mồ mã cho ông T3 và bà Đ là khoảng 145.000.000 đồng, tiền sửa chữa nhà 244.928.000đồng, tổng các khoản này là 1.379.928.000đồng, yêu cầu tính lãi tiền lãi vay số tiền trả nợ ngân hàng cho ông T3 từ khi ông T3 chết đến nay với lãi suất 1,66%/tháng.

Đối với thửa đất M tờ bản đồ số 18 mà ông đã chuyển nhượng cho ông Bùi Tấn G, đó là tài sản riêng của ông, do ông P chuyển nhượng cho ông và ông chuyển nhượng cho ông G, không phải tài sản của ông T3 hay bà Đ. Mặc dù trước đây ông P có làm giấy tay chuyển nhượng cho mẹ ông là bà Đ nhưng chưa thực hiện việc chuyển nhượng và ông cũng không liên quan đến việc thỏa thuận giữa mẹ ông và ông P. Việc ông P trình bày ông có khởi kiện ông P đối với việc ông P chuyển nhượng cho mẹ ông là có. Bởi vì khi mẹ ông chết, ông có thấy giấy thỏa thuận giữa ông P và mẹ ông nên ông đi kiện, tuy Nên sau khi luật sư tư vấn giấy đó không phát sinh hiệu lực nên ông đã rút đơn. Vì vậy, ông đã chấp nhận bỏ tiền ra mua lại phần đất đó của ông P. Giao dịch giữa ông và ông P không liên quan đến giao dịch của mẹ ông và ông P. Ông không đồng ý với yêu cầu của ông T về việc xác định thửa đất M là di sản của bà Đ.

Người có quyền lợi và N vụ liên quan chị Võ Thị Phương Th3 có người đại diện theo ủy quyền thống nhất với ý kiến của ông Võ Quốc T. Người đại diện theo ủy quyền của bà Th3 yêu cầu khi giải quyết Th toán số tiền 500.000.000 đồng mà ông Thằng nợ của ông T và bà Th3 thì bà Th3 đồng ý để ông T nhận toàn bộ số tiền đó.

Theo các lời khai tại Tòa án, người có quyền lợi và N vụ liên quan ông Tô Hoàng P trình bày:

Vào năm 2004, ông có chuyển nhượng cho bà Đ phần đất thuộc thửa M, diện tích 251,9m2 cùng tờ bản đồ số 3, tọa lạc ấp THA, thị trấn TL với giá 10.000.000 đồng nhưng hai bên chỉ làm giấy tay và ông T là người giao tiền cho ông. Đến năm 2019, ông Th khởi kiện ông yêu cầu làm thủ tục sang tên và T ủy quyền cho Th khởi kiện, khi hòa giải tại tòa thì hai bên thỏa thuận tiếp tục hợp đồng chuyển nhượng, hai bên tự ra văn phòng công chứng chứng thực để làm thủ tục sang tên theo quy định, ông không nhận tiền của ông Th.

Người có quyền lợi và N vụ liên quan bà Lê Th N thống nhất với phần trình bày của ông P.

Người có quyền lợi và N vụ liên quan ông Lê Thành D trình bày:

Vào ngày 02/7/2019, ông Th có vay ông số tiền 700.000.000đồng để trả nợ ngân hàng, hai bên có làm biên nhận nợ, lãi suất thỏa thuận 4%/tháng, ông Th chỉ mới trả lãi được 04 tháng. Khi ông giao tiền cho ông Th thì ông và ông Th đến Ngân hàng K phòng giao dịch CR để làm thủ tục tất nợ. Ông Th hứa khi nào Tòa án giải quyết xong sẽ trả số tiền này cho ông nên ông không yêu cầu độc lập trong vụ án, nếu ông Th vi phạm thỏa thuận thì ông sẽ khởi kiện riêng thành vụ án khác.

