Bản án 2205/2021/DS-ST — Đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về danh dự, nhân phẩm, uy tín

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Tại đơn khởi kiện đề ngày 21/8/2018, các bản tự khai và trong quá trình xét xử, nguyên đơn ông Trần Hoàng U trình bày:

Ngày 31/8/2017, Ủy ban nhân dân phường P, Quận 9 (nay là thành phố Thủ Đức) tổ chức Lễ kỷ niệm 72 năm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh 2/9. Ông Ngô Thành L có đọc một bài thơ tự sáng tác mang tên “Tình đồng chí” trong Hội trường có hơn 200 người (phiên bản 01). Nội dung: Phê phán, ngăn cản những người đấu tranh, chống tiêu cực, mở lòng từ bi, nghỉ hưu thì không nên đấu tranh.

Sau đó, ông Ngô Thành L có sửa lại bài thơ (phiên bản 02), thay ba từ “Đồng chí ơi” bằng “Anh U ơi”, lấy hình cá nhân của ông Trần Hoàng U kèm phía sau bài thơ, in nhiều bản và tự tay phát cho nhiều người, ở nhiều nơi trong địa bàn phường P.

Bước 01: Ông Ngô Thành L đã chuẩn bị từ trước: đã làm sẵn bài thơ: “Tình đồng chí” có 02 phiên bản. Bước 02: Ông L chọn thời điểm thực hiện để gây ấn tượng, đọc trước có Hội trường có hơn 200 người trong Lễ kỷ niệm 72 năm Cách mạng tháng 8 và Quốc khánh 2/9. Bước 03: Ông L dùng xảo thuật tinh vi, lấy hình ảnh của ông U dán phía sau bài thơ phiên bản 2. Bước 04: Ông L hiện thực hóa âm mưu, phát bài thơ cho nhiều người, ở nhiều nơi trong địa bàn phường P.

Như vậy, ông L đã vi phạm Điều 32, Điều 34 Bộ luật Dân sự năm 2015. Nay, nguyên đơn ông Trần Hoàng U khởi kiện yêu cầu Tòa án buộc bị đơn ông Ngô Thành L phải công khai xin lỗi, bồi thường thiệt hại về tinh thần, danh dự, uy tín, nhân phẩm số tiền 5.000.000 đồng.

* Tại Bản tự khai đề ngày 10/9/2019, bị đơn ông Ngô Thành L trình bày:

Ông hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung hai bài thơ “Tình đồng chí” đọc ngày 31/8/2017 tại Ủy ban nhân dân phường P, Quận 9 (nay là thành phố Thủ Đức) với toàn bộ Đảng viên (hơn 200 người).

Ông không đọc tên ông U trước Hội nghị tại Ủy ban nhân dân phường P, Quận 9 (nay là thành phố Thủ Đức). Ông có tặng bài thơ “Tình đồng chí” cho ông U, ông U đã xé và bỏ vào sọt rác.

Ông phản bác ý kiến của ông U là sai sự thật về nội dung bài thơ. Đây chỉ là bài thơ và ông cũng có tặng cho một vài đồng chí khác.

* Tại phiên tòa:

- Nguyên đơn trình: Ông vẫn giữ nguyên yêu cầu Tòa án buộc bị đơn ông Ngô Thành L phải công khai xin lỗi, bồi thường thiệt hại về tinh thần, danh dự, uy tín, nhân phẩm vì đã phát tán bài thơ tự sáng tác mang tên “Tình đồng chí” có từ “Anh U ơi”, phía sau bài thơ có in hình ảnh chụp chung của ông Trần Hoàng U và ông Ngô Thành L, và yêu cầu được bồi thường số tiền 5.000.000 đồng là tiền bồi thường cho việc ông U bị mất ngủ, bạc tóc vì đã đọc bài thơ nói trên.

- Bị đơn vắng mặt.

