Bản án 170/2024/DS-PT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Nguyên đơn cụ Đào Thị P trình bày:

Thửa đất số hiệu 91 và 92 trước đây là 01 thửa, vợ chồng cụ sử dụng từ trước năm 1975, thửa đất do ông bà để lại, xây dựng nhà và trồng cây lâu năm. Đến năm 1987, nhà nước mở đường giao thông nông thôn, có mở con đường đi ngang qua thửa đất nhà cụ, chia thửa đất làm 02 phần, sau khi chồng cụ chết cho đến nay cụ vẫn sử dụng 02 phần đất này. Năm 1997, UBND huyện H cấp giấy chứng nhận Quyền sử dụng đất cho hộ gia đình cụ tại thửa đất có số hiệu 91 tờ bản đồ số 02 diện tích 2.560m2 (100m2 đất ở, 2.460m2 đất vườn), cụ không biết sau khi mở đường thì thửa đất của cụ được tách làm 02 thửa, là thửa 91 và thửa 92, thửa 92 là phần đất bên kia đường thì Nhà nước lại cấp nhầm cho người khác. Đến tháng 12/2021, cụ thấy có cán bộ địa chính thị trấn T đến đo đạc thửa đất số 92, nói là đất đã cấp cho bà Phan Thị M1, nay bà M1 đã bán cho ông Trần Văn T1, do đó cụ không cho đo đạc. Cụ thấy rằng thửa đất do gia đình cụ quản lý sử dụng từ trước năm 1975 đến nay, không có ai tranh chấp gì, do Nhà nước cấp giấy chứng nhận nhầm thửa đất số 92 cho bà M1, chứ thực tế bà M1 được cấp và sử dụng thửa đất số hiệu 94. Nay cụ khởi kiện, yêu cầu công nhận thửa đất số hiệu 92 là đất của gia đình cụ, để cơ quan chức năng chỉnh lý thửa đất số hiệu 92 vào giấy chứng nhận cho gia đình cụ. Ngày 29/02/2024, cụ có đơn bổ sung yêu cầu khởi kiện: Yêu cầu xem xét tính hợp pháp của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số hiệu 92, do UBND huyện H cấp cho bà Phan Thị M1. Bị đơn ông Trần Văn T1 trình bày:

Tháng 12/2021, bà Phan Thị M1 có nhu cầu bán thửa đất ở, ông có đến liên hệ để mua thửa đất. Sau khi kiểm tra thực tế và giấy tờ, ông thấy bà M1 được UBND huyện H cấp giấy chứng nhận đối với thửa đất số hiệu 92 tờ bản đồ số 02, diện tích 1.390m2 (100m2 đất ở, 1.290m2 đất vườn), do đó ông thống nhất mua thửa đất của bà M1. Hai bên thoả thuận bà M1 chuyển nhượng thửa đất cho ông với giá là 120.000.000 đồng, ông đã giao tiền xong cho bà M1, hai bên tiến hành làm thủ tục đăng ký quyền sử dụng đất, sang tên cho ông, sau đó ông đến tiến hành dọn mặt bằng để sử dụng, thì gia đình cụ P đến cản trở, không cho ông làm. Ông có khiếu nại, UBND thị trấn T giải quyết, công nhận quyền sử dụng đất cho ông và buộc ông bồi thường một số cây lưu niên cho cụ P, nhưng cụ P không đồng ý. Nay ông không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của cụ P, vì thửa đất đó được Nhà nước giao quyền sử dụng cho bà Phan Thị M1, bà M1 chuyển nhượng cho ông, thửa đất đó thuộc quyền sử dụng hợp pháp của ông nên ông không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà P. Đối với số cây lâu năm của cụ P có trên đất, ông đã thương lượng với bà P để đền bù, nhưng cụ P không đồng ý, nay ông chấp nhận bồi thường giá trị số tài sản này cho cụ P theo giá trị do Hội đồng định giá đã định.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

Đại diện theo ủy quyền của UBND huyện H, ông Huỳnh Văn V trình bày:

