Bản án 19/2021/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo đơn khởi kiện, các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và quá trình tranh tụng tại phiên tòa, vụ án có nội dung:

Năm 2009, ông Nguyễn Xuân H, sinh năm: 1970, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh là anh trai của bà Nguyễn Thị H, sinh năm: 1975, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh có viết Giấy bán đất ngày 29/6/2009 cho bà H với diện tích 270m2 số tiền 30 triệu đồng, tứ cận: Phía Đông giáp nhà anh H; phía Bắc giáp đất anh N; phía Tây Nam là đường nhựa. Thời điểm thực hiện việc mua bán đất, bà H đang lao động tại Malayxia nên nhờ cha đẻ là ông Nguyễn Xuân Q đưa tiền (do bà H gửi về) cho ông H; việc mua bán có xác nhận của trưởng thôn là ông Võ Đình L và người viết hộ Giấy bán đất là ông Nguyễn Xuân T. Cuối năm 2009, bà H về Việt Nam và dựng nhà tạm trên móng nhà cũ, sinh sống ổn định. Năm 2015, bà H xây dựng nhà kiên cố để ở và được Uỷ ban nhân dân xã K, thị xã K cấp Giấy phép xây dựng ngày 04/6/2015. Quá trình xây nhà chính quyền và vợ chồng ông H đều biết nhưng không có ý kiến gì. Sau khi xây nhà xong, bà H có nhu cầu làm thủ tục cấp Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất thì nhận được thông tin vợ ông H là bà Nguyễn Thị H đã giả mạo chữ ký của ông H để làm thủ tục cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất liên quan đến diện tích đã bán cho bà H.

Vì vậy, bà H khởi kiện yêu cầu ông Nguyễn Xuân H trả lại 270m2 đất, có tứ cận: Phía Đông giáp nhà anh H, phía Bắc giáp đất anh N, phía Tây Nam giáp đường nhựa đã được UBND huyện K cấp Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số K039359 ngày 16/01/1999 cho ông Nguyễn Văn H (Nguyễn Xuân H) tại thửa đất số 86, tờ bản đồ 12, diện tích 500m2 tại xóm T, xã K, huyện K, tỉnh Hà Tĩnh và hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CO 523288 ngày 30/10/2018 của Uỷ ban nhân dân thị xã K cấp cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H.

Quá trình giải quyết vụ án, ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H thống nhất trình bày: Ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị D (đã giải quyết ly hôn năm 2017) có tài sản chung là thửa đất số 86, tờ bản đồ 12, diện tích 500m2 tại xóm T, xã K, huyện K, tỉnh Hà Tĩnh (nay là thôn Tân T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh). Năm 2009, do cần tiền để đi xuất khẩu lao động nên ông H đã bàn bạc và thống nhất với em gái là bà H việc bán móng nhà và hai gian lều trên thửa đất. Thời điểm đó bà H đang lao động tại Malayxia nên ông Q là cha đẻ của ông H, bà H đứng ra giao nhận tiền và nhờ ông T viết Giấy bán đất. Ông H thừa nhận tại giấy bán đất đề ngày 29/6/2009 đúng là chữ ký và chữ viết của ông, tuy nhiên do ông T lợi dụng lúc ông đang say rượu để ép ông ký vào Giấy bán đất. Thực tế, ông không bán đất và chỉ bán bán móng nhà và gian lều trên đất. Quá trình bà H sinh sống và làm nhà trên thửa đất ông biết nhưng không có ý kiến bởi vì bà H là em gái, không có nơi ở nào khác nên ông cho mượn đất để ở tạm. Còn mối quan hệ giữa ông và bà D đã kết thúc năm 2017, trước khi giải quyết ly hôn giữa ông và bà D đã viết Giấy xim cam kết trong đó thể hiện nội dung ông H có trách nhiệm trả tiền nợ cho chị K: 02 triệu đồng; chị D 02 triệu đồng, chị H 05 triệu đồng và bà D giao lại toàn bộ tài sản chung và nhà đất. Ông đã thanh toán nợ đầy đủ. Vì vậy, thửa đất hiện nay thuộc quyền sử dụng của ông H, không liên quan đến bà D. Nội dung bà khởi kiện buộc ông phải trả lại đất đã bán là không có căn cứ nên ông không chấp nhận.