Người làm chứng bà Tô Thị Hồng Strình bày:

Bà là em ruột của bà Đ, từ nhỏ ông T không sống chung với bà Đ, thời gian bà Đ bệnh đến lúc qua đời thì ông T không chăm sóc, phụng dưỡng, ông Th là người trực tiếp chăm lo cho bà Đ và lo hậu sự. Đến khi ông T3 qua đời cũng do ông Th chăm lo, ông T không quan tâm đến. Khi ông T3 còn sống đã vay ngân hàng và thế chấp tài sản, bà là dì nhiều lần cùng ông Th đến nhà ông T để thương lượng tiếp trả nợ cho ông T3 để giữ nhà hương khói thờ phụng nhưng ông T không đồng ý trả nợ của em trai mình mà đòi bán tài sản và gây cản trở tranh giành thừa kế.

Tại phiên tòa sơ thẩm:

Nguyên đơn đồng ý cấn trừ vào giá trị di sản của ông T3 các khoản:

+ Nợ Ngân hàng (ông Th đã Th toán thay ông T3): 810.000.000 đồng, lãi 600.000.000 đồng.

+ Nợ bà Bé B (ông Th đã Th toán thay ông T3): 200.000.000 đồng;

+ Tiền tổ chức ma chay cho ông T3(ông Th đã Th toán): 145.000.000 đồng;

+ Tiền sửa chữa căn nhà trên thừa đất 10XX (ông Th đã Th toán): 244.928.000 đồng;

+ Tiền nợ ông Võ Quốc T: 500.000.000 đồng;

+ Chi phí quản lý tài sản 10% giá trị di sản còn lại (ông Th được nhận).

Bị đơn đồng ý cấn trừ vào giá trị di sản của ông T3 số tiền ông T3 còn nợ nguyên đơn 500.000.000đồng, thống nhất chia gia trị thửa đất M nhưng yêu cầu tiếp tục giao ông Bùi Tấn G quản lý, sử dụng vì bị đơn đã chuyển nhượng cho ông G đúng trình tự pháp luật quy định.

Đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến:

Về việc tuân theo pháp luật tố tụng: Thẩm phán, Hội đồng xét xử và việc chấp hành pháp luật của những người tham gia tố tụng từ khi thụ lý vụ án đến khi nghị án thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Tuy nhiên, đã vi phạm về thời hạn đưa vụ án ra xét xử.

Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử ghi nhận sự thỏa thuận của ông T và ông Th tại phiên tòa.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Căn cứ vào hiện trạng thửa đất số M, tại thời điểm phát sinh tranh chấp, trên thửa đất đã có mồ của bà Đ và ông T3. Điều này chứng tỏ, lời trình bày của ông P về việc đã giao đất cho ông T3 và bà Đ sử dụng từ năm 2004 là có cơ sở. Mồ của bà Đ đã có trên đất trước thời điểm ông P ký hợp đồng chuyển nhượng cho ông Th. Điều đó cho thấy, về thực tế, việc chuyển nhượng đã hoàn thành từ năm 2004. Tại phiên tòa, ông T đồng ý không nhận hiện vật đối với cả hai thửa 10XX và M. Ông Th đống ý hoàn giá trị các thửa đất nêu trên (10XX và M) tương ứng kỷ phần mà ông T được nhận theo quy định pháp luật. Hội đồng xét xử chấp nhận sự thỏa thuận này của các đương sự.

Giá trị di sản còn lại sau khi trừ các N vụ về tài sản và chi phí liên quan: 5.390.972.125 đồng – (810.000.000 đồng + 600.000.000 đồng + 200.000.000 đồng + 145.000.000 đồng + 244.928.000 đồng + 500.000.000 đồng) = 2.8DE.044.125 đồng.

Phí quản lý di sản 10%: 2.8DE.044.125 đồng x 10% = 289.104.412 đồng.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH

Căn cứ điểm b khoản 2 Điều 618; Điều 658, 660 Bộ luật dân sự 2015; Khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều M, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 157, Điều 160; Điều 227, Điều 228, Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 26, 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Võ quốc T và yêu cầu phản tố của ông Võ Quốc Th. Công nhận sự thỏa thuận của ông Võ Quốc T và ông Võ Quốc Th. Cụ thể:

1.1. Giao ông Võ Quốc Th được quyền quản lý, sử dụng thửa đất số 10XX, tờ bản đồ số 3, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất H00019 ngày 19/01/20O đứng tên ông Võ Quốc T3có diện tích 976m2 tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ (nay là ấp THA, xã TL, thành phố Cần Thơ).