Thửa đất vợ chồng cụ Dương Q1 và cụ Đào Thị P sử dụng, trước đây chưa được nhà nước giao quyền, đến năm 1987 mở đường giao thông chia làm 2 thửa, được quy hoạch vào bản đồ địa chính thành thửa số 91 và thửa số 92. Năm 1997, địa phương lập phương án giao quyền sử dụng đất cho hộ cá nhân, thì giao thửa đất số hiệu 91 cho hộ cụ Dương Q1, còn thửa số 92 thì giao cho hộ bà Phan Thị M1. Địa phương căn cứ vào quy định của Nghị định 64/CP ngày 27/9/1993 để giao quyền sử dụng đất cho hộ cụ Dương Q1 và hộ bà Phan Thị M1, việc giao quyền sử dụng đất cho các hộ là hoàn toàn đúng quy định của pháp luật, giao cùng thời điểm, các hộ không có khiếu nại gì. Do vậy, thửa đất số hiệu 92 thuộc quyền sử dụng hợp pháp của bà M1, bã Mễ có quyền chuyển nhượng cho ông T1. Nay cụ P yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất cho cụ P là không có cơ sở, nên không chấp nhận việc chỉnh lý thửa đất số hiệu 92 sang cho cụ P. Đối với diện tích đất thực tế của cụ Đào Thị P dư so với giấy chứng nhận, thì đây là có sự biến động trong quá trình sử dụng đất, nên địa phương không có ý kiến gì, nếu cụ P có nhu cầu thì làm thủ tục để cơ quan chức năng chỉnh lý theo diện tích thực tế.

Bà Trần Thị Bích H1 trình bày:

Bà thống nhất với lời trình bày của bị đơn. Năm 2021, chồng bà là ông Trần Văn T1 đã nhận chuyển nhượng thửa đất số hiệu 92 của bà Phan Thị M1, hai bên đã làm thủ tục chuyển nhượng, đã được cơ quan chức năng đăng ký quyền sử dụng đất cho ông T1 nên ông T1 là người được quyền sử dụng hợp pháp đối với thửa đất này.

Bà Phan Thị M1 trình bày:

Thời gian trước, vợ chồng bà chung sống với gia đình nhà chồng, sau đó chồng bà và gia đình nhà chồng chuyển đi nơi khác làm ăn nên bà đưa con về ở với cha mẹ bà. Đến năm 1997, UBND huyện H cân đối giao Quyền sử dụng đất cho hộ gia đình bà thửa đất số hiệu 92 tờ bản đồ số 02, diện tích 1.390 m2 (100m2 đất ở, 1.290m2 đất vườn) và 01 thửa ruộng. Nhưng trong thời gian đó, bà ở chung với cha mẹ, không có điều kiện xây dựng nhà nên thửa đất bà không sử dụng, thửa đất có một số cây vườn tạp, cây dừa của nhà cụ P trồng trên bờ rào thửa đất. Năm 2021, anh chị em của bà thống nhất cho bà thửa đất của cha mẹ bà, nên bà bán thửa đất số hiệu 92 cho ông Trần Văn T1 để lấy tiền xây dựng nhà, bà và ông T1 đã làm thủ tục sang nhượng hợp pháp, đã được cơ quan chức năng đăng ký quyền sử dụng đất cho ông T1 nên ông T1 là người được quyền sử dụng hợp pháp đối với thửa đất này.

Ông Bùi Văn T4 trình bày:

Thống nhất như lời trình bày và ý kiến về việc giải quyết vụ án của mẹ ông là bà Phan Thị M1 trình. Vì thửa đất số hiệu 92 được Nhà nước giao quyền sử dụng cho mẹ ông, năm 2021 mẹ ông bán cho ông T1 thì ông T1 có quyền sử dụng.