Ủy ban nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh trình bày: Ngày 16/01/1999, ông Nguyễn Văn H được Uỷ ban nhân dân huyện K cấp Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số K 039359, số vào sổ 159/QSDĐ với diện tích 500 m2 trong đó 300m2 đất ở và 200m2 đất vườn. Năm 2017, ông H và bà D ly hôn theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 04/2017/QĐST-HNGĐ ngày 14/02/2017 của Tòa án nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh. Theo đó tại quyết định này, ông H, bà D chưa giải quyết về tài sản. Ngày 22/02/2017, ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H đăng ký kết hôn. Ngày 06/7/2018, bà Nguyễn Thị H thực hiện thủ tục kê khai và đề nghị cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên ông Nguyễn Văn H thành ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H. Ngày 30/10/2018, UBND thị xã K đã cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số phát hành CO 523288, số vào sổ CH 00858 cho ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H. Sau khi soát xét lại hồ sơ, do thấy có sự sai sót trong quá trình cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất nên ngày 06/10/2020, Uỷ ban nhân dân thị xã K đã ban hành Thông báo số 2413/TB-UBND về việc thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số phát hành CO 523288, số vào sổ CH 00858 do UBND thị xã K cấp ngày 30/10/2018 cho ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H. Uỷ ban nhân dân thị xã K đã giao Uỷ ban nhân dân xã K công bố và giao T báo thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình ông Nguyễn Xuân H, báo cáo kết quả để ban hành Quyết định thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất. Uỷ ban nhân dân thị xã K sẽ căn cứ bản án của Tòa án nhân dân tỉnh Hà Tĩnh để ban hành quyết định thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật. Đối với tranh chấp quyền sử dụng đất giữa bà và ông H đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.

Ủy ban nhân dân xã K, thị xã K trình bày: Về nguồn gốc thửa đất đang có tranh chấp là của ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị D sử dụng để làm nhà ở. Năm 2017, ông H, bà D ly hôn, chưa giải quyết về tài sản chung. Tại thời điểm năm 2018, hồ sơ cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất của hộ ông Nguyễn Xuân H không có văn bản thoản thuận phân chia tài sản giữa ông H, bà D nên việc Uỷ ban nhân dân xã K xác nhận hồ sơ đề nghị Uỷ ban nhân dân thị xã K cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Nguyễn Văn H sang ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H là không đủ cơ sở. Vì vậy, việc Uỷ ban nhân dân thị xã K ban hành thông báo thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất đã được cấp đổi cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H là có căn cứ.Về tranh chấp quyền sử dụng đất giữa bà H và ông H đề nghị Tòa án căn cứ quy định của pháp luật để giải quyết.

Quá trình giải quyết vụ án bà Nguyễn Thị D không đến làm việc cũng như không tham gia phiên tòa. Bà trình bày quan điểm, hiện nay bà và ông H đã ly hôn; không liên quan đến tài sản chung của vợ chồng. Năm 2017, khi giải quyết ly hôn, hai vợ chồng không yêu cầu Tòa án giải quyết vấn đề tài sản do đã lập văn bản cam kết ngày 25/11/2006 theo đó thỏa thuận về việc ông H trả nợ, còn bà không liên quan đến nhà, đất và tài sản khác cũng như con cái. Thời điểm ông H bán đất cho bà H bà không biết cũng như không có ý kiến gì vì trước đó bà đã không liên quan đến đất đai, tài sản chung vợ chồng. Vì vậy, bà không liên quan đến vụ án, đề nghị không triệu tập bà làm việc và cũng đề nghị xét xử vắng mặt.

Ông Nguyễn Xuân Q trình bày: Nội dung bà H trình bày là đúng sự thật. Quá trình mua bán đất, chính ông H là người có ý định bán đất, bàn bạc với bà H về diện tích, giá cả, nhờ ông giao tiền, nhận đất theo thỏa thuận hai bên. Do bà H đang ở Malayxia nên đã gửi tiền mua đất về cho ông để giao lại cho ông H. Do ông H hạn chế về chữ viết nên ông và ông H thống nhất nhờ ông T là con rể ông (chồng bà H) viết Giấy bán đất. Hai bên đã ký tên đầy đủ dưới sự chứng kiến của Trưởng thôn ông Võ Đình L. Việc mua bán đất là có thật, hai bên đã giao đất và giao tiền, bà H đã xây dựng nhà ở kiên cố. Ông H cho rằng chỉ bán móng nhà và hai gian lều là không đúng. Bởi vì bà H chưa có ý định mua đất nhưng vì ông H có ý định bán đất, nhờ bà H mua nên bà H mới gửi tiền về nhờ ông đứng ra mua hộ. Hơn nữa nếu mua móng và hai gian lều thì giá trị không lên đến 30 triệu đồng, tương đương với giá đất tại thời điểm đó. Vì vậy, đề nghị Tòa án công nhận quyền sử dụng hợp pháp của bà H đối với phần diện tích ông H đã bán và hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất của Uỷ ban nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh cấp cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H.

