Bản án 17/2025/HS-GĐT — Hình sự

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

ỦY BAN THẨM PHÁN

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG

- Thành phần Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao gồm có:

Phó Chánh án phụ trách - Chủ tọa phiên tòa: ông Nguyễn Chí Công

Các thành viên Hội đồng giám đốc thẩm: ông Lê Văn Thường và ông Nguyễn Tấn Long.

- Thư ký phiên tòa: bà Lữ Thị Hằng - Thẩm tra viên.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng tham gia phiên tòa: ông Đoàn Minh Lộc - Kiểm sát viên.

Ngày 13 tháng 6 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng mở phiên tòa giám đốc thẩm xét xử vụ án hình sự đối với:

* Người bị kết án: Thái Thanh T, sinh ngày: 01/01/1977 tại tỉnh Bình Định; nơi cư trú: thôn Â, xã Â, huyện H, tỉnh Bình Định; nghề nghiệp: lái xe; trình độ văn hoá (học vấn): 8/12; dân tộc: Kinh; giới tính: nam; tôn giáo: không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Thái Thanh V, sinh năm 1955 và bà Nguyễn Thị D, sinh năm 1955; có vợ là Trần Thị Đ, sinh năm 1983 (đã ly hôn) và có 02 con (con lớn nhất sinh năm 2006, nhỏ nhất sinh năm 2010); tiền án, tiền sự: không.

Trong vụ án còn có Nguyễn Ngọc T1 bị kết án về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” và Nguyễn Thị Thanh K bị kết án về tội “Giao cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ”.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Vào khoảng 17 giờ ngày 04/5/2021, Thái Thanh T (có giấy phép lái xe ô tô hạng E và FC nhưng đang bị Đội Cảnh sát giao thông trật tự Công an huyện P, tỉnh Bình Định tạm giữ do vi phạm hành chính) điều khiển xe ô tô khách biển số 77B-017.31 lưu thông trên Quốc lộ A theo hướng từ Bến xe H, tỉnh Bình Định đi Thành phố Hồ Chí Minh. Đến khoảng 20 giờ 33 phút cùng ngày, khi đến địa phận thuộc thôn Q, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định (thuộc khu vực đông dân cư), T vẫn điều khiển xe với vận tốc khoảng 50 – 55km/h; lúc này, Nguyễn Ngọc T1 đang điều khiển xe mô tô biển số 77G1-778.82 ở làn đường đối diện (theo hướng xe ô tô di chuyển) chuyển hướng rẽ sang trái đường để di chuyển về nhà (khu vực có khoảng trống của dải phân cách). Do T không tập trung quan sát, không giảm tốc độ kịp thời dẫn đến xe ô tô do T điều khiển đã va chạm với xe mô tô do T1 điều khiển. Sau khi va chạm với xe mô tô, xe ô tô tiếp tục lao vào Cửa hàng mâm lốp T của ông Hồ Xuân A và nhà riêng của ông Dương Minh C nằm ở phía bên phải đường theo hướng xe ô tô khách đang lưu thông. Hậu quả, Nguyễn Ngọc T1 bị thương tích với tỷ lệ tổn thương cơ thể 36%; ông Dương Minh C bị tường đổ đè lên người dẫn đến thương tích với tỷ lệ tổn thương cơ thể 53%; ngoài ra, Cửa hàng mâm lốp T, nhà của ông Dương Minh C, xe ô tô biển số 77B-017.31 và xe mô tô biển số 77G1-778.82 bị hư hỏng với tổng thiệt hại theo định giá là 117.222.000 đồng.

Quá trình điều tra xác định: xe ô tô khách biển số 77B-017.31 thuộc sở hữu của ông Nguyễn Thành L, ông L giao cho con gái là Nguyễn Thị Thanh K quản lý và kinh doanh dịch vụ. Từ năm 2017, Nguyễn Thị Thanh K thuê Thái Thanh T điều khiển xe ô tô nêu trên để kinh doanh vận chuyển. Ngày 26/3/2021, quá trình tham gia giao thông, Thái Thanh T bị Đội Cảnh sát giao thông trật tự Công an huyện P, tỉnh Bình Định lập biên bản vi phạm hành chính do có hành vi “Đỗ xe nơi đường bộ giao nhau”. Ngày 29/3/2021, Công an huyện P, tỉnh Bình Định ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền 900.000 đồng đối với Thái Thanh T, đồng thời tạm giữ giấy phép lái xe ô tô hạng E và FC của Thái Thanh T, hẹn đến ngày 01/4/2021 liên hệ Công an huyện P, tỉnh Bình Định để giải quyết theo quy định, nhưng T không liên hệ để nộp phạt và nhận lại giấy phép lái xe ô tô nêu trên. Tại thời điểm xảy ra tai nạn vào ngày 04/5/2021, Thái Thanh T chưa được Công an huyện P, tỉnh Bình Định trả lại giấy phép lái xe ô tô đã tạm giữ.