Ông Dương Minh C, bà Dương Thị T2, bà Dương Thị D, bà Dương Thị M, ông Dương Minh H, bà Dương Thị P1, bà Dương Thị L, ông Dương Minh T3 thống nhất trình bày:

Cha mẹ của các anh chị em là cụ Dương Q1 (đã chết) và cụ Đào Thị P. Gia đình cha mẹ có 01 thửa đất do ông bà để lại; gia đình xây dựng nhà ở từ trước năm 1975; sau khi các anh chị em lớn lên, có vợ, có chồng, xây dựng gia đình ở riêng, thửa đất do cha, mẹ sử dụng. Đến năm 1987, nhà nước mở đường, chia thửa đất làm 02 phần là thửa số số 91 và thửa số 92; nhưng gia đình không biết và vẫn sử dụng 02 thửa. Đến năm 1997, nhà nước cấp giấy chứng nhận cho cha, mẹ đối với thửa đất số hiệu 91, còn thửa số 92 thì cấp nhầm cho người khác. Đến năm 2021, thì gia đình mới biết thửa số 92 được cấp cho bà Phan Thị M1 và bà M1 bán lại cho ông Trần Văn T1. Nay các anh chị em thống nhất như yêu cầu khởi kiện của mẹ là cụ P, yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất đối với thửa số hiệu 92 cho bà P, để cơ quan chức năng điều chỉnh lại diện tích đất thửa 92 vào giấy chứng nhận cho cụ P.

Ông Lê Tấn C1 trình bày:

Ông ngoại của ông là ông Bùi T5, bà ngoại là Trần Thị N có một thửa đất; thời gian trước, ông bà ngoại xây dựng nhà tranh, vách đất để ở; năm 1997 UBND huyện H cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông, bà ngoại; Thửa đất số hiệu 94 tờ bản đồ số 02, diện tích 1.305m2 (100m2 đất ở, 1.205m2 đất vườn). Sau khi ông bà ngoại chết thì thửa đất đó do mẹ ông sử dụng trồng hoa màu; mẹ ông là con duy nhất, nên năm 2012, mẹ ông làm thủ tục chuyển thừa kế thửa đất đó cho ông, đã được UBND Hoài Ân cấp giấy chứng nhận cho ông, ông sử dụng thửa đất trồng cây ăn quả, không có ai tranh chấp. Nay cụ P cho rằng thửa đất đó được giao quyền sử dụng cho bà M1 là không đúng, vì đất đó có nguồn gốc của ông bà phía ngoại ông.

Bản án dân sự sơ thẩm số: 09/2024/DS-ST ngày 01 tháng 3 năm 2024 của Toà án nhân dân huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định đã quyết định:

1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, về việc yêu cầu công nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số hiệu 92 tờ bản đồ số 02, diện tích 1.390m2, diện tích thực tế là 989,36m2 (trong đó có 100m2 đất ở), tại khu phố T, thị trấn T, huyện H, tỉnh Bình Định. Vì thửa đất này đã được cơ quan thẩm quyền đăng ký quyền sử dụng cho ông Trần Văn T1.

2. Ông Trần Văn T1 phải trả cho cụ Đào Thị P 14.453.000 đồng, về khoản bồi thường tài sản là cây trên thửa đất số hiệu 92. Ông Trần Văn T1 có quyền sở hữu, sử dụng 13 cây Dừa có quả bình thường, 04 cây Cau ăn trái, 01 cây vườn tạp (không có tên) đường kính 15cm; 02 cây vườn tạp (táo nhơn), đường kính 10cm, 01 cây Quăng, đường kính 20cm, 01 cây Quăng, đường kính 15cm giá, 01 cây me, dường kính 07cm, 02 cây vườn tạp (không có tên), đường kính 20cm, 01 cây vườn tạp (không có tên), đường kính 30cm, 01 cây vườn tạp (không có tên), đường kính 07cm, 01 cây vườn tạp (gạc ba), đường kính 20cm; 02 cây vườn tạp (Q), đường kính 07cm, 01 cây Me đường kính 40cm, 01 cây Xoài đường kính 07cm, có trên thửa đất số hiệu 92 tờ bản đồ số 02, tại khu phố T, thị trấn T, huyện H, tỉnh Bình Định.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí dân sự sơ thẩm, chi phí tố tụng khác và quyền kháng cáo của các bên đương sự.