Tại Bản tự khai ngày 09/9/2021, ông Nguyễn Xuân T trình bày: Sự việc mua bán đất đúng như nội dung bà H khởi kiện. Ông H là người nhờ ông đến viết Giấy mua bán đất với diện tích 270m2 số tiền 30 triệu đồng, ông Q là người giao tiền cho ông H. Vì vậy, đề nghị Tòa án buộc ông H phải trả lại đất cho bà H như sự việc mua bán đã có giữa các bên.

Tại phiên tòa sơ thẩm, các đương sự không thống nhất được toàn bộ nội dung vụ án; nguyên đơn giữ nguyên toàn bộ nội dung khởi kiện.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hà Tĩnh sau khi nhận xét việc chấp hành pháp luật tố tụng của Hội đồng xét xử sơ thẩm, Thẩm phán, Hội thẩm nhân dân, Thư ký phiên tòa và các đương sự đã đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ nội dung khởi kiện của nguyên đơn, buộc bị đơn phải trả lại 270m2 cho nguyên đơn theo nội dung đã thỏa thuận tại Giấy bán đất xác lập ngày 29/6/2009; tuyên hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số phát hành CO 523288, số vào sổ CH 00858 do Uỷ ban nhân dân thị xã K cấp đổi cho ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị H, ngày 30/10/2018 tại thửa đất số 140, tờ bản đồ 63, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Trên cơ sở xem xét, đánh giá toàn diện, khách quan toàn bộ tài liệu, chứng cứ đã được thu thập hợp pháp; quá trình tranh tụng công khai tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

Ủy ban nhân dân xã K, thị xã K xác định thửa đất đang có tranh chấp thuộc quyền sử dụng của ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị D, mục đích làm nhà ở. Quá trình thu thập chứng cứ không có tài liệu nào thể hiện thời điểm kết hôn, tính pháp lý của thủ tục đăng ký kết hôn giữa ông Nguyễn Xuân H và bà Nguyễn Thị D. Hồ sơ giải quyết ly hôn giữa ông H, bà D tại Tòa án nhân dân thị xã K thể hiện việc Uỷ ban nhân dân xã K đã xác nhận sự việc ông H và bà D đã đăng ký kết hôn tại Uỷ ban nhân dân xã K nhưng hiện nay không còn hồ sơ lưu trữ. Đây cũng là căn cứ để Tòa án thị xã K giải quyết ly hôn giữa ông H và bà D. Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 04/2017/QĐST-HNGĐ ngày 14/02/2017 của Tòa án nhân dân thị xã K đã có hiệu lực pháp luật và được thi hành. Do đó, có cơ sở để công nhận ông H và bà D là vợ chồng từ năm 1995 – theo lời khai của ông H và bà D. Ông H khai nại rằng, thửa đất đó là tài sản của cá nhân ông H, không liên quan đến bà D nhưng Bản cam kết giữa bà D và ông H lại thể hiện sự thỏa thuận phân chia tài sản chung vợ chồng trong đó có thửa đất này. Từ đó, có căn cứ để xác định Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số K 039359 ngày 16/01/1999 cho ông Nguyễn Văn H (Nguyễn Xuân H) tại thửa đất số 86, tờ bản đồ 12, diện tích 500m2 tại xóm T, xã K, huyện K, tỉnh Hà Tĩnh là tài sản hình thành trong thời kỳ hôn nhân của ông H và bà D.

Theo sơ đồ vị trí thửa đất xin cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2018 thì diện tích thửa đất tranh chấp có sự thay đổi từ 500m2 còn 420,4m2. Lý do của sự thay đổi này đã được Ủy ban nhân dân xã K, thị xã K trình bày rõ là do đường giao thông được mở rộng nên diện tích bị thu hẹp, bà H và ông H không có ý kiến về sự thay đổi diện tích này và đã ký hồ sơ cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Do đó, Tòa án căn cứ kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ và sơ đồ vị trí thửa đất đo đạc năm 2018 làm cơ sở để giải quyết vụ án.