Tại Cáo trạng số 22/CT-VKS-TP ngày 18/3/2024, Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định truy tố Thái Thanh Toàn về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” theo điểm a khoản 2 Điều 260 của Bộ luật Hình sự.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 28/2024/HS-ST ngày 25/4/2024, Tòa án nhân dân huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định quyết định: áp dụng điểm a khoản 2 Điều 260; các điểm b, s khoản 1 Điều 51; Điều 54 của Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Thái Thanh T 02 (hai) năm tù về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt thi hành án.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về tội danh và hình phạt đối với các bị cáo Nguyễn Ngọc T1 và Nguyễn Thị Thanh K; hình phạt bổ sung; trách nhiệm dân sự; xử lý vật chứng, án phí và thông báo quyền kháng cáo theo quy định.

Ngày 08/5/2024, bị cáo Thái Thanh T có đơn kháng cáo xin xem xét lại toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại Bản án hình sự phúc thẩm số 95/2024/HS-PT ngày 08/8/2024, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Thái Thanh T. Áp dụng điểm a khoản 2 Điều 260; các điểm b, s khoản 1 Điều 51; Điều 54 của Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo Thái Thanh T 02 (hai) năm tù về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”, thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt thi hành án.

Ngoài ra, Tòa án cấp phúc thẩm còn xem xét quyết định đối với các nội dung kháng cáo của các bị cáo, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan khác trong vụ án.

Tại Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 40/QĐ-VC2 ngày 14/5/2025, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng đề nghị Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng xét xử theo thủ tục giám đốc thẩm, hủy Bản án hình sự phúc thẩm số 95/2024/HS-PT ngày 08/8/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định và Bản án hình sự sơ thẩm số 28/2024/HS-ST ngày 25/4/2024 của Tòa án nhân dân huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định để điều tra lại, với lý do chính: quá trình điều tra, truy tố, xét xử của cấp sơ thẩm, phúc thẩm chưa đánh giá toàn diện lỗi của các bị cáo, yếu tố “sự kiện bất ngờ” trong hành vi gây tai nạn của Thái Thanh T; không thu thập biển báo giao thông ở đoạn đường xảy ra tai nạn, dẫn đến kết luận trong bản án cấp sơ thẩm, phúc thẩm không toàn diện, không phù hợp với các tình tiết khách quan của vụ án. Ngoài ra, việc truy tố, xét xử đối với bị cáo Thái Thanh T với tình tiết “không có giấy phép lái xe theo quy định” là có sai lầm nghiêm trọng trong việc áp dụng pháp luật.

Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng đề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 40/QĐ-VC2 ngày 14/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng, hủy Bản án hình sự phúc thẩm số 95/2024/HSPT ngày 08/8/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định và Bản án hình sự sơ thẩm số 28/2024/HS-ST ngày 25/4/2024 của Tòa án nhân dân huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định để điều tra lại.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1] Về hành vi phạm tội của Thái Thanh T:

[2] Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ thu thập được trong quá trình điều tra có tại hồ sơ vụ án, đối chiếu với Biên bản khám nghiệm hiện trường, lời khai của các bị cáo, bị hại, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án, có đủ căn cứ xác định: khoảng 20 giờ 33 phút ngày 04/5/2021, T điều khiển xe ô tô khách biển số 77B-017.31 tham gia giao thông trên Quốc lộ A theo hướng Bắc - N. Khi đến khu vực đông dân cư (thôn Q, xã P, huyện T, tỉnh Bình Định), T vẫn điều khiển xe lưu thông với vận tốc khoảng 50 - 55km/h và không tập trung chú ý quan sát nên khi phát hiện Nguyễn Ngọc T1 điều khiển xe mô tô biển số 77G1- 778.82 ở chiều ngược lại đang chuyển hướng rẽ trái tại khu vực khoảng trống của dải phân cách để qua đường (xe mô tô do T1 điều khiển đã qua ¼ phần đường của xe ô tô do T điều khiển), T không giảm tốc độ mà chỉ đánh lái sang bên phải đường để tránh nhưng không kịp, vẫn dẫn đến va chạm với xe mô tô do T1 điều khiển, sau đó xe ô tô tiếp tục lao vào cửa hàng L1 và tường nhà của ông Dương Minh C ở phía bên phải đường theo hướng di chuyển thì mới dừng lại được. Hậu quả của vụ tai nạn khiến Nguyễn Ngọc T1 bị thương tích với tỷ lệ tổn thương cơ thể là 36%, ông Dương Minh C bị thương tích với tỷ lệ tổn thương cơ thể là 53% (năm mươi ba phần trăm); gây thiệt hại về tài sản với tổng số tiền là 117.222.000 đồng.

