- Tranh chấp gì? án hình sự — "Lê Hoàng H phạm tội Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ - phạm tội vi phạm c…"
- Tòa quyết gì? Tuyên bố bị cáo Lê Hoàng H phạm tội “Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ”
- Căn cứ chính? Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự; Điều 135 Bộ luật Tố tụng hình sự; Điều 190 Bộ luật Hình sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN LỘC NINH TỈNH BÌNH PHƯỚC | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Bản án số: 19/2018/HS-ST Ngày 16-5-2018 |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN LỘC NINH, TỈNH BÌNH PHƯỚC
- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:
Thẩm phán – Chủ toạ phiên toà: Ông Đỗ Văn Hùng
Các Hội thẩm nhân dân: Ông Bùi Quang Phú
Ông Nguyễn Văn Ngân
- Thư ký ghi biên bản phiên tòa: Bà Hồ Thị Oanh – Thư ký Tòa án nhân dân huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước tham gia phiên toà: Ông Trần Văn Thành - Kiểm sát viên.
Ngày 16 tháng 5 năm 2018 tại trụ sở Toà án nhân dân huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước đưa ra xét xử sơ thẩm vụ án hình sự thụ lý số: 13/2018/TLST-HS ngày 28 tháng 3 năm 2018 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 17/2018/QĐXXST-HS ngày 27 tháng 4 năm 2018 đối với bị cáo:
Lê Hoàng H; Giới tính: Nam; Sinh năm 1987, tại Hưng Yên; HKTT và chỗ ở: Tổ 2, khu phố P, phường T, thị xã Đ, Bình Phước; Quốc tịch: Việt Nam - Dân tộc: Kinh - Tôn giáo: Không; Nghề nghiệp: Chăn nuôi; Trình độ học vấn: 12/12; Cha: Lê Quang H1- Sinh năm 1962; Mẹ: Hoàng Thị Kim T - Sinh năm: 1965; Vợ: Lê Thị Kim Sinh- Sinh năm 1988; Bị cáo có 02 con, lớn nhất sinh năm 2012 và nhỏ nhất sinh năm 2015; Bị cáo có 03 anh em, lớn nhất sinh năm 1987, nhỏ nhất sinh năm 1996; Tiền án, tiền sự: Không; Hiện bị cáo đang bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú
Bị cáo có mặt tại phiên tòa
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
Ông Lê Quang H1, sinh năm 1962; Nghề nghiệp: Chăn nuôi
HKTT: Tổ 2, khu phố P, phường T, thị xã Đ, Bình Phước
Có mặt tại phiên tòa
NỘI DUNG VỤ ÁN:
- 1 -
Bị cáo bị Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước truy tố về hành vi phạm tội như sau:
Vào lúc 15 giờ 30 phút ngày 26 tháng 10 năm 2017, Cục cảnh sát điều tra phòng chống tội phạm về môi trường (C49) Bộ công an phối hợp với Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Lộc Ninh, Hạt kiểm lâm huyện Lộc Ninh T hành kiểm tra tại trại nuôi động vật rừng thông thường thuộc ấp 3 xã Lộc Điền, huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước và phát hiện bắt quả tang Lê Hoàng H đang nuôi, nhốt 11 cá thể Tê tê, 16 cá thể Rắn hổ chúa và 52 cá thể Khỉ đuôi dài. Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Lộc Ninh đã lập biên bản bắt giữ người phạm tội quả tang cùng vật chứng để điều tra làm rõ (BL 01, 02).