Tại văn bản trình bày quan điểm cũng như tại phiên tòa sơ thẩm, đại diện Uỷ ban nhân dân thị xã K đề nghị Hội đồng xét xử tuyên hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số CO 523288 ngày 30/10/2018 do hồ sơ cấp đổi giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất chưa tuân thủ trình tự thủ tục theo quy định. Bà Nguyễn Thị H cũng thừa nhận tại thời điểm cấp đổi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất ông H không có mặt tại địa phương, thủ tục cấp đổi là do bà tự ý làm. Hiện nay, Uỷ ban nhân dân thị xã K đã có Thông báo thu hồi Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số CO 523288 ngày 30/10/2018 nhưng chưa có Quyết định thu hồi do vụ việc đang được giải quyết tại Tòa án. Từ những nội dung trên thấy rằng yêu cầu hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số CO523288 ngày 30/10/2018 được Uỷ ban nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh cấp cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H tại thửa đất số 140, tờ bản đồ 63, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh là có cơ sở.

Từ những luận cứ nên trên, Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ nội dung bà Nguyễn Thị H khởi kiện. Buộc ông Nguyễn Xuân H trả lại 270m2 đất đã bán cho bà H theo Giấy bán đất lập đã lập ngày 29/6/2009 với diện tích 270m2 số tiền 30 triệu đồng, tứ cận: Phía Đông giáp nhà anh H; phía Bắc giáp đất anh N; phía Tây Nam là đường nhựa (hiện nay thửa đất có tứ cận: phía Bắc giáp đất ông N, phía Nam giáp đường giao thông rộng 9m; phía Đông giáp đường giao thông rộng 2,8m; phía Nam giáp đất chưa sử dụng của ông Nguyễn Xuân H) và hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất số số CO523288 ngày 30/10/2018 được Uỷ ban nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh cấp cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H tại thửa đất số 140, tờ bản đồ 63, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

1. Căn cứ Điều 34, 235, 266 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 32 Luật Tố tụng hành chính:

Áp dụng Điều 121, 122, 134, 174, 192, 234, 280, 281, 688, 689, 697, 698, 699, 700, 701, 702 Bộ luật Dân sự năm 2005; Điều 116, khoản 2 Điều 129, Điều 169, Điều 189, Điều 223, 500 BLDS 2015; Điều 99, 105, 166, 167 Luật Đất đai 2013; Điều 33, 39 Luật Hôn nhân gia đình năm 2014.

Tuyên xử:

Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn Thị H.

Công nhận quyền sử dụng của bà Nguyễn Thị H đối với 270m2 đất được xác lập theo Giấy bán đất ngày 29/6/2009 có tứ cận: Phía Đông giáp nhà anh H; phía Bắc giáp đất anh N; phía Tây Nam là đường nhựa (hiện nay thửa đất có tứ cận: phía Bắc giáp đất ông N, phía Nam giáp đường giao thông; phía Đông giáp đường giao thông; phía Nam giáp đất chưa sử dụng của ông Nguyễn Xuân H) (có sơ đồ kèm theo bản án).

Bà Nguyễn Thị H có quyền và nghĩa vụ liên hệ với cơ quan có thẩm quyền để làm thủ tục cấp Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

Hủy Giấy Chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CO523288 ngày 30/10/2018 được Uỷ ban nhân dân thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh cấp cho ông Nguyễn Xuân H, bà Nguyễn Thị H tại thửa đất số 140, tờ bản đồ 63, địa chỉ: Thôn T, xã K, thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh.

2. Về án phí: Ông Nguyễn Xuân H phải chịu án phí 300.000 đồng. Hoàn trả lại cho bà Nguyễn Thị H số tiền tạm ứng án phí Dân sự sơ thẩm 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) đã nộp theo Biên lai số 0007079 ngày 05/3/2020 tại Chi cục Thi hành án dân sự thị xã K, tỉnh Hà Tĩnh.

3. Về chi phí thẩm định, định giá tài sản: Chấp nhận sự tự nguyện nộp chi phí thẩm định tại chỗ của nguyên đơn.

Trường hợp Bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự. Thời hiệu thi hành án dân sự được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.

4. Nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan có mặt có quyền kháng cáo Bản án trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc được niêm yết công khai./.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