Ngày 12 tháng 3 năm 2024, cụ Đào Thị P kháng cáo yêu cầu cấp phúc xem xét lại toàn bộ bản án sơ thẩm.

Luật sư Nguyễn Thành Q trình bày luận cứ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho cụ Đào Thị P: Đề nghị Hội đồng xét xử (HĐXX) chấp nhận toàn bộ kháng cáo của cụ Đào Thị P.

Kiểm sát viên tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến:

- Về Tố tụng: Trong giai đoạn phúc thẩm, người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng thực hiện đúng quy định của pháp luật tố tụng.

- Về việc giải quyết vụ án: Đề nghị HĐXX không chấp nhận kháng cáo của cụ Đào Thị P, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Luận cứ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho cụ Đào Thị P của Luật sư Nguyễn Thành Q là phù hợp với nhận định của HD9XX nên được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Điều 34, khoản 2 Điều 148, các Điều 157 và 165, khoản 2 Điều 308, Điều 309 của Bộ luật Tố tụng Dân sự;

Căn cứ Điều 123 của Bộ luật dân sự năm 2015;

Căn cứ khoản 3 Điều 100, các Điều 106, 166 của Luật đất đai năm 2013.

Căn cứ khoản 2 Điều 26, điểm a khoản 2 Điều 27, khoản 2 Điều 29 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa XIV

Tuyên xử:

Chấp nhận kháng cáo của cụ Đào Thị P. Sửa toàn bộ Bản án dân sự sơ thẩm số: 09/2024/DS-ST ngày 01 tháng 3 năm 2024 của Toà án nhân dân huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định.

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của cụ Đào Thị P.

1.1 Công nhận thửa đất số 92 tờ bản đồ số 02, diện tích 1049,2m2 đất trồng cây hàng năm, tọa lạc tại khu phố T, thị trấn T, huyện H, tỉnh Bình Định hộ cụ Đào Thị P đang quản lý thuộc quyền sử dụng của hộ cụ Đào Thị P (có sơ đồ bản vẽ kèm theo).

1.2 Hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (bao gồm cả phần thủ tục đăng ký biến động sang tên ông Trần Văn T1) số: BK242598, số vào sổ cấp giấy chứng nhận: CH01191 ngày 18/11/2013 do UBND huyện H cấp cho hộ bà Phan Thị M1.

1.3 Tuyên bố: Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 12/11/2021 giữa hộ bà Phan Thị M1 và ông Trần Văn T1 do UBND thị trấn T, huyện H, tỉnh Bình Định chứng thực vô hiệu.

1.4 Về hậu quả của Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 12/11/2021 giữa hộ bà Phan Thị M1 và ông Trần Văn T1 bị vô hiệu, sẽ được giải quyết bằng một vụ án dân sự khác khi có yêu cầu theo đúng quy định của pháp luật.

2. Hộ cụ Đào Thị P được quyền yêu cầu các cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 92 tờ bản đồ số 02, diện tích 1049,2m2 đất trồng cây hàng năm, tọa lạc tại khu phố T, thị trấn T, huyện H, tỉnh Bình Định theo quy định tại khoản 3 Điều 100, các Điều 106, 166 của Luật đất đai năm 2013 (có sơ đồ bản vẽ kèm theo).

3. Về án phí, chi phí tố tụng khác:

3.1 Về án phí:

- Án phí dân sự sơ thẩm: Ông Trần Văn T1 phải chịu 300.000 đồng.

- Án phí dân sự phúc thẩm: Cụ Đào Thị P không phải chịu.

3.2 Chi phí tố tụng khác: Ông Trần Văn T1 phải có nghĩa vụ hoàn trả cho ông Dương Minh H 30.500.000 đồng chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản.

4. Quyền, nghĩa vụ thi hành án:

4.1 Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015.

4.2 Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án Dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật thi hành án dân sự, thời hiệu thi hành án được quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.