Tại cơ quan điều tra, Lê Hoàng H khai nhận: Vào năm 2015, ông Lê Quang H1 là bố ruột của bị can H đã thuê lại trại nuôi động vật rừng thông thường thường thuộc ấp 3 xã Lộc Điền, huyện Lộc Ninh của ông Nguyên Thanh P, ngụ xã Tân Thạnh Đông, huyện Củ Chi, TP. Hồ Chí Minh. Sau đó ông Hạnh giao lại cho H trực tiếp quản lý, trông coi, nuôi các động vật rừng thông thường. Trong thời gian này H có quan biết một người tên là T (chưa rõ nhân thân, lai lịch) do thường đến trại nuôi của H để mua trứng Rắn hổ nhện. Đến đầu tháng 10 năm 2017, T điện thoại cho H nói có nguồn hàng Tê Tê và Rắn hổ chúa từ camphuchia về nhưng không có chỗ nuôi, nhốt nên muốn để H nuôi, nhốt thì H trả lời để hôm nào gặp sẽ bàn cụ thể. Khoảng 02 ngày sau, T điện thoại hẹn H ra quán nước ở ngã ba chợ Lộc Thái, huyện Lộc Ninh nói chuyện. Tại đây, T và H thỏa thuận H có trách nhiệm nuôi số động vật hoang dã (Tê tê và Rắn hổ chúa) do T đem đến, khi nào gom đủ số lượng T sẽ đem đi nơi khác và trả tiền công cho H thì H đồng ý. Nhưng do sợ bị lực lượng chức năng kiểm tra chuồng trại của H phát hiện nên H và T bàn bạc xây chuồng để nuôi (Tê tê, Rắn hổ chúa) ở bên ngoài trại nuôi của H và T là người bỏ tiền ra xây. Sau đó H về mượn đất của bà Trương Thị S đối diện với trại nuôi của H để xây thì được bà Sen đồng ý. Sau khi H xây chuồng xong hết 12.000.000đ, thì đến ngày 22 tháng 10 năm 2017, T điện thoại báo cho H biết chiều sẽ vận chuyển động vật hoang dã đến trại nuôi của H. Khoảng 16 giờ cùng ngày T chạy xe mô tô chở 05 cá thể Tê tê và 07 cá thể Rắn hổ chúa đến giao cho H và đưa cho H 12.000.000đ tiền xây chuồng trại rồi T bỏ đi, khoảng 40 phút sau T quay lại chở thêm 06 cá thể Tê tê và 09 cá thể Rắn hổ chúa giao tiếp cho Hiệp. Sau đó H đem 11 cá thể Tê tê sang chuồng xây trên đất của bà Sen nuôi, còn 16 cá thể Răn hổ chúa H nhốt trong bao lưới và để ở chuồng trong trại nuôn động vật rừng thông thường của H. Đến 15 giờ 30 phút ngày 26 tháng 10 năm 2017 thì bị lực lượng chức năng kiểm tra phát hiện bắt quả tang và thu giữ số động vật trên. Đối với 52 cá thể Khỉ đuôi dài là do bố của H là ông Lê Quang H1 mua về để cho H nuôi, chăm sóc (BL 72, 73, 78, 79).
Vật chứng thu giữ: 11 cá thể Tê tê, 16 cá thể Rắn hổ chúa, 52 cá thể Khỉ đuôi dài và 01 điện thoại di động Nokia 101.
- 2 -
Căn cứ Bản kết luận giám định mẫu vật số 210 và 211 ngày 10/11/2017 của Viện sinh hoc nhiệt đới Viện hàn lâm khoa hoc và công nghệ Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh, kết luận:
-
11 (Mười một) cá thể Tê tê Java- Manis Javanica, tổng trọng lượng 46,8kg thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ
-
16 (Mười sáu) cá thể Rắn hổ chúa –Ophiophagushannah, tổng trọng lượng 42,4kg thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ
- 52 (Năm mươi hai) cá thể Khỉ đuôi dài –Macacafascicularis
Cơ quan CSĐT Công an huyện Lộc Ninh đã T hành bàn giao 11 cá thể Tê tê, 16 cá thể Rắn hổ chúa và 52 cá thể Khỉ đuôi dài cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Thảo Cầm Viên Sài Gòn (Gọi tắt là: Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn) quản lý và chăm sóc. Hiện nay đã chết 06 cá thể Tê tê và 07 cá thể Rắn hổ chúa.
Đối với 52 cá thể Khỉ đuôi dài, hiện đã chết 16 cá thể, đây là loài động vật nguy cấp, quý, hiếm nhưng chưa được ưu tiên bảo vệ. Do đó, cơ quan CSĐT Công an huyện Lộc Ninh đã tách ra chuyển đến Hạt kiểm lâm huyện Lộc Ninh để xử lý hành chính theo quy định.
Quá trình điều tra và tại phiên tòa Lê Hoàng H đã thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình như đã nêu trên.
Tại bản cáo trạng số: 14/CTr-VKS ngày 28/3/2018 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước truy tố bị cáo Lê Hoàng Hiệp về tội “Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ” quy định tại khoản 1 Điều 190 Bộ luật Hình sự.
Tại phiên toà đại diện Viện kiểm sát vẫn giữ nguyên quan điểm truy tố bị cáo như bản cáo trạng về tội danh nhưng đề nghị rút tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo là “Phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” theo quy định tại điểm h khoản 1 Điều 46BLHS và đề nghị Hội đồng xét xử:
Áp dụng khoản 1 Điều 190 BLHS; điểm p khoản 1 Điều 46; Điều 33BLHS Bộ luật Hình sự năm 1999, đã sửa đổi bổ sung năm 2009
- Xử phạt bị cáo: Lê Hoàng H từ 15 đến 18 tháng tù.
Về tang vật của vụ án: Đề nghị Hội đồng xét xử tuyên: Giao 05 cá thể Tê tê và 09 cá thể Rắn hổ chúa cho Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn quản lý và chăm sóc để bảo tồn. Giao 06 cá thể Tê Tê và 09 cá thể Hổ mang chúa hiện đã chết cho Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn để nghiên cứu khoa học. Còn 01 điện thoại di động Nokia 101 là phương tiện phạm tội đề nghị tịch thu hóa giá sung công quỹ nhà nước.
