Bản án 20/2022/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Lý Văn H không có việc làm ổn định. Khoảng tháng 5/2022, H thấy có 01 con Culi chạy vào cổng nhà, H đã bắt nhốt lại và nuôi tại nhà. Sau đó, đến ngày 30/7/2022, H vào mạng xã hội Facebook hội nhóm “Mua bán gà cảnh” đăng ảnh của con Culi H bắt được trước đó rao bán thì có một người thanh niên bình luận vào bài viết hỏi mua. Sau đó, H và người thanh niên này đã nhắn tin trao đổi với nhau thỏa thuận giá bán là 1.500.000 đồng. Người thanh niên này hẹn ngày 01/8/2022, H đem con Culi đến khu vực cầu Đồng Xép, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh để giao dịch, H đồng ý.

Trước đó, H và Nguyễn Văn Ng, sinh năm 2001 có HKTT tại thôn 3, xã ĐQ, huyện LY, tỉnh Yên Bái là bạn của H đã hẹn nhau đi đến huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh tìm việc làm. Chiều ngày 31/7/2022, H cho con Culi vào 01 hộp carton rồi điều khiển xe mô tô BKS 21C1 - 309.86 đến nhà Ng đón Ng cùng đi đến huyện Tiên Du. Khi này, H mượn Ng 01 chiếc balo rồi cất chiếc hộp carton đựng con Culi, để balo ở lượn xe mô tô rồi điều khiển xe chở Ng xuống Bắc Ninh. Ng hỏi H có gì trong hộp carton thì H nói là có ít đồ đem bán. Quá trình đi đường, H và Ng thay nhau điều khiển xe mô tô. Khi đi đến thành phố Hà Nội, do trời tối nên H và Ng đã thuê nhà nghỉ ngủ lại để sáng hôm sau đi tiếp đến huyện Tiên Du.

Đến khoảng 9 giờ ngày 01/8/2022, Ng điều khiển xe mô tô chở H ngồi sau đeo chiếc balo đựng con Culi đi đến huyện Tiên Du. Khoảng 10 giờ 35 phút cùng ngày, khi đến cây xăng gần cầu Đồng Xép thuộc thôn Đồng Xép, xã Hoàn Sơn, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh, H bảo Ng dừng xe lại rồi H liên lạc với người thanh niên đặt mua con Culi. Tại đây, H đeo balo đựng con Culi xuống xe đứng đợi thì đúng lúc này lực lượng Công an huyện Tiên Du phối hợp với công an xã Hoàn Sơn thấy nghi vấn, kiểm tra, bắt quả tang và thu giữ:

+01 chiếc ba lô màu đen có chữ “CK” H đang đeo, bên trong có 01 hộp carton chứa 01 con vật còn sống. H khai nhận đây là con Culi của H đem xuống bán. Cơ quan Công an đã tiến hành niêm phong con Culi trong một chiếc lồng bằng kim loại theo quy định.

+01 chiếc điện thoại di động nhãn hiệu OPPO A16K màu xanh kèm simcard.

+01 chiếc xe mô tô nhãn hiệu Wave Alpha, BKS: 21C1 – 309.86.

Cơ quan Công an đã tiến hành lập biên bản bắt người phạm tội quả tang, đưa H và những người chứng kiến về Công an xã Hoàn Sơn làm việc. Quá trình làm việc, H và Ng đều khai nhận Ng không biết con vật H cất giấu trong balo mang theo là con Culi, H không nói cho Ng biết đó là con Culi.

Vào khoảng 15h ngày 02/8/2022, cơ quan điều tra đã tiến hành khám xét khẩn cấp nhà ở của H tại thôn 12, xã ĐQ, huyện LY, tỉnh Yên Bái. Quá trình khám xét không thu giữ đồ vật tài liệu gì liên quan đến hành vi phạm tội.