Quá trình tố tụng, Tòa án đã triệu tập hợp lệ bị đơn đến lần thứ hai nhưng ông L không đến Tòa án để tham gia phiên tòa và đều vắng mặt không có lý do. Do đó, Tòa án nhân dân thành phố Thủ Đức tiến hành xét xử vắng mặt ông L theo thủ tục chung.

* Phát biểu của đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Thủ Đức:

- Về việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Hội đồng xét xử: Thẩm phán thực hiện đúng nhiệm vụ, quyền hạn đúng quy định của pháp luật. Việc cấp, tống đạt, thông báo các văn bản tố tụng đúng quy định của pháp luật tố tụng dân sự. Xác định đúng người tham gia tố tụng, Tòa án có vi phạm về thời hạn xét xử vụ án. Quyết định đưa vụ án ra xét xử đúng quy định của pháp luật. Hội đồng xét xử thực hiện đúng quyền hạn theo quy định của pháp luật.

- Về chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng kể từ khi thụ lý vụ án đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án: Đương sự thực hiện quyền và nghĩa vụ đúng quy định pháp luật, tuân theo nội quy phiên tòa. Đương sự có đầy đủ năng lực pháp luật và năng lực hành vi tố tụng dân sự.

- Về nội dung vụ án: Việc ông Ngô Thành L sáng tác bài thơ “Tình đồng chí” không có những từ ngữ nào liên quan đến việc đã kích, xúc phạm ông U và không gây thiệt hại đến ông U. Do đó, hành vi của ông L trong trường hợp này không vi phạm pháp luật, ông L không có trách nhiệm bồi thường cho ông U. Bài thơ “Tình đồng chí” của ông L sáng tác nhằm mục đích là để tặng chứ không xuất bản hay đăng trên mạng internet, phát thanh, truyền hình. Do không giám định được nội dung bài thơ nên không có chứng cứ, chứng minh việc ông L sáng tác bài thơ “Tình đồng chí” là xúc phạm ông U nên không có cơ sở chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn.

Căn cứ khoản 6 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

Căn cứ Điều 34 Bộ luật dân sự năm 2015;

Căn cứ Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toá án.

Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Về án phí: Thuộc trường hợp không phải đóng án phí.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ lời khai của đương sự trong hồ sơ, Hội đồng xét xử nhận định:

Căn cứ vào các lời khai của nguyên đơn, bị đơn và các tài liệu có trong hồ sơ đã đủ cơ sở nhận định:

Tại Lễ Kỷ niệm 72 năm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh 2/9 do Ủy ban nhân dân phường P, Quận 9 (nay là thành phố Thủ Đức) tổ chức có hơn 200 người tham dự vào ngày 31/8/2017. Ông Ngô Thành L có đọc bài thơ tự sáng tác mang tên “Tình đồng chí” có nội dung:

“Đã là đồng chí của nhau

Cớ sao hờn giận, lòng đau đớn lòng

Gặp nhau giải quyết là xong

Đồng chí ơi! Hãy ngỏ lòng từ bi

Cùng nhau theo Đảng ta đi

Trung thành với Đảng việc gì cũng xong

Miễn sao mở rộng tấm lòng

Tình thương đồng chí, cờ hồng Đảng soi

Về hưu sống cuối đời rồi

Đang đi về phía chân trời hoàng hôn

Sống vui đoàn kết keo sơn

Thắm tình đồng chí, quý hơn ngàn vàng”

Sau đó, ông Ngô Thành L có thay ba từ “Đồng chí ơi” trong bài thơ bằng “Anh U ơi”. Theo ông Trần Hoàng U thì ông Ngô Thành L còn lấy hình của ông Trần Hoàng U chụp chung với ông Ngô Thành L in kèm phía sau bài thơ “Đồng chí ơi” đã được sửa chữa, in nhiều bản và gửi cho nhiều người, trong địa bàn phường P.