(Vị trí thửa đất theo bản trích đo địa chính số: 19/TTKTTNMT ngày O/5/2022 của Trung T4 kỹ thuật Tài nguyên và môi TT1 phố Cần Thơ. (Đính kèm bản án).

1.2. Ông Th được quyền liên hệ cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà và quyền sử dụng đất sang tên ông Th đối với nhà và đất tại thửa 10XX, tờ bản đồ số 3, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất H00019 ngày 19/01/20O đứng tên ông Võ Quốc T3 có diện tích 976m2 tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ (nay là ấp THA, xã TL, thành phố Cần Thơ).

1.3. Kiến nghị cơ quan chuyên môn có thẩm quyền rà soát có thuộc trường hợp phải thực hiện N vụ tài chính khi được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không để điều chỉnh cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên cơ sở yêu cầu của đương sự khi bản án có hiệu lực pháp luật.

1.4. Giao ông Bùi Tấn G được quyền tiếp tục quản lý, sử dụng thửa đất số M, diện tích 251,9m2, tờ bản đồ số 03, tọa lạc tại ấp THA, thị trấn TL, huyện TL, thành phố Cần Thơ (nay là ấp THA, xã TL, thành phố Cần Thơ) (do ông Th đã chuyển nhượng cho ông G và ông G được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất).

(Vị trí thửa đất theo bản trích đo địa chính số: 19/TTKTTNMT ngày O/5/2022 của Trung T4 kỹ thuật Tài nguyên và môi TT1 phố Cần Thơ. (Đính kèm bản án).

1.5. Buộc ông Võ Quốc Th có N vụ hoàn lại cho ông Võ Quốc T giá trị kỷ phần di sản mà ông T được hưởng cùng số tiền nợ phải Th toán cho ông T: 1.300.696.856 đồng + 500.000.000 đồng = 1.800.696.856 đồng.

Kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật (đối với các trường hợp cơ quan thi hành án có quyền chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các khoản tiền phải trả cho người được thi hành án) cho đến khi thi hành án xong, tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều M7, Điều 468 Bộ luật Dân sự.

2. Đình chỉ một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Võ Quốc Th với ông Bùi Tấn G số chứng thực 757, quyển số 01 ngày 23/4/2021 tại Văn Phòng Công chứng NVBvà hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Tô Hoàng P, bà Nguyễn Th N với ông Võ Quốc Th số chứng thực 2699, quyển số 01 ngày 27/12/2019 tại Văn Phòng Công chứng NVB.

3. Về chi phí tố tụng: ông Võ Quốc T và ông Võ Quốc Th mỗi người phải chịu 5.500.000đồng, do ông T đã nộp tạm ứng xong nên ông Th có N vụ hoàn lại cho ông T số tiền 5.500.000đồng.

4. Về án phí dân sự sơ thẩm:

4.1. Ông Võ Quốc T phải chịu 51.020.9O đồng, chuyển 18.368.000đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 003457 ngày 21/8/2019 và số tiền 2.565.845 đồng theo biên lai thu số 015424 ngày 31/12/2019 thành án phí, ông T phải nộp thêm 30.087.060đồng tại Phòng thi hành án dân sự KV 3 – Cần Thơ.

4.2. Ông Võ Quốc Th phải chịu 75.020.9O đồng, chuyển 16.000.000đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 016018 ngày 16/11/2020 thành án phí, ông Th phải nộp thêm 59.020.9O đồng tại Phòng thi hành án dân sự KV 3 – Cần Thơ.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

Các đương sự có mặt có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, đương sự vắng mặt tại phiên tòa hoặc không có mặt khi tuyên án mà có lý do chính đáng thì thời hạn kháng cáo tính từ ngày nhận được bản án hoặc được tống đạt hợp lệ.