[3] Về mức độ lỗi của Thái Thanh T:

[4] Quá trình điều tra, truy tố và tại các phiên tòa, Thái Thanh T đều thừa nhận khi đang điều khiển xe ô tô khách đi qua khu vực thôn Q, xã P, huyện T, gần cửa hàng mâm lốp T với tốc độ khoảng 50-55km/h, cách lối mở của đầu dải phân cách 3-4 m, T đã phát hiện cách có xe mô tô đang rẽ trái để sang đường. Tuy nhiên, theo Bản vẽ hiện trường và trên thực tế thì vị trí va chạm giữa xe ô tô và xe mô tô thuộc về phía Nam, cách dải phân cách là 4,38m, cách vạch đường nhà dân sinh 5,45m, cách điểm đầu phía Bắc của khoảng trống dải phân cách 20,25m; trong khi đó, khoảng trống lối mở giữa dải phân cách là 25,25m, nhưng điểm va chạm cách điểm đầu đến khoảng trống phía Bắc trên phần đường xe ô tô là 20,35m. Như vậy, trong trường hợp này, khoảng cách gần nhất T phát hiện xe mô tô do T1 điều khiển trước khi va chạm xảy ra xa hơn khoảng cách 3-4 m như lời T khai.

[5] Trong vụ án này, mặc dù Nguyễn Ngọc T1 cũng có lỗi vì điều khiển xe mô tô chạy trên phần đường ngược chiều sau đó chuyển hướng qua khoảng trống của dải phân cách. Nhưng khi tham gia giao thông trên đoạn đường đông khu dân cư T phải thấy trước hoặc buộc phải thấy trước có khả năng cao dẫn đến tai nạn giao thông nếu không tập trung quan sát và điều khiển xe với tốc độ cao. Trong khi đó, trước khi xảy ra tai nạn T đã thấy Nguyễn Ngọc T1 đang điều khiển xe mô tô và chuyển hướng sang đường từ xa, nhưng do ý thức chủ quan nên Thái Thanh T không giảm tốc độ đến mức an toàn từ trước khi lưu thông qua khu vực đông dân cư, không tập trung quan sát, không làm chủ tốc độ nên xử lý tình huống không kịp thời dẫn đến gây tai nạn. Vì vậy, trong trường hợp này, các tình tiết trên chưa thỏa mãn các yếu tố của “Sự kiện bất ngờ” theo quy định tại Điều 20 của Bộ Luật Hình sự

[6] Về áp dụng pháp luật:

[7] Ngày 26/3/2021, quá trình tham gia giao thông, Thái Thanh T bị Đội Cảnh sát giao thông trật tự Công an huyện P, tỉnh Bình Định lập biên bản vi phạm hành chính do có hành vi “Đỗ xe nơi đường bộ giao nhau”. Ngày 29/3/2021, Công an huyện P, tỉnh Bình Định ra Quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền 900.000 đồng đối với Thái Thanh T, đồng thời tạm giữ giấy phép lái xe ô tô hạng E và FC của Thái Thanh T, hẹn đến ngày 01/4/2021 liên hệ Công an huyện P, tỉnh Bình Định để giải quyết theo quy định, nhưng T không liên hệ để nộp phạt và nhận lại giấy phép lái xe ô tô nêu trên. Tại thời điểm xảy ra tai nạn vào ngày 04/5/2021, Thái Thanh T chưa được Công an huyện P, tỉnh Bình Định trả lại giấy phép lái xe ô tô đã tạm giữ.

[8] Theo quy định tại khoản 2 Điều 82 Nghị định 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 của Chính phủ thì trường hợp khi bị tạm giữ giấy tờ theo quy định tại khoản 6 Điều 125 Luật xử lý vi phạm hành chính, người vi phạm chưa đến trụ sở của người có thẩm quyền xử phạt để giải quyết vụ vi phạm mà vẫn tiếp tục điều khiển phương tiện hoặc đưa phương tiện ra tham gia giao thông sẽ bị áp dụng xử phạt như hành vi không có giấy tờ. Như vậy, tại thời điểm xảy ra tai nạn, Thái Thanh T không có giấy phép lái xe là vi phạm khoản 2, khoản 4 Điều 82 Nghị định số 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 của Chính phủ; khoản 6 Điều 125 Luật xử lý vi phạm hành chính 2012. Vì vậy, hành vi nêu trên của bị cáo Thái Thanh T đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” với tình tiết “Không có giấy phép lái xe theo quy định ” theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 260 của Bộ luật Hình sự.

[9] Bản án hình sự phúc thẩm số 95/2024/HSPT ngày 08/8/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định và Bản án hình sự sơ thẩm số 28/2024/HS-ST ngày 25/4/2024 của Tòa án nhân dân huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định kết án Thái Thanh T về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” theo điểm a khoản 2 Điều 260 của Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng quy định pháp luật. Do đó, không có cơ sở để chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 40/QĐ-VC2 ngày 14/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 382; khoản 1 Điều 388; Điều 389 và Điều 395 của Bộ luật Tố tụng hình sự;

1. Không chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 40/QĐ-VC2 ngày 14/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.

2. Giữ nguyên Bản án hình sự phúc thẩm số 95/2024/HS-PT ngày 08/8/2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định.

3. Quyết định của Hội đồng giám đốc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày ra quyết định.

TM. ỦY BAN THẨM PHÁN