- Xét bài thơ “Tình đồng chí” đã được thay ba từ “Đồng chí ơi” bằng bằng ba từ “Anh U ơi”, nhận thấy:

+ Trong bài thơ có nhiều từ thể hiện sự tôn trọng, quý mến của ông Ngô Thành L đối với ông Trần Hoàng U như: “Quý tặng đồng chí Trần Hoàng U”, “Anh U ơi”, “Bác sỹ - Trần Hoàng U”;

+ Bài thơ không viết về một sự việc cụ thể và về một con người cụ thể, trong không gian và thời gian xác định;

+ Bài thơ không dùng từ ngữ thô bỉ, tục tĩu có tính chất chửi bới, nhục mạ, không dựng chuyện nói không thành có hoặc nói có thành không, nhằm hạ uy tín, gây thiệt hại danh dự, nhân phẩm cho người khác;

+ Phía ông Ngô Thành L cũng không thừa nhận việc thông qua bài thơ “Tình đồng chí” do ông L sang tác có từ “Anh U ơi” là “nói xấu làm mất danh dự nhân phẩm anh U” (Thư đánh máy của ông Ngô Thành L gửi đến Tòa án nhân dân Quận 9 ngày 01/10/2019).

- Xét hình ảnh mà ông Trần Hoàng U cho là ảnh của ông Trần Hoàng U chụp chung với ông Ngô Thành L, được ông L in phía sau bài thơ nhằm gây thiệt hại về tinh thần, danh dự, uy tín, nhân phẩm cho ông Trần Hoàng U, nhận thấy:

+ Đây không phải là hình chụp riêng một người, mà là hình ảnh chụp chung của 02 người nên cả hai người đều có quyền sử dụng;

+ Bản thân hình ảnh đã được sử dụng này không có tính chất nhục mạ, nói xấu, nhằm hạ uy tín, gây thiệt hại danh dự, nhân phẩm cho người có mặt trong hình chụp;

Do đó, không đủ cơ sở kết luận ông Ngô Thành L thông qua bài thơ “Tình đồng chí” do ông L sang tác có từ “Anh U ơi” và có in hình ảnh ông Trần Hoàng U chụp chung với ông Ngô Thành L ở phía sau bài thơ là thông tin đã gây thiệt hại về tinh thần, danh dự, uy tín, nhân phẩm cho ông Trần Hoàng U.

Từ nhận định trên, nghĩ nên không chấp thuận toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn về việc yêu cầu ông Ngô Thành L phải công khai xin lỗi vì đã phát hành bài thơ “Tình đồng chí” có ba từ “Anh U ơi” do ông Ngô Thành L tự sáng tác, phía sau bài thơ có in hình ảnh chụp chung của ông Trần Hoàng U và ông Ngô Thành L và yêu cầu ông Ngô Thành L có trách nhiệm phải bồi thường cho ông Trần Hoàng U số tiền 5.000.000 đồng, là không có cơ sở.

Xét đề nghị của đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Thủ Đức là có cơ sở nên được chấp thuận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ vào Khoản 6 Điều 26, điểm a Khoản 1 Điều 35, điểm a Khoản 1 Điều 39, Điều 147, Khoản 3 Điều 228, Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Căn cứ vào Điều 584, Điều 585, Điều 588, Điều 592 Bộ luật Dân sự năm 2015;

- Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Trần Hoàng U về việc yêu cầu buộc bị đơn ông Ngô Thành L phải công khai xin lỗi, bồi thường thiệt hại về tinh thần, danh dự, uy tín, nhân phẩm là 5.000.000 (Năm triệu) đồng do ông Ngô Thành L đã phát hành bài thơ “Tình đồng chí” có ba từ “Anh U ơi” do ông Ngô Thành L tự sáng tác và phía sau bài thơ có in hình ảnh chụp chung của ông Trần Hoàng U và ông Ngô Thành L.

2. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Trần Hoàng U được miễn án phí theo quy định của pháp luật.

Kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật (đối với các thường hợp cơ quan thi hành án có quyền chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các khoản tiền phải trả cho người được thi hành án) cho đến khi thi hành án xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015.

Trường hợp bản án này được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Các đương sự được quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ tuyên án. Trường hợp, đương sự vắng mặt được quyền kháng cáo trong 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc từ ngày bản án được niêm yết.