Ngày 01/8/2022, Cơ quan CSĐT Công an huyện Tiên Du ra Quyết định trưng cầu giám định đối với 01 con vật thu giữ của H. Tại Bản Kết luận giám định động vật số: 1029/STTNSV ngày 01/8/2022 của Viện sinh thái và Tài nguyên sinh vật thuộc Viện Hàn Lâm Khoa học và công nghệ Việt Nam kết luận:

“- Xác định tên loài động vật: 01 cá thể động vật còn sống là loài Culi nhỏ có tên khoa học là Nycticebus pygmaeus, lớp thú (Mammalia).

- Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật:

+ Loài Culi nhỏ có tên trong phụ lục I, danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định số 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ.

+ Loài Culi nhỏ cũng có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành theo Nghị định số 84/2021/NĐ-CP, ngày 22/9/2021 của Chính phủ.”

Tại bản Cáo trạng số 141/CT-VKSTD ngày 31/10/2022 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Tiên Du đã truy tố bị cáo Lý Văn H về tội: “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo khoản 1 Điều 244 BLHS.

Tại phiên tòa hôm nay, bị cáo H đã khai nhận về hành vi phạm tội của mình như nội dung bản Cáo trạng đã nêu.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan ông Lý Văn Th trình bày:

Ông là bố đẻ của bị cáo H. Về việc H nuôi culi tại nhà, bản thân ông và gia đình đều không biết. Khi H báo gia đình là xuống huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh để tìm việc làm thì ông đã giao chiếc xe máy cho H làm phương tiện để đi lại. Ông không biết H đã sử dụng xe mô tô để làm phương tiện vận chuyển Culi đem bán. Đến nay, ông đã nhận lại xe mô tô nhãn hiệu Wave Alpha, BKS 21C1 - 309.86 và không có yêu cầu gì.

Anh Nguyễn Văn Ng vắng mặt tại phiên tòa. Căn cứ vào tài liệu có trong hồ sơ vụ án thể hiện:

Anh là bạn của H. Khi H đến nhà rủ anh xuống huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh để tìm việc làm, có hỏi mượn anh chiếc ba lô, anh đồng ý. Anh không biết H sử dụng ba lô để đựng hộp carton có chứa cá thể culi trong đó. Đối với chiếc ba lô này không có giá trị kinh tế, anh không có yêu cầu gì.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tiên Du thực hành quyền công tố tại phiên tòa trong phần phát biểu luận tội sau khi đưa ra các chứng cứ, phân tích tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo đã giữ nguyên nội dung Cáo trạng và đề nghị Hội đồng xét xử:

1.Tuyên bố bị cáo Lý Văn H phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

2.Áp dụng điểm a khoản 1 điều 244, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65; Điều 47; BLHS; Điều 106 BLTTHS:

Xử phạt: Lý Văn H từ 12 tháng đến 15 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách từ 24 đến 30 tháng. Giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú giám sát và giáo dục trong thời gian thử thách.

3.Về xử lý vật chứng:

-Tịch thu sung ngân sách Nhà nước: 01 điện thoại di động Oppo A16K màu xanh; Tịch thu tiêu hủy: 01 chiếc ba lô màu đen có chữ “CK” bên trong có chứa 01 hộp giấy.

Sau khi nghe luận tội của đại diện VKSND huyện Tiên Du, bị cáo nhất trí, không tự bào chữa và tranh luận mà chỉ đề nghị HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan không tranh luận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Vào khoảng 10 giờ 35 phút ngày 01/8/2022, tại cây xăng Đồng Xép thuộc thôn Đồng Xép, xã Hoàn Sơn, huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh, Cơ quan Công an huyện Tiên Du đã bắt quả tang Lý Văn H đang có hành vi vận chuyển 01 cá thể động vật còn sống là loài Culi nhỏ có tên khoa học là Nycticebus pygmaeus thuộc danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo quy định của pháp luật, mục đích để đem bán kiếm lời.

Khi thực hiện hành vi phạm tội, bị cáo có đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự, phạm tội với lỗi cố ý trực tiếp. Như vậy, hành vi của bị cáo đã đủ yếu tố cấu thành tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 BLHS. Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân huyện Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh đã truy tố bị cáo là đúng người, đúng tội và đúng pháp luật.

Hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm trực tiếp đến trật tự quản lý của Nhà nước đối với bảo vệ động vật loài nguy cấp, quý, hiếm; ảnh hưởng đến sự bền vững, ổn định của môi trường sinh thái, gây ra những hậu quả nghiêm trọng khác cho đời sống xã hội. Vì vậy cần phải xét xử nghiêm đối với bị cáo để giáo dục riêng và phòng ngừa chung.

Về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự:

Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Tại Cơ quan điều tra cũng như tại phiên tòa hôm nay, bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; bị cáo sống ở vùng kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn nên được hưởng các tình tiết giảm nhẹ được quy định tại các điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 BLHS.

Căn cứ vào nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, HĐXX xét thấy không cần buộc bị cáo cách ly khỏi xã hội mà chỉ cần lên một mức án tương xứng với hành vi phạm tội, cho bị cáo hưởng án treo cũng đủ điều kiện cải tạo, giáo dục bị cáo trở thành công dân có ích cho xã hội.

Về vật chứng:

Đối với chiếc điện thoại di động nhãn hiệu Oppo A16K màu xanh, bị cáo đã sử dụng để liên lạc giao dịch mua bán con Culi ngày 01/8/2022 nên cần tịch thu sung ngân sách Nhà nước.

Đối với xe mô tô nhãn hiệu Wave Alpha, BKS 21C1 - 309.86 đăng ký chủ sở hữu là ông Lý Văn Th bố đẻ của bị cáo. Ông Th cho H mượn chiếc xe mô tô này để làm phương tiện đi làm, ông không biết H sử dụng chiếc xe để vận chuyển con Culi đem bán nên ông Th đề nghị xin lại chiếc xe. Ngày 06/10/2022, Cơ quan CSĐT đã tiến hành trả lại cho ông Th chiếc xe này là phù hợp.

Đối với 01 con Culi đã thu giữ của H đã được hoàn trả sau giám định, Cơ quan CSĐT đã tiến hành giao cho Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã Hà Nội thuộc Sở Lao động và phát triển nông thôn Việt Nam tiến hành thu nhận và nuôi dưỡng trong quá trình giải quyết vụ án.

Đối với 01 chiếc ba lô màu đen có chữ “CK” bên trong có hộp giấy mà H đã sử dụng để cất giấu con Culi khi vận chuyển là balo H đã mượn của Ng trước khi đi đến huyện Tiên Du để giao dịch mua bán ngày 01/8/2022. Anh Ng không xin lại nên cần tịch thu tiêu hủy.

Bị cáo phải chịu án phí HSST.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

1.Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Lý Văn H phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

2.Về hình phạt: Áp dụng điểm a khoản 1 điều 244, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 BLHS:

Xử phạt bị cáo Lý Văn H 12 (Mười hai) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thoài gian thử thách là 24 tháng tính từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao bị cáo cho UBND xã ĐQ, huyện LY, tỉnh Yên Bái giám sát và giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong thời gian thử thách, nếu bị cáo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật Thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Trường hợp bị cáo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo Điều 92 Luật Thi hành án hình sự.

3.Về vật chứng: Áp dụng Điều 47 BLHS; Điều 106 BLTTHS:

-Tịch thu sung ngân sách Nhà nước 01 điện thoại di động Oppo A16K màu xanh

-Tịch thu tiêu hủy: 01 chiếc ba lô màu đen có chữ “CK” bên trong có chứa 01 hộp giấy.

(Vật chứng thể hiện tại biên bản giao nhận vật chứng, tài sản số 12 ngày 02/11/2022 giữa Chi cục Thi hành án dân sự huyện Tiên Du và Cơ quan điều tra Công an huyện Tiên Du)

4.Về án phí: Áp dụng Điều 135, 136 BLTTHS; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về án phí, lệ phí Tòa án:

Bị cáo Lý Văn H phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm

5.Về quyền kháng cáo: Áp dụng Điều 331, 333 BLTTHS:

Báo cho bị cáo, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan có mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án;

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc niêm yết bản án theo quy định của pháp luật.