- 3 -
Bị cáo nói lời nói sau cùng: Bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.
NHẬN ĐỊNH CỦA HỘI ĐỒNG XÉT XỬ:
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra, xét hỏi, tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:
Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan điều tra Công an huyện Lộc Ninh, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan T hành tố tụng, người T hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan T hành tố tụng, người T hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
Tại phiên toà xét xử công khai hôm nay bị cáo đã hoàn toàn thú nhận hành vi phạm tội của mình gây ra, lời nhận tội của bị cáo phù hợp với thời gian, địa điểm xảy ra vụ án, phù hợp với tang vật thu giữ, kết luận điều tra, cáo trạng và kết luận của vị đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa nên có đủ cơ sở để khẳng định: Vào ngày 26 tháng 10 năm 2017, tại trại nuôi động vật rừng thông thường thuộc ấp 3 xã Lộc Điền, huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước, Lê Hoàng H đã thực hiện hành vi nuôi, nhốt 11 cá thể Tê tê Java (Manis Javanica), tổng trọng lượng 46,8kg và 16 cá thể Rắn hổ chúa (Ophiophagushannah), tổng trọng lượng 42,4kg là động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ. Bị cáo thực hiện hành vi phạm tội với lỗi cố ý trực tiếp. Khi thực hiện hành vi phạm tội bị cáo có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, nhận thức và làm chủ được hành vi của mình. Bị cáo nhận thức được Tê tê Java và Rắn hổ chúa là động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, và hành vi nuôi nhốt các loài động vật này là vi phạm pháp luật và bị pháp luật nghiêm trị. Song do do ham muốn tư lợi cá nhân nên bị cáo đã thực hiện hành vi phạm tội. Hành vi của bị cáo là liều lĩnh, xem thường pháp luật, ảnh hưởng đến trật tự xã hội, trực tiếp xâm phạm các quy định của Nhà nước về bảo vệ môi trường sinh thái.
Số lượng cá thể mà bị cáo nuôi, nhốt là 11 cá thể Tê tê Java và 16 cá thể Rắn hổ chúa. Theo Thông tư liên tịch số 19/2007/TTLT-BNN-BTP-BCA-VKSNDTC-TANDTC ngày 08/3/2007 có hướng dẫn về tình tiết “Gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng” theo điểm đ khoản 1 Điều 190 Bộ luật Hình sự 1999, theo đó nếu có hành vi săn bắt, giết, vận chuyển, buôn bán trái phép với số lượng cá thể rắn hổ chúa từ 04 con trở lên thì được coi là “Gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng”. Thông tư này được ban hành vào năm 2007 để hướng dẫn áp dụng một số điều của Bộ luật Hình sự năm 1999, tuy nhiên theo Điều 190 Bộ luật
- 4 -
hình sự năm 1999 thì hành vi nuôi, nhốt các loài động vật hoang dã quý hiếm chưa được quy định là hành vi vi phạm pháp luật hình sự. Do đó trong Thông tư này không có hướng dẫn việc nuôi, nhốt bao nhiêu cá thể thì được coi là “Gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng” mà chỉ có hướng dẫn về các hành vi săn bắt, giết, vận chuyển, buôn bán trái phép. Hành vi nuôi, nhốt chỉ được bổ sung vào Điều 190 Bộ luật Hình sự sửa đổi, bổ sung năm 2009. Sau khi sửa đổi bổ sung thì cũng không có văn bản nào hướng dẫn bổ sung về hành vi nuôi, nhốt bao nhiêu cá thể thì được coi là “Gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng”. Vì vậy không có căn cứ để truy cứu trách nhiệm hình sự đối với bị cáo theo tình tiết “Gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng” theo điểm đ khoản 2 Điều 190 Bộ luật hình sự năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 nên để đảm bảo nguyên tắc có lợi cho bị cáo thì chỉ xét xử bị cáo về tội “Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ” theo khoản 1 Điều 190 Bộ luật Hình sự năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 theo đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh là hoàn toàn có cơ sở, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật. Hội đồng xét xử cần áp dụng mức hình phạt nghiêm tương xứng với hành vi phạm tội mà bị cáo gây ra và cách ly bị cáo ra khỏi xã hội một thời gian nhằm răn đe, giáo dục và phòng ngừa chung.
Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra và tại phiên toà bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải. Đây là tình tiết xem xét giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm p khoản 1 Điều 46 BLHS năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009. Hội đồng xét xử cần xem xét giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo. Mặc dù chỉ xét xử bị cáo theo khoản 1 Điều 190 Bộ luật Hình sự năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 là tội phạm ít nghiêm trọng, tuy nhiên trước đây bị cáo đã bị Tòa án nhân dân huyện Đồng Phú, tỉnh Bình Phước xử phạt về tội “Đánh bạc” theo Bản án số 34/2013/HSST ngày 26/6/2013, tuy đã được xóa án tích nhưng không được coi là phạm tội lần đầu. Do đó đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân huyện Lộc Ninh rút tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo là “Phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” theo quy định tại điểm h khoản 1 Điều 46BLHS năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 là có căn cứ nên Hội đồng xét xử chấp nhận không áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự “Phạm tội lần đầu, thuộc trường hợp ít nghiêm trọng” đối với bị cáo.
Đối với ông Lê Quang H1 là chủ trại nuôi động vật rừng thông thường và bà Trương Thị S là người đã cho bị can H mượn đất xây chuồng để nuôi động vật rừng, nhưng cả ông Hạnh và bà Sen không biết H nuôi, nhốt Tê tê và Rắn hổ chúa nên Cơ quan điều tra không khởi tố xử lý là phù hợp. Đối với người tên T đã giao cho H
- 5 -
nuôi, nhốt 11 cá thể Tê tê Java và 16 cá thể Rắn hổ chúa, nhưng do chưa xác định được nhân thân, lai lịch nên cơ quan điều tra tách ra để tiếp tục điều tra và xử lý sau.
Về vật chứng của vụ án: Đối với 11 cá thể Tê tê Java và 16 cá thể Rắn hổ chúa (Trong đó có 05 cá thể Tê tê Java, 09 cá thể Rắn hổ chúa còn sống và 06 cá thể Tê tê Java, 07 cá thể Rắn hổ chúa đã chết) là động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Nghị định 160/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ nên cần tịch thu để giao cho cơ quan có thẩm quyền, cụ thể: Đối với 05 cá thể Tê tê Java và 09 cá thể Rắn hổ chúa còn sống hiện do Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn quản lý và chăm sóc nên cần tiếp tục giao cho Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn quản lý và chăm sóc để bảo tồn. Đối với 06 cá thể Tê tê Java và 07 cá thể Hổ chúa đã chết hiện đang được cấp đông trong kho lạnh của Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn nên cần tiếp tục giao cho Công ty Thảo Cầm Viên Sài Gòn để làm tiêu bản theo hướng dẫn tại Thông tư số 90/2008/TT-BNN ngày 28/8/2008 của Bộ Nông nghiệp và phát triển Nông thôn về việc hướng dẫn xử lý tang vật là động vật rừng sau khi xử lý tịch thu. Đối với 01 điện thoại di động Nokia 101 là phương tiện phạm tội cần tịch thu hóa giá sung công quỹ nhà nước.
Về án phí: Bị cáo phải chịu án phí theo luật định.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH
Tuyên bố bị cáo Lê Hoàng H phạm tội “Vi phạm các quy định về bảo vệ động vật thuộc danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ”
1) Áp dụng khoản 1 Điều 190 BLHS; điểm p khoản 1 Điều 46, Điều 33BLHS năm 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009.
- Xử phạt bị cáo: Lê Hoàng H 18 (Mười tám) tháng tù. Thời hạn tù tính từ ngày bắt bị cáo đi thi hành án.
2) Về vật chứng của vụ án: Áp dụng điều 42 Bộ luật Hình sự 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 và Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015
Tịch thu và giao 05 cá thể Tê tê Java và 09 cá thể Rắn hổ chúa còn sống cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thảo Cầm Viên Sài Gòn quản lý và chăm sóc để bảo tồn. Tịch thu và giao 06 cá thể Tê tê Java và 07 cá thể Rắn hổ chúa đã chết cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thảo Cầm Viên Sài Gòn để làm tiêu bản.
- 6 -
Tịch thu hóa giá sung công quỹ nhà nước: 01 điện thoại di động Nokia 101. Điện thoại này hiện Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lộc Ninh, tỉnh Bình Phước đang quản lý theo biên bản giao nhận vật chứng số: 0006552 ngày 15/5/2018.
5) Về án phí: Áp dụng Điều 135 Bộ luật tố tụng hình sự. Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về án phí, lệ phí Tòa án.
Buộc bị cáo Lê Hoàng H phải chịu 200.000đồng án phí HSST
Báo cho bị cáo, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt tại phiên toà biết có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án lên Toà án nhân dân tỉnh Bình Phước để xét xử theo trình tự phúc thẩm.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Bình Phước - VKS huyện Lộc Ninh - Bị cáo, người bị hại - Chi cục THADS huyện Lộc Ninh - Sở Tư pháp tỉnh Bình Phước - CA huyện Lộc Ninh - CA tỉnh Bình Phước - Lưu hồ sơ vụ án - 7 - | T/M.HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa Đỗ Văn Hùng |